Vùng “thủ phủ” trồng thanh long Bình Thuận, tỉnh Lâm Đồng đang làm cách gì để đạt chuẩn VietGAP, xuất khẩu "hanh thông"?

Trái thanh long sạch, đạt chuẩn VietGAP rộng đường xuất khẩu

Một ngày đầu tháng 5, chúng tôi có dịp trở lại cùng trồng thanh long lớn, là “thủ phủ” cây thanh long Bình Thuận ở xã Hàm Kiệm, tỉnh Lâm Đồng, đi đâu chúng tôi cũng nghe ba con nông dân bàn cách chuyển hướng trồng theo tiêu chuẩn VietGAP để nâng cao giá trị trái cây, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu.

Là một trong những hộ đang chuyển hướng VietGAP là nông dân Huỳnh Văn Thanh ở xã Hàm Kiệm cho biết, gia đình ông có hơn 5 sào trồng thanh long. Nhưng thời gian quá giá bán thanh long rẻ, đầu ra bấp bênh nên thu nhập giảm rất nhiều, khiến bà con nông dân trồng thanh long luôn lo lắng...

“Nay tham gia mô hình “Quản lý dư lượng thuốc BVTV trên cây thanh long” của xã Hàm Kiệm triển khai, gia đình tôi phải tuân thủ nghiêm theo hướng dẫn của các chuyên gia. Tôi hy vọng sắp tới giá bán sẽ tốt hơn, đầu ra ổn định hơn…” nông dân Huỳnh Văn Thanh chia sẻ.

Cũng giống như ông Thanh, nhiều nông dân trồng thanh long ở xã Hàm Kiệm tham gia mô hình trên cũng chung niềm hy vọng là khi trái thanh long đạt chuẩn VietGAP, bà con sẽ có nhiều lợi ích hơn trong quá trình canh tác và tiêu thụ.

Để thanh long đạt chuẩn VietGAP, nhiều bà con đang thay đổi, học hỏi cách chăm sóc nghiêm ngặt, ghi chép nhật ký cẩn thận hơn trước rất nhiều…  

Theo bà con nông dân, một trong những ưu điểm về kinh tế, kỹ thuật là tiết kiệm được chi phí sản xuất thanh long giảm từ 20% – 30% so với canh tác truyền thống. Việc này do giảm lượng thuốc bảo vệ thực vật độc hại, giảm phân bón hóa học.

Thanh long đạt tiêu chuẩn VietGAP, sẽ giúp bà con có thu nhập ổn định, nhờ năng suất cao, khả năng tiếp cận thị trường xuất khẩu chính ngạch, đáp ứng tiêu chuẩn của các thị trường khó tính như Mỹ hay châu Âu.

Theo UBND xã Hàm Kiệm, mô hình “Quản lý dư lượng thuốc BVTV trên cây thanh long” đã triển khai nhiều điểm, trong đó có điểm triển khai thực hiện tại vườn gia đình ông Hoả Văn Tuấn, thôn Phú Nghĩa, xã Hàm Kiệm. Thời gian thực hiện từ tháng 4 - 7/2026.

Mô hình này được thực hiện trên 1 ha 1 ha đối chứng theo cách trồng cũ của bà con nông dân trồng thanh long trước đây. Theo đó, các nội dung được triển khai là biện pháp canh tác, biện pháp sinh học, biện pháp hóa học, lấy mẫu phân tích dư lượng và tổ chức hội thảo cuối vụ để đánh giá hiệu quả mô hình.

Theo khảo sát của Dân Việt, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu thanh long, các chuyên gia nông nghiệp ở vùng trồng thanh long này đã bày tỏ sự ủng hộ mô hình trên.

Bởi đây là mô hình hướng đến việc sử dụng BVTV, đúng quy định. Người trồng thanh long phải ưu tiên sử dụng thuốc sinh học, thuốc có nguồn gốc thảo mộc để trái thanh long được tươi tốt và an toàn hơn.

