“Thomas Tuchel còn mắc sai lầm tệ hơn cả Gareth Southgate"

HLV Thomas Tuchel trở thành tâm điểm chỉ trích

Liên đoàn Bóng đá Anh (FA) bổ nhiệm HLV Thomas Tuchel với kỳ vọng ông sẽ là người tạo ra khác biệt ở những trận đấu quyết định tại World Cup. Và trước Argentina, ông thực sự đã tạo ra khác biệt.

Đáng tiếc, đó lại là sự khác biệt theo chiều hướng tiêu cực. Những sự thay người và thay đổi hệ thống chiến thuật của Thomas Tuchel chính là nguyên nhân lớn nhất dẫn đến một thất bại đau đớn và đầy thất vọng khác của ĐT Anh.

Cái kết cay đắng ở trận bán kết tại Atlanta cũng phơi bày điểm yếu lớn nhất trong quyết định lựa chọn một HLV đẳng cấp thế giới của FA: sẽ là quá ngây thơ nếu cho rằng ngay cả những chiến lược gia xuất sắc nhất cũng miễn nhiễm với sai lầm ở những thời khắc quyết định trên sân khấu lớn nhất.

Khi Gareth Southgate còn dẫn dắt ĐT Anh và đội bóng gục ngã theo cách tương tự như trước Argentina, làn sóng chỉ trích đều hướng tới quan điểm rằng nước Anh cần một HLV danh tiếng hơn. Đó chính là lý do Thomas Tuchel được bổ nhiệm.

Nếu nhìn lại những phân tích của tôi sau thất bại trước Tây Ban Nha ở chung kết EURO 2024, có thể thấy từ lâu nhiều người đã cho rằng Gareth Southgate bị đánh giá quá khắt khe, như thể ông chỉ thiếu đúng một sự thay người hợp lý hoặc một chiến thuật tấn công táo bạo hơn trong hiệp phụ là đã có thể tái hiện kỳ tích của Sir Alf Ramsey.

Gareth Southgate gần như luôn bị phán xét dựa trên những quyết định thay người hoặc thay đổi sơ đồ chiến thuật – hoặc không thay đổi – khi thế trận bắt đầu vượt khỏi tầm kiểm soát. Đó là kết luận sau các thất bại trước Croatia ở bán kết World Cup 2018, Italia tại chung kết EURO 2021, Pháp ở tứ kết World Cup 2022 và Tây Ban Nha tại EURO 2024.

Giờ đây, khi Thomas Tuchel đi theo đúng "vết xe đổ” của Gareth Southgate ở các giải đấu lớn, liệu lịch sử có nhìn nhận người tiền nhiệm công bằng hơn? Câu trả lời là nên như vậy.

Croatia, Italia, Pháp và Tây Ban Nha trong kỷ nguyên Gareth Southgate đều là những đối thủ mạnh hơn ĐT Anh.

Nhưng trận thua Argentina lần này còn tệ hơn dưới góc độ huấn luyện, bởi trong suốt 72 phút đầu tiên, ĐT Anh mới là đội chơi hay hơn.

Khi xem đội bóng của Gareth Southgate thi đấu trước đây, người hâm mộ thường hét lên trước màn hình:

"Gareth, hãy làm gì đó để chúng ta đừng thủng lưới!"

Còn lần này, cả nước Anh lại chỉ muốn nói:

"Thomas, chính những sự thay đổi của ông khiến chúng ta trông như chắc chắn sẽ thủng lưới!"

Khi Thomas Tuchel đến, nhiều người lãng mạn tin rằng mọi chuyện sẽ khác. Rằng nếu nước Anh có một HLV đủ bản lĩnh để chủ động thay đổi, đủ táo bạo để tiếp tục tấn công hoặc biết cách xoay chuyển cục diện khi hàng thủ chịu sức ép, thì kết quả ở những trận đấu lớn trước đây đã khác.

