Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân năm 2025: Tám quyết sách lớn để phát triển nông nghiệp, nông thôn

Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân Việt Nam năm 2025 có chủ đề: "Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nông dân" tập trung vào các vấn đề chính như:

Các giải pháp, hành động của nông dân để thực hiện Nghị quyết số 57- NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Cơ chế, chính sách để ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật, công nghệ hiện đại vào sản xuất nông nghiệp, hình thành chuỗi sản xuất nông nghiệp bền vững, nhất là công nghệ về giống cây trồng, vật nuôi; truy xuất nguồn gốc; chế biến và xây dựng thương hiệu nông sản.

Vai trò của người nông dân trong hội nhập quốc tế và các giải pháp nhằm hỗ trợ nông dân đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi số trong sản xuất nông nghiệp chất lượng, đảm bảo các tiêu chuẩn xuất khẩu, mở rộng thị trường thế giới.

Cơ chế, giải pháp để hỗ trợ, thúc đẩy cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong nông nghiệp, nông thôn. Các giải pháp để khơi thông nguồn lực về tài nguyên, môi trường, đất đai.

Các giải pháp nhằm thúc đẩy, hỗ trợ phát triển kinh tế tư nhân trong nông nghiệp, nông thôn đối với các hộ gia đình nông dân, các hộ kinh doanh cá thể ở khu vực nông thôn, các hợp tác xã nông nghiệp, dịch vụ…, góp phần vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số của Việt Nam trong giai đoạn tới.

Vấn đề phòng chống thiên tai, lũ lụt và các giải pháp căn cơ để giảm thiểu thiệt hại, chủ động phòng chống với các hiện tượng thời tiết cực đoan trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn ra ngày càng gay gắt...

Dự Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân hôm nay có:

- Đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ Nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, chủ trì Hội nghị.

- Đồng chí Bùi Thị Minh Hoài, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam.

- Đồng chí Lương Quốc Đoàn, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Chủ tịch BCH Hội Nông dân Việt Nam.

- Đồng chí Trần Đức Thắng, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

- Đồng chí Đào Ngọc Dung, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Bộ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo.

- Đồng chí Nguyễn Đình Khang, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Chủ tịch Tổng liên đoàn lao động Việt Nam.

- Đồng chí Bùi Thế Duy, Ủy viên dự khuyết BCH T.Ư Đảng, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ.

Dự Hội nghị còn có đại diện 150 nông dân, hợp tác xã tiêu biểu trong toàn quốc.

Tại điểm cầu trụ sở UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương sẽ có Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố; Lãnh đạo các Sở, ban ngành, đơn vị liên quan của địa phương; các hộ nông dân, hợp tác xã tiêu biểu, doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp tại địa phương; các cơ quan thông tấn, báo chí, phát thanh, truyền hình.

Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân năm 2025 được tường thuật trực tiếp trên Báo điện tử danviet.vn.

8:24

Đồng chí Lương Quốc Đoàn, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Chủ tịch BCH Hội Nông dân Việt Nam thay mặt Hội Nông dân Việt Nam báo cáo với Thủ tướng kết quả thực hiện kết luận Hội nghị đối thoại năm 2024 và tổng hợp ý kiến, đề xuất của bà con nông dân tại Hội nghị năm 2025.

Theo đó, trước Hội nghị hôm nay, Hội Nông dân Việt Nam đã nhận được hơn 5.000 ý kiến, đề xuất, kiến nghị của cán bộ, hội viên, nông dân gửi đến Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Hội nghị Thủ tướng đối thoại với nông dân hôm nay với Chủ đề “Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nông dân”, cùng với những ý kiến đề xuất, kiến nghị của nông dân đã được tổng hợp, Hội nghị sẽ tập trung thảo luận, đối thoại các nội dung lớn gồm:

- Các giải pháp, hành động của nông dân để thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Cơ chế, chính sách để ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, công nghệ hiện đại vào sản xuất, hình thành chuỗi giá trị bền vững, nhất là công nghệ về giống cây trồng, vật nuôi; truy xuất nguồn gốc; chế biến và xây dựng thương hiệu nông sản.

- Vai trò của người nông dân trong hội nhập quốc tế và các giải pháp nhằm hỗ trợ nông dân đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi số trong sản xuất nông nghiệp chất lượng, đảm bảo các tiêu chuẩn xuất khẩu, mở rộng thị trường thế giới.

- Cơ chế, giải pháp để hỗ trợ, thúc đẩy cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong nông nghiệp, nông thôn. Các giải pháp để khơi thông nguồn lực về tài nguyên, môi trường, đất đai, lao động.

- Các giải pháp thúc đẩy, hỗ trợ phát triển kinh tế tư nhân trong nông nghiệp, nông thôn đối với các hộ gia đình nông dân, các hộ kinh doanh cá thể ở khu vực nông thôn, các hợp tác xã nông nghiệp, dịch vụ…, góp phần vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số của Việt Nam trong giai đoạn tới.

- Vấn đề phòng chống thiên tai, lũ lụt và các giải pháp căn cơ để giảm thiểu thiệt hại, chủ động phòng chống với các hiện tượng thời tiết cực đoan trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn ra ngày càng gay gắt.

8:39 Người nông dân là chiến sĩ trên mặt trận nông nghiệp

Phát biểu định hướng, chỉ đạo trước khi vào phần đối thoại, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh:

Hôm nay, tôi rất vui mừng cùng lãnh đạo các Bộ, ngành, địa phương dự Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân năm 2025 theo hình thức trực tiếp kết hợp với trực tuyến tại 34 điểm cầu trên cả nước.

Đặc biệt, tôi rất phấn khởi khi hôm nay có các chiến sĩ trên mặt trận nông nghiệp. Mỗi người nông dân đều là một chiến sĩ thích ứng với mọi hoàn cảnh, chiến đấu đến cùng và chiến thắng.

Thay mặt đồng chí Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, tôi xin gửi lời chào trân trọng, lời thăm hỏi chân tình và lời chúc mừng nồng nghiệt nhất. Lần này là lần thứ 4 Thủ tướng Chính phủ đối thoại với giai cấp nông dân nói chung và các nông dân xuất sắc.

Với tinh thần “3 gần, 4 không và 5 phải”, trong đó có việc đối thoại, việc tổ chức cuộc đối thoại hôm nay có nhiều ý nghĩa. Theo đó, chúng ta sẽ rà soát trong 5 năm qua 4 cuộc đối thoại đó có tác dụng gì với lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn hay không? Nhìn lại 5 năm qua, lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn có gì phát triển so với thời kì trước, hay so với năm ngoái thế nào, để thấy cái gì tốt cái gì hay thì nhân lên, cái gì vướng mắc phải tháo gỡ; còn cái gì không tốt thì bỏ đi.

Tinh thần là phải đoàn kết trong Đảng, nhân dân, quốc tế và đoàn kết trong nước; nông dân phải đoàn kết để có sức mạnh, phải liên kết với nhau, cùng nhau chiến đấu và chiến thắng.

Thứ 2, phải hợp tác để tạo ra lợi ích, các cụ chúng ta đã dạy “Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại thành hòn núi cao”. Ngoài chủ đề về khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong nông dân, năm nay tôi muốn nhấn mạnh thêm 2 vấn đề: Phát triển kinh tế tư nhân trong nông nghiệp thế nào; khắc phục thảm hoạ thiên tai vừa qua ra sao?

Thứ 3, tiếp tục tham gia vào Nghị quyết Đại hội Đảng, nhìn lại 40 năm đổi mới thì nông nghiệp, nông dân, nông thôn có vai trò đặc biệt quan trọng. Sau 40 năm đổi mới, từ 1 đất nước tro tàn sau chiến tranh, chúng ta đã thoát nghèo trở thành cường quốc xuất khẩu nông sản, đưa đất nước trở thành một nước có thương hiệu về nông nghiệp. Nhiều quốc gia muốn Việt Nam hợp tác bảo đảm an ninh lương thực, đây là niềm tự hào của chúng ta.

Theo Thủ tướng, năm 2025, Việt Nam trở thành nước thu nhập trung bình cao với mức thu nhập bình quân đầu người khoảng trên 5.000 USD; điều này là nhờ công nghiệp. Để thực hiện mục tiêu tới năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao, Việt Nam phải dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Mong muốn cuộc đối thoại diễn ra dân chủ, thiết thực, thực chất, hiệu quả, Thủ tướng đề nghị các đại biểu phân tích tình hình, làm rõ nguyên nhân, đề xuất giải pháp; đồng thời chia sẻ những ấn tượng, cảm xúc về ngành nông nghiệp, nông dân, nông thôn, những băn khoăn, trăn trở, các đề xuất, hiến kế để phát triển đất nước hơn nữa, nhanh chóng thực hiện 2 mục tiêu 100 năm đã đề ra.

8:52

Người đầu tiên đặt câu hỏi cho Thủ tướng là bà Phạm Thị Lý, Nhà khoa học của nhà nông năm 2024 Liên hiệp HTX và nông nghiệp hữu cơ và dược liệu Việt Nam. Bà Lý cho biết: đến với Hội nghị hôm nay, tôi rất tâm đắc với chủ đề của Hội nghị đối thoại lần này và được biết đây chủ đề này được Thủ tướng trực tiếp lựa chọn. Điều này khẳng định vai trò quyết định, then chốt của khoa học công nghệ theo tinh thần Nghị quyết 57.

Tuy nhiên, có một thực tế hạn chế hiện nay đó là khoảng cách từ nghiên cứu đến chuyển giao và ứng dụng KHCN còn khá xa, có những đề tài nghiên cứu xong nhưng không chuyển giao hoặc chuyển giao muộn tới người nông dân. Do đó tôi đề xuất với Chính phủ:

1. Có cơ chế, chính sách để rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu với chuyển giao ứng dụng KHCN cho nông dân; chuyển giao các kết quả nghiên cứu của các viện, trường cho các tổ chức như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ để xây dựng các mô hình điểm trình diễn trong nông nghiệp, nông thôn.

