Như Dân Việt đã thông tin, ông Nguyễn Quang Minh (SN 1967, trú khối 1, thị trấn Khe Sanh, huyện Hướng Hoá) tố cáo 28 hộ dân thôn Ba Viêng, xã Thanh (Hướng Hoá) ngang nhiên chặt phá, đốt rừng để chiếm đất sản xuất , gây thiệt hại 30ha cây tràm hoa vàng và keo tai tượng. Vụ phá chiếm 30ha đất ở Quảng Trị xảy ra từ năm 2010 - 2011 đến nay vẫn chưa được giải quyết triệt để.
Theo thông tin mới về vụ việc, sau khi nhận được đơn của ông Minh và có sự chỉ đạo quyết liệt của các cấp tỉnh, huyện, Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an huyện Hướng Hoá đã thụ lý nguồn tin về tội phạm của ông Minh.
Ngày 5/10, thượng tá Hồ Sỹ Nhung – Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá có công văn số 55 đề nghị Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá định giá phần thiệt hại tài sản là toàn bộ cây tràm hoa vàng và cây keo tai tượng từ 2 năm tuổi đến 4 năm tuổi (khoảng 60.000 cây) bị chặt hạ, đốt xảy ra vào năm 2010 và 2011, tại khu vực đất hơn 30ha của ông Minh thuộc thôn Ba Viêng. Đi kèm công văn 55 là biên bản khám nghiệm hiện trường, sơ đồ hiện trường.
Bốn ngày sau, đến ngày 9/10, thượng tá Hồ Sỹ Nhung ra quyết định số 07 về việc tạm đình chỉ giải quyết nguồn tin tội phạm của ông Minh. Lý do là chưa nhận được kết quả của hội đồng định giá; thời hạn giải quyết tin báo về tội phạm đã hết.
Hơn 12 năm qua, ông Nguyễn Quang Minh (bên phải) ôm đơn cầu cứu khắp nơi nhưng vụ việc phá rừng chiếm đất gây thiệt hại cho ông vẫn chưa được giải quyết. Ảnh: N.V
Tuy nhiên, theo đại diện Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hóa, cơ quan này đến tháng 11 mới nhận được Quyết định số 07 của Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hóa.
PV Dân Việt có cuộc làm việc với ông Lê Thanh Tùng – Phó trưởng Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Hướng Hoá, Chủ tịch Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá để làm rõ sự việc.
Ông Tùng xác nhận, ngày 9/11 (1 tháng sau khi có quyết định 07 – PV), Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá mới nhận được công văn số 55 của Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá. Sau khi nghiên cứu, xem xét nội dung, Hội đồng thống nhất kết luận: Hồ sơ, tài liệu do Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá cung cấp không đủ cơ sở để tiến hành định giá tài sản tại thời điểm yêu cầu định giá.
Ông Tùng giải thích, điểm C, khoản 1, điều 4 Thông tư 30 năm 2020 của Bộ Tài chính quy định, cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng khi gửi văn bản yêu cầu định giá tài sản phải cung cấp kèm theo các hồ sơ, tài liệu liên quan gồm chứng cứ thu thập được (vật chứng, lời khai, lời trình bày, dữ liệu điện tử và các tài liệu, đồ vật khác) có liên quan, phục vụ cho việc định giá tài sản cần định giá.
Thế nhưng, trong vụ phá rừng chiếm 30ha đất ở Quảng Trị, Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá chỉ cung cấp biên bản khám nghiệm hiện trường lập hồi 9h ngày 28/8/2023 và sơ đồ hiện trường.
Danh sách 28 hộ dân ở bản 9, nay là thôn Ba Viêng phá rừng, chiếm đất của ông Minh được ông Hồ Văn Hạnh - trưởng công an xã Thanh lập vào năm 2011. Nay ông Hạnh là bí thư xã này. Ảnh: Ngọc Vũ.
Biên bản khám nghiệm hiện trường có nội dung khái quát: Hiện trường là khu đất của ông Minh, diện tích hơn 30ha tại thôn Ba Viêng có các mặt tiếp giáp với đồi núi, đất của hộ dân… Khu đất vừa có đồi núi, vừa có suối xung quanh, trung tâm khu đất có 90% diện tích được trồng sắn, đang thời kỳ thu hoạch; 8% diện tích trồng lúa cạn, diện tích còn lại là một số cây ăn quả lâu năm nằm rải rác.