Người ta tin rằng khả năng đọc trận đấu của Thomas Tuchel sẽ giúp ông luôn đưa ra những quyết định đúng.

Nhưng thực tế đã chứng minh đó là một cái nhìn quá đơn giản về bóng đá loại trực tiếp ở đẳng cấp cao nhất.

Ngay cả tại Champions League, những HLV vĩ đại nhất cũng từng mắc sai lầm.

Pep Guardiola đã bao nhiêu lần bị chỉ trích vì những quyết định chiến thuật sai lầm trong hành trình đưa Man City chinh phục châu Âu?

Muốn vượt qua những đội bóng mạnh nhất thế giới luôn cần rất nhiều yếu tố.

ĐT Anh đã bước vào giai đoạn mà chỉ một sai lầm cũng có thể phải trả giá bằng cả giải đấu.

Suốt 60 năm qua, lịch sử bóng đá Anh đầy rẫy những sai lầm trước các đối thủ lớn, đặc biệt là khi chiến thắng đã ở rất gần.

Mỗi khi một HLV đưa ra quyết định trong các trận đấu loại trực tiếp, đó luôn là một canh bạc, nhất là khi trận đấu đang ở thế cân bằng và ông buộc phải lựa chọn giữa việc sử dụng băng ghế dự bị hay thay đổi hoàn toàn hệ thống chiến thuật.

Ở những trận đấu như vậy, kết quả sẽ quyết định tất cả.

Bạn sẽ được tung hô như vị thánh hoặc bị xem như tội đồ.

Đó chính là sự tàn khốc của bóng đá đỉnh cao.

Tôi luôn ngưỡng mộ sự quyết đoán và tỉ mỉ của Thomas Tuchel.

Có người sẽ cho rằng tôi đang "khôn sau khi sự việc đã xảy ra" khi đổ lỗi cho Thomas Tuchel, nhất là khi trước đó tôi từng hết lời khen ngợi ông, đặc biệt sau chiến thắng trước Mexico.

Dù kết quả ra sao, điều tôi đánh giá cao nhất ở Thomas Tuchel vẫn là sự quyết đoán.

Ông luôn nhất quán với ý tưởng của mình, lựa chọn cầu thủ phù hợp cho từng vai trò và chuẩn bị rất kỹ lưỡng cho mọi kịch bản có thể xảy ra.

ĐT Anh đã gặp may trước CHDC Congo, sau đó Thomas Tuchel xứng đáng được khen ngợi khi tung Dan Burn vào sân để bảo toàn chiến thắng 3-2 trước Mexico ở vòng 1/8 trên sân Azteca.

Khác biệt nằm ở chỗ khi đó ĐT Anh chỉ còn 10 người, nên việc co cụm phòng ngự là hoàn toàn hợp lý.

Sau đó, thần may mắn cũng đứng về phía ĐT Anh trước Na Uy.

Và chính "công thức Mexico" ấy được Thomas Tuchel mang trở lại khi đối đầu Argentina.

Sau phút 72, ông thực hiện đúng kế hoạch đã chuẩn bị sẵn nếu ĐT Anh dẫn bàn ở cuối trận, như sau pha lập công của Anthony Gordon.

Khi trận đấu bước vào giai đoạn quyết định, rõ ràng Tuchel buộc phải có điều chỉnh.

Argentina đang gia tăng sức ép nhưng chưa tạo ra quá nhiều cơ hội rõ rệt.

Điều cần thay đổi khi ấy là con người trên sân, chứ không phải cả hệ thống chiến thuật.

Việc chuyển sang sơ đồ năm hậu vệ đã phản tác dụng.

Từng đợt tấn công của Argentina liên tục dồn về phía khung thành Jordan Pickford và ngày càng trở nên nguy hiểm.

Chỉ trong ít phút sau khi thay đổi, ai cũng có thể nhận ra Thomas Tuchel đã đưa ra quyết định sai lầm.

ĐT Anh lùi sâu và gần như cắm trại ngay sát vòng cấm địa của mình, tự chuốc lấy rắc rối.

