Quảng Ninh và Bắc Ninh trước thềm vận hội mới để vươn tầm

Ngày 12/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường về việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương.

Phát biểu tại phiên họp, đại biểu Nguyễn Thị Thu Hà (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ninh) nhìn nhận việc thành lập thành phố Quảng Ninh không đơn thuần là một quyết định về tổ chức hành chính, mà mở ra “một không gian phát triển mới, một mô hình quản trị mới và một vị thế mới” cho địa phương.

Dấu mốc mở ra không gian phát triển, mô hình quản trị, vị thế mới đối với Quảng Ninh

Theo đại biểu Nguyễn Thị Thu Hà, Quảng Ninh là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng, gắn với những chiến công trên sông Bạch Đằng (ba trận thủy chiến lẫy lừng của Trần Hưng Đạo, Ngô Quyền, Trần Quốc Tuấn), với Yên Tử - nơi phát tích của Thiền phái Trúc Lâm Việt Nam và dấu ấn của Phật hoàng Trần Nhân Tông.

Năm 1963, tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa II, các đơn vị Quảng Yên, Hải Ninh và đặc khu Hồng Gai được hợp nhất, hình thành tỉnh Quảng Ninh. Từ đó, vùng đất mỏ từng bước vươn lên trở thành một trong những cực tăng trưởng quan trọng của miền Bắc.

Đại biểu cho rằng Quảng Ninh có vị trí địa chiến lược đặc biệt, vừa có biên giới trên bộ, trên biển với Trung Quốc, vừa là cửa ngõ giao thương quốc tế và đầu mối kết nối vùng. Cùng Hà Nội và Hải Phòng, Quảng Ninh tạo thành tam giác phát triển quan trọng của phía Bắc, đồng thời giữ vai trò trung tâm về kinh tế biển, du lịch, dịch vụ, công nghệ và logistics.

Giai đoạn 2021-2025, Quảng Ninh duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, thuộc nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước. Theo số liệu đại biểu nêu tại Quốc hội, năm 2025, GRDP tăng 11,89%, quy mô nền kinh tế đạt 638.545 tỷ đồng, đứng thứ 7 trong 64 tỉnh, thành phố; GRDP bình quân đầu người đạt 10.402 USD, gấp 2,08 lần mức bình quân cả nước.

Tổng thu ngân sách đạt 85.025 tỷ đồng, bằng 154% dự toán Trung ương giao. Quảng Ninh cũng tiếp tục là điểm đến nổi bật trong thu hút đầu tư nước ngoài.

Từ nền tảng đó, việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương được kỳ vọng tạo thêm dư địa để Quảng Ninh chuyển sang một giai đoạn phát triển với yêu cầu cao hơn về quản trị, quy hoạch và chất lượng sống.

“Đối với Quảng Ninh, đây không chỉ là một quyết định về tổ chức hành chính, không chỉ là sự thay đổi về danh xưng mà là sự thay đổi thực chất về triết lý phát triển”, đại biểu Nguyễn Thị Thu Hà nhấn mạnh.

Bà cho biết Quảng Ninh đã chuẩn bị các nhiệm vụ, giải pháp để xử lý những điểm nghẽn có thể phát sinh trong quá trình chuyển đổi mô hình, đồng thời tiếp thu các góp ý của đại biểu Quốc hội để triển khai ngay những nhiệm vụ trọng tâm khi trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Quảng Ninh đặt mục tiêu xây dựng chính quyền kiến tạo, liêm chính, kỷ luật, kỷ cương, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; hướng tới một đô thị xanh, văn minh, hiện đại, giàu bản sắc, trở thành cực tăng trưởng quan trọng của vùng và cả nước.

Để khát vọng của người dân Bắc Ninh hòa cùng khát vọng phát triển của đất nước

Cũng tại phiên thảo luận, đại biểu Trần Thị Vân (Đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh), Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách tỉnh Bắc Ninh, cho rằng việc Bắc Ninh và Quảng Ninh được trình Quốc hội xem xét trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là những quyết sách có ý nghĩa định hình cho tương lai.

