Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương: "Không đặt nặng kỳ vọng doanh thu Nhà hai chủ"

Hơn nửa thế kỷ gắn bó với sân khấu cải lương và màn ảnh, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương là gương mặt quen thuộc với khán giả qua hàng loạt vai diễn cá tính, gai góc và đầy ám ảnh. Bà sinh năm 1953 tại An Giang và có mẹ là nghệ sĩ Kim Phụng – người từng nổi danh trong nhiều đoàn cải lương.

Bà được biết đến với hơn 60 năm hoạt động nghệ thuật liên tục, bắt đầu đi hát từ khi còn rất trẻ và trở thành một gương mặt quen thuộc trên sân khấu cải lương và màn ảnh nhỏ. Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương sớm khẳng định bản lĩnh nghề nghiệp bằng khả năng biến hóa đa dạng từ đào chính đến những vai mụ, vai phản diện.

Ở tuổi ngoài 70, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương vẫn miệt mài làm nghề, lặng lẽ cống hiến và giữ cho mình một đời sống kín tiếng, giản dị. Trong cuộc trò chuyện với PV Dân Việt nhân dịp ra mắt phim Nhà hai chủ tại Hà Nội, nữ nghệ sĩ trải lòng về hành trình theo nghề, những lựa chọn bước ngoặt và quan niệm sống sau nhiều thăng trầm.

Nghệ sĩ Ưu tú học nghề không từ trường lớp đào tạo bài bản

Chia sẻ với PV Dân Việt, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương cho biết những ngày đầu theo các đoàn hát phục vụ vùng sâu, vùng xa, cuộc sống của bà gắn liền với ghe xuồng, bến nước và những chuyến đi dài ngày. Đoàn hát của bà không biểu diễn ở thành phố mà len lỏi khắp miền sông nước, ở lại với bà con cả tháng trời mới diễn một đợt.

Nhớ mẹ, nhớ nhà nhưng tình yêu nghề đã nhen lên rất sớm. Chính trong môi trường ấy, bà được chứng kiến và học hỏi từ các bậc tiền bối – những nghệ sĩ có thể ca bất cứ bài bản nào, đối đáp mượt mà, chuẩn xác gần như không cần tập luyện dài ngày. Nghĩ lại, Kim Phương cho rằng đó là “trường học lớn” của mình.

Việc học nghề không đến từ những lớp đào tạo bài bản, mà là từ mỗi đoàn đi qua. Mỗi nơi, bà học một chút, không chỉ vai chính mà cả những vai phụ, vai hiền, vai ác, vai già, vai mùi. Chính điều đó tạo nên một Kim Phương đa dạng trên sân khấu và màn ảnh. Đến hôm nay, bà có thể thị phạm gần như mọi dạng vai cho lớp nghệ sĩ trẻ, điều mà không phải ai cũng làm được.

Kim Phương từng là đào chính rất sớm, sở hữu ngoại hình sáng, giọng cao và nhiều cơ hội. Thế nhưng ở tuổi 28, khi đang ở độ chín nhan sắc, bà bất ngờ rẽ ngang, chọn con đường vai cá tính, thậm chí phản diện. Quyết định ấy, theo bà, xuất phát từ thực tế mưu sinh và tầm nhìn dài hạn. Khi ấy, gia đình còn nghèo, điều kiện theo đuổi vai chính rất khó khăn, trong khi làn hơi của bà chỉ ở mức khá, không đủ để tạo một thương hiệu riêng giữa rất nhiều tên tuổi lớn thời bấy giờ. Bà hiểu rằng, nếu đóng khung trong vai chính, con đường nghề nghiệp sẽ ngắn lại. Ngược lại, những vai cá tính có thể theo bà suốt đời, càng lớn tuổi càng có đất diễn. Và thực tế đã chứng minh lựa chọn ấy là đúng.

