Sẽ quy định việc thành lập Hội đồng phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã, nhưng không tăng bộ máy, biên chế

Chiều 9/8, giải trình, làm rõ các ý kiến đại biểu quan tâm về dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật sẽ đổi từ cách cung cấp thông tin một chiều sang xây dựng hệ sinh thái pháp luật số, giúp người dân, doanh nghiệp chủ động tiếp cận và tuân thủ pháp luật.

Dự thảo dự kiến quy định trách nhiệm xây dựng hạ tầng dữ liệu pháp luật mở, chia sẻ dữ liệu chính thống miễn phí hoặc chi phí thấp, tạo điều kiện phát triển trợ lý pháp lý số và các dịch vụ tra cứu pháp luật chuyên sâu. Mục tiêu là mở rộng khả năng tiếp cận pháp luật cho người dân, doanh nghiệp và các nhóm đối tượng, góp phần xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật.

Truyền thông chính sách phải trở thành cầu nối hai chiều

Về bảo đảm nguồn lực, nhiều đại biểu đề nghị quy định cụ thể hơn về lập, phân bổ, quyết toán và ưu tiên kinh phí cho các nhóm đối tượng đặc thù

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho biết Bộ Tư pháp “rất muốn quy định càng cụ thể càng tốt vấn đề kinh phí để đảm bảo điều kiện thực hiện khả thi”.

Tuy nhiên, quá trình xây dựng dự án luật cho thấy các bộ, ngành còn có ý kiến khác nhau. Cơ quan quản lý tài chính đề nghị thực hiện thống nhất theo Luật Ngân sách nhà nước, do đó chưa đồng thuận với việc quy định thêm các nguyên tắc cụ thể để ưu tiên kinh phí cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.

Dự thảo hiện quy định theo hướng bố trí kinh phí tương xứng và ưu tiên cho nhóm đối tượng đặc thù. Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục trao đổi, báo cáo Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội để xác định mức độ tiếp thu phù hợp.

Cùng với đó, cơ quan soạn thảo cơ bản đồng tình với đề xuất tăng cường xã hội hóa công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và sẽ nghiên cứu quy định rõ hơn về hình thức, phạm vi tham gia và trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức.

Một nội dung mới được nhiều đại biểu quan tâm là truyền thông chính sách. Theo Bộ trưởng, đây là nội dung mới được bổ sung dự án luật nhằm thể chế hóa chủ trương tại Kết luận 80 của Ban Bí thư về tăng cường thông tin đầy đủ, đa dạng hóa phương thức truyền thông ngay từ quá trình xây dựng chính sách.

“Hoạt động này đóng vai trò cầu nối tương tác hai chiều và gắn kết chặt chẽ với công tác xây dựng pháp luật và thi hành pháp luật”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Theo đó, truyền thông những chính sách có tác động lớn đến xã hội ngay từ quá trình xây dựng có thể giúp người dân hiểu rõ hơn lợi ích, tác động của chính sách, qua đó tạo đồng thuận trước khi chính sách được ban hành và tổ chức thực hiện.

Trước băn khoăn về nguy cơ chồng chéo với Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho rằng hai luật điều chỉnh theo hai hướng khác nhau.

Dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật tập trung vào mục đích, nội dung, hình thức và trách nhiệm cung cấp thông tin, tương tác với người dân; trong khi Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật quy định về trình tự, thủ tục lấy ý kiến, thẩm định chính sách trong quá trình xây dựng văn bản.

Tuy vậy, Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục rà soát để bảo đảm quy định chặt chẽ, đồng thời nghiên cứu cơ chế tránh tạo “áp lực không lành mạnh” đối với quá trình xây dựng chính sách.

Sẽ quy định cứng Hội đồng phối hợp ở cấp xã

Một trong những nội dung nhận được sự đồng thuận cao là việc thành lập Hội đồng phối hợp công tác phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã.

Theo Bộ trưởng, tại thảo luận tổ có 22 lượt ý kiến đồng tình với đề xuất này. Tại phiên thảo luận hội trường, 7/8 đại biểu đề cập nội dung đều thể hiện sự đồng thuận cao.

Bộ Tư pháp sẽ tiếp thu theo hướng quy định cứng việc thành lập Hội đồng ở cấp xã, nhằm bảo đảm thực hiện thống nhất trên cả nước.

Tuy nhiên, Bộ trưởng lưu ý việc thành lập phải bảo đảm tinh gọn, không tăng bộ máy, không tăng biên chế, đồng thời có phương thức tổ chức linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương. Các quy định cụ thể dự kiến được Chính phủ hướng dẫn bằng nghị định.

Với chuyển đổi số, cơ chế kiểm soát rủi ro khi ứng dụng AI và việc định danh tài khoản trên không gian mạng, Bộ Tư pháp cũng sẽ tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu ý kiến đại biểu.

Theo Bộ trưởng, việc định danh tài khoản chủ yếu nhằm kiểm soát đối tượng cung cấp thông tin phổ biến, giáo dục pháp luật, bảo đảm thông tin chính thức, chính xác và hạn chế việc lợi dụng không gian mạng để thực hiện hành vi trái pháp luật; không nhằm cản trở người dân tiếp cận pháp luật trên môi trường số.

Kết thúc phần giải trình, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cho biết cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát nhóm đối tượng đặc thù dựa trên các tiêu chí đã xác định, đồng thời quán triệt quan điểm lấy người dân làm trung tâm, “không ai, không để ai bị bỏ lại phía sau”.

×