Tổng Bí thư: Hà Nội phải được định vị và vận hành như một trung tâm kiến tạo phát triển quốc gia, có vai trò dẫn dắt

Ngày 10/1, tại trụ sở Thành ủy Hà Nội, Tổng Bí thư Tô Lâm đã làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về đề xuất xây dựng Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, gắn với hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu phát triển, định hình mô hình tăng trưởng mới và mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Dự buổi làm việc có các Ủy viên Bộ Chính trị: Phạm Minh Chính, Thủ tướng Chính phủ; Trần Thanh Mẫn, Chủ tịch Quốc hội; Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an; Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc; cùng lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và đại diện Thường trực Thành ủy các thành phố trực thuộc Trung ương.

Chuyển biến thực chất trong quản trị Thủ đô

Kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư đánh giá cao kết quả phát triển toàn diện của Hà Nội trong năm 2025, đặc biệt là cách tiếp cận trực diện, đo đếm được đối với những vấn đề tồn tại kéo dài như ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ngập úng, trật tự đô thị và an toàn thực phẩm. Những nhiệm vụ này được giao rõ trách nhiệm, theo dõi tiến độ theo tháng, theo quý, gắn với kết quả cụ thể.

Đáng chú ý, công tác giải phóng mặt bằng và triển khai các dự án hạ tầng đô thị từng ách tắc nhiều năm đã có bước tiến nhanh, thể hiện tinh thần quyết liệt và khẩn trương. Theo Tổng Bí thư, những chuyển biến đó cho thấy Hà Nội đang hình thành phương thức lãnh đạo, điều hành dựa trên kỷ cương và hiệu quả thực chất.

Tuy nhiên, Thủ đô vẫn còn nhiều tiềm năng chưa được khai thác tương xứng. Các điểm nghẽn về giao thông, môi trường, hiệu quả sử dụng nguồn lực và chất lượng quản trị tiếp tục là phép thử đối với năng lực tổ chức thực thi. Những cách làm hiệu quả cần được nâng tầm, chuyển hóa thành kết quả kiểm chứng được, đáp ứng yêu cầu phát triển mới và đóng góp thiết thực vào triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Tổng Bí thư nhấn mạnh đất nước đang đứng trước bước ngoặt phát triển mang ý nghĩa lịch sử, trong đó vai trò của Hà Nội có ý nghĩa đặc biệt. Thủ đô không thể phát triển theo tư duy của một địa phương lớn, mà phải được định vị và vận hành như trung tâm kiến tạo phát triển quốc gia, có vai trò dẫn dắt và định hình các mô hình phát triển mới, tư duy mới.

Theo đó, mỗi vấn đề Hà Nội giải quyết thành công, hiệu quả, từ quản trị đô thị, tổ chức không gian phát triển, xử lý ùn tắc, ô nhiễm, ngập úng đến kỷ luật đầu tư công, cải cách hành chính và chuyển đổi số đều có tác động lan tỏa tới cả nước. “Hà Nội chậm, cả nước sẽ chậm”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Về Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Tổng Bí thư cơ bản thống nhất các định hướng lớn, trong đó có ý tưởng đề xuất mới, chuyển từ mô hình “5 vùng đô thị, 5 trục không gian, 5 khu vực đô thị, đô thị vệ tinh” sang mô hình “đa cực - đa trung tâm, đa tầng - đa lớp”.

Theo Tổng Bí thư, Quy hoạch phải là công trình của trí tuệ, trách nhiệm và khát vọng phát triển; quyết định diện mạo Hà Nội sau 50-100 năm. Trên cơ sở đó, Tổng Bí thư đề nghị bám sát 7 yêu cầu cốt lõi.