Ông Tùng cho biết, với hồ sơ, tài liệu như trên hội đồng định giá không thể định giá được. Vì vậy, ngày 13/11, Hội đồng định giá có văn bản đề nghị Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá bổ sung biên bản kiểm tra hiện trường, ghi rõ chủng loại cây, thời gian sinh trưởng của cây, độ tuổi, diện tích và mật độ cây trồng.
Theo quy định tại khoản 3, điều 4, Thông tư 30 năm 2020 Bộ Tài chính, trong thời gian 2 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản yêu cầu của Hội đồng định giá, Công an huyện Hướng Hoá phải có văn bản trả lời. Thế nhưng, sau 2 ngày Hội đồng định giá vẫn chưa nhận được văn bản trả lời.
Hơn nữa, vụ việc xảy ra từ năm 2010 - 2011, theo ông Tùng kể cả khi có đủ hồ sơ, tài liệu cũng khó định giá bởi không có vật chứng. Vụ phá rừng chiếm 30ha đất ở Quảng Trị đến nay vẫn chưa thể giải quyết.
Những thắc mắc cần giải đáp
Sau khi Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hóa tạm đình chỉ giải quyết nguồn tin tội phạm, ngày 20/11, ông Minh gửi đơn khiếu nại đến Giám đốc Công an tỉnh Quảng Trị và Viện trưởng VKSND tỉnh Quảng Trị, đề nghị huỷ quyết định trên và yêu cầu công an Hướng Hoá tiếp tục điều tra, xử lý vụ việc.
Ông Minh cho rằng từ năm 2011 Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hóa đã báo cáo thiệt hại 30ha rừng trồng. Cụ thể, công văn số 23/CV-CSĐT ngày 8/4/2011 của Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá gửi Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Quảng Trị khẳng định, 30ha rừng trồng đã được Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá kết luận có giá trị thiệt hại 352,5 triệu đồng.
Bên cạnh đó, tháng 1/2011, cán bộ Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hóa cùng cán bộ Viện KSND huyện, Kiểm lâm huyện, Trưởng Công an xã và đại diện chủ rừng đã tiến hành lập Biên bản khám nghiệm hiện trường.
"Tại sao cùng một cơ quan điều tra, cùng một hội đồng định giá, cùng một vụ việc, một tài sản lại có đến 2 yêu cầu định giá tài sản? Nếu việc định giá tài sản theo yêu cầu hiện nay của Cơ quan CSĐT huyện Công an huyện Hướng Hoá không thể thực hiện thì việc tạm đình chỉ là vĩnh viễn, và vụ việc sẽ đi vào ngõ cụt hay sao?" – ông Minh đặt câu hỏi.
Liên quan đến việc định giá, ông Lê Thanh Tùng - Phó trưởng Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Hướng Hoá, Chủ tịch Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá thắc mắc: vì sao Cơ quan CSĐT huyện Hướng Hoá không sử dụng kết luận định giá tài sản của Hội đồng định giá đã làm trước đây để tiến hành hoạt động tố tụng?
Ông Tùng cho biết, khoản 2, điều 4, Thông tư 30 năm 2020 của Bộ Tài chính quy định, trường hợp yêu cầu định giá lại tài sản, cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng có trách nhiệm phối hợp cung cấp cho Hội đồng định giá các tài liệu, hồ sơ của các lần định giá trước đó và kèm theo tài liệu chứng minh cụ thể căn cứ, lý do nghi ngờ kết quả định giá, định giá lại tài sản. Trong vụ việc này, Hội đồng định giá chưa nhận được các tài liệu trên.
Đồng quan điểm, ông Trần Bình Thuận – Chủ tịch UBND huyện Hướng Hoá cũng băn khoăn tại sao Cơ quan CSĐT Công an huyện Hướng Hoá không sử dụng kết luận định giá của Hội đồng định giá trước đây đã làm mà lại tiếp tục trưng cầu định giá.
