Quốc gia Châu Á duy nhất "bán lại" khí tự nhiên LNG thu lợi hàng tỷ USD, khi cả khu vực lao đao tìm nguồn cung thay thế

Nguồn cung khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu đang trải qua một giai đoạn biến động mạnh khi những điểm nghẽn hạ tầng tại khu vực Vùng Vịnh – vốn được xem là “trái tim năng lượng” của thế giới – khiến dòng chảy nhiên liệu bị gián đoạn.

Trong bối cảnh đó, thị trường châu Á, nơi phụ thuộc lớn vào LNG nhập khẩu, phải đối mặt với áp lực giá ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, giữa vòng xoáy biến động ấy, Trung Quốc lại nổi lên như một “nhà cung cấp bất đắc dĩ”, tận dụng cơ hội để thu về nguồn lợi nhuận khổng lồ từ việc bán lại các lô hàng LNG đã ký mua từ trước với giá rẻ.

Tái xuất LNG lập kỷ lục, Trung Quốc nhanh chóng lấp khoảng trống nguồn cung cho châu Á

Theo dữ liệu từ các hãng phân tích năng lượng Vortexa, Kpler và ICIS được Reuters dẫn lại, hoạt động tái xuất LNG của Trung Quốc đang đạt mức kỷ lục. Chỉ riêng trong tháng 3, các doanh nghiệp nước này đã bán lại tới 10 chuyến hàng LNG, con số cao nhất từng được ghi nhận trong một tháng.

Tính từ đầu năm đến nay, tổng khối lượng LNG được sang tay đã đạt khoảng 1,31 triệu tấn, tương đương 19 chuyến hàng. Điều đáng chú ý là con số này đã vượt qua tổng lượng bán lại của cả năm 2023, cho thấy tốc độ gia tăng nhanh chóng của hoạt động này.

So sánh với các năm trước càng cho thấy rõ xu hướng bứt phá. Trong năm 2025, Trung Quốc chỉ tái xuất khoảng 820.000 tấn LNG, trong khi năm 2023 là khoảng 980.000 tấn. Như vậy, chỉ trong vài tháng đầu năm nay, khối lượng LNG bán lại đã vượt xa mức trung bình của các năm trước, phản ánh sự thay đổi đáng kể trong chiến lược thương mại năng lượng của nước này.

Các khách hàng chính của nguồn LNG tái xuất từ Trung Quốc là những nền kinh tế đang “khát” năng lượng tại châu Á như Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan, Ấn Độ và Philippines. Đây đều là những quốc gia có nhu cầu nhập khẩu LNG lớn để phục vụ sản xuất công nghiệp và phát điện, nhưng lại chịu tác động trực tiếp từ sự gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông. Khi nguồn cung truyền thống gặp khó khăn, họ buộc phải tìm đến các nguồn thay thế, và Trung Quốc đã nhanh chóng lấp đầy khoảng trống đó.

Tận dụng chênh lệch giá, thu lợi nhuận hàng chục triệu USD mỗi chuyến

Một trong những yếu tố quan trọng giúp Trung Quốc có thể đóng vai trò “trung gian cung cấp” là lượng tồn kho LNG dồi dào. Theo ước tính của Kpler, mức tồn kho của nước này đã đạt khoảng 51% vào cuối tháng 3, tạo ra một vùng đệm đủ lớn để linh hoạt trong việc phân bổ nguồn cung.

Không chỉ vậy, Trung Quốc còn được hưởng lợi từ nguồn khí nội địa ổn định cùng hệ thống đường ống nhập khẩu khí đốt từ Nga hoạt động đều đặn. Điều này giúp Bắc Kinh không phải chịu áp lực mua thêm LNG trên thị trường giao ngay, nơi giá cả đang biến động mạnh.

Dữ liệu theo dõi tàu do Kpler cung cấp và Bloomberg công bố cho thấy lượng LNG nhập khẩu của Trung Quốc trong tháng 3 chỉ đạt khoảng 3,7 triệu tấn, mức thấp nhất kể từ mùa xuân năm 2018. Con số này phản ánh rõ xu hướng giảm phụ thuộc vào LNG nhập khẩu trong ngắn hạn, đồng thời cho thấy Trung Quốc đang chủ động điều chỉnh chiến lược năng lượng theo hướng linh hoạt hơn.