Bên cạnh đó, để mô hình này thành công, bà con trồng thanh long phải tuân thủ nghiêm tuân nghiêm nguyên tắc “4 đúng” và đảm bảo thời gian cách ly trước thu hoạch nhằm kiểm soát dư lượng thuốc BVTV dưới mức cho phép.

Trao đổi với Dân Việt, ông Nguyễn Minh Thi, Chủ tịch UBND xã Hàm Kiệm cho biết, thông qua mô hình này, bà con nông dân có điều kiện đánh giá hiệu quả của quy trình canh tác thanh long an toàn.

Qua đó, hạn chế sử dụng hóa chất, tăng cường các biện pháp sinh học trong quản lý dịch hại, góp phần nâng cao chất lượng trái thanh long, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng…

Nâng tầm chất lượng thanh long theo tiêu chuẩn VietGAP

Thống kê cho thấy, tính đến cuối năm 2025, trên địa bàn xã Hàm Kiệm có diện tích trồng thanh long là khoảng hơn 3.045.

Năng suất thanh long đạt khoản 259 tạ/1ha, trong năm 2025 tổng sản lượng thu hoạch đạt hơn 83.570 tấn.

Trong đó, diện tích VietGap là 1.669 ha và diện tích GlobalGAP là 210 ha. Với diện tích đạt 2 mức chuẩn này và so với diện tích còn lại thì còn rất “khiêm tốn”. Trong khi đó nhu cầu tiêu thụ thanh long sạch của thị trường, nhất là thì trường xuất khẩu.

“Thanh long được xem là cây nông nghiệp chủ lực của địa phương, mang lại giá trị kinh tế cao cho người nông dân. Vì vậy, toàn xã Hàm Kiệm quyết tâm thực hiện mô hình “Quản lý dư lượng thuốc BVTV trên cây thanh long”.

Việc này hướng đi rất đúng, rộng đường cho trái thanh xuất khẩu, đầu ra ổn định, nâng cao thu nhập cho người trồng thanh long. Chương trình này được nhiều nông dân ủng hộ để nâng tầm thương hiệu thanh long Bình Thuận…”, ông Nguyễn Minh Thi, Chủ tịch UBND xã Hàm Kiệm chia sẻ.

Theo UBND xã Hàm Kiệm, địa phương được xem là một trong những vùng lõi, là “thủ phủ” cây thanh long tại tỉnh Bình Thuận trước đây, nay tỉnh Lâm Đồng. Thanh long Bình Thuận có chất lượng cao, ngon nổi tiếng khắp trong và ngoài nước…

Thanh long VietGAP tại xã Hàm Kiệm được phát triển theo hướng chất lượng cao, phục vụ xuất khẩu đạt chuẩn sang Mỹ, Hàn Quốc, Úc, New Zealand và tiêu thụ tại các hệ thống lớn như BigC, sân bay Nội Bài…

Nổi bật có HTX Dịch vụ Sản xuất Thanh Long Hàm Kiệm quản lý hơn 100ha VietGAP và 10ha GlobalGAP, chuyên thanh long ruột đỏ/trắng. Thời gian qua, HTX này đã ứng dụng công nghệ số, hệ thống chong đèn tự động, mã vùng trồng, liên kết chuỗi thâm canh, liên kết sản xuất rượu vang, siro, búp thanh long muối…

Cũng theo UBND xã Hàm Kiệm, qua 6 tháng đầu năm 2026, diện tích trồng thanh long trên địa bàn có bị giảm do nhiều nguyên nhân trong đó phải kể đến giá thanh long liên tục hạ trong thời gian dài, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật tăng cao. Việc này dẫn đến một số hộ không đủ tiền để tiếp tục đầu tư, sản xuất

Vì vậy, việc sản xuất cây thanh long theo hướng an toàn, tiêu chuẩn VietGAP, sử dụng đúng loại, đúng quy định thuốc BVTV, tăng cường sử dụng các biện pháp canh tác sinh học là điều thiết yếu.

Việc này tốt cho sức khoẻ người tiêu dùng, cũng như hướng đến phát triển một nền nông nghiệp xanh, nông nghiệp sinh thái, an toàn và bền vững tại địa phương xã Hàm Kiệm trong thời gian tới.

×