Vụ cựu Hiệu trưởng bị cáo buộc tham ô tài sản ở Cà Mau: Vì sao được đình chỉ điều tra?

Vụ Hiệu trưởng bị cáo buộc tội Tham ô tài sản: Công an Cà Mau đình chỉ điều tra

Ngày 29/5, Công an tỉnh Cà Mau đã có kết luận điều tra liên quan vụ việc ông Trần Văn Tâm, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS Tam Giang Tây, trước đó bị cáo buộc tham ô hơn 10 triệu đồng. Vụ việc xảy ra năm 2022-2023.

Cơ quan điều tra xác định, ông Tâm với vai trò là người đứng đầu đơn vị, chủ tài khoản. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, ông đã kiểm kê các thiết bị của nhà trường, thấy thiếu một số thiết bị nên thông báo thực hiện mua sắm để phục vụ cho hoạt động của nhà trường đúng với chức trách, nhiệm vụ.

Tuy nhiên, quá trình mua vật tư và thiết bị cho nhà trường, ông Tâm lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong quản lý, sử dụng tài sản, đã mua 3 hóa đơn khống của 2 doanh nghiệp và một hóa đơn của một công ty tư nhân xuất bán có giá trị cao hơn giá trị mua vật tư.

Sau đó, ông Tâm duyệt chi quyết toán tổng số tiền hơn 13 triệu đồng từ nguồn kinh phí học phí năm 2022 và nguồn kinh phí thường xuyên năm 2023 của trường, chiếm đoạt số tiền hơn 6,1 triệu đồng, thanh toán số tiền 6,9 triệu đồng sai quy định tài chính.

"Hành vi của ông Trần Văn Tâm đủ yếu tố cấu thành tội Tham ô tài sản", theo cơ quan điều tra.

Cơ quan điều tra xác định, xét thấy số tiền ông Tâm chiếm đoạt không lớn, đã tự nguyện nộp lại số tiền chiếm đoạt và chi sai nguyên tắc tài chính; tổng giá trị tài sản do ông Tâm mua vật tư, thuê người làm ra có lợi cho nhà trường, giá trị thực tế sản phẩm làm ra cao hơn so với số tiền trường bỏ ra mua vật tư.

Ông Tâm cũng được xác định có nhân thân tốt, được tặng bằng khen, giấy khen trong quá trình cống hiến cho ngành giáo dục và hiện không còn nguy hiểm cho xã hội.

Vì sao cựu Hiệu trưởng ở Cà Mau bị cáo buộc phạm tội “Tham ô tài sản” được đình chỉ điều tra?

Trao đổi với PV Dân Việt, luật sư Hoàng Hà - Đoàn Luật sư TP.HCM cho biết, trong vụ án này căn cứ trực tiếp để Công an tỉnh Cà Mau đình chỉ điều tra đối với ông Trần Văn Tâm nằm ở hai lớp, đó là căn cứ tố tụng và căn cứ miễn trách nhiệm hình sự.

Về tố tụng, quyết định viện dẫn điểm a khoản 1 Điều 230 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015. Quy định này cho phép cơ quan điều tra ra quyết định đình chỉ điều tra khi có một trong các căn cứ không khởi tố vụ án hình sự hoặc có căn cứ miễn trách nhiệm hình sự.

Nghĩa là khi đang ở giai đoạn điều tra mà cơ quan điều tra thấy bị can thuộc trường hợp được miễn trách nhiệm hình sự thì có quyền đình chỉ điều tra, đồng thời phải ghi rõ lý do đình chỉ, xử lý biện pháp ngăn chặn, vật chứng và các vấn đề liên quan.

Về nội dung miễn trách nhiệm hình sự, quyết định viện dẫn điểm a khoản 2 Điều 29 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2017.

Đây là trường hợp người phạm tội "có thể được miễn trách nhiệm hình sự" nếu khi tiến hành điều tra, truy tố hoặc xét xử, do chuyển biến của tình hình mà người phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa.

Theo luật sư Hoàng Hà, đây không phải là căn cứ bắt buộc đương nhiên miễn, mà là căn cứ tùy nghi, cơ quan tiến hành tố tụng phải đánh giá toàn diện tính chất hành vi, hậu quả, nhân thân, việc khắc phục và yêu cầu phòng ngừa chung.

Trong vụ án này, quyết định đình chỉ không kết luận rằng không có hành vi vi phạm. Ngược lại, văn bản vẫn thể hiện cơ quan điều tra xác định có khoản tiền bị cho là chiếm đoạt và khoản tiền chi sai quy định tài chính.

Tuy nhiên, cơ quan điều tra có thể đã cân nhắc các yếu tố như số tiền không lớn, bị can đã nộp lại tiền, phần vật tư thiết bị phục vụ hoạt động của nhà trường, nhân thân là giáo viên, có quá trình công tác, không còn áp dụng biện pháp ngăn chặn bảo lĩnh và cho rằng người phạm tội hiện không còn nguy hiểm cho xã hội.

Từ đó, cơ quan điều tra áp dụng Điều 29 Bộ luật Hình sự để miễn trách nhiệm hình sự và dùng Điều 230 Bộ luật Tố tụng hình sự để đình chỉ điều tra.

Từ phân tích trên, luật sư Hoàng Hà cho rằng, Công an tỉnh Cà Mau đình chỉ điều tra vụ án không phải vì xác định ông Tâm hoàn toàn vô tội, mà vì cho rằng vụ việc thuộc trường hợp có căn cứ miễn trách nhiệm hình sự.

Đây là cách kết thúc vụ án theo chính sách nhân đạo của pháp luật hình sự, khi việc tiếp tục truy cứu hình sự không còn thật sự cần thiết trong bối cảnh cụ thể của vụ việc.

Từ lý do đó, cơ quan điều tra đình chỉ điều tra vụ án hình sự, đình chỉ điều tra đối với bị can Trần Văn Tâm, miễn trách nhiệm hình sự theo điểm a khoản 2 Điều 29 Bộ luật Hình sự, là có căn cứ, đúng quy định pháp luật.

Theo hồ sơ vụ án, tháng 7/2022, ông Tâm được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng Trường THCS Tam Giang Tây, huyện Ngọc Hiển cũ (nay thuộc xã Tân Ân, tỉnh Cà Mau).
Năm học 2022-2023, thấy trường thiếu thiết bị phục vụ giảng dạy, ông họp Hội đồng sư phạm rồi mua vật tư về tự hàn, thuê thêm người làm các sản phẩm như kệ hồ sơ, kệ tivi để đưa vào sử dụng.
Do không có hóa đơn đầu vào, hợp đồng mua bán đúng quy định, ông liên hệ một số doanh nghiệp mua hóa đơn khống nhằm hợp thức thủ tục thanh toán.
Xử sơ thẩm ngày 17/2/2025, tòa xác định chi phí vật tư, nhân công thực tế thấp hơn số tiền thanh toán theo hóa đơn; phần chênh lệch khoảng 10,7 triệu đồng được xác định là tiền tham ô.
Ông Tâm bị tuyên 7 năm tù, cấm đảm nhiệm chức vụ trong 2 năm sau khi chấp hành xong án phạt và buộc nộp lại hơn 10,7 triệu đồng.
Sau đó, ông kháng cáo. Ngày 6/5/2025, TAND tỉnh Cà Mau xử phúc thẩm, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để điều tra lại.
Đến ngày 16/8/2025, Viện trưởng VKSND khu vực 5 thuộc VKSND tỉnh Cà Mau thay đổi biện pháp ngăn chặn, cho ông Tâm được bảo lĩnh thay tạm giam cho đến nay.

×