Cập nhật: Ông Trump tuyên bố 'Ngày giải phóng', áp dụng thuế quan đối đẳng với tất cả các nước

Washington sẽ áp dụng thuế hải quan đối với tất cả các quốc gia dựa trên nguyên tắc có đi có lại - ông Trump tuyên bố, gọi đó là ngày độc lập kinh tế của Mỹ.

Tổng thống xác nhận rằng mức thuế toàn cầu 25% đối với ô tô và xe tải sẽ có hiệu lực theo lịch trình vào thứ Năm, trong khi thuế đối với phụ tùng ô tô nhập khẩu sẽ bắt đầu vào ngày 3/5.

Trong bài phát biểu tại Vườn Hồng, ông Trump phàn nàn rằng "không có công ty nào của chúng tôi được phép vào các quốc gia khác".

Ông tuyên bố "Đó là lý do tại sao chúng tôi sẽ áp dụng mức thuế 25% đối với tất cả ô tô sản xuất ở nước ngoài, có hiệu lực từ nửa đêm".

Ông Trump tuyên bố thuế quan qua lại sẽ mở ra một "thời kỳ hoàng kim" cho đất nước, đồng thời nói thêm rằng "việc làm và nhà máy sẽ quay trở lại mạnh mẽ".

Theo biểu đồ do ông trình bày trong bài phát biểu của mình, mức thuế quan mới sẽ dao động từ 10% đến 50%, tùy thuộc vào quốc gia. Washington sẽ áp thuế 20% đối với EU, 34% đối với Trung Quốc và 24% thuế đối với Nhật Bản.

Đáng chú ý là Canada và Mexico không nằm trong danh sách bị Mỹ áp thuế đối ứng lần này.

Tổng thống Mỹ cho biết Washington sẽ áp dụng thuế quan qua lại "tốt bụng" đối với tất cả các quốc gia, tương đương "khoảng một nửa" mức thuế mà các quốc gia đó áp dụng đối với Mỹ.

"Chúng tôi sẽ tăng cường cơ sở công nghiệp trong nước" và "phá vỡ" các rào cản thương mại ở nước ngoài, ông tuyên bố, lưu ý rằng cuối cùng điều này sẽ có nghĩa là giá cả thấp hơn cho người tiêu dùng.

"Đất nước chúng ta và người nộp thuế đã bị lừa đảo trong hơn 50 năm, nhưng điều đó SẼ KHÔNG xảy ra nữa" - ông Trump kết luận, đồng thời nói thêm: "Cuối cùng chúng ta cũng đặt nước Mỹ lên hàng đầu".

(Tiếp tục cập nhật - các mốc thời gian tính theo giờ Hà Nội)

10h55: Mỹ cảnh báo các nước không nên phản ứng

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cảnh báo các đối tác thương mại của Mỹ không nên đáp trả các mức thuế mới do Tổng thống Donald Trump áp đặt.

Trả lời phỏng vấn của Bloomberg TV, ông nói: "Tôi sẽ không cố gắng trả đũa (vì các mức thuế mới). Chừng nào các vị chưa đáp trả, thì đây sẽ là con số cao nhất".

Bộ trưởng Bessent cho biết một số quốc gia đã liên hệ với Mỹ để bắt đầu đàm phán thương mại. Ông nhấn mạnh rằng chính quyền Trump "sẽ dành một khoảng thời gian để mọi thứ ổn định", sau đó "sẽ xem mọi việc diễn tiến ra sao."

10h53: Thuế quan của ông Trump không ảnh hưởng đến Nga

Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt nói với Axios rằng Nga không nằm trong danh sách thuế quan vì các lệnh trừng phạt của Mỹ đã "ngăn cản mọi hoạt động thương mại có ý nghĩa".

Tuy nhiên, Mỹ vẫn giao dịch nhiều hơn với Nga so với các quốc gia như Mauritius hay Brunei, những quốc gia nằm trong danh sách áp thuế của ông Trump.

Ngay cả các vùng lãnh thổ đảo xa xôi như Tokelau (dân số 1.500 người) ở Nam Thái Bình Dương và Svalbard (dân số 2.500 người) ở Bắc Cực - lần lượt là lãnh thổ của New Zealand và Na Uy - cũng bị đánh thuế.

Bà Leavitt lưu ý rằng Cuba, Belarus và Triều Tiên cũng không được đưa vào danh sách vì mức thuế quan và lệnh trừng phạt hiện hành đối với các nước này quá cao.

