Quảng Trị đẩy mạnh phát triển vùng nguyên liệu tập trung gắn mã số vùng trồng, tạo “đòn bẩy” cho chế biến và xuất khẩu

Từng bước hình thành các vùng sản xuất tập trung cho sản phẩm chủ lực

Trao đổi với PV Dân Việt, ông Trần Đình Hiệp – Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị, cho biết, những năm qua, cùng với việc triển khai các chủ trương, chính sách của Trung ương và của tỉnh, công tác phát triển vùng nguyên liệu nông – lâm – thủy sản trên địa bàn đã được quan tâm chỉ đạo và đạt được những kết quả bước đầu tích cực.

Theo ông Trần Đình Hiệp, Quảng Trị đã từng bước hình thành các vùng sản xuất tập trung đối với nhiều sản phẩm chủ lực như: lúa chất lượng cao, cà phê, cao su, hồ tiêu, sắn, cây dược liệu, gỗ rừng trồng và một số đối tượng thủy sản.

Song song với đó, liên kết sản xuất – tiêu thụ giữa nông dân với hợp tác xã, doanh nghiệp chế biến ngày càng được thúc đẩy. Một số doanh nghiệp đã chủ động đầu tư, liên kết xây dựng vùng nguyên liệu phục vụ chế biến và tiêu thụ sản phẩm, tạo đầu ra ổn định cho nông dân.

Đặc biệt, công tác cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, mã số cơ sở nuôi thủy sản bước đầu được triển khai đối với một số cây trồng và tôm nuôi phục vụ xuất khẩu, góp phần nâng cao nhận thức của người dân về truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và tuân thủ quy trình kỹ thuật.

Tuy nhiên, ông Trần Đình Hiệp cũng thẳng thắn nhìn nhận, quy mô vùng nguyên liệu của Quảng Trị hiện vẫn còn nhỏ lẻ, phân tán, sản xuất chủ yếu dựa vào nông hộ nhỏ. Việc tổ chức sản xuất theo vùng tập trung, đồng bộ về giống, quy trình kỹ thuật và chất lượng còn nhiều hạn chế.

Số lượng vùng trồng, cơ sở nuôi tôm được cấp mã số chưa tương xứng với tiềm năng và yêu cầu của thị trường. Hạ tầng vùng nguyên liệu như giao thông nội đồng, thủy lợi, kho bảo quản chưa đồng bộ. Năng lực quản lý vùng trồng theo tiêu chuẩn của một bộ phận hợp tác xã và người dân còn hạn chế.

64 vùng trồng được cấp mã số, hơn 3.250 ha cây trồng các loại

Dù còn nhiều khó khăn, nhưng trong giai đoạn 2021 – 2025, công tác phát triển vùng nguyên liệu gắn với công nghiệp chế biến và làng nghề trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã đạt nhiều kết quả tích cực.

Cụ thể, lĩnh vực trồng trọt, toàn tỉnh có 02 cơ sở đóng gói chuối xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc và 64 vùng trồng được cấp mã số, trong đó 15 mã xuất khẩu, 49 mã số vùng trồng nội địa, với diện tích trên 3.250 ha.

Các mã số vùng trồng được cấp cho nhiều loại cây như: lúa, lạc, đậu xanh, cây ăn quả có múi, chuối, hồ tiêu, ném, an xoa, nghệ, sen, sả, rau các loại…

Ở lĩnh vực thủy sản, toàn tỉnh có 502 cơ sở nuôi tại các vùng nuôi tôm tập trung đã được cấp mã số cơ sở nuôi và mã số ao nuôi. Đây là cơ sở quan trọng để xác nhận nguồn gốc sản phẩm, phục vụ truy xuất nguồn gốc, chứng nhận chất lượng, đáp ứng yêu cầu của thị trường trong nước và xuất khẩu.

Việc cấp mã số vùng nuôi góp phần nâng cao uy tín, giá trị và khả năng cạnh tranh của các sản phẩm thủy sản chủ lực của Quảng Trị trên thị trường.

Trong lĩnh vực lâm nghiệp, toàn tỉnh Quảng Trị hiện có khoảng 57.720 ha rừng trồng được cấp chứng chỉ FSC; sản lượng khai thác gỗ rừng trồng ước đạt 2,036 triệu m³. Toàn tỉnh có 536 nhà máy, cơ sở kinh doanh, chế biến lâm sản.

Gỗ và sản phẩm gỗ được quản lý chặt chẽ, truy xuất nguồn gốc theo Thông tư số 26/2025/TT-BNNMT của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, góp phần nâng cao tính minh bạch, đáp ứng yêu cầu thị trường.

Công tác khuyến nông, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật được đẩy mạnh với nhiều mô hình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ, an toàn thực phẩm.

Đến nay, toàn tỉnh có hơn 2.200 ha cây trồng được liên kết sản xuất – tiêu thụ, trong đó: 619 ha sản xuất hữu cơ; 201,3 ha sản xuất theo hướng hữu cơ; 146,8 ha lúa canh tác tự nhiên; Trên 906 ha lúa theo hướng hữu cơ; 270,1 ha VietGAP; 257,6 ha sản xuất theo hướng an toàn thực phẩm.

Các mô hình này mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn 15–20% so với sản xuất truyền thống, góp phần nâng cao giá trị gia tăng, củng cố thương hiệu nông sản sạch Quảng Trị.

Hướng đi tất yếu cho phát triển bền vững

Thông qua các chương trình hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp và chương trình OCOP, nhiều hợp tác xã, doanh nghiệp được hỗ trợ đầu tư máy móc, thiết bị, đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực chế biến, bảo quản sản phẩm.

Giai đoạn 2023–2025, ngành nông nghiệp đã hỗ trợ 20 cơ sở chế biến nông – lâm – thủy sản ứng dụng tem QR Code truy xuất nguồn gốc; hỗ trợ 10 xã lập hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm chủ lực gắn với vùng nguyên liệu đạt chuẩn VietGAP hoặc tương đương.

Hiện nay, Quảng Trị có 372 sản phẩm OCOP còn hiệu lực, trong đó nhiều sản phẩm chế biến nông sản, lâm sản, thực phẩm gắn trực tiếp với các vùng nguyên liệu tập trung.

Theo ông Trần Đình Hiệp, phát triển vùng nguyên liệu tập trung gắn với mã số vùng trồng, mã số cơ sở nuôi là hướng đi tất yếu, tạo nền tảng vững chắc cho công nghiệp chế biến nông – lâm – thủy sản và phát triển làng nghề bền vững.

“Với sự quan tâm chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh cùng sự phối hợp chặt chẽ của các sở, ngành, địa phương, Quảng Trị tin tưởng sẽ hình thành được các vùng nguyên liệu ổn định, chất lượng cao, qua đó thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững trong thời gian tới”, ông Trần Đình Hiệp nhấn mạnh.

×