GDP chỉ đứng thứ 6 Đông Nam Á, vì sao Malaysia vẫn "vượt mặt" nhiều nước ở lĩnh vực mà ai cũng muốn dẫn đầu?

Quy mô GDP Malaysia: Đứng sau nhiều nền kinh tế lớn trong khu vực

Theo ước tính của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), quy mô GDP danh nghĩa của Malaysia năm 2025 đạt khoảng 470,57 tỷ USD. Con số này giúp Malaysia duy trì vị thế trong nhóm các nền kinh tế phát triển hàng đầu Đông Nam Á, song vẫn đứng sau một số quốc gia lớn về quy mô.

Indonesia tiếp tục là nền kinh tế dẫn đầu khu vực với GDP vượt mốc 1.400 tỷ USD, gấp gần ba lần Malaysia. Thái Lan và Việt Nam cũng duy trì khoảng cách nhất định khi lần lượt đạt khoảng 550–560 tỷ USD. Trong khi đó, Singapore dù có quy mô dân số nhỏ nhưng vẫn sở hữu GDP xấp xỉ Malaysia nhờ năng suất lao động cao và nền kinh tế dịch vụ tài chính phát triển mạnh.

Xét về tốc độ tăng trưởng, Malaysia ghi nhận mức tăng GDP khoảng 4,5% trong năm 2025 (theo IMF), vượt kỳ vọng ban đầu của chính phủ. Riêng quý IV/2025, nền kinh tế nước này tăng trưởng 5,7% so với cùng kỳ, cho thấy đà phục hồi khá vững chắc sau giai đoạn biến động thương mại toàn cầu.

So với các nước trong khu vực, tốc độ tăng trưởng của Malaysia được xem là ổn định nhưng không phải cao nhất. Việt Nam và Philippines thường duy trì mức tăng trưởng trên 6%, trong khi Indonesia giữ nhịp tăng trưởng khoảng 5%. Tuy vậy, Malaysia lại thể hiện lợi thế ở sự cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định vĩ mô, thể hiện qua mức lạm phát duy trì quanh 1,8%, thấp hơn đáng kể so với nhiều nền kinh tế lân cận.

Thu nhập bình quân đầu người: Malaysia giữ khoảng cách đáng kể

Một trong những điểm nổi bật của Malaysia so với phần lớn Đông Nam Á là mức sống người dân. Theo Cục Thống kê Malaysia (DOSM), GDP bình quân đầu người của Malaysia đạt 13.901 USD vào năm 2025, tăng 10.2% so với năm 2024.

So với Việt Nam, GDP bình quân đầu người của Malaysia cao gấp khoảng 3 lần. Indonesia và Philippines cũng ở mức thấp hơn đáng kể. Dù Singapore vẫn là quốc gia dẫn đầu khu vực về thu nhập, Malaysia được xem là nền kinh tế có cấu trúc cân bằng hơn khi duy trì được tầng lớp trung lưu đông đảo, đồng thời vẫn giữ sức cạnh tranh trong sản xuất và xuất khẩu.

Sự tăng trưởng thu nhập này phần lớn được thúc đẩy bởi các lĩnh vực dịch vụ, sản xuất và xây dựng – những trụ cột kinh tế truyền thống của Malaysia. Ngoài ra, nhu cầu tiêu dùng nội địa tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì đà tăng trưởng.

Xuất khẩu và thương mại: Malaysia vẫn giữ lợi thế công nghiệp

Malaysia từ lâu đã là trung tâm sản xuất điện tử và bán dẫn của khu vực. Trong năm 2025, xuất khẩu của nước này vẫn duy trì đà tăng trưởng dù phải đối mặt với những rào cản thương mại, đặc biệt là mức thuế 19% do Mỹ áp dụng đối với nhiều mặt hàng nhập khẩu từ Malaysia.

Số liệu thống kê cho thấy xuất khẩu của Malaysia tăng 15,7% trong tháng 10/2025 so với cùng kỳ, trước khi giảm tốc còn 7% trong tháng 11. Dù có dấu hiệu chững lại, xuất khẩu vẫn đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế.

So với Thái Lan và Việt Nam – hai quốc gia cũng có thế mạnh sản xuất và xuất khẩu – Malaysia có lợi thế về chuỗi cung ứng bán dẫn và điện tử. Tuy nhiên, Việt Nam đang nổi lên mạnh mẽ trong lĩnh vực sản xuất công nghệ cao, trong khi Thái Lan giữ vị trí quan trọng trong ngành công nghiệp ô tô và du lịch.

Kinh tế số: Lĩnh vực giúp Malaysia vượt lên dẫn đầu khu vực

Điểm sáng lớn nhất trong bức tranh kinh tế Malaysia năm 2025 chính là sự bứt phá trong lĩnh vực kinh tế số. Theo báo cáo e-Conomy SEA do Google, Temasek và Bain & Company công bố, Malaysia trở thành nền kinh tế số tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á.

