Quốc gia Á quân về dự trữ vàng tại Châu Mỹ: Bất ngờ sự cách biệt với Quán quân, từng có "cơn sốt vàng" dài nhất lịch sử

Dự trữ vàng Brazil chỉ bằng 2% của Mỹ

Vàng là một trong những kim loại quan trọng nhất trên hành tinh. Từ hàng nghìn năm nay, nó đã được sử dụng trong đồ trang sức, nghệ thuật và tiền tệ, thu hút trí tưởng tượng của mọi người như một điều kỳ diệu. Sự liên hệ của vàng với hoàng gia và sự giàu có đã truyền cảm hứng cho những nhà thám hiểm và những người săn tìm kho báu, những người sẵn sàng mạo hiểm để có cơ hội làm giàu.

Đáng chú ý, tại Châu Mỹ, bảng xếp hạng TOP 10 quốc gia có lượng dự trữ vàng lớn nhất châu lục lại mang đến một bất ngờ lớn - đó là sự cách biệt giữa vị trí dẫn đầu của Mỹ và cái tên đứng ngay thứ hai – Brazil.

Tại châu Mỹ, Mỹ vẫn là quán quân về dự trữ vàng với khoảng 8.133 tấn vàng. Tuy nhiên, điều gây sốc chính là khoảng cách giữa vị trí số 1 và số 2 trên bảng xếp hạng - Brazil với 172 tấn vàng, tương ứng 2,11% số vàng dự trữ của Mỹ.

Dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới cho thấy, trữ lượng vàng của Brazil vẫn không thay đổi ở mức 172,44 tấn trong quý I/2026 so với 172,44 tấn trong quý IV/2025. Trữ lượng vàng trung bình của Brazil từ năm 2000 đến năm 2026 là 66,44 tấn, đạt mức cao nhất mọi thời đại là 172,44 tấn trong quý IV/2025 và mức thấp kỷ lục là 31,99 tấn trong quý I/2001.

Trong năm 2025, Brazil cũng nổi lên như một quốc gia mua vàng tích cực, dù trước đây hoạt động này khá thưa thớt. Tháng 10 là tháng thứ hai liên tiếp Brazil tăng dự trữ, sau khi mua 15 tấn trong tháng 9 và thêm 16 tấn trong tháng 10.

"Cơn sốt vàng" lịch sử của Brazil

Cơn sốt vàng Brazil bùng nổ vào những năm 1690 tại Brazil, thời điểm quốc gia này còn là thuộc địa của Đế chế Bồ Đào Nha. Sự kiện này đã khai phá Ouro Preto (có nghĩa là "vàng đen", khi đó được gọi là Vila Rica), nơi nhanh chóng trở thành vùng sản xuất vàng trọng điểm. Làn sóng này cuối cùng đã thiết lập nên thời kỳ sốt vàng kéo dài nhất lịch sử và mở ra những mỏ vàng có quy mô lớn nhất tại khu vực Nam Mỹ.

Cơn sốt vàng này được khơi mào sau khi các Bandeirantes — những nhóm nhà thám hiểm tự phát chuyên thâm nhập vào sâu trong nội địa Brazil — phát hiện ra các trữ lượng vàng khổng lồ tại vùng núi Minas Gerais. Nhờ mang dòng máu pha trộn giữa người châu Âu và thổ dân, các Bandeirantes đã thích nghi hoàn hảo với lối sống bản địa, giúp họ sinh tồn mạnh mẽ giữa lòng đại ngàn hoang dã.

Bước ngoặt lớn xảy ra vào năm 1695 khi Manuel Borba Gato tìm thấy vàng tại Rio das Velhas, chính thức kích hoạt cơn sốt vàng trên diện rộng. Đến năm 1698, thị trấn Vila Rica (sau này đổi tên thành Ouro Preto) được thành lập và giữ vai trò là thủ phủ của bang Minas Gerais trong suốt giai đoạn từ năm 1720 đến năm 1897.

