Vị hoàng đế duy nhất trong lịch sử Trung Quốc bị ướp muối là ai?

Vị hoàng đế duy nhất trong lịch sử Trung Quốc bị ướp muối là ai?

Nhắc đến xác ướp, hầu hết mọi người sẽ nghĩ ngay đến các Pharaoh Ai Cập cùng những kim tự tháp huyền bí. Thế nhưng, ít ai biết rằng trong lịch sử Trung Quốc cũng từng có một vị hoàng đế sau khi qua đời được xử lý theo cách gần giống một "xác ướp". Điều đặc biệt là thi hài của ông không được bảo quản bằng kỹ thuật ướp xác như người Ai Cập, mà lại được... tẩm muối, hong khô theo phương pháp làm thịt lạp của các dân tộc du mục phương Bắc.

Người đó chính là Liêu Thái Tông Gia Luật Đức Quang, vị hoàng đế thứ hai của nhà Liêu, cũng là nhân vật duy nhất trong lịch sử Trung Hoa được ghi chép là bị chế thành "Đế Bá" – tức thi thể được xử lý giống như thịt muối để vận chuyển về kinh thành.

Đằng sau cái chết kỳ lạ ấy là câu chuyện nhuốm màu quyền lực, tham vọng và cả những bí mật chốn thâm cung.

Gia Luật Đức Quang là con trai thứ hai của Liêu Thái Tổ Gia Luật A Bảo Cơ và Hoàng hậu Thuật Luật Bình. Nếu A Bảo Cơ là người đặt nền móng cho đế quốc Khiết Đan thì Thuật Luật Bình lại là một trong những nữ nhân quyền lực bậc nhất lịch sử phương Bắc. Bà nổi tiếng quyết đoán, tàn nhẫn và không hề thua kém bất kỳ vị nam quân chủ nào. Chính bà đã cùng chồng thanh trừng các thế lực đối lập, tiêu diệt những người thân chống đối để củng cố quyền lực cho hoàng tộc.

Sau khi A Bảo Cơ qua đời, Thuật Luật Bình buông rèm nhiếp chính, nắm toàn bộ quyền hành trong triều. Bà không ưa người con cả Gia Luật Bội nên đẩy ông sang cai quản Đông Đan quốc. Dù yêu quý người con út Gia Luật Lý Hồ hơn cả, nhưng vì Lý Hồ bất tài, cuối cùng Thuật Luật Bình vẫn buộc phải chấp nhận để Gia Luật Đức Quang – người nhiều năm chinh chiến cùng cha – kế vị ngai vàng.

Gia Luật Đức Quang quả thực là một vị quân vương có tài. Ông nhiều lần chỉ huy quân Khiết Đan chinh phạt bốn phương, tiêu diệt nước Bột Hải, khuất phục nhiều bộ tộc phía tây và mở rộng lãnh thổ chưa từng có. Sau khi Hậu Tấn lập quốc, Thạch Kính Đường còn tự xưng là "Hoàng đế con", nhận Gia Luật Đức Quang làm "cha", đồng thời cắt vùng Yên Vân Thập Lục Châu cho nhà Liêu. Chính sự kiện này đã khiến các triều đại Trung Nguyên về sau, đặc biệt là Bắc Tống, phải chịu cảnh mất vùng đất chiến lược suốt hơn một thế kỷ.

Tuy nhiên, tài năng quân sự không đồng nghĩa với lòng nhân từ. Sau khi tiến vào Trung Nguyên, Gia Luật Đức Quang cho phép quân Khiết Đan lấy danh nghĩa "đả thảo cốc" – đưa ngựa đi kiếm cỏ – để cướp bóc, đốt phá và tàn sát khắp nơi. Nhiều vùng quanh Khai Phong và Lạc Dương bị tàn phá thành đất trắng, hàng trăm nghìn dân thường thiệt mạng hoặc ly tán, còn hàng nghìn quan lại, cung nữ và thái giám Hậu Tấn bị bắt đưa về Khiết Đan.

Sự cai trị bằng bạo lực nhanh chóng vấp phải sự phản kháng dữ dội của người Hán. Khắp nơi nổi dậy chống đối, buộc Gia Luật Đức Quang phải từ bỏ tham vọng kiểm soát Trung Nguyên và dẫn quân rút về phương bắc.

