Gia tộc giàu có suốt 500 năm ở Trung Quốc, sở hữu gần 1.000 căn nhà tại Thượng Hải, con cháu đa số học Harvard

Gia tộc giàu có suốt 500 năm ở Trung Quốc, sở hữu gần 1.000 căn nhà tại Thượng Hải, con cháu đa số học Harvard

Câu chuyện của gia tộc họ Bối (贝家) phải bắt đầu từ thời Gia Tĩnh nhà Minh. Tổ tiên là Bối Lan Đường, xuất thân từ Kim Hoa (Chiết Giang), gánh thuốc rong đến Tô Châu, dựng quầy nhỏ bên ngoài cửa Xương Môn, hành nghề bắt mạch, bốc thuốc. Nhờ giữ chữ tín và tay nghề vững vàng, việc kinh doanh dần ổn định. Các thành viên trong gia đình cùng học cách nhập dược liệu, phối thuốc, từ đó từng bước biến một quầy thuốc nhỏ thành nền tảng cho cả gia tộc.

Đến thời Càn Long nhà Thanh, họ Bối đã trở thành gia đình giàu có có tiếng ở Tô Châu. Việc kinh doanh không chỉ dừng ở dược liệu mà còn mở rộng sang tơ lụa, trà và cả lĩnh vực tài chính như hiệu cầm đồ, tiền trang. Các bậc trưởng bối luôn dặn dò con cháu phải chăm chỉ, giữ chữ tín, không quên gốc rễ – và tinh thần ấy được truyền qua nhiều thế hệ.

Gia sản ngày càng lớn mạnh, nhưng họ Bối không chỉ lo làm giàu cho riêng mình. Chính gia phong này giúp họ vượt qua nhiều biến động lịch sử, giữ vững cơ nghiệp. Đến thời cận đại, thế hệ thứ 13 xuất hiện hai nhân vật nổi bật là Bối Tái An và Bối Nhuận Sinh.

Bối Tái An từng đỗ tú tài, sau tiếp quản việc kinh doanh và chuyển hướng sang lĩnh vực tài chính. Ông tham gia sáng lập Ngân hàng Thượng Hải, đồng thời hỗ trợ thành lập chi nhánh Tô Châu của Công ty Du lịch Trung Quốc. Đến đời con cháu, Bối Tổ Di tiếp tục hoạt động trong ngành tài chính, từng giữ chức vụ quan trọng tại Ngân hàng Trung Quốc, thậm chí đảm nhiệm vị trí Tổng giám đốc Ngân hàng Trung ương. Như vậy, gia tộc họ Bối đã chuyển mình từ tiệm thuốc truyền thống sang hệ thống tài chính hiện đại.

Về bất động sản, Bối Nhuận Sinh là người có tầm nhìn đặc biệt. Đầu thế kỷ XX, sau khi kiếm được tiền từ kinh doanh sơn và thuốc nhuộm, ông dồn phần lớn vốn đầu tư vào nhà đất tại Thượng Hải. Từ những năm 1920, ông liên tục mua đất, xây nhà, tích lũy gần một nghìn bất động sản với tổng diện tích hơn 160.000 m².

Những tài sản này chủ yếu được cho thuê, tạo nguồn thu ổn định cho gia tộc. Không chỉ vậy, ông còn bỏ ra 800.000 đồng bạc để mua lại vườn cổ Sư Tử Lâm ở Tô Châu, tu sửa thành nơi sinh hoạt chung của gia tộc và phụng dưỡng người già, đồng thời lập quỹ hỗ trợ học tập cho con cháu. Nhờ những sắp xếp này, họ Bối vẫn đứng vững trong thời loạn.

Dù giàu có, gia tộc chưa bao giờ xem nhẹ giáo dục. Quy định trong gia đình rất rõ ràng: con cháu phải chăm chỉ học hành, không được lười biếng. Thế hệ của Bối Duệ Minh lớn lên trong môi trường như vậy. Sinh năm 1917 tại Quảng Châu, ông sớm chuyển đến Thượng Hải và Tô Châu, thường xuyên lui tới vườn Sư Tử Lâm, từ đó nuôi dưỡng niềm đam mê kiến trúc.

Năm 1935, ở tuổi 18, ông quyết định sang Mỹ học kiến trúc, bất chấp mong muốn của gia đình là theo ngành tài chính. Ông tốt nghiệp Học viện Công nghệ Massachusetts, sau đó hoàn thành bằng thạc sĩ tại Đại học Harvard. Gia đình tuy có truyền thống tài chính, nhưng vẫn ủng hộ lựa chọn của ông.

Truyền thống học tập tại các trường danh tiếng được duy trì qua nhiều thế hệ. Anh chị em của Bối Duệ Minh phần lớn theo học tại Harvard hoặc Columbia. Đến thế hệ con ông, ba người con trai đều tốt nghiệp Harvard, còn con gái học luật tại Columbia. Tất cả đều dựa vào năng lực cá nhân.

Gia tộc họ Bối luôn nhấn mạnh rằng giáo dục không phải để khoe khoang, mà để con cháu có thể tiếp nối sự nghiệp. Chính điều này giúp họ phá vỡ quan niệm “giàu không quá ba đời”. Dù trải qua nhiều biến động, thậm chí nhiều người định cư ở nước ngoài, họ vẫn giữ vững tinh thần học tập và vươn lên.

Bối Duệ Minh sau này trở thành kiến trúc sư tầm cỡ thế giới, với nhiều công trình mang tính biểu tượng. Dù thành danh quốc tế, ông luôn nhớ về quê hương. Công trình kim tự tháp kính tại Bảo tàng Louvre năm 1989 đã chứng minh tài năng của ông trên trường quốc tế.

Trước khi nghỉ hưu, ông thiết kế Bảo tàng Tô Châu mới, kết hợp tinh hoa kiến trúc cổ điển với hiện đại, đồng thời tối ưu chi phí xây dựng. Công trình hoàn thành năm 2006, trở thành biểu tượng mới của Tô Châu và gắn kết sâu sắc hơn giữa gia tộc với quê hương.

Các thế hệ sau tiếp tục phát triển theo hướng đa dạng: người làm kiến trúc, người theo tài chính, luật, giáo dục và nghiên cứu. Dù ở trong Trung Quốc hay ngoài nước, họ vẫn duy trì truyền thống học tập tại các trường hàng đầu.

Gia tộc họ Bối không trở nên giàu có nhờ may mắn nhất thời, mà nhờ tích lũy qua hàng trăm năm. Từ tiệm thuốc nhỏ thời Minh, đến bất động sản Thượng Hải, rồi đến thế hệ trí thức toàn cầu, tất cả đều dựa trên hai trụ cột: tài sản và giáo dục.

Hơn 500 năm tồn tại, gia tộc này đã trải qua nhiều thăng trầm nhưng chưa từng suy sụp. Điều giữ họ vững vàng không chỉ là tiền bạc, mà còn là gia phong coi trọng học vấn và đạo đức. Tài sản tạo nền tảng vật chất, còn giáo dục đảm bảo sự kế thừa nhân tài – hai yếu tố kết hợp tạo thành vòng phát triển bền vững.

Câu chuyện của họ Bối cho thấy sự thịnh vượng của một gia tộc không đến từ vận may, mà từ sự kiên trì, kỷ luật và tầm nhìn dài hạn. Đây cũng là bài học có giá trị cho nhiều gia đình hiện đại khi nghĩ về con đường phát triển lâu dài.

×