2. Nghiên cứu ban hành cơ chế phối hợp giữa nhà khoa học với lực lượng khuyến nông, Hội Nông dân để chuyển giao KHCN cho nông dân.

3. Có cơ chế, chính sách thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ giữa doanh nghiệp, hợp tác xã, nông dân với các trường, viện nghiên cứu.

9:5

Trong khi đó, nông dân Vương Thị Thương, Nông dân xuất sắc Việt Nam năm 2025 đến từ Lạng Sơn gửi tới Thủ tướng kiến nghị về viêc bán nông sản online.

Theo đó, chị Thương khẳng định: Bán nông sản online là một xu thế phổ biến, phù hợp với chủ trương chuyển đổi số, rất quan trọng đối với nông dân và hợp tác xã ở vùng cao như chúng tôi.

Tuy nhiên, việc bán hàng online hiện còn gặp khó khăn do thiếu người viết kịch bản, làm content (nội dung) và rất cần có những “chiến thần livestream” để hỗ trợ làm các video quảng bá sản phẩm. Mặt khác đường truyền internet tại các vùng sâu, vùng xa rất chập chờn, gián đoạn. Thậm chí, có lúc tôi phải lên đỉnh núi hoặc tìm những nơi có sóng để hứng sóng. Việc bán hàng online là để giảm chi phí, nhưng thực tế khi tham gia HTX phải chịu rất nhiều loại thuế, phí dẫn đến hàng hóa nông sản bị đội giá, khó cạnh tranh.

Tại hội nghị hôm nay, tôi xin đề xuất, kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành:

Thứ nhất, có cơ chế, chính sách hỗ trợ nông dân, hợp tác xã được tham gia đào tạo, tập huấn về kỹ năng bán hàng online.

Thứ hai, có chính sách ưu tiên đầu tư, nâng cấp hạ tầng internet tại các vùng sâu, vùng xa.

Ba là, nghiên cứu xây dựng một vài cổng/sàn bán hàng online và hỗ trợ về phí bán hàng dành riêng cho nông dân, hợp tác xã để giảm sự phụ thuộc vào các sàn thương mại điện tử hiện nay.

9:10

Đại diện cho Hội Nông dân xã Thư Lâm (Hà Nội), ông Phạm Đức Trọng - Chủ tịch HND xã Thư Lâm chia sẻ: Nghị quyết 57 là một chủ trương rất đúng đắn và trúng vào điểm nghẽn cần tháo gỡ để đột phá khoa học công nghệ. Nông dân chúng tôi đã nhận thức rất rõ vai trò then chốt của công nghệ số và công nghệ hiện đại trong quản lý chuỗi cung ứng, thực hiện truy xuất nguồn gốc nông sản.

Tuy nhiên, chi phí đầu tư ban đầu cho các giải pháp chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ và thiết bị hiện đại còn quá cao so với khả năng tài chính của đa số nông dân và hợp tác xã. Các giải pháp chuyển đổi số hiện có cũng chưa đồng bộ để áp dụng cho toàn bộ chuỗi giá trị nông nghiệp.

Do đó ông Trọng đề xuất với Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành: Xem xét xây dựng chương trình hỗ trợ vốn, ưu đãi thuế cho nông dân, HTX khi đầu tư thiết bị ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số.

Bên cạnh đó nghiên cứu xây dựng mô hình “Làng nông nghiệp công nghệ cao”, là nơi làm điểm trình diễn ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất nông nghiệp thông minh, là nơi đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, kết nối doanh nghiệp - HTX - nông dân - nhà khoa học, thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp, nông thôn.

9:14

Trước khi chỉ đạo, điều hành các Bộ trưởng trả lời câu hỏi của nông dân và đại biểu tham dự, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định: Các câu hỏi của các đại biểu ngắn gọn nhưng rất hay, rất sát với thực tiễn.

Thủ tướng dẫn chứng: "Khi còn làm ở Quảng Ninh, tôi có làm chương trình OCOP, nhiều vấn đề tôi thấy rất thời sự đến hôm nay, trong đó quan trọng nhất là yếu tố khoa học công nghệ và xây dựng thương hiệu.

Thứ nhất là xây dựng thương hiệu, chúng tôi xây dựng 17 thương hiệu như chả mực, chè hoa vàng… Có thương hiệu rồi phải có vùng nguyên liệu.

Thứ 2 là quy hoạch vùng nguyên liệu.

Thứ 3 là liên quan đến thị trường, phải có doanh nghiệp cung ứng nguyên liệu đầu vào, DN hỗ trợ người dân đưa sản phẩm ra thị trường. Bà con chỉ biết sản xuất, các DN phải cung ứng nguyên liệu và đưa sản phẩm ra thị trương.

Thứ 4 là nguồn lực, chúng ta phải có chính sách, thuế ưu đãi… và phải có ngân hàng hỗ trợ vốn cho bà con, doanh nghiệp.

Thứ 5 là KHCN, từ mẫu mã, bao bì… phải có KHCN mới làm được. KHCN giúp người dân tiếp cận tăng năng suất lao động tốt hơn, giá trị gia tăng cao hơn…

Khi làm OCOP, tôi làm mười mấy năm và đi đâu tôi cũng chỉ nói 5 vấn đề này. Giờ OCOP đã thành Chương trình của Chính phủ, chúng ta phải nâng tầm OCOP lên, và các câu hỏi của các đại biểu vừa nêu cũng rất sát với chương trình.

9:25

Trả lời câu hỏi của bà Phạm Thị Lý, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Thế Duy chia sẻ: Đây là vấn đề mà nhức nhối và cũng là vấn đề cần quan tâm đối với ngành khoa học công nghệ. Mặc dù trong nhiều năm qua chúng ta cũng đã thống kê khoa học công nghệ đóng góp khoảng 30% cho sự phát triển chung của ngành nông nghiệp. Tuy nhiên nếu so sánh giá trị sản xuất nông nghiệp giữa Việt Nam và các quốc gia phát triển như Hàn Quốc vẫn còn khoảng cách khá xa.

Theo thống kê của một số năm trước đây, giá trị sản xuất nông nghiệp của Việt Nam khoảng dưới 1.000 USD/người, trong khi đó của Hàn Quốc là khoảng 24.000 USD. Cách biệt này không chỉ là về năng suất mà xoay quanh tất cả vấn đề mà Thủ tướng Chính phủ vừa gợi ý. Đó là về kỹ thuật, về thương hiệu, về thị trường. Chính vì thế cơ chế chính sách về khoa học công nghệ năm 2025, khi thực hiện Nghị quyết 57, được triển khai thay đổi một cách quyết liệt.

Trong năm 2025, chúng tôi sửa đổi và ban hành 10 luật, đồng thời cùng với các bộ ngành như Bộ Tài chính đã hỗ trợ sửa hơn 30 luật để tháo gỡ tất cả các điểm nghẽn đưa công nghệ vào trong cuộc sống. Đặc biệt là các cơ chế tài chính. Đây là lần đầu tiên Bộ Tài chính hỗ trợ để Bộ KHCN đưa ra Quỹ đổi mới sáng tạo quốc gia, và các quỹ của bộ ngành địa phương, cơ chế hỗ trợ lãi suất vay cho các doanh nghiệp, hợp tác xã.

Thứ hai là hỗ trợ voucher, tức là hỗ trợ tài chính cho các hợp tác xã, cho bà con nông dân có thể thí điểm sử dụng các công nghệ cũng như hệ thống chuyển đổi số trong thời gian nhất định. Nếu thấy hiệu quả thì tiếp tục sử dụng. Có rất nhiều các cơ chế đó. Đặc biệt, các cơ chế chính sách năm 2025 khi được sửa đổi thì tập trung nhấn mạnh vào việc xoay chuyển dịch sang xuất phát từ yêu cầu thực tiễn và phục vụ phát triển kinh tế – xã hội.

Lần đầu tiên trong Luật KHCN, "đổi mới sáng tạo" được đưa thành một trụ cột tương ứng với khoa học công nghệ. Đổi mới sáng tạo ở đây là nhấn mạnh xoay quanh lấy sản xuất kinh doanh làm trung tâm và đưa kết quả vào phổ biến tri thức, đổi mới công nghệ, chuyển giao công nghệ trực tiếp đến sản xuất; khơi dậy và kết nối mọi nguồn lực xã hội cho đổi mới sáng tạo; xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội. Tức là đổi mới sáng tạo đi từ mọi cá nhân, từ người nông dân cho đến hợp tác xã, doanh nghiệp, và đặc biệt là có cơ chế thúc đẩy sự tham gia của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức thành viên trong việc kết nối, phổ biến tri thức, kết nối KH&CN, đổi mới sáng tạo với hoạt động sản xuất kinh doanh.

Trong luật mới hiện nay, Quỹ KHCN của các bộ ngành, địa phương đã cho phép thêm nhiều nội dung mới: Hỗ trợ sáng kiến kỹ thuật, hợp lý hóa sản xuất; Hỗ trợ sở hữu trí tuệ, nhãn hiệu, đặc biệt hỗ trợ HTX đăng ký, khai thác nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý; Hỗ trợ vốn vay cho công nghệ; Hỗ trợ voucher tài chính để bà con dùng thử công nghệ, giải pháp kỹ thuật, giải pháp chuyển đổi số; Hỗ trợ phổ biến tri thức và các mô hình cho bà con nông dân,...

Cuối cùng, toàn bộ các đề tài khoa học hiện nay theo hướng đặt hàng từ sản xuất lên, từ yêu cầu doanh nghiệp, HTX, bà con. Kết quả trả về cũng phải chuyển giao lại cho doanh nghiệp, HTX để sử dụng. Đây chính là cách thúc đẩy kết nối.