10h30: EU: Nhiều người thất vọng với đồng minh lâu đời

Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen nhấn mạnh tác động mà thuế quan của Trump sẽ gây ra cho người tiêu dùng và doanh nghiệp, những người thường phải trả thêm chi phí cho hàng hóa sau khi thực thi các biện pháp như vậy.

"Người tiêu dùng sẽ cảm nhận được ngay lập tức, đặc biệt là những công dân dễ bị tổn thương nhất" - bà cho biết, đồng thời nói thêm rằng "tất cả các doanh nghiệp, lớn và nhỏ, sẽ phải chịu thiệt hại ngay từ ngày đầu tiên".

Von der Leyen cũng cho rằng chính sách thuế mới của Mỹ sẽ ảnh hưởng đáng kể đến quan hệ thương mại với những gì bà mô tả là "đồng minh lâu đời nhất" của Châu Âu.

"Chi phí kinh doanh với Mỹ sẽ tăng mạnh" - bà cho biết. "Và hơn nữa, có vẻ như không có trật tự nào trong tình trạng hỗn loạn - không có con đường rõ ràng nào trong sự phức tạp và hỗn loạn đang được tạo ra, vì tất cả các đối tác thương mại lớn đều bị ảnh hưởng".

Về các biện pháp đối phó với thuế quan của ông Trump, bà tuyên bố, Châu Âu "đã hoàn thiện gói biện pháp đầu tiên để ứng phó với mức thuế đầu tiên đối với thép" và chuẩn bị các biện pháp đối phó tiếp theo nếu các cuộc đàm phán thất bại.

"Tôi biết rằng nhiều người trong số các bạn cảm thấy thất vọng vì đồng minh lâu đời nhất của chúng ta" - bà nói. "Chúng ta phải chuẩn bị cho tác động mà điều này chắc chắn sẽ gây ra".

Bà von der Leyen nhấn mạnh vị thế của châu Âu là một mặt trận thống nhất, và châu Âu sẽ "sát cánh cùng những người bị ảnh hưởng trực tiếp", sau khi lưu ý rằng một số quốc gia dễ bị tổn thương nhất thế giới đang phải chịu mức thuế quan cao nhất.

10h05: Bộ trưởng Tài chính Mỹ thừa nhận bất ngờ về chính sách thuế quan mới

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent thừa nhận rằng thuế quan không thể vừa tăng doanh thu vừa giúp khôi phục sản xuất của Mỹ cùng một lúc.

Ông Bessent lập luận rằng thuế quan có nhiều công dụng - để tăng doanh thu, thúc đẩy ngành công nghiệp Mỹ và bảo vệ lợi ích và ưu tiên quốc gia.

Nhưng với câu hỏi của CNN về khả năng doanh thu thuế quan sẽ giảm dần theo thời gian nếu mức thuế cao đối với hàng hóa nước ngoài khuyến khích người Mỹ mua sản phẩm do Mỹ sản xuất, ông Bessent cho biết đó có thể là một phần của vấn đề.

Nhưng ông cho rằng Mỹ sẽ thắng thế dù thế nào đi nữa. "Đó là sự tái cân bằng - vì vậy chúng ta tái cân bằng từ thuế quan sang thu nhập trong nước nhiều hơn."

10h01: Chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản giảm 4% sau thông báo áp thuế của ông Trump

Chỉ số Nikkei 225, chỉ số chứng khoán hàng đầu của Nhật Bản, đã giảm ít nhất 4% ngay sau khi mở cửa phiên giao dịch sáng thứ Năm, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố mức thuế toàn cầu trên diện rộng.

Nikkei 225 đo lường hiệu suất của 225 công ty hàng đầu được niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Tokyo.

Ông Trump đã công bố mức thuế đối ứng 24% đối với Nhật Bản, một trong hàng chục quốc gia bị Mỹ áp dụng thêm thuế suất, ngoài mức thuế tối thiểu 10% áp dụng cho tất cả các nước.

Trước đó, ông Trump đã thông báo Mỹ sẽ áp thuế 25% đối với tất cả ô tô sản xuất ở nước ngoài. Quyết định này có hiệu lực từ thứ Năm và dự kiến sẽ tác động mạnh đến Nhật Bản.

