Phục tráng thành công giống cải “không xương” vùng Bình Chánh, TPHCM, từ món ăn bình dân thành đặc sản

Tại TPHCM, khi nhắc đến vùng rau Bình Chánh, người ta không chỉ nhớ đến những liếp rau xanh mướt trải dài, mà còn nhớ đến một hương vị vô cùng đặc trưng, không lẫn vào đâu được - cải bẹ xanh Bình Chánh.

Giữa xu thế thị trường có trăm ngàn loại rau, giống cải truyền thống này vẫn khẳng định chỗ đứng riêng nhờ hành trình phục tráng bền bỉ và định hướng nâng tầm thành sản phẩm OCOP đầy tâm huyết của những người nông dân nơi đây.

Cải bẹ xanh Bình Chánh có gì đặc biệt?

Nếu đã một lần thưởng thức cải bẹ xanh được trồng trên dải đất Bình Chánh, bạn sẽ hiểu vì sao loại rau này lại khiến các tín đồ ẩm thực "say đắm" đến vậy. So với rau cải ở các vùng lân cận như Hóc Môn hay Củ Chi, giống cải bẹ xanh Bình Chánh mang những đặc điểm nhận dạng độc nhất vô nhị.

Trao đổi về sự độc đáo này, ông Trần Văn Thích – Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Sản xuất Thương mại Dịch vụ Phước An (TP.HCM) chia sẻ: “Nét đặc biệt của cải bẹ xanh Bình Chánh là có nồng độ cay cao. Cây túm gốc, không có xương giữa, chứ không phải như cải bẹ xanh của Hóc Môn hay Củ Chi".

Không chỉ có hình dáng đặc trưng, điểm ăn tiền nhất của loại cải này chính là độ giòn tan cùng hương vị nồng cay đậm đà, mang mùi thơm hăng hăng đặc trưng như mù tạt. Cái vị nhẫn nhẫn, nồng nàn ấy khi kết hợp cùng các món lẩu hay dùng làm rau cuốn thì đúng là "tuyệt vời". Ông Thích giải thích thêm, chính yếu tố thổ nhưỡng đặc thù của vùng đất Bình Chánh đã nuôi dưỡng nên cái chất cay nồng hảo hạng mà không nơi nào có được.

Chính vì hương vị mạnh mẽ đó, cải bẹ xanh Bình Chánh rất được lòng người lớn và trở thành gương mặt thân quen tại các hệ thống siêu thị, nhà hàng lớn. Ngược lại, loại rau này lại khá "kén" người ăn nhỏ tuổi: “Ở bếp ăn trường học thì học sinh không ăn cái đó, tại vì nó có nồng độ nồng. Người lớn ăn được chứ con nít nhiều khi không khoái cái vị nhẫn nhẫn, nồng nồng”, ông Thích dí dỏm cho biết.

Về giá cả thị trường, loại cải đặc sản này đem lại giá trị kinh tế khá tốt cho bà con. Bình thường, giá rau dao động khoảng mười mấy đến hai mươi nghìn đồng một ký. Thế nhưng, vào những thời điểm thời tiết khắc nghiệt như mùa mưa bão (khoảng tháng 9, tháng 10), khi cây cải vốn "nhạy cảm" với nước mưa ngập úng trở nên khan hiếm – giá cải bẹ xanh Bình Chánh có thể bật tăng mạnh mẽ, lên tới 35.000-40.000 đồng/kg.

Phục tráng giống không chỉ là câu chuyện khoa học nhằm giữ lại những đặc tính tốt nhất của cây cải (vị cay nồng, gốc túm, không xương giữa), mà còn là cách bảo tồn một đặc sản nông nghiệp của địa phương.

Trồng cải bẹ xanh OCOP và hành trình phục tráng giống cổ bản

Dù là cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế cao và có hương vị độc đáo, giống cải bẹ xanh Bình Chánh từng có giai đoạn đối mặt với nguy cơ bị mai một hoặc thoái hóa giống do canh tác lâu năm. Đứng trước thách thức đó, ngành nông nghiệp TPHCM đã phối hợp cùng địa phương thực hiện một chiến lược vô cùng ý nghĩa - phục tráng giống cải bẹ xanh truyền thống.

Song song với công tác phục tráng, việc đưa cây cải bẹ xanh vào danh mục xây dựng sản phẩm OCOP (Mỗi xã một sản phẩm) chính là đòn bẩy chiến lược để nâng tầm giá trị. Tại HTX Phước An, bên cạnh danh mục rau màu đa dạng từ cải ngọt, cải ngồng đến cải thìa, cải bẹ xanh truyền thống vẫn luôn giữ vị trí chủ lực từ bao đời nay.

Ông Trần Văn Thích khẳng định, việc định hướng cải bẹ xanh theo chuẩn OCOP giúp chuẩn hóa toàn bộ quy trình sản xuất theo hướng an toàn, kiểm soát nghiêm ngặt chất lượng. Từ những hạt giống được phục tráng kỹ lưỡng, qua bàn tay chăm sóc đúng kỹ thuật của người nông dân, từng cây cải bẹ xanh Bình Chánh tự tin bước vào những kênh phân phối hiện đại như siêu thị lớn hay các chuỗi nhà hàng cao cấp với một vị thế hoàn toàn khác.

Hành trình phục tráng giống và nâng cấp thành sản phẩm OCOP không chỉ giúp người nông dân Bình Chánh giữ trọn vẹn "vị ngon nguyên bản" của quê hương mà còn mở ra một hướng đi bền vững, nâng cao thu nhập và khẳng định vị thế của nông sản TPHCM trên thị trường.

×