Quy mô kinh tế số của Malaysia đạt khoảng 39 tỷ USD, tăng 19% so với cùng kỳ. Đây là mức tăng trưởng vượt Indonesia, Thái Lan, Việt Nam và thậm chí cả Singapore – quốc gia vốn được xem là trung tâm công nghệ của khu vực.

Sự bứt phá này phản ánh chiến lược chuyển đổi số bài bản của Malaysia, kết hợp giữa chính sách hỗ trợ từ chính phủ, môi trường kinh doanh ổn định và khả năng tiếp cận công nghệ của người dân.

Thương mại điện tử và thanh toán số: Động lực tăng trưởng chủ lực

Thương mại điện tử tiếp tục là lĩnh vực dẫn dắt kinh tế số Malaysia, đạt quy mô khoảng 20 tỷ USD, tăng 21% so với năm trước. Mức tăng này chỉ xếp sau một số thị trường có quy mô dân số lớn như Indonesia, nhưng tốc độ mở rộng lại thuộc nhóm nhanh nhất khu vực.

Malaysia cũng đang tận dụng xu hướng mua sắm qua video và sự hợp nhất của các nền tảng thương mại điện tử để mở rộng thị trường. Trong khi đó, thanh toán không tiền mặt phát triển nhanh nhờ tỷ lệ người dùng smartphone cao và hệ thống tài chính số phát triển.

So với Việt Nam và Indonesia – hai thị trường có quy mô thương mại điện tử lớn nhưng cạnh tranh khốc liệt – Malaysia nổi bật nhờ mức chi tiêu trung bình của người tiêu dùng cao hơn và hệ thống logistics hiệu quả.

Du lịch số: Lĩnh vực tăng trưởng nhanh nhất

Một trong những yếu tố giúp kinh tế số Malaysia tăng tốc là sự phục hồi mạnh mẽ của ngành du lịch. Du lịch trực tuyến tại Malaysia ghi nhận mức tăng trưởng GMV khoảng 19%, cao nhất Đông Nam Á.

Lượng khách quốc tế đến Malaysia tăng hơn 20% trong nửa đầu năm 2025, nhờ chính sách nới lỏng thị thực, cải thiện kết nối hàng không và chiến lược quảng bá du lịch dựa trên nền tảng số.

So với Thái Lan – quốc gia dẫn đầu khu vực về du lịch truyền thống – Malaysia đang nổi lên ở phân khúc du lịch giá trị cao, kết hợp công nghệ số để nâng cao trải nghiệm khách hàng.

Malaysia và cuộc đua AI trong khu vực

Ngoài thương mại điện tử và du lịch số, Malaysia còn cho thấy tham vọng trở thành trung tâm trí tuệ nhân tạo (AI) tại Đông Nam Á. Quốc gia này thu hút khoảng 32% tổng vốn đầu tư tư nhân vào AI trong khu vực, tương đương 759 triệu USD trong giai đoạn từ nửa cuối 2024 đến nửa đầu 2025.

Malaysia cũng dẫn đầu Đông Nam Á về số lượng thương vụ IPO, chiếm khoảng một nửa tổng số thương vụ niêm yết trong khu vực trong 12 tháng qua. Điều này phản ánh môi trường đầu tư thuận lợi và hệ sinh thái khởi nghiệp đang phát triển mạnh.

Đáng chú ý, người tiêu dùng Malaysia có mức độ chấp nhận AI rất cao. Khoảng 74% người dùng số tương tác với công cụ AI mỗi ngày và hơn 90% sẵn sàng chia sẻ dữ liệu để sử dụng các dịch vụ AI. Đây là yếu tố quan trọng giúp Malaysia có lợi thế trong việc thương mại hóa công nghệ mới.

Malaysia trong bản đồ kinh tế Đông Nam Á

Nhìn tổng thể, Malaysia không phải là nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á về quy mô. Tuy nhiên, quốc gia này đang thể hiện mô hình phát triển cân bằng giữa tăng trưởng, ổn định vĩ mô và đổi mới công nghệ.

Trong khi Indonesia dẫn đầu về quy mô thị trường, Singapore nổi bật về tài chính và đổi mới sáng tạo, Việt Nam và Philippines ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh, Malaysia lại đang khẳng định vị thế trong lĩnh vực kinh tế số – một lĩnh vực được xem là “đường băng” tăng trưởng mới của khu vực.

Dù đạt nhiều thành tựu, Malaysia vẫn đối mặt với một số thách thức, bao gồm sự bất ổn của thương mại toàn cầu và nguy cơ suy giảm nhu cầu xuất khẩu. Chính phủ nước này dự báo tăng trưởng kinh tế năm 2026 có thể chậm lại, dao động từ 4% đến 4,5%.

Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định cùng chiến lược chuyển đổi số rõ ràng sẽ giúp Malaysia duy trì sức cạnh tranh trong dài hạn. Trong bối cảnh kinh tế số Đông Nam Á được dự báo vượt 300 tỷ USD, vai trò của Malaysia nhiều khả năng sẽ tiếp tục gia tăng.

×