Sắp xếp thôn, tổ dân phố mới nhất ở Lâm Đồng, xã Bắc Bình đề xuất ghép 2 thôn thành thôn mới tên là thôn Chợ Lầu

Bắc Bình, vùng đất lành của bà con người Chăm sinh sống

Một ngày đầu tháng 6, chúng tôi có dịp trở lại thăm vùng đất có đông đồng bào Chăm đang sinh sống tại xã Bắc Bình, tỉnh Lâm Đồng. Lãnh đạo xã Bắc Bình cho biết, toàn xã có hơn 16.600 người dân tộc Chăm, chiếm 32% dân số toàn xã

Dạo một vòng quanh xã, đi đâu chúng tôi cũng ghe bàn con bàn nhau về làm nông nghiệp xanh, bàn về thông tin sáp nhập thôn và hầu hết đều ủng hộ chủ trương mới của Trung ương.

Theo ghi nhận của Dân Việt, trên địa bàn xã Bắc Bình có Trung tâm Trưng bày văn hóa Chăm Bình Thuận, đang trở thành điểm tham quan hấp dẫn với cả du khách trong và ngoài nước.

Trung tâm này hiện lưu giữ hơn 1.500 - 1.600 hiện vật, cổ vật và nhiều bộ thư tịch cổ quý hiếm, trong đó có bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm với hơn 100 hiện vật gốc quý hiếm bao gồm ấn kiếm, vương miện vua và hoàng hậu, trang phục, đồ dùng hoàng cung thời vương triều vua Pôklong Mơhnai (thế kỷ XVII).

Ngoài ra, trung tâm cũng trưng bày nông - ngư cụ truyền thống, các dụng cụ lao động, phản ánh rõ nét nền văn minh lúa nước và đánh bắt của người Chăm cổ.

Cùng với đó là giới thiệu nguyên liệu, công cụ và trình diễn nghề làm gốm Chăm thủ công (đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp). Hiện tại bà con người Chăm vẫn duy trì nghề nặn gốm hoàn toàn bằng đôi tay trần, sau đó nung lộ thiên bằng củi và rơm rạ theo cách truyền thống.

Có thể nói, cộng đồng người Chăm tại xã Bắc Bình là một trong những vùng lõi, lưu giữ đậm nét nhất các giá trị văn hóa độc đáo và lâu đời của người Chăm tại tỉnh Lâm Đồng.

Theo UBND xã Bắc Bình, bà con người Chăm trên địa bàn lâu nay chủ yếu làm nghề trồng lúa nước, canh tác rau màu, chăn nuôi gia súc theo hướng phát triển xanh.

Đặc biệt, bà con người Chăm vẫn bảo tồn nguyên vẹn nét văn hóa mẫu hệ. Con cái lấy họ mẹ, người phụ nữ đóng vai trò chủ đạo trong hôn nhân và quyền thừa kế tài sản thuộc về con gái.

Hai thôn ghép lại thành thôn Chợ Lầu

Theo ông Nguyễn Thúc Phước Hải, Chủ tịch UBND xã Bắc Bình, phương án đề xuất là sắp xếp thôn Xuân Quang (224 hộ/1.012 khẩu) với thôn Xuân An 2 (962 hộ/3981 khẩu) thành thôn Chợ Lầu. Thôn Chợ Lầu(mới) có quy mô 1.186 hộ gia đình với 4.993 nhân khẩu.

Giữ nguyên 14 thôn: Bình Thắng, Bình Minh, Bình Hòa, Bình Tiến, Bình Đức, Bình Hiếu, Bình Liêm, Bình Thuỷ, Bình Lễ, Bình Long, Hiệp Phước, Xuân Hội, Hòa Thuận, Xuân An 1 (trong đó đổi tên thôn Xuân An 1 thành thôn Xuân An).Sau khi sắp xếp 16 thôn, thành 15 thôn, toàn xã Bắc Bình có 15 thôn (giảm 1 thôn, giảm 8 tổ chức Đảng, đoàn thể và giảm 3 người hoạt động không chuyên trách).

Ông Nguyễn Thúc Phước Hải, cho hay, tổng số người hoạt động không chuyên trách trước khi sắp xếp là 47 người và số người hoạt động không chuyên trách được tiếp tục bố trí 44 người.

Còn lại 3 người hoạt động không chuyên trách phải đề xuất giải quyết chế độ chính sách trong thời gian tới.

Nhiều người dân lớn tuổi ở vùng đất này cho biết, Chợ Lầu là một địa danh, là huyện lỵ của huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận cũ).

Chợ Lầu được đặt tên dựa trên sự kiện lịch sử vào năm 1859 (năm Tự Đức thứ 12). Khi đó, tỉnh thành Bình Thuận dời về khu vực ngã ba sông Lũy, đắp thành đất có chu vi lớn và các cổng thành đều được xây dựng những ngôi lầu(lầu chuông, vọng gác) bề thế.

Khu vực họp chợ sầm uất nằm ngay dưới chân các vọng lâu này của thành lũy được dân gian gọi quen thành "Chợ Lầu".

