Một ngôi làng đẹp như phim ở tỉnh Bình Định cũ, nay là Gia Lai "tiết lộ" câu chuyện thú vị "khác biệt"

Hệ sinh thái biển, “vốn liếng” quý giá cho phát triển bền vững

Nhơn Hải, phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai đang định hình mô hình du lịch cộng đồng bền vững từ làng chài truyền thống.

Từ nền tảng tài nguyên thiên nhiên phong phú, vị trí địa lý chiến lược đến hạ tầng ngày càng hoàn thiện và cộng đồng cư dân gắn bó mật thiết với biển, mô hình sản phẩm du lịch cộng đồng Nhơn Hải, phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai (địa phận TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định trước đây) đang từng bước định hình hướng đi bền vững, nhân văn và giàu bản sắc.

Nhơn Hải hiện lên như một bán đảo bình yên, nơi biển cả không chỉ ban tặng cảnh sắc mà còn lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa làng chài bền bỉ qua nhiều thế hệ.

Việc tổ chức công bố, giới thiệu sản phẩm du lịch cộng đồng Nhơn Hải năm 2025 không đơn thuần là một sự kiện hành chính, mà là dấu mốc khẳng định quyết tâm của chính quyền và người dân địa phương trong hành trình đưa Nhơn Hải trở thành điểm đến du lịch cộng đồng tiêu biểu của khu vực ven biển miền Trung.

Nhơn Hải gồm ba khu phố Hải Bắc, Hải Nam và Hải Đông, nằm trọn trên bán đảo phía Đông phường Quy Nhơn Đông, với tổng diện tích hơn 1.208ha.

Phía Nam và phía Đông giáp biển, phía Tây và Bắc kết nối thuận lợi với các khu dân cư và không gian phát triển của Khu kinh tế Nhơn Hội.

Tính đến ngày 1/10/2025, Nhơn Hải có 5.511 nhân khẩu, với 1.391 hộ dân sinh sống tại 44 tổ Nhân dân. Phần lớn người dân vẫn gắn bó với nghề khai thác, đánh bắt và nuôi trồng thủy sản; một bộ phận tham gia kinh doanh dịch vụ, du lịch, buôn bán nhỏ và lao động tự do.

Vị trí đặc thù giúp Nhơn Hải vừa giữ vai trò là làng chài truyền thống, vừa là điểm trung chuyển quan trọng trong các tuyến du lịch biển đảo nối Quy Nhơn - Nhơn Lý - Nhơn Châu - Hòn Khô.

Từ đây, du khách có thể dễ dàng tiếp cận những thắng cảnh biển nổi tiếng, đồng thời trải nghiệm đời sống bản địa nguyên bản, yếu tố cốt lõi của du lịch cộng đồng.

Ít nơi nào sở hữu hệ sinh thái biển đa dạng như Nhơn Hải. Khu vực rạn quanh Hòn Khô, được mệnh danh là “thiên đường biển đảo”, Hải Giang vẫn còn hệ thống rạn san hô, thảm cỏ biển tương đối nguyên vẹn, là nơi cư trú của nhiều loài hải sản có giá trị sinh học và kinh tế như tôm hùm giống, nhum biển, sao biển, cá rạn.

Các bãi biển Hải Nam, Bãi Bàng 1, Bãi Bàng 2 hay con đường ven biển mà người dân quen gọi là Bờ đập – Tường thành cổ tạo nên không gian cảnh quan vừa hùng vĩ, vừa thơ mộng.

Sự giao hòa giữa núi, biển và bàn tay con người đã làm nên sức hấp dẫn rất riêng của Nhơn Hải, nơi mỗi buổi bình minh hay hoàng hôn đều mang dáng vẻ nguyên sơ, lắng đọng.

Du lịch gắn với bảo tồn, người dân là trung tâm

Điểm nổi bật của mô hình du lịch cộng đồng Nhơn Hải là cách tiếp cận quản lý, bảo vệ tài nguyên biển gắn với sinh kế người dân. Các hoạt động lặn ngắm san hô được tổ chức theo khu vực, giới hạn số lượng khách và yêu cầu tuân thủ nghiêm ngặt các quy định an toàn, bảo vệ môi trường biển.

Hiện, địa phương có 10 bè lặn ngắm san hô, 4 thúng đáy kính và 8 cano cao tốc vỏ composite, tất cả đều được quản lý theo quy chế chung dưới sự giám sát của Ban Quản lý du lịch cộng đồng và chính quyền địa phương.