Còn với câu hỏi của nông dân Vương Thị Thương liên quan đến kết nối Internet ở vùng sâu vùng xa còn chập chờn. Trong năm 2025, Bộ KHCN đã triển khai 2 giải pháp quan trọng trong Nghị quyết 193, cho phép các nhà mạng được hỗ trợ thêm khi phủ sóng tại vùng sâu vùng xa, hỗ trợ phủ sóng thêm. Hiện nay các trạm phát sóng đang tiếp tục được xây dựng ở vùng sâu vùng xa. Thứ hai, Chính phủ đang tiếp nhận hai hồ sơ thí điểm Internet vệ tinh từ hai tập đoàn lớn. Sau khi cấp phép xong cũng góp phần kết nối vùng sâu tốt hơn.

Với câu hỏi của ông Phạm Phước Trọng, liên quan đến xây dựng mô hình nông nghiệp công nghệ cao thì đây chính là mô hình câu lạc bộ đổi mới sáng tạo ngành rau quả. Thời gian tới, chúng tôi cùng Bộ NNMT sẽ thúc đẩy các câu lạc bộ đổi mới sáng tạo để kết nối giữa nhà khoa học – doanh nghiệp – HTX – bà con nông dân.

9:37

Trong phần trả lời các kiến nghị, đề xuất của các đại biểu, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhấn mạnh:

Nếu không có khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo thì nông nghiệp khó đạt được bước phát triển cao như trong thời gian qua.

Câu hỏi của Nhà khoa học của nhà nông Phạm Thị Lý về rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu với chuyển giao trong khoa học công nghệ rất sát thực tế. Trong thực tiễn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã nhận thức rất rõ nội dung nên từ khi phê duyệt các chương trình, chính sách đã yêu cầu xác định rõ các nội dung: đơn vị tiếp nhận, sử dụng kết quả nghiên cứu, các tổ chức, cá nhân đề xuất nghiên cứu phải xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, ai đặt ra, vì mục đích gì…

Thời gian trước vẫn còn nhiều đề tài nghiên cứu chưa hiệu quả. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã và đang tập trung giải quyết nội dung này qua những văn bản dưới luật, làm sao để mối liên kết giữa nhà khoa học với nhà nông, doanh nghiệp thêm chặt chẽ, phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ… trong công tác chuyển giao khoa học công nghệ.

Với ý kiến của đại biểu Trọng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, có nội dung rất hay là đề xuất về mô hình "làng nông nghiệp công nghệ cao". Đây là khái niệm mới, chưa có trong văn bản quy phạm pháp luật. Hiện nay mới có khái niệm "vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao" đã được đề cập trong Quyết định số 66/2015/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Đến nay cả nước đã có 12 vùng nông nghiệp công nghệ cao, hoạt động khá thành công. "Chúng tôi rất ủng hộ nghiên cứu để hình thành các vùng nông nghiệp công nghệ cao, tiếp tục triển khai rộng các mô hình trong thực tiễn, qua đó, trình diễn, tập trung nghiên cứu, ứng dụng, thử nghiệm, lan tỏa kết quả nghiên cứu khoa học, kết nối các viện nghiên cứu, trường đại học với các HTX, nông dân".

9:47

Bổ sung thêm phần trả lời của Bộ trưởng Bộ NNMT và Thứ trưởng Bộ Khoa học Công nghệ, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân chia sẻ:

Tháng 10 vừa qua, Bộ Công Thương đã phối hợp tổ chức một Diễn đàn đối thoại. Trong Diễn đàn, nhiều nội dung đã được giải đáp kịp thời, có những khuyến nghị, hỗ trợ, chỉ đạo trực tiếp. Ngay chiều nay, Quốc hội sẽ bấm nút thông qua Luật Thương mại điện tử, trong đó, có các nội dung rất quan tâm: Cơ chế chính sách hỗ trợ cho bà con nông dân, doanh nghiệp nhỏ vừa vùng sâu, vùng xa, khuyến khích thương mại cho bà con nông dân.

Thứ trưởng Bộ Công Thương thông tin thêm, thương mại điện tử Việt Nam đang cho thấy nhiều dư địa phát triển. Năm 2024, quy mô thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam đạt 25 tỷ USD, tăng 25% so với năm trước, đưa Việt Nam vào nhóm 10 quốc gia tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Theo dự báo của Bộ Công Thương, năm 2025, TMĐT có thể vượt 30 tỷ USD, đóng góp khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng.

Trong thời gian qua, Bộ Công Thương đã phối hợp với các địa phương cung cấp dịch vụ thương mại điện tử, mở 100 lớp đào tạo bồi dưỡng cho cán bộ quản lý, doanh nghiệp, sinh viên khởi nghiệp với 10.000 học viên tham dự. Các lớp đào tạo có chủ đề đa dạng: khởi nghiệp, xây dựng thương hiệu cá nhân, kỹ năng livestream, ứng dụng AI, hỗ trợ kinh doanh trên nền tảng số, ứng dụng thương mại điện tử trong quản lý kinh doanh… Các khóa được tổ chức đơn giản, thực tế, cầm tay, chỉ việc, nông dân dạy nông dân, đào tọa thực chiến tại thực địa…

Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh: "Chính những người nông dân sẽ là chiến thần livestream, vì chính chúng ta có thể trở thành người trực tiếp tham gia, có thể chia sẻ câu chuyện, kinh nghiệm thực tế". Trên thực tế, có một số lãnh đạo từ địa phương, cơ sở, các cấp bộ ngành trực tiếp tham gia vào livestream, đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử.

Bộ cũng ban hành nhiều chính sách hỗ trợ nông dân: Kế hoạch tổng thể phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026-2030 để đồng hành cùng các địa phương, bà con nông dân để làm sao hỗ trợ tối đa, thiết thực nhất. Xây dựng các mô hình, nội dung đào tạo, liên kết hỗ trợ các nhà.

Thứ trưởng đề xuất, Bộ Khoa học Công nghệ có thể áp dụng mô hình tổ công nghệ số cộng đồng để hỗ trợ thêm kỹ thuật, hướng dẫn cơ chế từng bước một để phát huy cao nhất kỹ năng bán hàng cho người nông dân. Thứ trưởng đề xuất phát triển các nền tảng và gian hàng trực tuyến cho nông sản. Bộ Công Thương hiện đã phối hợp với địa phương hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia sàn sanviet.vn do Bộ xây dựng. Bên cạnh đó, Thứ trưởng cho rằng mỗi địa phương nên chủ động xây dựng kênh và chiến dịch quảng bá nông sản riêng. Mô hình bán nông sản online của Bắc Giang đang chứng minh hiệu quả rõ rệt và hoàn toàn có thể nhân rộng.

9:52

Tổng hợp lại phần trả lời của đại diện các Bộ, ngành, Thủ tướng Phạm Minh Chính bổ sung:

Tôi cho rằng, trong bối cảnh hiện nay khoa học đến thực tiễn phải nhanh hơn, phải thúc đẩy việc thương mại hóa các sản phẩm khoa học, Nghị quyết 57 đã xây dụng một loạt chính sách rồi, nhà khoa học phải xây dựng, phân phối đặt hàng với người nông dân, ngược lại người nông dân, nhà sản xuất, phân phối cũng phải có đặt hàng với nhà khoa học, có như vậy mới thúc đẩy được khoa học đi vào sản xuất.

Về bán hàng online tôi đã nhiều lần nói là phải có sóng, có điện, bán hàng trên mạng mà chập chờn thì làm sao bán nổi. Tôi đã chỉ đạo Tập đoàn viễn thông cung cấp đủ sóng, điện cho dân, thúc đẩy Chính phủ số, xã hội số, công dân số, mọi người đều biết dùng kỹ thuật số thì mới mua bán online được. Bà con ra chợ mua bán ai cũng làm được nhưng trên mạng phải có công nghệ số mới làm được.

Còn về truy xuất nguồn gốc, tôi đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường phải có quy định cụ thể, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ; các bộ ngành các địa phương phải kiểm soát truy xuất nguồn gốc, làm gì cũng phải có sơ sở khoa học, nguồn gốc, quản lý Nhà nước... tôi đề nghị phải làm tốt cái này.

Về chính sách thuế phí là phải ưu tiên nhất, tôi tự hỏi tại sao nông nghiệp của chúng ta phát triển mạnh thế nhưng đóng góp vào tăng trưởng có 4%. Thuế phí thuế mặt nước, thuế mặt bằng, thuế đất… đến nay gần như đã miễn hết rồi, cơ bản rồi nên còn gì cần kiến nghị thì chúng ta đóng góp nốt. Bên cạnh các chính sách hỗ trợ đó thì nông nghiệp của chúng ta cũng phải trưởng thành lớn lên, bởi các chính sách cứ miễn mãi làm sao được, phải cạnh tranh lành mạnh, cũng phải yêu cầu bà con, HTX phải nghiên cứu hài hòa với mặt bằng chung, phát triển lĩnh vực nông nghiệp là khuyến khích rồi, nhưng cũng không thể miễn mãi rồi thành ra là ỷ lại.

Ví dụ chúng ta có tới 7-8 chương trình cho người dân tộc, thiểu số miền núi, nhiều chính sách quá, cuối cùng là nhiều quá, chúng ta phải xung phong thoát nghèo. Chính sách có nhưng chúng ta còn phải vươn lên mới công bằng, phát triển được, bao cấp mãi không được, không đúng quy luật của nền kinh tế thị trường. Tôi cũng thấy việc Bộ Công Thương xây dựng các sàn giao dịch hàng hóa là rất tốt, giúp công khai, minh bạch, chống gian lận, chuyển đổi số này đang làm rất, cần phải phát huy, tôi gom lại các ý như thế, nếu chưa được thì chúng ta tiếp tục trao đổi, tranh luận thêm như thế cho sòng phằng, chúng ta hài lòng nhưng bên cạnh đó thì phải có trao đổi theo đúng tinh thần đoàn kết, đoàn kết mới có sức mạnh.