Tên gọi này gắn liền với đời sống giao thương, được lưu giữ qua nhiều thế hệ và chính thức trở thành tên thị trấn khi thành lập vào tháng 8/1992.

Thuận lợi sau sắp xếp thành thôn Chợ Lầu mới

“Việc sắp xếp lại thôn góp phần tinh gọn tổ chức bộ máy ở cơ sở, giảm đầu mối quản lý, giảm số lượng người hoạt động không chuyên trách, qua đó tiết kiệm chi ngân sách Nhà nước cho phụ cấp và các chế độ liên quan.
Lãnh đạo xã Bắc Bình cũng nhận định là sau sắp xếp, công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền địa phương được tập trung, thống nhất. Cùng với đó là việc triển khai chủ trương, chính sách đến Nhân dân thuận lợi hơn, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước ở cơ sở.

Quy mô thôn Chợ Lầu (mới) sau sắp xếp được mở rộng, tạo điều kiện thuận lợi trong việc quy hoạch, đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, phát huy hiệu quả sử dụng các thiết chế văn hóa, thể thao, phục vụ tốt hơn nhu cầu sinh hoạt cộng đồng của Nhân dân…”, ông Nguyễn Thúc Phước Hải chia sẻ.

Việc huy động các nguồn lực xã hội hóa, đóng góp của Nhân dân để xây dựng nông thôn mới, chỉnh trang khu dân cư và phát triển kinh tế - xã hội địa phương có điều kiện thuận lợi hơn. Đội ngũ cán bộ, người hoạt động không chuyên trách sau sắp xếp từng bước được lựa chọn, bố trí theo hướng tinh gọn, nâng cao chất lượng và đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Riêng việc khó khăn sau khi sắp xếp thì ông Nguyễn Thúc Phước Hải cho biết, địa bàn quản lý của thôn Chợ Lầu (mới) rộng hơn, dân số đông hơn nên khối lượng công việc của đội ngũ cán bộ thôn tăng lên, nhất là trong công tác quản lý địa bàn, nắm tình hình dân cư và giải quyết các công việc phát sinh ở cơ sở.
Việc sáp nhập nhiều thôn thành một đơn vị mới có thể ảnh hưởng đến tâm lý, tình cảm và sự đồng thuận của một bộ phận Nhân dân do thay đổi tên gọi, địa giới, truyền thống sinh hoạt cộng đồng của từng thôn trước đây.

Trong bối cảnh quy mô thôn Chợ Lầu (mới) sau sắp xếp tương đối lớn, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ thôn ngày càng cao; tuy nhiên đội ngũ cán bộ thôn hiện nay còn hạn chế về tiêu chuẩn, điều kiện, trình độ đào tạo và chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn vẫn còn một số khó khăn, bất cập…

Xã Bắc Bình đang phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao

Trên địa bàn xã Bắc Bình hiện có 5 HTX đang hoạt động gồm: HTX Việc làm Linh Gia - Bình Thắng, HTX Dịch vụ nông nghiệp Bình Đức, HTX Nông nghiệp, sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, thương mại Bình Thủy, HTX Dịch vụ Chợ Lầu 1 và HTX Thanh long Bắc Bình. Tổng số thành viên tham gia là 311 người với tổng vốn điều lệ hơn 1,84 tỷ đồng.

Xã Bắc Bình được thành lập theo Nghị quyết số 1671/NQ-UBTVQH 15 ngày 16/6/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Lâm Đồng năm 2025, trên cơ sở sáp nhập đơn vị hành chính của 4 xã, thị trấn gồm: xã Phan Hòa, xã Phan Rí Thành, xã Phan Hiệp và thị trấn Chợ Lầu( huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận cũ).

Xã Bắc Bình nằm tiếp giáp Quốc lộ 1A, đường bộ cao tốc Bắc - Nam, đồng thời dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam sắp tới triển khai sẽ đi qua địa phương, tạo điều kiện thuận lợi trong giao thương, kết nối vùng và thu hút đầu tư.

Địa bàn này vừa có vùng lõi đô thị (khu vực thị trấn Chợ Lầu cũ), vừa có quỹ đất nông nghiệp lớn (khu vực các xã Phan Hòa, Phan Hiệp, Phan Rí Thành cũ) phù hợp để phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, thương mại - dịch vụ và mở rộng các khu dân cư mới.

Thời gian qua, kinh tế - xã hội của địa phương tiếp tục phát triển ổn định và có những chuyển biến tích cực. Trong đó nông nghiệp giữ vai trò chủ đạo, công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp có bước phát triển, thương mại - dịch vụ cơ bản đáp ứng yêu cầu sản xuất và tiêu dùng của Nhân dân.

Thời gian qua, xã Bắc Bình đã huy động các nguồn lực cho đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng được tập trung và ưu tiên bố trí vốn đầu tư các lĩnh vực giao thông, thủy lợi, y tế, giáo dục, hạ tầng khu dân cư, chỉnh trang đô thị và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

×