Nhằm thúc đẩy sự phát triển của vùng nội địa, vương triều Bồ Đào Nha đã cho xây dựng tuyến đường Estrada Real vào năm 1697, nối liền vùng duyên hải, chạy qua Ouro Preto và kéo dài đến tận Diamantina.

Ban đầu, chính quyền thuộc địa Bồ Đào Nha nhìn nhận cơn sốt vàng này với sự lo ngại sâu sắc. Họ lo sợ rằng ngành khai khoáng mới nổi sẽ bóp nghẹt nền nông nghiệp truyền thống của Brazil, đồng thời vương triều cũng hoài nghi về khả năng kiểm soát toàn diện hoạt động sản xuất và phân phối vàng tại đây.

Bất chấp những lo ngại đó, một làn sóng di cư khổng lồ đã diễn ra khi hơn 400.000 người Bồ Đào Nha cùng 500.000 nô lệ châu Phi đổ xô đến các mỏ vàng để tìm kiếm cơ hội.

Dòng người này phần lớn xuất thân từ các đồn điền mía đường và các đô thị ven biển phía đông bắc, chấp nhận bỏ lại tất cả để tiến về vùng đất hứa. Sự dịch chuyển quy mô lớn này đã tái định hình bản đồ nhân khẩu học của Brazil: đến năm 1725, một nửa dân số cả nước đã tập trung sinh sống ở khu vực phía đông nam.

Theo các số liệu thống kê chính thức, đã có khoảng hơn 800 tấn vàng được vận chuyển về chính quốc Bồ Đào Nha trong suốt thế kỷ XVIII. Tuy nhiên, đây chưa phải là tất cả, bởi một lượng vàng khổng lồ khác đã bị tuồn ra ngoài qua các kênh lưu thông bất hợp pháp, trong khi phần còn lại được giữ lại ngay tại thuộc địa để đúc tượng, trang trí các nhà thờ nguy nga và phục vụ cho nhiều mục đích dân sinh khác.

Nhờ sự thịnh vượng này, Ouro Preto đã vươn lên trở thành thành phố đông dân nhất khu vực Mỹ Latinh. Đến năm 1730, dân số nơi đây đã chạm mốc khoảng 40.000 người và tiếp tục bùng nổ lên tới 80.000 người vào nhiều thập kỷ sau đó.

Để dễ hình dung về quy mô, vào thời điểm ấy, dân số của thành phố New York (Mỹ) thậm chí còn chưa bằng một nửa Ouro Preto, còn São Paulo lúc bấy giờ cũng chỉ là một thị trấn khiêm tốn với không quá 8.000 cư dân.

Đặc biệt, Minas Gerais chính là tâm điểm của toàn bộ cơn sốt vàng tại Brazil, nơi mà lực lượng lao động nô lệ bị bóc lột một cách triệt để và trở thành xương sống cho toàn bộ hoạt động khai thác. Làn sóng nhập cư ồ ạt từ châu Âu đổ về đây sau các phát hiện rầm rộ đã buộc hoàng gia phải cử các quan chức từ chính quốc Bồ Đào Nha sang để thiết lập bộ máy quản lý.

Một loạt cơ quan hành chính đã ra đời, nhưng do sự chồng chéo về chức năng và mâu thuẫn về thẩm quyền, các quan chức này nhìn chung đều tỏ ra bất lực trong việc kiểm soát và quản lý ngành công nghiệp mang lại lợi nhuận siêu ngạch này.

Trải qua hơn một thế kỷ, cục diện khai thác tại đây đã có sự thay đổi lớn. Vào năm 1830, Công ty Khai thác mỏ St. John d'el Rey do người Anh kiểm soát đã chính thức đưa vào vận hành mỏ vàng có quy mô lớn nhất Mỹ Latinh.

Sự xuất hiện của người Anh đã mang đến những kỹ thuật quản lý tiên tiến cùng chuyên môn công nghệ hiện đại thời bấy giờ. Tọa lạc tại Nova Lima, khu mỏ này đã duy trì hoạt động khai thác quặng bền bỉ trong suốt 125 năm liên tục.

×