Đó là: Quy hoạch Thủ đô phải đặt Hà Nội trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước; quy hoạch Thủ đô phải lấy con người làm trung tâm, chất lượng sống làm thước đo cao nhất; phát triển Hà Nội phải hài hòa giữa hiện đại và truyền thống, giữa mở rộng và bảo tồn; quy hoạch Thủ đô phải đi trước một bước, có tầm nhìn xa, có không gian phát triển mở, quy hoạch không chỉ cho hôm nay, mà phải đủ dư địa cho các thế hệ mai sau; Hà Nội phải được quy hoạch như một trung tâm sáng tạo, tri thức, đổi mới của quốc gia; bảo đảm quốc phòng, an ninh, an toàn xã hội là yêu cầu xuyên suốt trong quy hoạch Thủ đô; phải tổ chức xây dựng quy hoạch một cách khoa học, dân chủ, công khai, minh bạch, lắng nghe ý kiến của các nhà khoa học, trí thức, chuyên gia trong và ngoài nước, của nhân dân, đồng thời, phải kiên định, nhất quán, không để quy hoạch bị bẻ cong bởi lợi ích cục bộ, lợi ích nhóm, tư duy nhiệm kỳ.

Thể chế là khâu đột phá quyết định

Tổng Bí thư đánh giá cao sự chủ động của Hà Nội trong việc tổng kết, đề xuất Nghị quyết mới của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô, thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW (năm 2022), cũng như đề xuất sửa đổi Luật Thủ đô với bốn nhóm nội dung và 31 cơ chế, chính sách.

Theo Tổng Bí thư, thể chế là khâu đột phá then chốt. Không có thể chế phù hợp sẽ không có quy hoạch tốt; không có thể chế vượt trội sẽ không tạo ra không gian phát triển vượt trội. Sửa đổi Luật Thủ đô lần này phải tiếp cận bằng tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn, tạo hành lang pháp lý đủ mạnh để Hà Nội phát huy tối đa tiềm năng, mạnh dạn thí điểm mô hình mới, đồng thời bảo đảm kỷ cương, kỷ luật và minh bạch và vì lợi ích chung.

Tinh thần xuyên suốt là “trao quyền mạnh hơn, phân cấp – phân quyền toàn diện hơn, trách nhiệm giải trình rõ ràng hơn”, đúng với yêu cầu “Hà Nội quyết - Hà Nội làm - Hà Nội chịu trách nhiệm”. Việc sửa luật không chỉ là trách nhiệm của Hà Nội, mà đòi hỏi sự đồng hành của Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương để tháo gỡ rào cản pháp lý, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Về tăng trưởng, Tổng Bí thư đề nghị Hà Nội kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số, trước mắt đạt ít nhất 11% trong năm 2026. Trọng tâm không nằm ở mở rộng quy mô bằng mọi giá, mà ở xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất lao động, tri thức, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chất lượng nguồn nhân lực.

Mô hình này phải gắn chặt với cải cách thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thu hút và trọng dụng nhân tài, hình thành các cực tăng trưởng, không gian sáng tạo và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Qua đó, Hà Nội đủ sức dẫn dắt Vùng Thủ đô và đóng góp xứng đáng cho tăng trưởng quốc gia.

Tổng Bí thư ủng hộ các giải pháp của Hà Nội về phân cấp, ủy quyền và xử lý 5 điểm nghẽn lớn (úng ngập, ùn tắc giao thông, trật tự đô thị, ô nhiễm môi trường, an toàn thực phẩm). Đồng thời, đề nghị nghiên cứu giao thẩm quyền tối đa để thành phố chủ động giải quyết thay vì chờ phê duyệt tầng nấc; tháo gỡ 7 nhóm điểm nghẽn liên quan khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo. Yêu cầu được nhấn mạnh là “làm ngay, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả và làm đến cùng”.

Với truyền thống nghìn năm văn hiến, đội ngũ cán bộ bản lĩnh và sự đồng lòng của nhân dân, Tổng Bí thư bày tỏ tin tưởng Hà Nội sẽ vượt qua thách thức, đạt nhiều thành tựu to lớn hơn, xứng đáng với vị thế “Thủ đô Anh hùng”, “Thành phố vì hòa bình”, “Thành phố sáng tạo”.

×