“Việc trình Quốc hội xem xét thông qua nghị quyết để Bắc Ninh và Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương tại kỳ họp này chính là một quyết sách có ý nghĩa như vậy”, bà nói.

Theo đại biểu, Bắc Ninh là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hiến, khoa bảng và cách mạng, nơi văn hóa Kinh Bắc được bồi đắp qua hàng nghìn năm, với dân ca quan họ đã trở thành di sản văn hóa.

Nhưng Bắc Ninh hôm nay không chỉ được nhận diện bởi những giá trị truyền thống. Địa phương đã vươn lên trở thành một trong những trung tâm công nghiệp công nghệ cao, sản xuất điện tử và bán dẫn hàng đầu cả nước.

Đại biểu Trần Thị Vân dẫn các số liệu cho thấy quy mô nền kinh tế Bắc Ninh đứng thứ 5; kim ngạch xuất khẩu 10 tháng đầu năm đứng thứ nhất; tổng vốn FDI đăng ký trên 22 tỷ USD, đứng thứ hai. Kinh tế số chiếm 46% GRDP, đứng đầu cả nước và cao hơn 3 lần mức bình quân chung.

“Thực tiễn đã chứng minh rằng khi được trao cơ hội phát triển, Bắc Ninh luôn biết biến cơ hội thành kết quả, biến tiềm năng thành giá trị và biến khát vọng thành hành động”, đại biểu nói.

Tuy nhiên, theo bà, trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không phải là điểm kết thúc mà là điểm khởi đầu của một giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu cao hơn về quy hoạch, tổ chức không gian, môi trường, chất lượng tăng trưởng và quản trị đô thị.

Bắc Ninh sẽ phải đồng thời giải bài toán nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, phát triển bền vững, bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống và nâng cao chất lượng đời sống người dân.

“Trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ là đích đến mà còn là điểm xuất phát cho một hành trình phát triển mới với yêu cầu cao hơn, chuẩn mực hơn và trách nhiệm cũng lớn hơn”, đại biểu Trần Thị Vân nhấn mạnh.

Từ diễn đàn Quốc hội, đại biểu hai địa phương cùng khẳng định sự chuyển đổi mô hình hành chính chỉ thực sự có ý nghĩa khi tạo ra năng lực phát triển mới, quản trị hiệu quả hơn và mang lại chất lượng sống tốt hơn cho người dân.

Đó cũng là kỳ vọng được gửi gắm vào hai đô thị mới: Quảng Ninh với vị thế cửa ngõ Đông Bắc và Bắc Ninh với sức bật của một trung tâm công nghiệp, công nghệ cao - cùng hướng tới việc biến lợi thế lịch sử, vị trí địa lý và năng lực kinh tế thành động lực phát triển dài hạn.

Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải khẳng định, thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương không chỉ là việc nâng cấp đơn vị hành chính đô thị, chuyển đổi mô hình quản trị mà còn là chiến lược tái cấu trúc không gian phát triển, hình thành cực tăng trưởng mới của cả vùng đồng bằng sông Hồng và quốc gia.

Bộ trưởng cũng cho biết Chính phủ sẽ tiếp thu đầy đủ tất cả các ý kiến góp ý của các vị đại biểu Quốc hội, ý kiến thẩm tra của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp về các nhóm vấn đề như: các giải pháp, phương hướng, kế hoạch phát triển thành phố; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đô thị và tỷ lệ đô thị hóa; phát huy khai thác các tiềm năng lợi thế để đạt được các mục tiêu đã đề ra, đặc biệt là yêu cầu phát triển cân đối hài hòa giữa các khu vực của thành phố, trong đó chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, lấy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực tăng trưởng chủ yếu;

Khẩn trương hoàn thành công tác chuẩn bị để thành phố đi vào hoạt động ngay sau khi Quốc hội thông qua Nghị quyết; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và có cơ chế chính sách đặc thù để phát triển thành phố, đồng thời có cơ chế theo dõi, đánh giá, giám sát việc tổ chức thực hiện, định hướng vai trò dẫn dắt và chỉ tiêu phát triển cụ thể của thành phố.

×