Từng trồng lúa, ngô mãi không khá, nhiều nông dân ở Thái Nguyên bất ngờ đổi đời nhờ một loại măng

Trồng măng Lục Trúc, mở hướng làm giàu

Những ngày đầu vụ thu hoạch, tại các thôn 1, 3 và 6 của xã Trại Cau, tỉnh Thái Nguyên, không khí thu hái măng diễn ra nhộn nhịp từ sáng sớm. Những búp măng vừa nhú khỏi mặt đất được người dân cắt, làm sạch rồi chuyển ngay về HTX để kịp tiêu thụ trong ngày.

Ít ai nghĩ rằng chỉ vài năm trước, nhiều diện tích này vẫn là đất trồng sắn, ngô, mía, lúa với hiệu quả kinh tế không cao.

Anh Hoàng Văn Thao (thôn 3, xã Trại Cau) là một trong những hộ tiên phong chuyển đổi mô hình. Năm 2023, anh đưa măng Lục Trúc vào trồng trên diện tích khoảng 2 sào, sau đó tiếp tục mở rộng lên hơn 700 gốc tham gia liên kết với HTX.

Theo anh Thao, cây măng chỉ sau khoảng một năm đã bắt đầu cho thu hoạch, trong khi chi phí chăm sóc không lớn.

"So với tất cả các loại cây gia đình từng trồng thì măng Lục Trúc cho hiệu quả kinh tế cao nhất. Bình quân mỗi gốc mang lại khoảng 1,2 triệu đồng lợi nhuận, có gốc đạt gần 1,7 triệu đồng. Quan trọng nhất là hợp tác xã bao tiêu toàn bộ nên người trồng rất yên tâm đầu tư sản xuất", anh Thao chia sẻ.

Cũng ở thôn 3, ông Hoàng Văn Phong đã quyết định chuyển toàn bộ 4 sào đất lúa sang trồng măng Lục Trúc sau nhiều năm sản xuất bấp bênh.

Nếu như trước đây, mỗi vụ lúa được mùa chỉ mang về khoảng 4 triệu đồng thì ngay năm đầu tiên thu hoạch măng, bình quân mỗi sào đã cho thu nhập gần 20 triệu đồng.

"Trồng măng nhàn hơn cấy lúa mà thu nhập cao hơn rất nhiều. Đầu ra lại ổn định vì hợp tác xã thu mua hết, nhiều thời điểm khách còn đặt hàng nhưng không đủ sản phẩm để bán", ông Phong cho biết.

Bà Linh Thị Chín (thôn 3) cho biết, sau nhiều năm trồng lúa rồi chuyển sang chè, gia đình bà bắt đầu trồng măng Lục Trúc từ năm 2020. Đến nay, gần 400 gốc tre lục trúc trên diện tích khoảng 1 mẫu đã trở thành nguồn thu nhập chính của gia đình bà.

Theo bà Chín, nếu thời tiết thuận lợi, mỗi năm gia đình bà thu khoảng 3 tấn măng, doanh thu đạt từ 100-150 triệu đồng.

"Có măng đến đâu bán hết đến đó. Chỉ cần chăm sóc tốt, bón phân đầy đủ sau mỗi đợt thu hoạch thì cây có thể cho măng liên tục nhiều tháng, hiệu quả cao hơn hẳn trồng chè và lúa trước đây", bà Chín nói.

HTX tạo chuỗi liên kết, giải bài toán đầu ra

Theo nhiều hộ dân, điều khiến họ yên tâm gắn bó với cây măng không chỉ là giá trị kinh tế mà còn nhờ đầu ra ổn định thông qua HTX Măng tre Lục Trúc MTQ.

Ông Man Văn Tiến - Giám đốc HTX Măng tre Lục Trúc MTQ cho biết, gia đình ông bắt đầu trồng măng từ năm 2016. Sau khi tích lũy kinh nghiệm và nhận thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt, ông đã vận động nhiều hộ dân cùng tham gia sản xuất, trước khi thành lập HTX vào năm 2020.

Từ 7 thành viên ban đầu, đến nay HTX đã liên kết với khoảng 16-17 hộ dân. Diện tích vùng nguyên liệu cũng tăng từ khoảng 6-7ha lên hơn 20ha tại các thôn 1, 3, 6 của xã Trại Cau và một số địa phương lân cận.

Mỗi năm, HTX cung ứng ra thị trường trên 100 tấn măng Lục Trúc tươi cùng nhiều sản phẩm chế biến như măng khô, măng hấp chín.

"Tất cả các hộ đã đăng ký liên kết đều được HTX bao tiêu sản phẩm với giá ổn định trong suốt vụ. Chúng tôi đang từng bước phát triển vùng nguyên liệu theo hướng an toàn, đồng thời đầu tư công nghệ bảo quản để nâng cao giá trị sản phẩm và hướng tới xuất khẩu", ông Tiến cho biết.

Theo ông Tiến, măng Lục Trúc là loại cây khá dễ trồng, ít sâu bệnh, không kén đất và chỉ sau khoảng 12 tháng đã cho thu hoạch. Trong quá trình sản xuất, HTX hướng dẫn các hộ hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, ưu tiên phân hữu cơ và chăm sóc theo quy trình an toàn nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm.

Hiện, sản phẩm được tiêu thụ chủ yếu tại Thái Nguyên, Hà Nội và nhiều tỉnh, thành phố lân cận. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất vẫn là khâu bảo quản sau thu hoạch khi măng tươi có thời gian bảo quản ngắn.

Hướng tới mở rộng vùng nguyên liệu, nâng hạng OCOP

Theo ông Vi Văn Hợi - Chủ tịch Hội Nông dân xã Trại Cau, toàn xã hiện có khoảng 20ha măng Lục Trúc. Đây đang là một trong những cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần nâng cao thu nhập cho nhiều hộ dân trong vùng.

Hiện sản phẩm măng Lục Trúc của địa phương đã được công nhận OCOP 3 sao. HTX Măng tre Lục Trúc MTQ đang phát triển sản xuất theo hướng hữu cơ nhằm nâng cao chất lượng và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

"Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục mở rộng vùng trồng, tạo điều kiện để nông dân tiếp cận nguồn vốn phát triển sản xuất, đồng thời hỗ trợ HTX nâng hạng sản phẩm từ OCOP 3 sao lên OCOP 4 sao", ông Hợi cho biết.

Thực tế tại xã Trại Cau cho thấy, khi người dân mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, kết hợp với mô hình liên kết sản xuất thông qua HTX, giá trị nông sản đã được nâng lên rõ rệt. Từ một loại cây còn khá mới, măng Lục Trúc đang dần trở thành cây trồng chủ lực, mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm cho nhiều hộ dân nơi đây.

Không chỉ tạo sinh kế ổn định, mô hình còn mở ra hướng phát triển nông nghiệp hàng hóa theo chuỗi giá trị, góp phần xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng của Trại Cau và tạo nền tảng để sản phẩm măng Lục Trúc từng bước vươn xa trên thị trường.

×