Trong khi nhiều quốc gia châu Á phải vật lộn để tìm kiếm nguồn LNG thay thế do gián đoạn tại Trung Đông, Trung Quốc lại ở vị thế hoàn toàn khác. Các doanh nghiệp nước này từ trước đã ký kết nhiều hợp đồng dài hạn với mức giá thấp, thường gắn với giá dầu trong quá khứ. Mức giá trong các hợp đồng này dao động quanh 10–12 USD/mmBtu, thấp hơn đáng kể so với giá LNG giao ngay trên thị trường quốc tế, vốn có thời điểm đã vượt ngưỡng 25–30 USD/mmBtu.

Chính sự chênh lệch giá lớn này đã tạo ra cơ hội sinh lời hấp dẫn. Khi giá thị trường tăng cao, việc bán lại các lô hàng LNG trở thành một chiến lược kinh doanh hiệu quả. Giới phân tích cho biết biên lợi nhuận từ hoạt động tái xuất LNG có thể đạt từ 10-15 USD/mmBtu, thậm chí còn cao hơn trong những giai đoạn giá biến động mạnh.

Với mỗi chuyến hàng LNG tiêu chuẩn khoảng 65.000-70.000 tấn, lợi nhuận có thể lên tới hàng chục triệu USD. Đây là lý do khiến các công ty Trung Quốc đẩy mạnh hoạt động bán lại thay vì sử dụng trong nước.

Nhu cầu nội địa suy yếu và triển vọng giá LNG tiếp tục tăng

Nguyên nhân sâu xa của xu hướng này nằm ở sự suy yếu của nhu cầu tiêu thụ khí đốt trong nước. Hoạt động công nghiệp tại Trung Quốc đang có dấu hiệu chững lại, kéo theo nhu cầu năng lượng giảm. Bên cạnh đó, mùa đông – giai đoạn cao điểm tiêu thụ khí cho sưởi ấm đã kết thúc, khiến nhu cầu LNG giảm đáng kể. Trong khi đó, nguồn cung từ sản xuất nội địa và nhập khẩu qua đường ống, đặc biệt từ Nga, vẫn duy trì ổn định, càng làm giảm nhu cầu sử dụng LNG nhập khẩu.

Ở chiều ngược lại, thị trường LNG châu Á đang chịu áp lực ngày càng lớn. Ngân hàng Goldman Sachs dự báo giá LNG tại khu vực này có thể tăng thêm khoảng 15% trong nửa cuối năm. Thậm chí, đến năm 2028, mức giá có thể cao hơn tới 57% so với các dự báo trước đó. Điều này cho thấy xu hướng tăng giá không chỉ mang tính ngắn hạn mà còn có thể kéo dài trong trung và dài hạn.

Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự leo thang giá LNG là căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran vào cuối tháng 2, hoạt động vận chuyển năng lượng qua eo biển Hormuz – tuyến đường huyết mạch của khoảng 20% lượng LNG toàn cầu đã bị gián đoạn nghiêm trọng. Hệ quả là giá LNG tại châu Á đã tăng vọt tới 85% chỉ trong thời gian ngắn, đẩy nhiều quốc gia vào tình thế khó khăn.

Trước áp lực chi phí ngày càng lớn, một số quốc gia châu Á đã buộc phải tìm đến các giải pháp thay thế trong ngắn hạn, trong đó có việc quay trở lại sử dụng than đá để đảm bảo an ninh năng lượng. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tạm thời, bởi việc phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch truyền thống có thể gây ra những hệ lụy về môi trường và đi ngược lại các cam kết giảm phát thải.

Trong bức tranh toàn cảnh đó, vai trò của Trung Quốc đang trở nên đặc biệt đáng chú ý. Từ một quốc gia nhập khẩu LNG lớn, nước này đã linh hoạt chuyển mình thành một “nhà buôn năng lượng”, tận dụng chênh lệch giá để tối ưu hóa lợi ích kinh tế.

Dù không phải là nhà cung cấp truyền thống, Trung Quốc vẫn đang góp phần quan trọng trong việc cân bằng thị trường LNG khu vực, dù động lực chính vẫn là lợi nhuận. Sự trỗi dậy này cũng phản ánh một thực tế rằng thị trường năng lượng toàn cầu đang ngày càng phức tạp và khó lường, nơi những biến động địa chính trị và cung cầu có thể nhanh chóng tạo ra cả rủi ro lẫn cơ hội cho các nền kinh tế.

×