10:2

Tiếp tục phần đối thoại của Hội nghị, bà Nguyễn Thị Trâm, Nông dân xuất sắc tỉnh Bắc Ninh, chuyên đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao kiến nghị:

Thứ nhất, đầu tư nông nghiệp công nghệ cao cần vốn rất lớn, nhưng thực tế nông dân rất khó vay đủ vốn do đất sản xuất chủ yếu đi thuê, không đủ tài sản thế chấp, trong khi nguồn vốn từ quỹ hỗ trợ nông dân cấp cho các dự án ở mức 100 triệu đồng là quá thấp. Kiến nghị Chính phủ hình thành một quỹ tín dụng (có thể qua Hội Nông dân) chuyên dành hỗ trợ cho nông nghiệp công nghệ cao.

Thứ hai, an toàn thực phẩm là vấn đề được Đảng, Chính phủ đặc biệt quan tâm và đã có nhiều chỉ đạo, nhưng thực tế vẫn còn nhiều nông dân chưa coi trọng vấn đề này. Tại kỳ họp Quốc hội vừa qua, đồng chí Tổng Bí thư đã chỉ rõ “Nếu không vệ sinh an toàn thực phẩm thì xây bao nhiêu bệnh viện cũng không đủ”. Tôi đọc báo Dân Việt, được biết gần đây Trung ương Hội Nông dân đã tổ chức Hội thảo Đề án tuyên truyền, vận động, hướng dẫn nông dân sản xuất, kinh doanh nông sản, thực phẩm an toàn. Nông dân, hợp tác xã chúng tôi rất mong muốn và kiến nghị Đề án này sớm triển khai để chúng tôi được tham gia.

Thứ ba, để thu hút người trẻ, người có trình độ cao về nông thôn và sản xuất nông nghiệp, kiến nghị Chính phủ và các địa phương nghiên cứu có cơ chế, chính sách hình thành các khu công nghiệp dành riêng cho nông nghiệp.

10:10

Ông Lê Tuấn Anh, Hợp tác xã nông công nghiệp thương mại du lịch Than Uyên đề xuất trao đổi 2 nội dung:

Kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương xây dựng cơ chế phối hợp để thúc đẩy liên kết vùng trong sản xuất nông nghiệp; tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, chính sách liên kết, khuyến khích phát triển chuỗi giá trị nông sản bền vững, gắn với chuyển đổi số, nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn. Đề xuất quy định cụ thể trách nhiệm của cấp xã, cấp tỉnh trong vai trò là “mẹ đỡ” của chuỗi liên kết, thậm chí cần đưa vào chỉ tiêu đánh giá hoàn thành nhiệm vụ của lãnh đạo xã, tỉnh về tiêu chí thúc đẩy liên kết.

Kiến nghị Chính phủ ban hành chính sách hỗ trợ tiêu thụ nông sản theo hướng ổn định, bền vững; trong khi thực tế hiện nay sản phẩm, hàng hóa của nông dân, HTX mặc dù đạt tiêu chuẩn chất lượng nhưng rất khó để có mặt tại các siêu thị; do đó cần nghiên cứu để có những cơ chế, chính sách hỗ trợ nông dân, HTX tiêu thụ sản phẩm tại hệ thống bán lẻ, siêu thị.

10:15

Đại diện cho khối doanh nghiệp, ông Nguyễn Văn Minh, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Nông nghiệp BAF Việt Nam kiến nghị Chính phủ xem xét và hỗ trợ mô hình "chăn nuôi heo trong nhà cao tầng thông minh" khép kín từ thức ăn – chăn nuôi - chế biến và trồng trọt với quy mô 64.000 heo nái, cung cung ứng ra thị trường từ 1,6 – 1,8 triệu heo thương phẩm/năm.

Đây là mô hình hiện đại, bền vững, mang lại nhiều lợi ích vượt trội như: Tối ưu đất đai – tiết kiệm 5–8 lần diện tích. Mô hình tận dụng chiều cao thay cho mở rộng theo chiều ngang, phù hợp trong bối cảnh quỹ đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp. Điều này giúp tăng công suất chăn nuôi mà không phá vỡ quy hoạch và tiết kiệm tài nguyên đất một cách bền vững. Giúp tự động hóa – quản trị thông minh – giảm 20–30% lao động.

Đồng thời, ứng dụng IoT, AI, Big Data vào quản lý vận hành giúp tăng độ chính xác trong chăm sóc đàn heo, tối ưu chi phí nhân công; Hạn chế sai sót và rủi ro trong quá trình chăn nuôi; Tạo bước tiến mạnh mẽ trong chuyển đổi số nông nghiệp. An toàn sinh học vượt trội – bảo vệ môi trường sinh thái.

"Tôi mạnh dạn đề xuất Chính phủ xem xét các cơ chế chính sách đặc thù, bao gồm:

1. Thí điểm mô hình chăn nuôi cao tầng trong nhóm dự án nông nghiệp công nghệ cao ưu tiên đầu tư.

2. Hỗ trợ tín dụng xanh – lãi suất ưu đãi cho doanh nghiệp triển khai mô hình công nghệ cao và tuần hoàn.

3. Ưu đãi thuế đối với thiết bị công nghệ cao, máy móc thông minh, hệ thống môi trường, IoT và AI.

4. Hỗ trợ nghiên cứu, nội địa hóa công nghệ, nhân bản mô hình trong nước để tiến tới tự chủ hoàn toàn về công nghệ chăn nuôi thông minh.

5. Xây dựng bộ tiêu chí kỹ thuật quốc gia cho mô hình chăn nuôi công nghệ cao, làm cơ sở đánh giá, thẩm định và nhân rộng toàn quốc.

6. Tháo gỡ những nút thắt, điểm nghẽn về pháp lý trong việc cấp phép xây dựng, đánh giá tác động môi trường…để mô hình sớm được triển khai và đưa vào vận hành sản xuất trong thực tế" - ông Minh kiến nghị.

Ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Intimex; Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VPA) đưa ra kiến nghị:

Trong những năm gần đây, giá trị nông sản đã tăng trưởng ấn tượng. Lợi nhuận nông sản tăng cao, ví dụ như sầu riêng tăng từ 3 đến 5 lần trên chi phí sản xuất, cà phê và tiêu cũng tăng trên 3 lần và gạo cũng tăng trên 2 lần. Các loại trái cây của chúng ta những năm tới chắc chắn sẽ có tiến bộ.

Về lợi nhuận, như Karl Marx đã nói nếu lợi nhuận 300% thì "có treo cổ nhà tư bản lên, họ cũng sẽ làm", còn nông dân chúng ta không chết nhưng vẫn làm được. Nhưng bây giờ khó xuất khẩu vì vấn đề dư lượng thuốc trừ sâu và phân bón hóa học. Hiện nay các ban, ngành đang làm rất quyết liệt nhưng cũng mong Thủ tướng quan tâm để đẩy nhanh hơn.

Thứ hai, một vấn đề rất nóng hiện nay là xuất khẩu gạo. Mặc dù từ đầu năm đến nay Việt Nam đã xuất khẩu được gần 8 triệu tấn gạo, nhưng tình hình xuất khẩu gần đây gặp khó khăn do thay đổi từ thị trường nước ngoài.

Gần đây, một thị trường lớn là Philippines đã đóng cửa trong 3 tháng, sau đó mở cửa lại cho nhập 300.000 tấn rồi lại tiếp tục đóng cửa. Nếu tình trạng này kéo dài, giá gạo sẽ có nguy cơ giảm và gây khó khăn cho người nông dân. Vụ Đông Xuân sắp tới, nếu xuất khẩu không được tháo gỡ thì sẽ có khoảng 4 triệu tấn lúa gạo dư thừa.

Đáng chú ý, mặc dù giá gạo Việt Nam đưa sang thị trường như Nhật Bản có thể đạt lợi nhuận lên tới 400%, nhưng giá và lượng thực tế bán ra vẫn đang bị kìm hãm.

Để ổn định thị trường và giá cả, tôi xin đề xuất một số kiến nghị: Cho phép các doanh nghiệp lớn và các doanh nghiệp nhà nước được mua trữ lúa gạo trong vòng 6 tháng nhằm cải thiện tình trạng giá rớt xuống. Về mặt chiến lược thị trường, Việt Nam đang tập trung vào các thị trường Tây Á như Iraq và Syria. Chính phủ Việt Nam cũng đã ký được một phần thỏa thuận với Chính phủ Bangladesh vào năm ngoái.

Về dài hạn, Việt Nam đang nỗ lực phát triển thương hiệu gạo. Chúng tôi rất mừng là chúng ta đã có chiến lược phát triển thương hiệu gạo Việt Nam đến năm 2030. Đặc biệt là mới đây Chính phủ đã ban hành và thực hiện Đề án phát triển 1 triệu ha lúa phát thải thấp. Chúng tôi kỳ vọng rằng nếu thực hiện thành công, đề án sẽ nâng cao vị thế và giá gạo của Việt Nam. Ngoài ra, có khoảng 635.000 người Việt kiều đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản, họ rất mong muốn được đưa gạo cũng như các sản phẩm nông nghiệp Việt Nam vào các thị trường này.

Cuối cùng, chúng tôi đề xuất Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có chiến dịch đẩy mạnh việc mở thêm nhiều thị trường xuất khẩu cho nông sản, đặc biệt là gạo.

10:20

Tham dự Hội nghị, ông Vũ Mạnh Hùng, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hùng Nhơn gửi tới Thủ tướng Chính phủ đề xuất:

Chúng tôi nhận thấy rằng việc phát triển công nghệ cao, đặc biệt là trong nông nghiệp, đòi hỏi sự minh bạch gắn liền với phát triển chuỗi giá trị tổng thể của các doanh nghiệp Việt Nam nói chung và các doanh nghiệp quốc tế nói riêng. Việc hợp tác với các doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp FDI, đóng một vai trò hết sức quan trọng trong quá trình phát triển này.

