Từ vụ đường dây trộm cắp “thú cưng” ở Hà Nội: Mức phạt cao nhất có thể lên đến 20 năm tù

Không chỉ gây bức xúc dư luận, hoạt động trộm cắp và tiêu thụ chó, mèo quy mô lớn thành những đường dây tội phạm có tổ chức.

Trao đổi với Phóng viên Báo điện tử Dân Việt, luật sư Hoàng Văn Hà, Công ty Luật TNHH ARC Hà Nội cho biết, hành vi bắt trộm chó, mèo của người khác có thể bị xử lý về Tội trộm cắp tài sản theo Điều 173 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017).

Theo đó, tùy giá trị tài sản và tính chất hành vi, người phạm tội có thể đối diện mức phạt cao nhất lên tới 20 năm tù nếu thuộc trường hợp có tổ chức, chuyên nghiệp, tái phạm nguy hiểm hoặc chiếm đoạt tài sản có giá trị lớn.

Không dừng lại ở người trực tiếp trộm cắp, luật sư Hà nhấn mạnh: người thu mua, giết mổ, vận chuyển hoặc tiêu thụ chó, mèo nếu biết rõ đây là tài sản do trộm cắp mà có, có thể bị truy cứu về Tội tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có theo Điều 323 Bộ luật Hình sự.

Khung hình phạt cơ bản của tội danh này từ 6 tháng đến 3 năm tù. Trường hợp phạm tội có tổ chức, chuyên nghiệp, thu lợi bất chính lớn hoặc tái phạm nguy hiểm, mức án có thể lên tới 15 năm tù.

“Yếu tố then chốt là mối quan hệ ý chí giữa người trộm và người tiêu thụ”, luật sư Hà phân tích.

Nếu người thu mua chỉ tham gia sau khi hành vi trộm cắp đã hoàn thành, không có sự bàn bạc, hứa hẹn từ trước, thì sẽ bị xử lý theo Điều 323. Tuy nhiên, nếu có thỏa thuận trước về đầu ra, phân công vai trò cụ thể, thống nhất kế hoạch tiêu thụ, thì người thu mua có thể bị xác định là đồng phạm với vai trò giúp sức hoặc chủ mưu trong Tội trộm cắp tài sản. Khi đó, trách nhiệm hình sự sẽ được xác định theo khung hình phạt của tội trộm cắp tương ứng.

Trộm chó, mèo bị đánh chết

Tháng 2/2020, tại xã Mã Thành, huyện Yên Thành, Nghệ An, khi hai thanh niên nghi trộm chó bị người dân vây đánh, khiến một người tử vong và một người bị thương nặng, xe máy của họ bị đốt cháy.

Tháng 11/2023, tại Hải Dương, anh Nguyễn Việt Anh (SN 1985) lái ô tô đuổi theo và đâm vào xe máy của hai người nghi trộm mèo khiến một người tử vong. Đến tháng 4/2025, Tòa án Nhân dân tỉnh Hải Dương xét xử và tuyên phạt Nguyễn Việt Anh về tội giết người theo khoản 1 Điều 123 Bộ luật Hình sự.

Cũng theo luật sư Hà, việc chứng minh yếu tố “biết rõ” hay “có hứa hẹn trước” phải dựa trên chứng cứ cụ thể như lời khai, tin nhắn, giao dịch tài chính, tần suất mua bán, giá cả bất thường hoặc phương thức giao nhận.

Theo luật sư Hoàng Văn Hà, khi hành vi trộm cắp, thu mua, giết mổ, tiêu thụ chó, mèo diễn ra có tổ chức, phân công vai trò chặt chẽ, hoạt động chuyên nghiệp, thậm chí trên địa bàn nhiều tỉnh, thành phố, thì đây được xem là tình tiết định khung tăng nặng.

Ở những trường hợp này, mức án đối với Tội trộm cắp tài sản có thể dao động từ 7 đến 20 năm tù; đối với Tội tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, khung hình phạt cao nhất là 15 năm tù.

Ngoài hình phạt tù, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền bổ sung, cấm hành nghề, cấm kinh doanh hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Có thể thấy, chuỗi hành vi từ trộm cắp đến thu mua, giết mổ, tiêu thụ chó, mèo nếu có yếu tố cấu thành tội phạm không còn là vi phạm nhỏ lẻ mà là vấn đề pháp lý nghiêm trọng. Việc xử lý nghiêm minh không chỉ nhằm bảo vệ quyền sở hữu tài sản của người dân mà còn góp phần bảo đảm trật tự xã hội và an toàn thực phẩm.

Bên cạnh các tội danh liên quan đến tài sản, hoạt động giết mổ, chế biến, kinh doanh chó, mèo không bảo đảm điều kiện thú y, vệ sinh an toàn thực phẩm còn có thể bị xem xét xử lý về Tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm theo Điều 317 Bộ luật Hình sự.

Trong trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng, mức hình phạt cao nhất có thể lên tới 20 năm tù.

Nếu chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm hình sự, các cơ sở giết mổ, kinh doanh không có giấy chứng nhận kiểm dịch, không bảo đảm điều kiện vệ sinh, không đăng ký kinh doanh… vẫn có thể bị xử phạt hành chính theo các nghị định chuyên ngành. Mức phạt có thể lên tới hàng trăm triệu đồng, kèm theo đình chỉ hoạt động, tịch thu tang vật, buộc tiêu hủy sản phẩm.

Nhiều đường dây trộm chó, mèo hàng chục tấn đã bị xử lý

Theo Điều tra của Nhóm Phóng viên Báo điện tử Dân Việt, dù khung hình phạt không nhỏ, thực tế các vụ bị truy cứu vẫn còn rất ít so với quy mô hoạt động của các đường dây.

Tháng 9/2022, Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố 16 đối tượng trong đường dây trộm hơn 100 tấn chó.

Tháng 1/2025, Công an huyện Thọ Xuân (Thanh Hóa) bắt giữ 6 đối tượng gồm Đỗ Ngọc Dương (SN 1994), Nguyễn Văn Phương (SN 1994), Trịnh Đình Tuấn (SN 1996), Nguyễn Tất Khoa (SN 1996), Hà Xuân Huy (SN 1987) và Lê Đình Hùng (SN 1995) về hành vi trộm cắp tài sản và tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Nhóm này đã trộm gần 4 tấn chó chỉ trong hơn một tháng.

Ngày 7/2/2026, Công an tỉnh Gia Lai triệt phá một đường dây trộm chó quy mô lớn hoạt động trong thời gian dài, bắt giữ 6 đối tượng liên quan. Theo điều tra, nhóm này do Hoàng Văn Hoan (SN 1984) cầm đầu, cùng các đồng phạm như Trần Minh Báu, Phạm Minh Phúc, Nguyễn Văn Đức, Trần Văn Toàn và Hoàng Văn Hùng sử dụng kích điện, thòng lọng để bắt chó; khi bị phát hiện sẵn sàng dùng ớt bột hoặc roi điện chống trả. Theo tài liệu điều tra, từ năm 2025 đến khi bị bắt, nhóm này trộm khoảng 5.200 con chó, tổng trọng lượng khoảng 52 tấn, trung bình 20–22 con mỗi ngày, thu lợi bất chính khoảng 2,6 tỉ đồng.

×