Sân bay Tân Sơn Nhất lại phải dừng cất hạ cánh vì 3 con diều gắn đèn, Cục Hàng không kiến nghị gì?

Ngày 14/8, Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất xác nhận sự việc hoạt động khai thác của đơn vị tối 13/8 lại bị gián đoạn bởi vật thể bay xuất hiện trong khu vực ảnh hưởng đến an toàn hàng không.

Đáng chú ý, vụ việc xảy ra chỉ khoảng 48 giờ sau khi sân bay lớn này hai lần phải tạm dừng khai thác vì UAV xuất hiện trái phép. Chuỗi sự cố liên tiếp đang đặt ra vấn đề về kiểm soát drone, diều và các phương tiện bay siêu nhẹ trong khu vực đô thị đông dân cư bao quanh sân bay.

13 phút gián đoạn, 11 chuyến bay tại sân bay Tân Sơn Nhất bị ảnh hưởng

Theo Cục Hàng không Việt Nam, khoảng 19 giờ 40 phút ngày 13/8, Trung tâm Quản lý Điều hành bay khu vực 3 (Quân chủng Phòng không - Không quân) thông báo Trung tâm Kiểm soát - Tiếp cận Tân Sơn Nhất phát hiện vật thể nghi là UAV ở khu vực hướng cầu Tham Lương. Thời điểm này, vị trí và độ cao cụ thể của vật thể chưa được xác định.

Đến khoảng 20 giờ 2 phút, thông tin tiếp tục được chuyển tới Đài Kiểm soát không lưu Tân Sơn Nhất, xác định vật thể hoạt động tại khu vực phường Tây Thạnh.

Trước nguy cơ ảnh hưởng an toàn bay, Cảng vụ Hàng không miền Nam yêu cầu tạm dừng toàn bộ hoạt động cất, hạ cánh tại Tân Sơn Nhất để các lực lượng chức năng xác minh.

Từ 20 giờ 5 phút, các chuyến chuẩn bị khởi hành được giữ lại dưới mặt đất, trong khi những tàu bay đang đến Tân Sơn Nhất phải bay chờ. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định vật thể gây nghi ngờ không phải UAV mà là 3 con diều kích thước lớn có gắn đèn, được người dân thả ở độ cao khoảng 400m tại khu vực phường Tây Thạnh, cách sân bay khoảng 2,5km.

Sau khi hoạt động thả diều được ngăn chặn, đến 20 giờ 18 phút, Tân Sơn Nhất khai thác trở lại bình thường. Như vậy, hoạt động cất, hạ cánh bị gián đoạn trong khoảng 13 phút.

Khoảng thời gian không dài nhưng tác động lập tức lan tới hoạt động khai thác. Theo báo cáo ban đầu, 4 chuyến bay phải dừng chờ khởi hành, 7 chuyến bay đến phải bay chờ. Trong đó, một chuyến phải chuyển hướng hạ cánh xuống sân bay Cam Ranh.

Lực lượng chức năng sau đó xác định người thả diều, thu giữ phương tiện liên quan và tiến hành xử lý theo quy định.

Với một sân bay có mật độ khai thác lớn như Tân Sơn Nhất, việc tạm dừng cất, hạ cánh dù chỉ trong thời gian ngắn không chỉ tác động đến những chuyến bay tại thời điểm xảy ra sự cố. Máy bay phải bay chờ hoặc chuyển hướng có thể phát sinh thêm nhiên liệu, chi phí phục vụ mặt đất, điều hành khai thác, bố trí tổ bay, đồng thời tạo hiệu ứng chậm dây chuyền đối với lịch bay sau đó.

Hai sự cố trong 3 ngày, cảnh báo lỗ hổng kiểm soát vật thể bay

Vụ việc tối 13/8 càng đáng chú ý khi chỉ hai ngày trước, Tân Sơn Nhất đã trải qua một sự cố nghiêm trọng hơn.

Tối 11/8, sân bay phải hai lần tạm dừng khai thác do phát hiện UAV xuất hiện trái phép tại khu vực cận sân bay. Các lực lượng chức năng buộc phải kích hoạt phương án bảo đảm an ninh, an toàn hàng không và tạm ngừng hoạt động các chuyến bay đi, đến.

Sự cố khiến hơn 60 chuyến bay bị ảnh hưởng. Trong đó, 24 chuyến phải chuyển hướng hạ cánh tại sân bay dự bị, 19 chuyến bay chờ trên không và 15 chuyến dừng chờ cất cánh. Ba chuyến bay rơi vào tình trạng khẩn nguy do nhiên liệu xuống thấp trong quá trình chờ.

Hai vụ việc liên tiếp cho thấy rủi ro đối với hoạt động hàng không không chỉ đến từ UAV. Trong khu vực bảo đảm an toàn bay, những vật thể tưởng như đơn giản như diều, bóng bay hay thiết bị bay điều khiển từ xa đều có thể trở thành nguy cơ khi xâm nhập vào luồng cất, hạ cánh.

Cục Hàng không Việt Nam đánh giá các cơ quan, đơn vị liên quan đã cơ bản triển khai hiệu quả cơ chế phối hợp và xử lý sự cố. Tuy nhiên, một hạn chế hiện nay là các đơn vị chưa được trang bị đầy đủ hệ thống chuyên dụng để phát hiện, cảnh báo sớm và chế áp UAV trong trường hợp cần thiết.

Thực tế này càng đáng lưu ý với Tân Sơn Nhất khi sân bay nằm giữa khu vực đô thị có mật độ dân cư cao. Chỉ một hoạt động thả diều hoặc điều khiển drone thiếu kiểm soát ở khu vực lân cận cũng có khả năng tác động đến cả hệ thống điều hành bay.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, nhiều quốc gia đã triển khai vùng cấm bay, định danh drone từ xa và các công nghệ phát hiện, vô hiệu hóa thiết bị bay không người lái. Với Việt Nam, trước mắt cần tăng khả năng phát hiện, cảnh báo sớm và phối hợp phản ứng nhanh, đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý và đầu tư công nghệ phù hợp.

Cục Hàng không Việt Nam cũng đã báo cáo Bộ Xây dựng, kiến nghị Ủy ban Quốc gia về An ninh hàng không và tạo thuận lợi hàng không sớm thống nhất đầu mối chịu trách nhiệm chủ trì khi UAV xâm nhập trái phép khu vực cảng hàng không.

Các vụ việc tại Tân Sơn Nhất trong những ngày qua cho thấy bài toán không chỉ nằm ở việc xử lý một chiếc drone hay một con diều sau khi được phát hiện. Quan trọng hơn là xây dựng khả năng phát hiện và ngăn chặn từ sớm, trước khi một vật thể nhỏ trên bầu trời có thể khiến hàng chục chuyến bay và hàng nghìn hành khách phía dưới bị ảnh hưởng.

×