Ông Vũ Mạnh Hùng, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hùng Nhơn: Phát triển nông nghiệp công nghệ cao, hợp tác với “ông lớn” FDI và liên kết chuỗi giá trị toàn cầu

Chúng tôi nhận thấy rằng việc phát triển công nghệ cao, đặc biệt là trong nông nghiệp, đòi hỏi sự minh bạch gắn liền với phát triển chuỗi giá trị tổng thể của các doanh nghiệp Việt Nam nói chung và các doanh nghiệp quốc tế nói riêng. Việc hợp tác với các doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp FDI, đóng một vai trò hết sức quan trọng trong quá trình phát triển này.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Tập đoàn Hùng Nhơn đã tích cực triển khai các hoạt động liên kết liên doanh với tập đoàn lớn của thế giới và xây dựng chuỗi giá trị chăn nuôi chất lượng cao. Đơn cử, ngày 13/12/2022, Thủ tướng Chính phủ đã chứng kiến lễ ký kết MOU giữa Tập đoàn Hùng Nhơn và Tập đoàn Hoàng Gia De Heus của Hà Lan về phát triển các chuỗi dự án chăn nuôi công nghệ cao tại Việt Nam.

Hiện tại, Tập đoàn Hùng Nhơn đang liên doanh cùng các đối tác hàng đầu thế giới để xây dựng chuỗi chăn nuôi xuất khẩu, bao gồm De Heus của Hà Lan với 135 năm kinh nghiệm về dinh dưỡng vật nuôi, Bel Gà – đối tác chuyên về gà giống và tập đoàn Big Dutchman – đối tác chuyên về thiết bị công nghệ cao của Đức… Chúng tôi đã và đang tập trung vào việc phát triển chăn nuôi theo tiêu chuẩn cao và dự kiến đầu năm 2026 sẽ xuất khẩu lô gà đầu tiên sang thị trường Halal. Đặc biệt, đầu năm 2026, chúng tôi dự kiến sẽ thực hiện xuất khẩu lô gà tại cụm nhà máy ở tỉnh Tây Ninh, với quy mô lớn nhất khu vực hiện nay.

Về tầm nhìn chuỗi, mục tiêu của chúng tôi là làm sao để các doanh nghiệp Việt Nam liên kết lại thành một chuỗi giá trị và tập trung phát triển để cùng tham gia vào mạng lưới nông nghiệp toàn cầu với các doanh nghiệp hàng đầu thế giới. Đặc biệt, để đảm bảo nguồn cung và chất lượng, chúng tôi đang xây dựng mô hình kết nối chuỗi từ gốc, bao gồm phát triển vùng nguyên liệu, đảm bảo an toàn thực phẩm. Trong đó về vùng nguyên liệu, chúng tôi đang phối hợp với Tập đoàn De Heus khảo sát tại các tỉnh Tây Nguyên (Đắk Lắk, Gia Lai) để tập trung xây dựng vùng nguyên liệu trồng ngô, sắn gắn với các hợp tác xã và nông dân.

Chuỗi liên kết của chúng tôi cũng đang phối hợp với các địa phương xây dựng vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh, nhằm xây dựng một rào chắn an toàn, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam hiện tại vẫn đang nhập khẩu nguyên liệu rất lớn. Chúng tôi nhận định rằng các doanh nghiệp Việt Nam cần phải tự thân vận động, tự mình làm đầu tàu để phát triển. Tuy nhiên, để tạo điều kiện cho nông nghiệp công nghệ cao vươn ra thế giới, chúng tôi có một số kiến nghị cụ thể tới Thủ tướng Chính phủ như sau:

Một là, mong muốn có giải pháp để tối ưu hóa việc thực hiện các nghị quyết, đặc biệt là các văn bản liên quan đến thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Thứ hai, cần có những chính sách và cơ chế thông thoáng để doanh nghiệp Việt Nam có thể sánh vai được với các tập đoàn hàng đầu thế giới về làm nông nghiệp. Thứ ba, đề nghị Chính phủ hỗ trợ mạnh mẽ hơn về mặt thể chế. Đặc biệt, cần có những chính sách cụ thể hơn cho việc doanh nghiệp Việt Nam bắt tay, liên kết với tập đoàn lớn trên thế giới để tạo ra một chuỗi cung ứng chất lượng cao trên thế giới.

Các doanh nghiệp FDI thường có cơ chế rất rõ ràng về vận chuyển logistics và cơ chế hợp tác công tư (PPP). Do đó chúng tôi cũng mong muốn các cơ chế này cần được phát triển để hỗ trợ tốt hơn cho việc xuất khẩu. Với vai trò là doanh nghiệp tư nhân, chúng tôi mong muốn Chính phủ có những cơ chế đủ mạnh mẽ để nhân rộng thêm những điển hình doanh nghiệp công nghệ cao, đặc biệt trong ngành nông nghiệp – một lĩnh vực còn nhiều khó khăn – để chúng ta có đủ tầm, tự tin bắt tay với những tập đoàn lớn trên thế giới nhằm phát triển mạng lưới công nghiệp cao. Đồng thời, cần tạo điều kiện để các doanh nghiệp và chuyên gia nước ngoài vào khảo sát các khu vực được nhanh chóng hơn. 

10:25 Siết chặt quản lý, đảm bảo an toàn thực phẩm

Trả lời câu hỏi của Nông dân Việt Nam xuất sắc Nguyễn Thị Trâm tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng khẳng định: vấn đề an toàn thực phẩm (ATTP) đối với nông sản, chăn nuôi, trồng trọt sẽ được chuyển đổi mạnh mẽ.

Trong những qua, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Hội Nông dân, Hội Phụ nữ đã phối hợp triển khai một chương trình tuyên truyền và vận động sản xuất kinh doanh nông sản an toàn đã được triển khai 4 năm, nhằm thay đổi nhận thức và phương thức sản xuất. Bên cạnh đó giải pháp quyết liệt nhất sẽ được Bộ Nông nghiệp và Môi trường áp dụng từ năm 2026.

Bắt đầu từ ngày 1/1/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ chính thức phối hợp với các cơ quan chức năng áp dụng thí điểm quản lý sầu riêng, kể cả tiêu thụ trong nước và xuất khẩu đều phải gắn với việc truy xuất nguồn gốc, vùng trồng, cơ sở đóng gói. Mục tiêu là phải đảm bảo chặt chẽ để loại bỏ những sản phẩm không an toàn, có chứa các chất cấm độc hại như Cadimi hay vàng ô, không được phép lưu thông tại Việt Nam cũng như trên thị trường quốc tế.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đặt ra mục tiêu đến cuối năm 2026, cơ bản tất cả các sản phẩm nông, lâm, thủy sản được sản xuất ra hay xuất khẩu từ Việt Nam đều được gắn với TXNG, qua đó triệt tiêu các sản phẩm không an toàn. Giảm phụ thuộc nhập khẩu, phát triển vùng nguyên liệu thức ăn chăn nuôi.

Về chuỗi sản xuất chăn nuôi, Bộ trưởng Trần Đức Thắng chỉ ra điểm yếu then chốt là sự phụ thuộc quá lớn vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu cho thức ăn chăn nuôi, chiếm tới 70-80% tổng nhu cầu. Sự phụ thuộc này ảnh hưởng lớn đến giá thành và tính ổn định của ngành. Để giải quyết, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã và đang làm việc với các doanh nghiệp, tập đoàn lớn trong nước như Hùng Nhơn, Tân Long để phối hợp và kêu gọi sự vào cuộc của chính quyền địa phương trong việc xây dựng các vùng trồng nguyên liệu thức ăn chăn nuôi. Nếu làm tốt, phối hợp cùng địa phương, chúng ta sẽ giảm được sự phụ thuộc và tổ chức tiêu thụ trực tiếp được cho bà con nông dân, đặc biệt là với các trang trại lớn cần một lượng nguyên liệu khổng lồ.

Đối với vấn đề xuất khẩu gạo, Bộ trưởng Trần Đức Thắng cho biết vừa qua cũng có khó khăn, do thị trường Philipin. Song thị trường vẫn rất ổn định và Việt Nam không cần quá lo lắng. Thị phần gạo toàn cầu có quy mô lớn, có trên 200 thị trường, khoảng trên dưới 60 triệu tấn/năm và với sản lượng xuất khẩu gạo của Việt Nam khoảng 7-8 triệu tấn/năm, chúng ta vẫn có thị trường vững chắc.

Bộ trưởng đề nghị các doanh nghiệp ngoài việc kiến nghị chung cần chủ động phát triển vào các thị trường tiềm năng như châu Phi và các nước trong khu vực Đông Nam Á. Bộ trưởng đặt kỳ vọng lớn vào chương trình "1 triệu hecta lúa chất lượng cao" tại Đồng bằng sông Cửu Long. Khi chương trình hoàn thành và có sản phẩm vào năm 2025, Việt Nam sẽ đẩy mạnh tiếp cận thị trường Nhật Bản – một thị trường tuy khó tính nhưng rất ổn định và cho phép tiêu thụ sản phẩm với giá cao, xứng đáng với chất lượng gạo hàng đầu Việt Nam.

Cuối cùng, về vấn đề đào tạo nguồn nhân lực nông nghiệp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẵn sàng sử dụng 34 trường nghề trực thuộc để đáp ứng đơn đặt hàng của các doanh nghiệp, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, thực hiện trong chăn nuôi, trồng trọt và sản xuất nông nghiệp, phục vụ trực tiếp cho các chuỗi giá trị mới.

10:34

Đại diện Bộ Tài Chính trả lời những kiến nghị, băn khoăn của các đại biểu, Thứ trưởng Đỗ Thành Trung cho biết: thời gian qua, Bộ Tài chính đã tập trung vào nhiệm vụ nâng cao thương hiệu và giá trị sản phẩm nông nghiệp Việt Nam. Đây là định hướng xuyên suốt của Chính phủ qua nhiều nhiệm kỳ, nhằm vừa gia tăng chất lượng, vừa nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt.

Trong quá trình triển khai, Bộ Tài chính bám sát 4 lĩnh vực trọng tâm về hoàn thiện thể chế.

