Tết Bính Ngọ, gặp người phụ nữ hơn 23 năm làm “bảo mẫu” của những chú ngựa đặc biệt ở Vườn thú Hà Nội

Những chú ngựa biết "làm nũng" ở Vườn thú Hà Nội

Một ngày cận kề Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chị Nguyễn Thị Thanh Trà, công nhân Vườn thú Hà Nội lại tất bật với công việc thường ngày của mình đó là làm “bảo mẫu” của những chú ngựa.

Nghe tiếng vang vọng quen thuộc, những chú ngựa khẽ cọ mũi vào tường rào như đáp lại tiếng gọi của chị Trà. Với người ngoài, đó chỉ là phản xạ của loài vật nhưng với chị Trà, đó là sự nhận diện, là sợi dây liên kết vô hình được bồi đắp suốt hơn 23 năm qua.

Trong câu chuyện với PV Dân Việt, chị Trà chia sẻ, khu nuôi ngựa của Vườn thú Hà Nội hiện có 5 cá thể, trong đó có cặp mẹ con ngựa hoang, 1 chú ngựa vằn, 2 chú ngựa bạch. Trong đó, mỗi chú ngựa là một câu chuyện, một kỷ niệm gắn với từng giai đoạn trong cuộc đời làm nghề của chị Trà. Trong đó, đáng nhớ nhất có cặp ngựa hoang đã gắn bó với cả tuổi thanh xuân của chị Trà từ ngày đầu tới tận tận bây giờ.

Với những chú ngựa vằn, ngựa bạch, chị Trà cũng đã gắn bó, chăm sóc chúng hơn 10 năm nên chị cũng thuộc lòng từng thói quen. Con nào thích ăn cà rốt trước, con nào mê khoai hơn cỏ. Mỗi con đều có một tính cách riêng và người chăm sóc phải nắm được qua sự quan sát tỉ mỉ mỗi ngày.

"Làm công việc này đòi hỏi phải rất yêu động vật và kiên nhẫn lắng nghe cơ thể, ăn uống của chúng. Đối với tôi, những chú ngựa cũng như người nhà vậy. Sáng không thấy là nhớ, thấy những chú ngựa mình chăm sóc ăn uống bình thường là mình yên tâm cả ngày", chị Trà nói.

Nhiều người nghĩ chăm sóc ngựa chỉ là cho ăn, dọn chuồng. Tuy nhiên, với chị Trà, đó là công việc đòi hỏi sự tinh tế và kinh nghiệm tích lũy theo năm tháng. Việc đầu tiên của chị Trà mỗi sáng không phải vuốt ve hay cho ăn, mà là quan sát. Chị nhìn lượng thức ăn còn lại, kiểm tra phân của từng con. Cỏ của ngày hôm trước phải được ăn hết. Chỉ cần thấy chúng đứng yên một chỗ, bụng trướng, không chịu di chuyển là biết có vấn đề.

“Ngựa rất dễ mắc chứng trướng bụng, căn bệnh này có thể đe dọa tính mạng nếu không phát hiện kịp thời. Có những thời điểm chứng kiến những chú ngựa vốn nhanh nhẹn bỗng mệt mỏi, bỏ ăn tôi vô cùng xót xa”, chị Trà tâm sự.

Mất ăn mất ngủ khi ngựa lăn ra ốm

Chị nhớ nhất hình ảnh chú ngựa vằn khi mới về vườn thú đã bị ốm nặng. Lúc đó, cả tổ chăm sóc cùng các bác sĩ thú y phải túc trực suốt đêm, mất ăn mất ngủ tận tâm chữa trị. Họ phải dắt ngựa vào cũi để tiêm, thậm chí là tìm mọi cách đuổi cho ngựa chạy thật nhiều để kích thích hệ tiêu hóa, giúp bụng xẹp xuống.

"Thấy chúng ốm, mệt mà mình buồn lắm. Chăm hàng ngày, quen hơi quen tiếng, tự nhiên chúng lừ đừ là ruột gan mình cũng rối theo. Hạnh phúc của những người chăm sóc ngựa như chúng tôi đơn giản lắm, thấy chúng nó ăn hết sạch khẩu phần quả và củ, hiếu động, thậm chí khi thấy mình thể hiện cảm xúc thân thuộc như nũng nịu là vui lắm rồi”, chị Trà cười.