Việc sử dụng hai hậu vệ cánh khiến Argentina càng có nhiều cơ hội thực hiện những quả tạt vào vòng cấm, đồng thời duy trì sức ép liên tục – điều vốn đã hình thành từ trước nhưng chưa thực sự nguy hiểm như sau đó.

Từ lúc Anthony Gordon mở tỷ số đến khi Argentina gỡ hòa, ĐT Anh chỉ kiểm soát bóng 12% thời lượng.

Bạn không thể bước vào chế độ "sống sót" quá sớm như vậy mà vẫn hy vọng chiến thắng sẽ thuộc về mình.

Việc chuyển sang phòng ngự quá sớm đã mang lại hậu quả nặng nề.

Sự rời sân của Anthony Gordon và Reece James đồng nghĩa với việc những cầu thủ có nhiệm vụ ngăn chặn các pha phối hợp ngắn giữa Lionel Messi trong các tình huống cố định cũng không còn trên sân, trong khi không ai khác đảm nhận tốt vai trò đó.

Mỗi lần Argentina được hưởng tình huống bóng chết trong 20 phút cuối, họ đều tạo ra cảm giác có thể ghi bàn.

Và cuối cùng điều đó dẫn đến bàn gỡ hòa.

Dĩ nhiên, Pickford cũng đáng lẽ phải cản phá được cú sút của Enzo Fernandez.

Nhưng khi Argentina san bằng tỷ số, tuyển Anh lại càng lâm vào thế khó.

Họ có quá nhiều hậu vệ trên sân nhưng không còn cách nào tái cấu trúc đội hình để dâng cao trở lại.

Tuchel lúc đó đã tự đẩy mình vào ngõ cụt về chiến thuật.

Ông từng làm điều tương tự trước Na Uy và may mắn thoát hiểm.

Lần này thì không.

Bởi những cầu thủ đẳng cấp thế giới như Messi chỉ cần một lời mời rất nhỏ là đủ để kết liễu đối thủ.

Đến khi Argentina ghi bàn quyết định trong thời gian bù giờ, cảm giác lúc đó không còn là liệu họ có ghi bàn hay không, mà chỉ còn là khi nào họ sẽ ghi bàn.

Cảm giác lịch sử lặp lại hiện hữu rõ ràng.

Dù xem trận đấu ở bất cứ đâu, Gareth Southgate hẳn cũng cảm thấy kết cục ấy quen thuộc và cay đắng chẳng kém bất kỳ người hâm mộ Anh nào.

Việc thua ở bán kết World Cup không làm thay đổi quan điểm của tôi rằng Thomas Tuchel vẫn là một HLV đẳng cấp thế giới, cũng như tôi luôn tin Gareth Southgate đã làm rất tốt khi liên tục đưa ĐT Anh tiến sâu ở các giải đấu lớn.

Nói rằng cả hai đều mắc những quyết định sai lầm đúng vào thời điểm quan trọng nhất nghe có vẻ khắc nghiệt, nhưng đó là sự thật.

Thực tế là Thomas Tuchel, giống như Gareth Southgate trước đây, đã đưa một ĐT Anh không thực sự vượt trội tiến xa đúng như kỳ vọng trước giải.

Vấn đề của FA là họ không ngờ rằng Thomas Tuchel cuối cùng lại đứng cạnh Gareth Southgate trong cùng một nhóm HLV: những người đã tiến rất gần, nhưng vẫn thiếu một điều gì đó để đánh bại các "ông lớn" thực thụ của bóng đá thế giới.

Rốt cuộc, World Cup 2026 sẽ lại được nhớ đến như thêm một cơ hội vàng bị bỏ lỡ.

Và người Anh buộc phải chấp nhận một sự thật cay đắng: bất kể HLV trưởng là ai hay danh tiếng lớn đến đâu, họ vẫn luôn tìm ra cách để thất bại.

×