Từ 50ha chỉ còn 15ha, đảo Cù Lao Chàm ở Đà Nẵng (Quảng Nam cũ) làm điều đặc biệt này để cứu san hô, rong biển, cá tôm

Ngày 13/8, Ban Quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm cho biết, đang thí điểm phục hồi thảm cỏ biển, sau khi diện tích hệ sinh thái này giảm mạnh từ khoảng 50ha năm 2014 xuống chỉ còn 15-17ha những năm gần đây.

Cỏ biển được ví như “ngôi nhà dưới đáy biển”, là nơi trú ngụ, kiếm ăn và sinh trưởng của nhiều loài thủy sinh. Hệ sinh thái này còn giúp bảo vệ môi trường ven bờ, duy trì nguồn lợi thủy sản và hấp thụ carbon.

Tuy nhiên, cỏ biển tại Cù Lao Chàm đang bị thu hẹp đáng kể. Nhiều khu vực ven đảo xuất hiện tình trạng thảm cỏ bị suy giảm, chia nhỏ.

Trước thực tế này, dự án “Thí điểm phục hồi thảm cỏ biển kết hợp cải thiện sinh kế tại Cù Lao Chàm” được triển khai từ tháng 6/2025.

Dự án có sự tham gia của WWF-Việt Nam, Ban Quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm, các đơn vị nghiên cứu, chính quyền địa phương và người dân.

Các lực lượng đã khảo sát nhiều khu vực như Bãi Bắc, Bãi Ông, Bãi Xếp, Bãi Bìm, Bãi Hương, Bãi Nần để xác định nơi cỏ biển còn tồn tại, điều kiện môi trường và khu vực phù hợp để phục hồi.

Trồng hơn 1.200 thân cỏ biển dưới đáy biển

Tháng 3/2026, Ban Quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm bắt đầu trồng thử nghiệm cỏ Kiệu tròn và cỏ Vích tại Bãi Bắc.

Các cây được trồng hoàn toàn dưới nước bằng phương pháp lặn SCUBA, sử dụng túi bầu và bố trí gần thảm cỏ tự nhiên.

Tổng cộng 200 túi bầu với hơn 1.200 thân cỏ biển được đưa xuống đáy biển.

Sau 4 tháng theo dõi, cỏ Kiệu tròn cho kết quả khá tích cực. Khoảng 71% số túi bầu vẫn tồn tại, số thân cỏ tăng lên 933. Đặc biệt, thân ngầm của cỏ Kiệu tròn đã phát triển ra khỏi túi bầu và mọc thêm chồi mới trên nền đáy xung quanh.

Theo Ban Quản lý, đây là dấu hiệu cho thấy cỏ đã bắt đầu thích nghi với môi trường và có khả năng tự mở rộng diện tích.

Tại khu vực phục hồi còn xuất hiện thêm cỏ Kim, cỏ Xoan cùng nhiều sinh vật như ốc, cá phèn, cá dìa. Với cỏ Vích, sau 4 tháng có 13/20 túi bầu còn lại, đạt tỷ lệ 65%. Số thân cỏ duy trì 35 thân.

Kết quả cho thấy cỏ Vích phục hồi chậm hơn cỏ Kiệu tròn, nhưng một phần cây giống vẫn thích nghi và sống ổn định.

Các kết quả này hiện mới là bước đầu và cần tiếp tục theo dõi trong thời gian dài để đánh giá khả năng phục hồi của thảm cỏ biển.

Không chỉ phục hồi cỏ biển, còn tạo sinh kế cho người dân

Dự án không chỉ tập trung vào việc trồng lại cỏ biển mà còn hướng đến việc giúp người dân có thêm sinh kế, giảm áp lực khai thác tài nguyên.

Theo kế hoạch, dự án dự kiến hỗ trợ 2-3 mô hình sinh kế, với khoảng 70-100 hộ dân tham gia và hưởng lợi.

Ban Quản lý đã hỗ trợ trang thiết bị cho Hợp tác xã Mộc Chàm để sản xuất trà lá rừng và các sản phẩm từ rong biển.

Tại Bãi Hương, dự án cũng tham vấn nhóm khai thác, chế biến thủy sản và bước đầu có 5 người tự nguyện tham gia mô hình. Song song với phục hồi cỏ biển, dự án đang nghiên cứu khả năng hấp thụ và lưu giữ carbon của hệ sinh thái này.

Thời gian tới, Ban Quản lý sẽ tiếp tục hoàn thiện dữ liệu về cỏ biển, nghiên cứu kỹ thuật phục hồi, đánh giá tiềm năng carbon xanh và xây dựng các giải pháp bảo tồn lâu dài.

Theo Ban Quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm, việc phục hồi cỏ biển được kỳ vọng không chỉ giúp hệ sinh thái biển dần hồi phục mà còn góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đa dạng sinh học và tạo thêm sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương.

×