Thứ nhất, là nâng cao chất lượng sản phẩm ngay từ khâu sản xuất trong nước. Bộ đã phối hợp triển khai nhiều chương trình hỗ trợ đào tạo năng lực, hỗ trợ trực tiếp cho các khu vực sản xuất và cho từng hộ nông dân thông qua hệ thống chính sách hiện có, để tạo ra nguồn hàng hóa tốt, bảo đảm chất lượng. Song song đó là tăng cường kiểm soát an toàn thực phẩm, dư lượng hóa chất… nhằm bảo đảm tiêu chuẩn trong nước và quốc tế.

Thứ hai, là giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Đây là vấn đề lớn và khó nhất, nhưng Nhà nước đã và đang nỗ lực chia sẻ thông qua hàng loạt chính sách miễn, giảm, giãn, hoãn thuế, phí, lệ phí. Trong giai đoạn Covid-19, các chi phí như điện, truyền thông cũng được thực hiện miễn giảm, góp phần giảm áp lực cho người dân.

Thứ ba, là tập trung phát triển đồng thời thị trường trong nước và thị trường xuất khẩu. Bộ Tài chính được giao nhiều nhiệm vụ cụ thể để thúc đẩy hai trục thị trường này. Ví dụ, như anh Tân vừa đề cập, đối với thị trường trong nước, ngoài việc phối hợp mở rộng các kênh phân phối, Bộ cũng triển khai đào tạo trực tiếp cho nông dân thông qua hợp tác với các nền tảng như Google, Facebook, từ đó giúp bà con biết cách mở gian hàng, mở shop, livestream bán hàng nhanh nhất.

Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng, Bộ cũng đang làm việc với Amazon để mời nền tảng này đặt trung tâm tại Việt Nam, mở ra cơ hội tham gia trực tiếp vào thương mại điện tử toàn cầu cho nông dân.Về thị trường quốc tế, Bộ phối hợp thúc đẩy mở rộng các thị trường dài hạn, như trong chuyến công tác gần đây của Thủ tướng tại Trung Đông và châu Phi. Mục tiêu là giảm phân mảnh, tránh phụ thuộc vào một thị trường duy nhất, đồng thời đảm bảo chất lượng và tính cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam.

Thủ tướng cũng chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước thực hiện mua dự trữ để tránh tình trạng “được mùa rớt giá”, cấp vốn cho doanh nghiệp và tham gia các chương trình dự trữ, bình ổn hàng hóa, đặc biệt trong các dịp cao điểm như Tết.

Có thể nói, các chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng đang thúc đẩy mạnh mẽ mục tiêu nâng cao chất lượng, giảm chi phí, phát triển thị trường trong nước và quốc tế, đúng như mong muốn của cử tri và cộng đồng doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhìn vào thực tiễn triển khai tại địa phương, chúng ta còn nhiều hạn chế.

Sau khi Trung ương ban hành Nghị quyết 20 về phát triển khoa học công nghệ, Chính phủ đã trình Bộ Chính trị, Quốc hội và ban hành nghị định như 113. Các nghị định này dành sự quan tâm lớn cho hợp tác xã và tổ hợp tác, bao gồm: Đào tạo trực tiếp, đào tạo tại chỗ, đào tạo trực tuyến; Hỗ trợ các nghề như kế toán; Hỗ trợ đầu tư trang thiết bị, nhà xưởng; Và đặc biệt là toàn bộ nguồn vốn đều từ ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên, việc triển khai tại nhiều địa phương hiện chưa tốt, chưa đồng bộ. Ngoài hỗ trợ cho hộ nông dân, các sở, ngành và chương trình quốc gia ở địa phương chưa thực sự quan tâm và chưa thực hiện đầy đủ. Nếu các địa phương làm nghiêm túc và triển khai đồng bộ, chúng ta có thể thực hiện hiệu quả cả Nghị quyết 57 và Nghị quyết 20 của Trung ương, tạo nền tảng mạnh hơn cho phát triển nông nghiệp.

10:42

Nói về công tác đào tạo nguồn nhân lực cho quốc gia, Bộ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Đào Ngọc Dung cho biết:

Trong 10 năm qua Bộ đã tham mưu cho CP về đào tạo nguồn nhân lực quốc gia. Chúng ta rất tự hào về thành tựu 40 năm sau đổi mới. Tại G20 (Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới) tại Brazil bàn về các vấn đề toàn cầu từ chống đói nghèo, cải cách quản trị toàn cầu, đánh thuế giới siêu giàu, đến thúc đẩy bình đẳng giới, giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu. Thủ tướng là khách mời đặc biệt tại G20, và nêu sáng kiến toàn cầu chống đối nghèo.

Trong bài phát biểu nêu sáng kiến toàn cầu về chống đói nghèo, Thủ tướng chia sẻ, trước đây, Việt Nam có 58% hộ nghèo nhưng giờ chỉ còn 1%. Việt Nam đã cam kết xoá hết nhà tạm, dột nát đến năm 2030. Đến 31/8/2025, chúng ta đã cơ bản hoàn thành xoá nhà tạm, nhà dột nát. Theo đó, các ngành, địa phương đã hỗ trợ xóa hơn 205.000 căn nhà tạm, nhà dột nát, trong đó khánh thành hơn 147.000 căn và khởi công, đang xây dựng gần 58.000 căn; 21/63 địa phương không còn nhà tạm, nhà dột nát. Đây là kỳ tích của Việt Nam được các nước và các tổ chức quốc tế coi là kỳ tích chưa từng có. Trong thời gian vừa qua, các nước đầu tư cho nông nghiệp tăng nhưng tỷ lệ đói nghèo cũng tăng lên. Hiện, thế giới có 75 triệu người nghèo đói.

Ở Việt Nam tôi nhìn thấy 2 vấn đề:

Thứ nhất chúng ta có 54 triệu lao động/106 triệu người. Dân số chúng ta đang già hoá nhanh. Trong khi đó, lao động nông nghiệp đang giảm nhanh, trước có 46% giờ chỉ còn 29%. Trong đó, lao động qua đào tạo khoảng 70%, nhưng có 29% có chứng chỉ từ sơ cấp trở lên. Khu vực nông nghiệp chiếm 29 nhưng đóng góp tới 13-16% GDP. Vấn đề đặt ra là năng suất lao động.

Thứ 2 là kinh tế phải chuyển đổi và đổi mới sáng tạo mới đặt ra. Đó là vấn đề về đào tạo, chúng ta tiến bộ rất nhanh. Năm 2016 có 14%, đến nay đã có 29% lao động được đào tạo, mỗi năm tăng 2%, tăng nhanh, kỳ tích mà thế gới khó đạt được.

Trong thời gian tới, chúng ta cần tập trung vào mấy vấn đề như: Quốc hội hôm nay đang họp bàn để sửa và ngày mai, các đại biểu sẽ bấm nút thông qua Luật giáo dục. Đặc biệt là Luật giáo dục mới về giáo dục nghề nghiệp. Trong đó có mấy vấn đề có thay đổi căn bản. Thứ nhất là quan tâm đào tạo nghề cho lao động nông nghiệp, nông thôn. Trong đó có mấy vấn đề căn bản như tập trung hình thành các trương theo 2 mô hình đào tạo vừa học vừa làm, hình thành trường, các em vừa học vừa làm nghề. Cơ cấu đào tạo, từ cao đẳng, trung cấp, sơ cấp. Theo 2 mô hình của Nhật Bản, kép của Đức. Vừa học trong trường vừa thực hành làm tại doanh nghiệp. Năm thứ nhất bắt đầu đặt hàng ngay. DN vào trường để dạy, các em được thực tập tại DN và được trả lương, lượng được trả tăng lên qua các năm. Thời gian vừa qua, lao động miền núi, nông nghiệp đang được đào tạo theo 3 loại hình, em nào không học cao lên thì học trung cấp, sơ cấp. Vừa qua các DN hỗ trợ đào tạo, căn bản theo Luật và tiến tới Nhà nước khuyến khích các DN đào tạo và nhà nước tập trung đào tạo các lĩnh vực mà DN không tham gia.

Thứ 3 là đối với miền núi cần khuyến khích DN, sau thời gian đào tạo lao động từ 3-6 tháng, DN có trách nhiệm cùng nhà nước đặt hàng các lao động vào làm việc. Chúng tôi đang phối hợp với các cơ quan liên quan tính cơ chế thuế cho các doanh nghiệp trong đào tạo các đối tượng lao động này đạt hiệu quả cao hơn.

10:52

Trả lời về các chính sách hỗ trợ vốn tín dụng nông nghiệp, ông Nguyễn Ngọc Cảnh, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết:

Phát triển nông nghiệp, nâng cao đời sống nông dân và xây dựng nông thôn mới là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước.

Do đó, về phía ngành ngân hàng, NHNN luôn xác định nông nghiệp, nông thôn là một trong những lĩnh vực ưu tiên đầu tư vốn và đã ban hành, triển khai nhiều chính sách để hướng dòng vốn tín dụng vào lĩnh vực này.