Trong 5 cá thể ngựa, cặp mẹ con ngựa hoang là thử thách lớn nhất đối với những người chă sóc ở vườn thú như chị Trà. Khác với ngựa bạch hay ngựa vằn đã phần nào thuần hóa, ngựa hoang vẫn giữ nguyên bản tính bất kham. Chị Trà tiết lộ, hơn 20 năm chăm sóc, chị chưa bao giờ dám đứng gần và vuốt ve chúng bởi bản tính ngựa hoang không cho phép con người đến quá gần.

Chị tiết lộ, đặc điểm đáng sợ nhất của ngựa hoang là cú "đá hậu", cú đá bất ngờ bằng hai chân sau có thể gây chấn thương nghiêm trọng. Vì vậy, khi vào vệ sinh chuồng trại, chị Trà luôn phải đứng phía trước, giữ khoảng cách an toàn hoặc dùng thức ăn để nhử chúng ra xa.

Thế nhưng, giữa sự dè chừng ấy vẫn tồn tại một mối liên kết đặc biệt. Ngựa hoang không cho vuốt ve, nhưng chúng quen giọng và bộ đồng phục bảo hộ của người chăm sóc. Khi chị gọi hoặc hô đuổi, chúng nghe lời, di chuyển theo hướng chị mong muốn.

"Người lạ vào là chúng phản ứng khác ngay. Nhưng nghe tiếng mình thì chúng không sợ", chị Trà chia sẻ về đặc tính của loài vật gắn bó với mình hơn 2 thập kỷ qua.

Trái ngược với vẻ dữ dằn của ngựa hoang, những chú ngựa vằn và ngựa bạch lại thân thiện đến bất ngờ. Chị Trà cho hay, ngựa bạch và ngựa vằn thích được vuốt ve, nhất là ở mũi và bờm.

"Tôi cảm nhận được rõ tình cảm của chúng, mỗi khi tôi lại gần, hoặc gọi tặc tặc, chúng lại dụi đầu vào người như người con đang nũng nịu mẹ. Sau khi tôi vuốt bờm, chúng đứng yên, mắt lim dim như thể hiện một sự tin tưởng", chị Trà kể tiếp.

Tuy nhiên, dù hiền lành đến mấy, người chăm sóc vẫn phải luôn để ý đến tâm trạng của chúng qua thời tiết. Những ngày thời tiết khó chịu, ngựa cũng có thể trở nên cáu kỉnh, nhảy đạp để thể hiện sự bứt rối. Vì vậy, sự quan tâm và vỗ về mỗi ngày là cách để người công nhân thuần hóa và xây dựng tình cảm với chúng.

Để một chú ngựa mới về có thể quen người, chị Trà và đồng nghiệp phải mất vài tháng kiên trì gần gũi, chăm sóc. Họ bắt đầu bằng việc cho ăn từng chút một, đưa thức ăn dần dần để ngựa làm quen với sự hiện diện của con người, sau đó mới đến bước vuốt ve và chăm sóc trực tiếp.

Cạnh đó, chế độ ăn của chúng cũng rất được chú trọng với khoảng 30kg cỏ tươi mỗi ngày, kèm theo các loại củ quả như cà rốt, khoai, bí, một ít cám tổng hợp để bổ sung khoáng chất, vitamin.

Vào những dịp Tết Nguyên đán, khi mọi người quây quần bên gia đình hoặc đi du lịch, những người như chị Trà vẫn phải túc trực tại vườn thú. Chị chia sẻ rằng dù có nhớ nhà, nhưng vì đặc thù công việc, các anh chị em trong tổ hầu như đều đi làm xuyên tết để đảm bảo các con vật được ăn uống và chăm sóc đầy đủ.

"Năm nay là năm Bính Ngọ (năm con ngựa), tôi thấy rất vui, tôi hy vọng các bạn ngựa sẽ luôn khỏe mạnh, thêm một tuổi là thêm sức khỏe. Với tôi đây là công việc tôi lựa chọn và gắn cả cuộc đời mình với niềm đam mê chăm sóc cho những chú ngựa cưng của mình", chị Trà chia sẻ thêm.

×