Du lịch vì thế không chỉ là khai thác, mà là đồng hành cùng thiên nhiên, để biển tiếp tục nuôi sống con người như suốt hàng trăm năm qua.

Song song đó, hệ thống giao thông nội bộ được đầu tư khá đồng bộ; các tuyến đường phần lớn đã được bê tông hóa, thảm nhựa, đảm bảo điều kiện đi lại an toàn cho người dân và du khách.

Toàn khu hiện có 10 cơ sở lưu trú (nhà nghỉ, homestay), 7 hộ kinh doanh nhà hàng, 17 xe ô tô phục vụ du lịch cùng nhiều dịch vụ bổ trợ như xe điện, cắm trại, team building, câu mực đêm, chèo SUP, lặn biển… hình thành chuỗi trải nghiệm tương đối hoàn chỉnh.

Bên cạnh du lịch sinh thái, du lịch tâm linh là một trụ cột quan trọng trong mô hình du lịch cộng đồng Nhơn Hải.

Lăng Ông Nam Hải, nơi diễn ra lễ hội cầu ngư truyền thống vào tháng Hai âm lịch hằng năm, không chỉ là không gian tín ngưỡng mà còn là biểu tượng tinh thần của cư dân miền biển.

Các ngôi chùa như Hương Mai, Giác Hải, Dinh Bà Cố… tọa lạc hài hòa giữa núi và biển, mang đến cho du khách những khoảnh khắc tĩnh tại, chiêm nghiệm về mối quan hệ giữa con người và biển cả.

Ẩm thực Nhơn Hải là câu chuyện của biển, của lao động và sáng tạo, với những món ăn đậm vị làng chài như bánh xèo mực, bánh bèo nước cá, chả cá, nhum biển, mực một nắng, nước mắm truyền thống.

Đáng chú ý, địa phương hiện có một sản phẩm OCOP rong biển do Hợp tác xã Thương mại Dịch vụ Thủy sản Nhơn Hải sản xuất, mở ra hướng phát triển kinh tế gắn với du lịch trải nghiệm và tiêu dùng bền vững.

“Không chạy theo số lượng, mà giữ chất lượng”

Theo ông Bùi Duy Ninh - Phó Chủ tịch UBND phường Quy Nhơn Đông, du lịch cộng đồng Nhơn Hải không chạy theo số lượng mà đặt trọng tâm vào chất lượng trải nghiệm, bảo vệ môi trường biển và gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống. “Mỗi người dân vừa là chủ thể hưởng lợi, vừa là người giữ gìn hình ảnh điểm đến”, ông Ninh nhấn mạnh.

Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục hoàn thiện quy chế quản lý du lịch cộng đồng, tăng cường tập huấn cho người dân, siết chặt an toàn giao thông đường thủy và mở rộng liên kết với doanh nghiệp để quảng bá hình ảnh Nhơn Hải bài bản, chuyên nghiệp hơn.

Chia sẻ thêm, ông Nguyễn Ngọc Nam, Bí thư Chi bộ Hợp tác xã Du lịch cộng đồng Nhơn Hải cho rằng, điều quan trọng nhất là có cơ chế hoạt động rõ ràng, định hướng phù hợp để người dân tham gia du lịch cộng đồng đúng với đặc thù làng chài.

“Chính quyền, người dân, doanh nghiệp phải cùng đồng hành, phối hợp, liên kết để phát triển các mô hình du lịch hiệu quả theo đúng tinh thần Đề án Phát triển du lịch cộng đồng xã Nhơn Hải đã được phê duyệt”, ông Nam nói.

Từ một làng chài thuần ngư, Nhơn Hải đang từng bước chuyển mình thành không gian du lịch cộng đồng giàu bản sắc, nơi thiên nhiên văn hóa con người hòa quyện trong một chỉnh thể bền vững.

Ở đó, mỗi rạn san hô được gìn giữ, mỗi lễ hội được tiếp nối, mỗi món ăn được nâng niu… đều là cách người Nhơn Hải gìn giữ những giá trị ngàn đời của biển để trao lại cho mai sau. Quan trọng hơn, Nhơn Hải không chỉ mời gọi du khách đến ngắm nhìn, mà còn để thấu hiểu và yêu mảnh đất làng chài nhỏ bé, bình yên này.

×