NHNN đã trình Chính phủ ban hành Nghị định 55/2015/NĐ-CP về chính sách tín dụng phục vụ phát triển lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, thường xuyên được rà soát, sửa đổi bổ sung (bởi các Nghị định Nghị định số 116/2018/NĐ-CP, Nghị định 156/2025/NĐ-CP) để phù hợp với nhu cầu thực tiễn và xu hướng phát triển mới trong lĩnh vực này (trong đó có nông dân, HTX khi đầu tư thiết bị ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số) với một số cơ chế khuyến khích như:

(i) Quy định mức cho vay không có tài sản bảo đảm từ 300 triệu đồng đến 05 tỷ đồng theo từng đối tượng khách hàng hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp/trên địa bàn nông thôn ;

(ii) Chính sách khuyến khích sản xuất nông nghiệp theo mô hình liên kết, ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn (Mức cho vay không có TSBĐ lên đến 70%-80% giá trị dự án, phương án; khách hàng được sử dụng tài sản hình thành từ vốn vay của dự án, phương án sản xuất kinh doanh UDCNC trong nông nghiệp làm TSBĐ cho khoản vay; quy định về quản lý dòng tiền cho vay liên kết trong sản xuất nông nghiệp làm cơ sở để các TCTD đẩy mạnh cho vay.…);

(iii) Chính sách xử lý nợ đặc thù trong trường hợp khách hàng gặp rủi ro do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng, thiên tai, dịch bệnh trên phạm vi rộng (như: cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giữ nguyên nhóm nợ, khoanh nợ, cho vay mới nhằm khôi phục sản xuất kinh doanh);

(iv) Chính sách giảm lãi suất cho vay với mức tối thiểu 0,2%/năm so với lãi suất của các khoản cho vay cùng loại và có thời hạn tương ứng khi khách hàng mua bảo hiểm đối với đối tượng sản xuất nông nghiệp hình thành từ vốn vay.

Đồng thời, Thống đốc NHNN đã ban hành Thông tư số 29/2025/TT-NHNN ngày 30/9/2025 hướng dẫn tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho vay đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn để triển khai các Nghị định của Chính phủ... nhằm tạo cơ chế, hành lang pháp lý thông thoáng, đẩy mạnh hơn nữa tín dụng cho ngành nông nghiệp và bà con nông dân.

Xây dựng và triển khai các chương trình tín dụng đối ngành, lĩnh vực theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ với lãi suất thấp hơn lãi suất cho vay thông thường, trong đó một số chương trình rất hiệu quả/nhiều lần được nâng quy mô như:

Chương trình tín dụng đối với lĩnh vực nông, lâm, thủy sản được triển khai từ năm 2023, với lãi suất cho vay bằng đồng Việt Nam thấp hơn tối thiểu từ 1%-2%/năm so với mức lãi suất cho vay bình quân cùng kỳ hạn của chính ngân hàng cho vay áp dụng trong từng thời kỳ với quy mô ban đầu 15.000 tỷ đồng.

Năm 2024, 2025, tiếp tục thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN 04 lần nâng quy mô của Chương trình lên 30.000 tỷ đồng, 60.000 tỷ đồng, 100.000 tỷ đồng và hiện nay là 185.000 tỷ đồng; đồng thời, mở rộng phạm vi, đối tượng tham gia thành Chương trình nông sản, lâm sản, thủy sản. Đến cuối tháng 10/2025, 18 NHTM tham gia Chương trình đã cho vay với doanh số giải ngân lũy kế đạt gần 157.800 tỷ đồng cho gần 47.000 lượt khách hàng vay vốn, đạt 85,28% quy mô Chương trình (hiện nay là 185.000 tỷ đồng).

Chương trình cho vay liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm lúa gạo chất lượng cao và phát thải thấp vùng đồng bằng sông Cửu Long ĐBSCL theo Quyết định 1490/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: đến cuối tháng 10/2025, doanh số giải ngân lũy kế của Chương trình đạt gần 3.000 tỷ đồng.

Kết quả cho vay đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn đạt nhiều kết quả tích cực với trên 90 TCTD và gần 1.100 QTDND tham gia cho vay phục vụ phát triển nông nghiệp nông thôn; đến cuối tháng 10/2025, dư nợ tín dụng lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn toàn quốc đạt trên 4 triệu tỷ đồng, tăng 10,16% so với cuối năm 2024, chiếm 22,42% tổng dư nợ nền kinh tế với trên 14,5 triệu khách hàng còn dư nợ; trong đó, cho vay nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sạch đạt 19.450 tỷ đồng.

Ngoài kênh tín dụng thương mại, hiện nay, NHCSXH đang triển khai 23 chương trình tín dụng chính sách ưu đãi đối với hộ nghèo và các đối tượng chính sách, trong đó, một tỷ lệ lớn được tập trung đầu tư cho lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn, đã góp phần thúc đẩy nhanh mục tiêu giảm nghèo bền vững, mục tiêu xây dựng thôn mới. Đến 30/9/2025, tổng dư nợ tín dụng chính sách đạt 398.065 tỷ đồng, tăng 8,28% so với năm 2024 với hơn 6,8 triệu hộ nghèo và các đối tượng chính sách còn dư nợ.

NHNN cũng rất quan tâm tăng cường phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội (trong đó có Hội Nông dân Việt Nam) thông qua việc ký kết các Chương trình phối hợp để tăng khả năng truyền tải chính sách; đồng thời thường xuyên chỉ đạo TCTD, NHNN chi nhánh các Khu vực tăng cường công tác phối hợp với các tổ chức Hội nông dân, Hội Liên hiệp phụ nữ từ Trung ương đến địa phương, tạo điều kiện đưa vốn vay ngân hàng đến các hội viên để phát triển nông nghiệp, nông thôn. Hội Nông dân Việt Nam hiện đang phối hợp quản lý dư nợ khoảng 214.385 tỷ đồng với trên 2,4 triệu thành viên vay vốn, thông qua gần 73 nghìn tổ vay vốn.

11:13

Tóm tắt và tổng kết lại các vấn đề mà các Bộ, ngành, Thủ tướng chỉ đạo:

Các Bộ đã có giải trình khá đầy đủ rồi, rất cởi mở, tôi thấy nổi lên mấy vấn đề thế này. Thứ nhất là vấn đề phải có liên kết, muốn các nước đến đầu tư liên kết thì phải có cơ chế, tôi đề nghị phải xây dựng cơ chế, anh vào đầu tư phải liên kết trong nước, ta phải có cơ chế rõ hơn, mang tính ràng buộc pháp quy.

Tôi đi các nước có xuất khẩu nông nghiệp đều thấy rõ vấn đề này, tôi đi các nước Trung Đông như UAE họ sãn sàng đưa đưa giống gạo cho mình để mình trồng (gạo của họ thì tròn, dẻo ta thì hạt gạo dài và dày), hầu như các nước Trung Đông đều sẵn sàng hợp tác với chúng ta để đảm bảo an ninh lương thực sản xuất sản phẩm Halai đáp ứng cho nhu cầu thị trường của họ. Hay ví dụ liên kết nữa là ở Mỹ La Tinh, châu Phí, tôi đi nhiều nước này đều thấy họ sẵn sàng cho mình đất để mình trồng chè, trồng lúa, họ triển khai ngay, họ cho ta hàng nghìn héc ta đất để trồng chè, tôi cho rằng chỉ cần trồng và bán ở Angieria thôi ta cũng đã bán được lượng chè rất lớn rồi, hay với Tanzania cho ta đất trồng lúa, ta cũng có thể bán được nhiều lúa gạo ở thị trường này… Tôi sang đến Nam Phi ký hợp tác nông nghiệp, ký xong ta cũng phải triển khai, hay với Lào, chúng ta phải sang đầu tư, do vậy không chỉ liên kết trong nước mà còn liên kết nước ngoài người ta sẵn sàng, mà ta còn vướng gì thì phải giải quyết.

Về vấn đề mở rộng thị trường, tôi đã nói từ đầu hội nghị, sản phảm là phải có thị trường, phải khai thác hiệu quả thị trường. Với thị trường thì Bộ Công Thương phải dẫn dắt, mở rộng thị trường theo cái chúng ta đang ký với các nước đã, rồi các DN phải chủ động, chính Nhà nước phải dân dắt việc này chứ bản thân từng DN, nông dân làm sao họ làm nổi.

Nêu ví dụ về thị trường gạo, Thủ tướng nói, tôi đã từng đặt vấn đề mở rộng thị trường gạo của ta sang 2 nước (Philippines và Indonesia), đã nêu việc Philippines ký hiệp định gạo 5 năm với ta, ở cấp cao đã nói rồi, nhưng các Bộ ngành chúng ta triển khai chậm. Philippines và Indonesia đều có dân số lớn, với 400 triệu dân rồi, ta làm chậm là điều rất đáng tiếc, bởi lúc đó tính thời điểm rất quan trọng.

Tôi tán thành và bàn với Bộ Nông nghiệp trong lúc giá lúa gạo xuống thì Nhà nước phải mua cho bà con, tôi đã có chỉ đạo liên tục rồi, giá xuống phải mua cho người nông dân, các doanh nghiệp lớn như Vinafood 1, Vinafood 2 phải vào cuộc, phải mua lúa gạo cho dân, để vừa dự trữ, vừa chuẩn bị cho xuất khẩu. Chúng ta không bỏ mặc người nông dân, cái này phải là chỉ đạo xuyên suốt, không thể khác được. Giá lúa gạo xuống tôi đã điện ngay tới các bộ ngành địa phương, phải mua cho dân, không để dân bơ vơ, chờ đợi, cây lúa có vòng đời ngắn lắm, chỉ 4 tháng thôi, chúng ta phải mua cho dân ngay để họ còn có thể tiếp tục cày cấy, chúng ta có thể chủ động mua, chế biến, mở rộng thị trường còn bà con nông dân không thể để lúa gạo trên ruộng được.

Về giảm giá đầu vào, tôi cho rằng, hiện nay các hạ tầng về điện, sở hữu trí tuệ, giao thông đều đang được đẩy mạnh, kỳ tới đầu tư phát triển còn tăng nữa, từ giới hạn 3.000 dự án đến dưới 5.000 dự án, tới đây 246 dự án trên 1 triệu tỷ được khởi công lẫn khánh thành, giúp giảm chi phí đầu vào cho sản phẩm, giảm chi phí logistic, tăng tính cạnh tranh, chiến lược này phải xuyên suốt, hạ tầng phát triển tạo không gian phát triển mới, tạo không gian cho khu công nghiệp, đô thị, tạo công ăn việc làm cho người dân.

Về an toàn thực phẩm, chúng ta đã tuyên chiến với an toàn thực phẩm, thuốc giả, tất cả các ban ngành và nền kinh tế phải vào cuộc, không chỉ có công an, hay cơ quan chuyên trách mà phải nâng cao việc này trong toàn hệ thống chính trị, Đảng và Nhà nước lãnh đạo, nhân dân làm chủ cơ mà.

