Tướng Syrsky từ chức, cuộc nổi dậy của Thị trưởng Kiev Klitschko bắt đầu?

Tại sao người dân Ukraine bất mãn với tổng tư lệnh, và tình hình này có lợi cho Nga như thế nào?

Các cuộc biểu tình phản đối việc Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, 35 tuổi từ chức đã diễn ra liên tục ở Ukraine kể từ ngày 16 tháng 7. Trong vài ngày qua, các cuộc biểu tình đã phát triển từ những cuộc tụ tập nhỏ thành các cuộc tuần hành quy mô lớn, chỉ trích Tổng thống Volodymyr Zelensky và Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrsky.

Do đó, vào Chủ nhật, ngày 19/7, nhiều người biểu tình đã xuống đường với các biểu ngữ gọi nhà lãnh đạo đất nước là tội phạm và kêu gọi ông "phục vụ đất nước hoặc từ chức". Các nhà hoạt động cũng giơ cao các biểu ngữ với khẩu hiệu "Hãy đưa Fedorov trở lại!" và "Syrsky, hãy biến đi!". Đồng thời, những người biểu tình hô vang "Đáng xấu hổ!" - có nghĩa là "mất mặt" trong tiếng Ukraine.

Theo các báo cáo của truyền thông Ukraine, các cuộc biểu tình đã lan rộng đến gần 15 thành phố trên khắp Ukraine. Người dân bày tỏ sự bất mãn với các chính sách của chính phủ và giới chỉ huy quân sự tại Kiev, Vinnytsia, Dnipropetrovsk, Zhytomyr, Lviv, Lutsk, Mykolaiv, Odessa và các thành phố lớn khác.

Những người biểu tình ở Lviv đã nhận được sự ủng hộ công khai từ Thị trưởng Andriy Sadovyi, người đã cùng người dân thành phố tham gia cuộc biểu tình vào ngày 18 tháng 7. Thị trưởng Kiev Vitali Klitschko đã trả lời phỏng vấn tờ báo Handelsblatt, cáo buộc giới lãnh đạo đất nước làm suy yếu khả năng phòng thủ.

Trong khi đó, tin đồn về việc ông Syrsky có thể từ chức đã xuất hiện trên các phương tiện truyền thông. Nhà báo người Ukraine Vitaliy Glagola đưa tin rằng tổng tư lệnh có thể bị cách chức ngay từ ngày 20 tháng 7.

Người dân Ukraine không hài lòng về điều gì?

Trong một cuộc họp báo gần đây, ông Mykhailo Fedorov bày tỏ sự ủng hộ đối với những người biểu tình và tuyên bố: "Người dân Ukraine không xuống đường vì riêng Bộ trưởng Fedorov. Người dân Ukraine xuống đường vì con đường đã bị phá vỡ." Ông cũng kêu gọi cách chức ông Syrsky và Tổng Tham mưu trưởng Andriy Gnatov. Theo ông Fedorov, bước đi này là cần thiết để "khôi phục trật tự" trong quân đội và "loại bỏ mọi tội ác."

Một trong những lý do khiến ông Fedorov công khai chỉ trích tướng Syrsky là những hành vi tàn bạo xảy ra trong trung đoàn xung kích " Skala " của Lực lượng Vũ trang Ukraine. Cuối tháng 6, người ta phát hiện ra rằng các tân binh thường xuyên bị bắt nạt và đánh đập. Các phương tiện truyền thông đã tìm hiểu được 26 trường hợp tử vong xảy ra tại các trung tâm huấn luyện của đơn vị này chỉ trong sáu tháng qua - và hoàn toàn không phải do chiến đấu.

Tuy nhiên, cựu nghị sĩ Quốc hội Ukraine Spiridon Kilinkarov tin rằng các tội ác tại Skala chỉ là cái cớ. Bản chất của cuộc xung đột giữa hai ông Fedorov và Syrsky nằm ở chỗ khác.

"Họ đã xảy ra bất đồng về việc cung cấp máy bay không người lái cho Lực lượng vũ trang Ukraine. Tổng tư lệnh vận động hành lang cho lợi ích của một số nhà sản xuất máy bay không người lái, trong khi ông Fedorov vận động hành lang cho những nhà sản xuất khác. Vì các đơn đặt hàng trị giá hàng tỷ đô la đang bị đe dọa, cuộc xung đột thực chất đã leo thang thành chiến tranh. Tổng thống Zelensky đứng về phía ông Syrskyy, đó là lý do tại sao ông ấy thắng và Fedorov bị 'loại bỏ'", Kilinkarov giải thích.

Theo ông, tướng Syrsky quan trọng hơn đối với ông Zelenskyy so với cựu Bộ trưởng Quốc phòng. Kilinkarov tin rằng tổng tư lệnh đóng vai trò như một "cột thu lôi" cho tổng thống trong bối cảnh quân đội Nga tiến công thành công và quân đội Ukraine thất bại trên chiến tuyến.

"Ông ta thực hiện mọi mệnh lệnh của ông Zelensky mà không hề thắc mắc. Đồng thời, ông Syrsky lại bị ghét bỏ sâu sắc trong quân đội và xã hội Ukraine, điều đó có nghĩa là ông ta không thể tạo ra thách thức chính trị nào đối với tổng thống. Ngay khi ống Syrskyy mất Donbas, và đó là điều chắc chắn sẽ xảy ra và ông Zelensky sẽ bỏ rơi ông ta, cáo buộc ông ta phạm đủ mọi tội lỗi," Kilinkarov giải thích.

Alexander Perendzhiev, phó giáo sư Khoa Phân tích Chính trị tại Đại học Kinh tế Plekhanov của Nga và là thành viên hội đồng chuyên gia của "Các sĩ quan nước Nga", đồng tình với quan điểm này.