Con dâu bật khóc vì sợ mẹ chồng khó tính

Ở đời thường, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương là người mẹ khá thoải mái. Với con trai út – Tống Hạo Nhiên – cũng theo con đường nghệ thuật, bà không áp đặt hay can thiệp sâu vào công việc. Hai mẹ con xem nhau như bạn, chỉ góp ý khi cần thiết. Bà cho rằng mỗi thế hệ có một cách nghĩ, một cách làm khác nhau, nếu người đi trước áp đặt suy nghĩ của mình thì rất dễ trở nên lạc hậu.

Quan hệ mẹ chồng – nàng dâu trong gia đình Kim Phương cũng được bà nhìn nhận bằng sự bao dung. Ngày đầu ra mắt, con dâu từng sợ hãi, thậm chí bật khóc vì ấn tượng “mẹ chồng khó tính” mà các vai diễn của bà mang lại. Nhưng khi sống gần, mọi thứ dần thay đổi. Với Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương, chỉ cần con dâu sống thật, lễ phép, biết thương chồng con là đủ. Sự nhõng nhẽo, giận hờn của tuổi trẻ theo bà chỉ là giai đoạn.

Việc thường xuyên đóng vai dữ khiến nhiều khán giả lầm tưởng Kim Phương ngoài đời cũng khó gần. Thực tế, những người thân quen đều nhận xét bà khá thoải mái, không thích soi mói hay ngồi lê đôi mách. Tuy vậy, với phụ nữ – đặc biệt là con gái – bà lại khá khắt khe. Trong quan niệm của bà, người phụ nữ có thể cá tính, mạnh mẽ, nhưng nhất định phải sống thật và có nề nếp.

Tuổi xế chiều vẫn là chỗ dựa cho gia đình và lớp trẻ đam mê nghệ thuật

Ở tuổi xế chiều, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương sống giản dị trong căn nhà không rộng, gắn bó với người em trai mà bà nuôi từ nhỏ. Từ ngày đi hát, bà đã gánh vác gia đình, chăm lo cho các em. Với bà, dù nhà chật, cả gia đình quây quần bên nhau vẫn là điều quý giá, giống như những ngày sống tập thể trong đoàn hát năm xưa.

Trải qua những đổ vỡ hôn nhân trong gia đình, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương không xem đó là thất bại, cũng không đổ lỗi cho ai. Bà lựa chọn cách ứng xử văn minh, giữ mối quan hệ tôn trọng để con cái không mất đi cả cha lẫn mẹ về tinh thần. Điều bà nhấn mạnh với các con không phải là những lời dạy dài dòng, mà là sự quan tâm nhỏ nhặt mỗi ngày, bởi theo bà, đó mới là nền tảng của hạnh phúc gia đình.

Trong công việc, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương luôn sẵn sàng đồng hành cùng các đạo diễn trẻ, kể cả ở những dự án đầu tay còn nhiều khó khăn về kinh phí. Bà hiểu cảm giác bỡ ngỡ, chông chênh của người mới vào nghề, bởi chính bà từng đi qua giai đoạn ấy. Với những dự án như vậy, cát-xê không còn là yếu tố quan trọng, điều bà coi trọng là được góp sức, góp kinh nghiệm để tiếp thêm niềm tin cho lớp trẻ.

Nói về bộ phim đang chiếu rạp Nhà hai chủ, Kim Phương không đặt nặng kỳ vọng doanh thu. Với bà, một bộ phim thành công khi có thể chạm tới cảm xúc khán giả, để lại dư âm trong lòng người xem. Những câu chuyện về tình mẹ, về tín ngưỡng và tâm linh dân gian – vốn ăn sâu trong đời sống người Việt – luôn có khả năng kết nối cảm xúc mạnh mẽ, nếu được kể bằng sự chân thành.

Với Nghệ sĩ Ưu tú Kim Phương, niềm hạnh phúc lớn nhất sau hơn nửa đời làm nghề không nằm ở danh xưng hay con số, mà ở việc được sống lâu với sân khấu, được khán giả nhớ tới những nhân vật mình từng hóa thân. Dù đôi khi người xem chỉ nhớ vai diễn mà không nhớ tên nghệ sĩ, bà vẫn thấy đủ đầy, bởi với bà, đó chính là sự ghi nhận bền bỉ nhất dành cho một đời làm nghề.

×