Sáp nhập thôn, tổ dân phố 2026, ý kiến mới nhất của Chủ tịch một phường có 66 TDP vùng lõi Di sản thế giới của Ninh Bình

Phường Tây Hoa Lư của tỉnh Ninh Bình, được thành lập từ ngày 1/7/2025, từ sáp nhập, hợp nhất từ 5 phường, xã gồm phường Ninh Giang, các xã Trường Yên, Ninh Hòa, Phúc Sơn, Gia Sinh và một phần xã Gia Tân.

Với đặc thù nằm trong vùng lõi Di sản văn hoá và thiên nhiên thế giới Tràng An, sự đan xen phức tạp về tôn giáo, lịch sử, việc sắp xếp lại 66 thôn, tổ dân phố tại phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình đang cần cân nhắc thận trọng.

Sáp nhập, sắp xếp thôn, tổ dân phố ở vùng lõi di sản thế giới Tràng An Ninh Bình cần lưu ý nét tương đồng về văn hoá, lịch sử, tôn giáo

Với đặc thù nằm trong vùng lõi Di sản văn hoá và thiên nhiên thế giới Tràng An, cùng sự đan xen phức tạp về tôn giáo, lịch sử, việc sắp xếp lại 66 thôn, tổ dân phố tại phường Tây Hoa Lư (thuộc tỉnh Ninh Bình) đang được chính quyền địa phương nghiên cứu, rà roát thận trọng.

Mục tiêu không chỉ là tinh gọn bộ máy, sắp xếp lại đội ngũ cán bộ, người hoạt động không chuyên trách mà còn phải đảm bảo sự đồng thuận của người dân dựa trên những tương đồng về văn hóa và địa lý.

Về vấn đề sáp nhập thôn, sắp xếp tổ dân phố 2026, trao đổi với Báo Dân Việt, ông Nguyễn Quốc Hưng, Chủ tịch UBND phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình cho biết, sau khi sáp nhập toàn bộ diện tích, dân số của phường Ninh Giang, các xã Trường Yên, Ninh Hòa (thành phố Hoa Lư), xã Phúc Sơn (huyện Nho Quan), xã Gia Sinh và một phần xã Gia Tân (huyện Gia Viễn), phường Tây Hoa Lư, hiện nay đang có tới 66 thôn và tổ dân phố (TDP), diện tích tự nhiên khoảng 84,96km2; dân số khoảng 46.648 người.

Đây là khu vực có tới 3/5 diện tích nằm trong vùng lõi Di sản văn hoá và thiên nhiên thế giới Tràng An, cũng là phường có diện tích tự nhiên lớn nhất tỉnh, bao gồm cả vùng đô thị, nông thôn và vùng núi, sở hữu các danh thắng nổi tiếng và có giá trị đặc biệt như Cố đô Hoa Lư, Chùa Bái Đính, danh thắng Tràng An.

Ông Hưng cũng cho biết, ông vừa kết thúc cuộc họp để chuẩn bị cho việc tổ chức lễ hội Hoa Lư (Hội Trường Yên), diễn ra từ ngày 8-10 tháng 3 âm lịch tới đây, tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Cố đô Hoa Lư.

Đây là lễ hội lớn nhất tại khu vực Hoa Lư, nhằm tưởng nhớ vua Đinh Tiên Hoàng (nhà Đinh) và vua Lê Đại Hành (nhà Tiền Lê), với các nghi lễ truyền thống, hoạt động văn hóa, nghệ thuật đặc sắc.

Khu vực phường Tây Hoa Lư hiện nay có vai trò quan trọng, là không gian cư trú của cộng đồng dân cư trong vùng lõi di sản thiên nhiên thế giới và các vùng đệm, liền kề với các di tích quốc gia có giá trị đặc biệt.

Ngoài ra địa bàn còn có Chùa Bái Đính, là Trung tâm Phật giáo lớn nhất cả nước, do vậy hàng năm có rất nhiều lễ hội quy mô lớn được tổ chức, thu hút đông đảo du khách thập phương đến thăm viếng.

Thông tin với Báo Dân Việt, ông Hưng cho biết UBND tỉnh Ninh Bình đã ban hành Quyết định 257/QĐ-UBND về việc xây dựng, trình Đề án sắp xếp, sáp nhập, tổ chức lại thôn, tổ dân phố trong tháng 4/2026.

Tuy nhiên địa phương cũng đang chờ có hướng dẫn cụ thể về việc sáp nhập thôn, sắp xếp lại tổ dân phố cụ thể như thế nào để xây dựng đề án, họp lấy ý kiến từ các thôn, tổ dân phố.

Đối với việc sáp nhập thôn, tổ dân phố 2026, ông Hưng khẳng định địa phương và người dân đều nhất trí cao với chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước.

Tuy nhiên ở một địa bàn có tính đặc thù nằm trong vùng di sản như phường Tây Hoa Lư, ông Hưng cho rằng việc sắp xếp, tổ chức lại các thôn, tổ dân phố cũng cần cẩn trọng, theo hướng vừa đảm bảo quy mô dân số, diện tích theo quy định mới, vừa đáp ứng được các nét tương đồng về văn hoá, lịch sử, tôn giáo.

"Điểm khác biệt lớn nhất của Tây Hoa Lư so với các địa phương khác chính là yếu tố văn hóa và lịch sử đan xen đậm đặc.

Nằm trong vùng lõi di sản với 3/5 diện tích là vùng bảo vệ, việc sáp nhập không đơn thuần là phép cộng về mặt cơ học.

Do đó, quá trình xây dựng đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố 2026 phải khảo sát cực kỳ chặt chẽ, không thể dùng mệnh lệnh hành chính, gộp các tổ dân phố lại với nhau một cách khiên cưỡng thì sẽ dẫn đến xung đột văn hoá, tâm linh", ông Hưng phân tích.