Trên đường hồi triều, ông từng tự kiểm điểm ba sai lầm của mình: đã bóc lột dân chúng quá mức, dung túng quân lính cướp bóc và chậm cử quan lại đến ổn định các địa phương. Dẫu vậy, ông vẫn không thừa nhận trách nhiệm của bản thân, mà quy mọi lỗi lầm cho những cựu quan Hậu Tấn đã đầu hàng Khiết Đan.

Ít lâu sau, đoàn quân dừng chân tại một nơi có tên Sát Hồ Lâm. Tại đây, Gia Luật Đức Quang mắc phải chứng "nhiệt tật". Theo quan niệm y học thời bấy giờ, người mắc căn bệnh này phải tuyệt đối kiêng nữ sắc để bảo toàn nguyên khí. Các ngự y đều đồng loạt khuyên ông tĩnh dưỡng.

Nhưng vị hoàng đế vốn nổi tiếng cứng đầu lại cho rằng cơ thể nóng thì càng cần gần gũi phụ nữ để "tả hỏa". Trong đoàn quân khi ấy còn có rất nhiều phi tần và cung nữ Hậu Tấn bị bắt làm tù binh. Bất chấp bệnh tình ngày một trầm trọng, Gia Luật Đức Quang vẫn chìm trong tửu sắc. Cuối cùng, ông thổ huyết rồi qua đời giữa đường trở về Khiết Đan.

Cái chết của hoàng đế lập tức đặt các đại thần vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Đó là giữa mùa hè, thi thể rất nhanh sẽ phân hủy. Đúng lúc ấy, kinh thành truyền đến ý chỉ của Thái hậu Thuật Luật Bình: "Sống phải gặp người, chết phải thấy xác”.

Mệnh lệnh ấy khiến toàn bộ đoàn hộ giá rơi vào tuyệt vọng. Nếu thi hài bị phân hủy trước khi về kinh, tất cả đều khó tránh khỏi tội chết.

Trong lúc bế tắc, đầu bếp Ngụy Tam Đao bất ngờ hiến kế: lấy toàn bộ nội tạng ra khỏi thi thể, dùng muối ướp kín rồi hong khô theo cách làm thịt lạp của người Khiết Đan. Phương pháp này vừa ngăn xác thối rữa, vừa có thể vận chuyển đường dài.

Ngụy Tam Đao vốn là đầu bếp của Hậu Tấn, bị dâng cho Gia Luật Đức Quang sau khi nước này bị diệt. Trước đó, sư phụ của ông chỉ vì nấu một món ăn không hợp khẩu vị đã bị vị hoàng đế nổi nóng giết chết, còn bản thân Ngụy Tam Đao cũng từng bị đánh đòn. Vì thế, nhiều người cho rằng ngoài mục đích cứu nguy cho đoàn hộ tống, ông còn muốn trả mối thù năm xưa.

Không còn lựa chọn nào khác, các đại thần đành chấp nhận. Thi thể Gia Luật Đức Quang được mổ bỏ nội tạng, tẩm muối rồi hong khô như một tảng thịt lạp. Thứ được gọi là "Đế Bá" ấy cuối cùng cũng được đưa về kinh thành an toàn.

Thế nhưng, khi tận mắt nhìn thấy thi hài con trai bị xử lý theo cách chưa từng có tiền lệ, Thuật Luật Thái hậu vô cùng phẫn nộ. Bà lập tức ra lệnh xử tử Ngụy Tam Đao ngay tại chỗ vì dám xúc phạm long thể, đồng thời tổ chức đại lễ chiêu hồn cho Liêu Thái Tông.

Kể từ đó, không còn ai dám lặp lại phương pháp này. Gia Luật Đức Quang trở thành vị hoàng đế duy nhất trong lịch sử Trung Quốc được ghi chép là bị chế thành "Đế Bá" – một thi thể ướp muối theo cách làm thịt lạp. Câu chuyện ấy không chỉ phản ánh phong tục đặc biệt của người Khiết Đan, mà còn trở thành một trong những giai thoại kỳ lạ và ám ảnh nhất trong lịch sử các triều đại phong kiến phương Đông.

×