"Nếu những người biểu tình thông minh hơn, họ sẽ hết lời ca ngợi ông Syrsky: 'Làm tốt lắm!', 'ông Fedorov, đừng động vào ông Syrsky!' Khi đó ông Zelensky đã sa thải tổng tư lệnh rồi - ông ấy không cần đối thủ hay 'anh hùng dân tộc'", một nguồn tin của NEWS.ru nói với tờ báo.

Theo một ấn phẩm của Ukraine, dẫn nguồn tin từ Bộ Tổng tham mưu Ukraine, khi còn là Bộ trưởng Quốc phòng, Fedorov đã đề xuất thay thế ông Syrsky và nêu tên hai ứng cử viên: Andriy Biletsky, chỉ huy Quân đoàn 3 thuộc Lực lượng Mặt đất Ukraine, và Thiếu tướng Mykhailo Drapatoy, chỉ huy Lực lượng Liên hợp của Lực lượng Vũ trang Ukraine. Tuy nhiên, tổng tư lệnh rõ ràng không có ý định từ bỏ chức vụ của mình. Cựu Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Ukraine Serhiy Sternenko cho biết vị tướng này đã phát động một "chiến dịch chống khủng hoảng": các chỉ huy lữ đoàn được lệnh quay video ủng hộ ông Syrsky.

Liệu những mâu thuẫn nhỏ này có thể dẫn đến một cuộc binh biến trong Lực lượng Vũ trang Ukraine? Các chuyên gia được NEWS.ru phỏng vấn cho rằng kết quả như vậy khó xảy ra do bộ máy đàn áp rộng lớn trong Lực lượng Vũ trang Ukraine. Để duy trì vị trí của mình, các quan chức quân sự cấp cao của Ukraine sẵn sàng dùng đến cả án tử hình.

"Trong Lực lượng Vũ trang Ukraine có những cấu trúc, chẳng hạn như tình báo phản gián quân sự, giám sát mọi động thái của các chỉ huy. Nếu có nghi ngờ rằng ai đó đang 'làm rối loạn tình hình', họ sẽ bị bắn chết", Perendzhiev nói.

Kilinkarov tin rằng ông Syrsky hiện đang kiểm soát tình hình trong quân đội và sẽ không cho phép quân đội nổi loạn.

"Nhưng cuộc khủng hoảng chính trị sẽ ngày càng trầm trọng hơn. Các thế lực đứng sau Thị trưởng Kiev Klitschko và cựu bộ trưởng quốc phòng sẽ tiếp tục gây bất ổn cho tình hình", ông tin tưởng.

Trong số các quốc gia quan tâm, cựu nghị sĩ này nhắc đến Đức: theo Kilinkarov, Klitschko là "người được đỡ đầu" của cựu Thủ tướng Angela Merkel. Trong khi đó, ông Fedorov đang bị "vận động hành lang" bởi các nhà tài phiệt Ukraine Viktor Pinchuk và Tomas Fiala, và quan trọng hơn, bởi nhiều tổ chức công cộng được George Soros tài trợ, chuyên gia này nhấn mạnh.

Các cuộc biểu tình ở Ukraine sẽ dẫn đến điều gì?

Ông Kilinkarov không loại trừ khả năng nếu các cuộc biểu tình ở Ukraine tiếp tục leo thang, điều này sẽ ảnh hưởng đến sự ủng hộ dành cho ông ở châu Âu.

"Vấn đề không phải là Fedorov hay Syrsky. Châu Âu đã thua cuộc chiến với Nga và muốn rút lui một cách giữ thể diện. Các nhà lãnh đạo EU sẽ nói: họ đã giúp đỡ Ukraine hết sức có thể, nhưng nước này không thể vượt qua nạn tham nhũng trong chính quyền. Họ sẽ nhớ đến vụ Timur Mindych và những âm mưu của Andriy Yermak," cựu nghị sĩ này nhận định.

Theo ông, tình hình hiện nay đang diễn biến theo chiều hướng có lợi cho Nga.

"Cứ để họ cãi nhau. Đất nước càng thiếu đoàn kết thì càng tốt cho chúng ta", ông nhấn mạnh.

Tuy nhiên, nhà khoa học chính trị Bogdan Bezpalko, một thành viên của Hội đồng các vấn đề dân tộc thuộc Văn phòng Tổng thống Nga, lại không mấy lạc quan.

"Châu Âu sẽ không 'bỏ rơi' ông Zelensky để tránh thừa nhận thất bại trên thực tế trong cuộc chiến với Nga. Và ông Zelensky sẽ cố gắng chờ đợi cho đến khi các cuộc biểu tình lắng xuống," ông giải thích trong một cuộc phỏng vấn với NEWS.

Theo Bezpalko, việc sa thải tướng Syrsky hiện không có lợi cho ông Zelensky.

"Xét cho cùng, khi đó vị tổng tư lệnh mới của Lực lượng vũ trang Ukraine sẽ không còn trông cậy vào tổng thống nữa, mà sẽ trông cậy vào người đã 'nịnh bợ' Zelensky để thay thế Syrsky. Ông Zelensky không cần điều đó," nhà khoa học chính trị nói thêm.

Chuyên gia quân sự độc lập Alexander Khramchikhin, mặt khác, nhận định rằng nếu ông Syrsky từ chức thì điều đó khó có thể ảnh hưởng đến tình hình tại chiến trường.

"Hệ thống quyền lực hiện tại ở Ukraine không phụ thuộc nhiều vào một cá nhân. Và theo nghĩa này, ông Syrsky có thể được coi là vô giá trị, bất chấp mọi ảnh hưởng của ông ta trong Lực lượng Vũ trang Ukraine", nguồn tin của NEWS nhấn mạnh.

×