Cụ thể, theo Chủ tịch phường Tây Hoa Lư, khi tiến hành sắp xếp sáp nhập thôn/tổ dân phố, cần chú trọng đến sự tương đồng về văn hóa, tín ngưỡng.

Ví dụ, tại các khu vực là thôn, tổ dân phố có đồng bào Công giáo sinh sống tập trung nhiều như La Vân, Áng Sơn, Áng Ngũ hay Phúc Sơn, việc sáp nhập các tổ dân phố có cùng đức tin sẽ tạo ra sự thuận lợi và đồng thuận cao.

"Nếu không khảo sát tính toán kỹ, sự xung đột văn hóa sẽ dẫn đến những phức tạp không đáng có trong việc xây dựng hương ước thôn xóm, làng xã và quản lý đời sống cộng đồng sau này", ông Hưng nhận định.

Bên cạnh yếu tố văn hóa, tôn giáo, địa hình tự nhiên ở Tây Hoa Lư cũng là một rào cản. Với đặc trưng vùng núi đá vôi xen kẽ, nhiều thôn/tổ dân phố bị ngăn cách nhau bởi các dãy núi đá vôi, do đó khi sáp nhập cũng phải tính đến yếu tố địa giới để đảm bảo người dân thuận tiện trong sinh hoạt và chính quyền dễ dàng bám sát địa bàn.

Sắp xếp việc làm cho cán bộ dôi dư sau sáp nhập, tìm người có năng lực, tâm huyết về làm "việc làng"

Theo lộ trình, các địa phương phải xây dựng đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố 2026 để đảm bảo quy mô dân số và diện tích theo quy định mới, đồng thời giải quyết bài toán dôi dư cán bộ.

Ông Nguyễn Quốc Hưng cho biết, đây là nhiệm vụ cấp thiết nhưng đầy thách thức đối với phường Tây Hoa Lư. Hiện tổng số cán bộ của phường là 105 người, nhưng theo quy định của Chính phủ, trong vòng 5 năm tới phải giảm xuống chỉ còn khoảng 47-50 biên chế. Điều này đồng nghĩa với việc gần 60 cán bộ phường sẽ thuộc diện dôi dư.

Thực tế là đội ngũ cán bộ (người hoạt động không chuyên trách) ở một số thôn, tổ đân phố hiện nay tuổi đã cao, trình độ về công nghệ, phần mềm vi tính, sử dụng nền tảng số hạn chế và phần lớn là kiêm nhiệm. Trong bối cảnh mới, lực lượng hoạt động không chuyên trách này cũng cần được bố trí, sắp xếp lại.

"Khối lượng công việc ở thôn, tổ dân phố hiện nay rất nhiều, trăm nghìn việc không tên. Chúng tôi luôn xác định đội ngũ cán bộ thôn/tổ dân phố là "cánh tay nối dài", là nơi đầu tiên, trong "giờ vàng" phát hiện và xử lý các vấn đề từ cơ sở.

Đặc biệt trong việc bảo vệ di sản thế giới, ý thức và sự giám sát của người dân thông qua các cán bộ ở tổ dân phố là kênh thông tin quan trọng nhất để ngăn chặn các hành vi vi phạm.

Sắp tới khi sáp nhập thôn, sắp xếp lại tổ dân phố với nhau thì diện tích cũng như dân cư đều tăng lên, áp lực nhiều hơn, đòi hỏi người cán bộ cơ sở phải năng nổ, nhiệt tình, thông thạo địa bàn cũng như có uy tín và trình độ...", ông Hưng nói.

Để đáp ứng yêu cầu tình hình mới, ông Hưng cho biết phường đang rà soát lại toàn bộ đội ngũ cán bộ cơ sở (gồm người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố), dựa trên các yếu tố về trình độ, độ tuổi và uy tín.

"Theo đó, trong số các cán bộ không chuyên trách nghỉ việc sau ngày 30/05 tới đây, chúng tôi sẽ lựa chọn những người có năng lực, tâm huyết để làm lực lượng kế cận cho các tổ dân phố mới", Chủ tịch phường Tây Hoa Lư thông tin thêm với Dân Việt.

Được biết, sau khi sáp nhập thành công từ thời điểm 1/7/2025, tổng dân số của phường Tây Hoa Lư là gần 47.000 người, thu nhập bình quân đầu người đạt 85 triệu đồng/người/năm.

Tây Hoa Lư trở thành đơn vị hành chính có quy mô dân số lớn, sở hữu dư địa phát triển vượt trội, thuận lợi trong quy hoạch không gian đô thị, bố trí hạ tầng, cũng như bảo tồn và khai thác giá trị di sản văn hóa - thiên nhiên.

Trong quy hoạch đô thị, phường Tây Hoa Lư định hướng xây dựng mô hình phát triển hài hòa, lịch sử được tôn trọng, không gian sống được nâng cao và bản sắc được gìn giữ.

Cũng theo ông Hưng, điều quan trọng nhất trong quá trình sắp xếp là để tìm ra những cán bộ giỏi, năng nổ nhiệt tình để vận hành bộ máy hiệu quả, phục vụ phát triển kinh tế xã hội địa phương hiệu quả trong tình hình mới.

Hiện cả nước có khoảng 90.000 thôn (xóm), tổ dân phố (khu dân cư). Trong giai đoạn 2019-2021, hơn 15.000 đơn vị đã được sáp nhập, nhưng thực tế cho thấy nhiều nơi vẫn tồn tại tình trạng quy mô dân số nhỏ, dân cư phân tán, khó tổ chức quản lý và phát sinh nhiều đầu mối người hoạt động không chuyên trách.

×