Nhằm trả lời câu hỏi trên, PV Dân Việt đã nhiều lần liên lạc qua điện thoại với thượng tá Hồ Sỹ Nhung để đặt lịch làm việc, nhưng chưa nhận được phản hồi.
Chủ tịch UBND huyện Hướng Hoá Trần Bình Thuận cho biết, sẽ chỉ đạo thuộc cấp triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm không để người dân tiếp tục tái trồng sắn, côi trồng vụ mới trên đất đã chiếm của ông Minh. Ảnh: Ngọc Vũ
Như Dân Việt đã phản ánh, tháng 10/2005, ông Minh được UBND huyện Hướng Hoá cho thuê hơn 30ha đất tại xã Thanh, khai hoang, trồng keo tràm. Khi cây trồng được từ 2 đến 4 năm tuổi thì hàng chục người dân địa phương ồ ạt vào chặt cây, chiếm đất để trồng sắn.
Cơ quan Công an xét thấy hành vi chặt phá, đốt rừng trồng của 28 hộ dân có dấu hiệu tội phạm "Huỷ hoại tài sản".
Nhằm góp phần ổn định tình hình an ninh trật tự và tin tưởng vào sự giải quyết công minh, đúng pháp luật của công an, chính quyền địa phương nên ngày 5/4/2011, ông Minh có đơn đề nghị không xử lý hình sự với 28 hộ dân do họ nhận thức về pháp luật còn hạn chế.
Thay vào đó, ông Minh đề nghị cơ quan chức năng hỗ trợ kinh phí khai hoang, cây giống, chăm sóc 30ha rừng trồng bị phá rồi tự nguyện trả đất để địa phương chia cho dân canh tác.
Ngày 2/5/2011, Công an huyện Hướng Hoá có văn bản số 09/TB gửi ông Minh thông báo: Sau quá trình điều tra, xác minh, đơn vị này đã xin ý kiến chỉ đạo, giải quyết của Ban Giám đốc Công an tỉnh. Thủ trưởng cơ quan CSĐT Công an tỉnh chỉ đạo Công an huyện Hướng Hoá tham mưu UBND huyện Hướng Hoá cùng các ban, ngành chức năng giải quyết, hỗ trợ kinh phí theo nguyện vọng của ông Minh. Sau đó, Công an huyện Hướng Hoá đã báo cáo nội dung với Chủ tịch UBND huyện Hướng Hoá về quan điểm giải quyết vụ việc và được đồng ý.
Từ đó đến nay đã hơn 12 năm, ông Minh ôm đơn cầu cứu khắp nơi. Tỉnh uỷ Quảng Trị đã chỉ đạo nhưng vụ việc vẫn chưa được giải quyết.
Luật sư Đặng Quang Linh – Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Quảng Trị cho biết, kết quả định giá của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Hướng Hoá tại thời điểm xảy ra vụ phá rừng chiếm 30ha đất của ông Minh (năm 2011) là cơ sở để khởi tố vụ án, nên không cần định giá lại.
"Định giá thì phải ra thực địa xem cây to bao nhiêu, tuổi cây, mật độ, số lượng… nhưng bây giờ tang vật đã bị huỷ hoại hết, nên yêu cầu định giá thời điểm bây giờ là không có cơ sở. Vì vậy, cần sử dụng kết quả định giá trước đây để làm cơ sở tiến hành hoạt động tố tụng, không cần trưng cầu định giá nữa" – luật sư Linh nêu quan điểm.
Cũng theo luật sư Linh, nếu cần thiết phải trưng cầu định giá lần nữa phải cung cấp đầy đủ hồ sơ, trong đó quan trọng là số lượng, độ tuổi cây bị huỷ hoại để hội đồng định giá áp giá vào bảng giá do UBND tỉnh Quảng Trị ban hành vào thời điểm đó để tính ra số tiền bị thiệt hại.
Vụ phá rừng chiếm 30ha đất ở Quảng Trị hơn 12 năm chưa được giải quyết. Clip là cuộc đối thoại vào ngày 29/8/2023 giữa chính quyền huyện Hướng Hoá với người dân chiếm đất của ông Minh. Clip: Ngọc Vũ.