Cuối cùng tôi khẳng định việc mở rộng thị trường là cấp bách nhất hiện nay, tôi chỉ đạo quyết liệt, Bộ Công Thương phải đẩy mạnh đàm phán mở rộng thị trường, đây là yếu tố quyết định, nông dân và DN không thể làm được mà Nhà nước phải giữ vai trò chủ đạo, còn lại việc quảng bá sản phẩm phải là DN, hiệp hội, giúp nông dân sản xuất hàng hóa nông sản tốt hơn.

11:23 Hình thành bộ “ba chân kiềng vững chắc”

Từ điểm cầu tỉnh An Giang, bà Châu Thị Nương, Nông dân xuất sắc tỉnh An Giang gửi tới mong muốn Nhà nước đứng ra hỗ trợ kết nối nông dân, các hợp tác xã với doanh nghiệp phân phối - bán lẻ và các đối tác xuất khẩu, bởi vì nông dân ít mối quan hệ, thiếu kiến thức về thị trường và bán lẻ; các doanh nghiệp lại không nắm rõ thông tin về nông dân, không biết ai làm thật, ai uy tín để hợp tác lâu dài.

Vì vậy, chúng tôi đề xuất: Thứ nhất, Nhà nước đứng ra kết nối ba nhà: Nhà nước - Nhà nông - Nhà doanh nghiệp (đặc biệt là hệ thống bán lẻ và xuất khẩu) để hình thành bộ “ba chân kiềng vững chắc”, tạo ra các chuỗi cung ứng ổn định, giảm rủi ro cho nông dân và nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam.

Thứ hai, trang trại của tôi được hình thành từ khát vọng xây dựng một mô hình nông nghiệp hữu cơ tuần hoàn, tận dụng phụ phẩm để làm giá thể trồng nấm, biến phế thải thành nguồn sống mới. Kiến nghị Chính phủ có chính sách hỗ trợ ưu đãi đặc thù đối với những dự án, mô hình nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn.

Thứ ba, Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa công bố Đề án sản xuất giảm phát thải trong trồng trọt để xây dựng nền nông nghiệp xanh, phát thải thấp; từ đề án này, xin được đề xuất, kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành tiếp tục có cơ chế, chính sách thu hút nguồn lực đầu tư vào dự án 1 triệu hecta lúa chất lượng cao, giảm phát thải để có thêm nhiều nông dân được tham gia.

11:28 Khẩn trương rà soát cơ chế chính sách, ưu tiên vốn cho nông nghiệp hữu cơ và 1 triệu ha lúa giảm phát thải

Trả lời ý kiến đề xuất của bà Châu Thị Nương, Nông dân xuất sắc tỉnh An Giang, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã giao nhiệm vụ cụ thể cho các Bộ, ngành rà soát khẩn trương các cơ chế, chính sách nhằm củng cố mối liên kết "ba nhà", hỗ trợ nông nghiệp hữu cơ và đặc biệt là giải quyết vấn đề vốn cho Đề án 1 triệu hecta lúa chất lượng cao. Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao đề xuất về việc củng cố mối liên kết giữa Nhà nước – Nhà nông – Nhà doanh nghiệp để tạo ra chuỗi cung ứng ổn định. Thủ tướng nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp trong việc làm thị trường cho người nông dân là hết sức quan trọng.

Do đó, Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng với Bộ Tài chính rà soát lại ngay cần phải xem xét có cơ chế gì cần phải bổ sung trong liên kết ba nhà này Nhà nước, doanh nghiệp và nông dân để hoàn thiện cơ chế, chính sách giúp người nông dân có thể tiếp cận thị trường một cách hiệu quả nhất. Đối với kiến nghị hỗ trợ các mô hình nông nghiệp hữu cơ và kinh tế tuần hoàn, Thủ tướng khẳng định đây là chủ trương lớn của Chính phủ và rất khuyến khích phát triển. Thủ tướng nhấn mạnh: "Muốn phát triển cái gì nhanh, bền vững thì phải có cơ chế, chính sách ưu đãi hỗ trợ". Chính vì vậy, Thủ tướng đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục rà soát lại xem còn điều gì cần phải bổ sung trong cơ chế hỗ trợ phát triển các sản phẩm hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn để tạo động lực mạnh mẽ hơn cho các mô hình sáng tạo của nông dân.

Liên quan đến Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao, giảm phát thải, Thủ tướng Chính phủ khẳng định đây là chương trình có kế hoạch cụ thể và đang được triển khai. Thủ tướng chỉ đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương rà soát lại xem cần bổ sung những gì, đồng thời khẩn trương xử lý vấn đề vốn.

Thủ tướng đưa ra hai giải pháp tài chính quan trọng:

Một là, Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để chúng ta sử dụng ngay số tiền đầu tư trung hạn giai đoạn 2026-2030, không cần phải vay vốn.

Hai là, nếu cần nguồn vốn lớn, Thủ tướng đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét khả năng phát hành trái phiếu để huy động nguồn lực phục vụ cho mục tiêu của Đề án 1 triệu hecta lúa giảm phát thải. Thủ tướng cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải có cơ chế giám sát chặt chẽ các chương trình đã được triển khai, bao gồm quy hoạch lại vùng nguyên liệu và các biện pháp ứng phó biến đổi khí hậu như ngăn mặn, chống sạt lở, để đảm bảo tính hiệu quả và minh bạch của các đề án nông nghiệp.

11:38

Phát biểu Kết luận Hội nghị Thủ tướng đã nhấn mạnh 8 quyết sách mang tính đột phá để phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn:

Một là, tiếp tục xác định nông nghiệp, nông dân, nông thôn có vị trí chiến lược lâu dài, là nền tảng quan trọng bảo đảm ổn định vĩ mô, tăng trưởng bền vững; coi nông dân là trung tâm, là chủ thể, là động lực, nguồn lực của quá trình đổi mới; chuyển mạnh sang tư duy sản xuất hàng hoá, đẩy mạnh cơ cấu lại theo hướng phát triển nông nghiệp xanh, hữu cơ, tuần hoàn, phát thải thấp, bảo vệ môi trường sinh thái; ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số toàn diện; phát huy tiềm năng, lợi thế của từng vùng, từng địa phương.

Hai là, xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là then chốt tháo gỡ những nút thắt, điểm nghẽn trong nông nghiệp, nông thôn hiện nay, là động lực đột phá để nâng cao giá trị gia tăng, chất lượng cả sản phẩm nông nghiệp. Tập trung xây dựng một lực lượng khuyến nông mới, người làm khuyến nông cũng chính là nhà khoa học để gắn bó với nông dân từ khâu sản xuất đến chế biến. Xây dựng cơ chế đặt hàng giữa nhà khoa học - doanh nghiệp - hợp tác xã - nông dân.

Ba là, về các kiến nghị liên quan đến đầu tư nghiên cứu khoa học, hạ tầng internet, sàn giao dịch thương mại điện tử dành riêng cho nông dân, tôi đề nghị, các bộ, ngành, cơ quan liên quan nghiên cứu xây dựng cơ chế hợp tác công - tư để phát triển hạ tầng số hiện đại, đáp ứng yêu cầu của người nông dân.

Bốn là, về các kiến nghị liên quan đến vốn, tín dụng, đào tạo KHCN và bảo hiểm nông nghiệp, chính sách thu hút người trẻ làm nông nghiệp, tôi đề nghị các bộ, ngành, cơ quan liên quan nghiên cứu và xây dựng cơ chế, chính sách về bảo hiểm nông nghiệp theo hướng đơn giản, dễ tiếp cận, các bên cùng có lợi để hỗ trợ người nông dân nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu với các hiện tượng mưa lũ cực đoan xuất hiện ngày càng nhiều như hiện nay.- Chú trọng quy hoạch và xây dựng các khu nông nghiệp công nghệ cao để thu hút lao động trẻ; xây dựng cơ chế, chính sách khuyến khích các dự án ĐMST trong nông nghiệp, tập trung cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính; đẩy mạnh bình dân học vụ số, đào tạo kỹ năng cơ bản về CĐS cho người nông dân.

Năm là, về vấn đề đảm bảo an toàn thực phẩm, cần chú trọng đầu tư nền tảng dữ liệu số về nông nghiệp - môi trường, phục vụ truy xuất nguồn gốc, phát thải carbon và quản trị chuỗi giá trị. Phát triển mạng lưới HTX số, trạm khuyến nông số, vùng nguyên liệu số hóa, gắn thương mại điện tử nông sản với hệ thống truy xuất quốc gia. Tăng cường đầu tư xây dựng các trung tâm, phòng kiểm nghiệm đạt chuẩn.

Sáu là, tiếp tục thúc đẩy liên kết hợp tác, hình hành chuỗi giá trị phát triển bền vững và thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân trong nông nghiệp, nông thôn. Phát triển và nâng cao hiệu quả liên kết giữa các khu vực kinh tế, trong đó có khu vực kinh tế tập thể, HTX, kinh tế tư nhân, doanh nghiệp.

Bảy là, tập trung xây dựng có chiến lược phát triển “nông dân chuyên nghiệp - hợp tác xã trung tâm - nông nghiệp xanh - nông thôn đáng sống”. Mục tiêu cao nhất là “xây dựng giai cấp nông dân Việt Nam văn minh, phát triển toàn diện, có ý chí, tự lực, tự cường, khát vọng vươn lên; phát huy vai trò chủ thể của nông dân trong phát triển kinh tế nông nghiệp, kinh tế nông thôn, xây dựng nông thôn mới” như dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng đã đề ra.

Tám là, tiếp tục triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới; giảm nghèo bền vững; phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi. Chú trọng chăm lo đời sống của người dân, nhất là những người dân ở vùng sâu, vùng xa, người nghèo, người yếu thế.