Vùng ven biển nào ở Cà Mau mới (gồm địa phận Bạc Liêu cũ) đang sạt lở bờ, dân lo, chính quyền tìm cách gì ứng phó?

Lo âu trước những cơn sóng biển

Tỉnh Cà Mau là địa phương có ba mặt giáp biển, người dân ở vùng đất tận cùng cực Nam Tổ quốc nay đang sống trong cảnh thấp thỏm lo âu khi những cơn sóng biển cứ lớn dần từng ngày đánh thẳng vào đất liền.

Ông Nguyễn Văn An, cư dân sinh sống tại xã Tân Thuận, tỉnh Cà Mau chỉ tay về những vạt rừng bị sóng đánh bật rễ, gãy đổ ở phía bờ biển Đông than rằng, mùa mưa bão năm nay đã bắt đầu, nó đồng nghĩa với việc “mùa” lo âu của những cư dân sinh sống ven biển cũng đã đến.

“Chúng tôi lo cho tính mạng, tài sản của gia đình mình bị những cơn sóng biển cuốn trôi trong thời gian tới”, ông An buồn rầu.

Nói về tình trạng sạt lở ở địa phương trong những năm qua, ông Tạ Hoàng Nam -chuyên viên Phòng Kinh tế xã Tân Thuận, tỉnh Cà Mau cho biết, tình trạng sạt lở đang diễn ra với tốc độ và quy mô vô cùng phức tạp.

“Thời điểm gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh, cộng với triều cường dâng cao, sóng biển tàn phá nghiêm trọng các đai rừng phòng hộ", ông Nam nói và cho biết, có những năm, biển "ăn" sâu vào đất liền từ 30 đến 40m, cuốn trôi nhiều diện tích rừng xung yếu, đe doạ trực tiếp đến an toàn của các khu dân cư.

Theo khảo sát của các cơ quan chức năng tỉnh Cà Mau, toàn tuyến bờ biển Đông hiện có gần 70km bị sạt lở nghiêm trọng. Trung bình mỗi năm, Cà Mau mất từ 250 đến 300ha đất bãi bồi, đất rừng, tập trung chủ yếu ở các xã ven biển như: Tân Thuận, Tân Tiến, Tân Ân, Tam Giang...

Ông Phạm Thanh Hải - Phó Chi cục trưởng Chi cục Thuỷ lợi tỉnh Cà Mau cho biết, biến đổi khí hậu đang tác động trực tiếp và sâu rộng đến toàn bộ lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và môi trường của địa phương này.

"Đối với lĩnh vực lâm nghiệp và môi trường, tình trạng xói lở bờ biển diễn ra ngày càng nghiêm trọng, đặc biệt tại khu vực ven biển Đông và ven biển Tây của tỉnh Cà Mau, làm suy giảm diện tích rừng phòng hộ ven biển, ảnh hưởng đến vai trò "lá chắn xanh" bảo vệ đất liền và cộng đồng dân cư”, ông Hải nhìn nhận.

Tỉnh Cà Mau hiện sở hữu hơn 102.000 ha rừng ngập mặn, chiếm khoảng 77% diện tích rừng ngập mặn của toàn vùng ĐBSCL, nhưng đai rừng phòng hộ ngày càng mỏng dần, nguy cơ vỡ đê, mất đất là hiện hữu.

Chuyển sang thế chủ động để ứng phó

Trước những diễn biến khó lường của thiên tai, tỉnh Cà Mau xác định không thể chỉ thụ động ứng phó mà phải quyết liệt, chủ động đi trước một bước bằng việc lồng ghép các nhóm giải pháp linh hoạt, thích ứng, nhằm bảo vệ tính mạng, ổn định sản xuất và sinh kế bền vững cho người dân, đặc biệt là cư dân vùng ven biển.

Để chủ động ứng phó trước những diễn biến khó lường của thiên tai, thời gian qua, ngành chức năng tỉnh Cà Mau đã triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao năng lực thích ứng, giảm thiểu rủi ro thiên tai.

Bên cạnh các công trình đê, kè ven biển, tỉnh Cà Mau còn thực hiện nhiều giải pháp phi công trình như trồng cây mắm, cây đước bản địa, phục hồi rừng ngập mặn, tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ rừng và đất ven biển trong cộng đồng dân cư...

Ngoài ra, địa phương này còn nhận được sự quan tâm, hỗ trợ và đồng hành của nhiều tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ trong công tác bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên và phát triển bền vững.

Bên cạnh các giải pháp công trình, Cà Mau đang đẩy mạnh các giải pháp phi công trình mang lại hiệu quả xanh và bền vững. Đó là việc tổ chức cho người dân và phối hợp với các cơ quan, đơn vị, tổ chức quốc tế... tích cực trồng, dặm, nhằm khôi phục rừng ngập mặn bằng các loại cây bản địa có sức bám rễ tốt như cây mắm, cây đước.

Theo các chuyên gia, việc khôi phục rừng phòng hộ ven biển không chỉ là tái tạo màng "lá chắn sóng" tự nhiên, mà còn mở ra sinh kế bền vững cho người dân, vừa giúp phục hồi rừng ngập mặn, bảo tồn đa dạng sinh học và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, còn góp phần thúc đẩy phát triển bền vững của địa phương.

Và đây là cả một quá trình đầy thách thức, đòi hỏi không chỉ sự quyết tâm, nỗ lực tự thân của chính quyền và người dân địa phương mà còn cần sự chung tay, tiếp sức kịp thời về nguồn lực tài chính từ các cơ quan Trung ương.

×