Ngành công nghiệp ô tô là trụ cột của nền kinh tế Nhật Bản, với các tập đoàn lớn như Toyota, Honda và Nissan. Năm 2024, kim ngạch xuất khẩu ô tô của Nhật Bản sang Mỹ đạt khoảng 40 tỷ USD. Trong những năm gần đây, nhiều hãng xe Nhật Bản đã chuyển dây chuyền sản xuất sang Mexico để cắt giảm chi phí.

9h51: Thủ tướng Canada: Thuế đối ứng của ông Trump sẽ thay đổi cơ bản hệ thống thương mại quốc tế

Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết mức thuế quan qua lại do Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố sẽ "thay đổi cơ bản hệ thống thương mại quốc tế".

Canada - giống như Mexico - được miễn thuế quan qua lại được công bố hôm nay nhưng vẫn phải chịu mức thuế 25% đã công bố trước đó đối với hàng hóa không nằm trong phạm vi của hiệp định thương mại tự do USMCA.

Phát biểu sau thông báo của ông Trump hôm nay, Carney cho biết tổng thống Mỹ "đã duy trì một số yếu tố quan trọng" của mối quan hệ thương mại giữa hai nước, nhưng nói thêm rằng thuế quan đối với fentanyl, thuế quan đối với thép và nhôm, và thuế quan đối với ô tô sẽ vẫn được áp dụng.

Ông Carney cũng chỉ ra các mức thuế quan bổ sung mà Mỹ cho biết đang xem xét đối với dược phẩm, gỗ xẻ và chất bán dẫn.

"Một loạt các biện pháp sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hàng triệu người Canada" - ông Carney cho biết. “Chúng tôi sẽ chống lại những mức thuế quan này bằng các biện pháp đối phó".

9h43: Nhiều nghị sĩ Dân chủ phản đối ông Trump: Đây là khoản thuế áp đặt lên người dân Mỹ

Các nhà lập pháp ở cả hai phe đều phản ứng trước thông báo của Tổng thống Donald Trump về một kế hoạch thuế quan mới, toàn diện ngày hôm nay. Đảng Dân chủ đã đưa ra cảnh báo về tác động đối với người Mỹ và một số đảng viên Cộng hòa ủng hộ tổng thống, lập luận rằng cử tri của họ cũng nên như vậy.

Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Chuck Schumer cho biết người Mỹ "nên phẫn nộ" và rằng "đây là một khoản thuế lớn đối với các gia đình Mỹ, tất cả là để giúp các tỷ phú được giảm thuế". Ông lập luận rằng thuế quan sẽ làm tăng chi phí và mọi người có thể không đủ khả năng chi trả cho những thứ như ô tô hoặc kỳ nghỉ.

Thượng nghị sĩ Andy Kim đồng ý: "Họ sẽ thấy đây là bản chất của nó, đó là một khoản thuế mà Tổng thống Trump áp đặt lên người dân Mỹ" - ông nói với các phóng viên.

Thượng nghị sĩ Ron Wyden, đảng viên Dân chủ hàng đầu và là thành viên cấp cao của Ủy ban Tài chính Thượng viện, gọi kế hoạch của Trump là "thiển cận". Ông cũng cho biết tất cả sự bất ổn mà tổng thống tạo ra có nghĩa là các doanh nghiệp không thể tự tin thực hiện "các khoản đầu tư dựa trên thông báo ngày hôm nay. Có mọi khả năng trên thế giới Trump thức dậy sau một tuần và quyết định làm điều gì đó khác".

9h42: Phe Cộng hòa: Người Mỹ tin tưởng ông Trump về kinh tế

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson cho biết chính sách thuế quan của Trump sẽ khiến các quốc gia bị ảnh hưởng hạ mức thuế quan áp dụng đối với Mỹ. Ông nói với các phóng viên rằng ông không lo ngại về tác động chính trị và "tầm nhìn" của tổng thống về thuế quan không nên bị nghi ngờ vì ông đã mang lại "nền kinh tế vĩ đại nhất trong lịch sử thế giới" trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình.

Thượng nghị sĩ Tommy Tuberville cho biết ông "100%" ủng hộ thông báo về thuế quan. "Chúng ta phải cứu người dân và các ngành công nghiệp của Mỹ" - ông nói. Khi được hỏi về cách các cử tri của mình có thể phản ứng với giá cả tăng cao, Tuberville cho biết người dân Alabama tin tưởng Trump: "Họ tin ông ấy và ông ấy đang thử một điều gì đó khác biệt. Chúng ta phải có một kế hoạch khác".

Dân biểu Jim Jordan đã tóm tắt trong một vài từ: "Người Mỹ tin tưởng Tổng thống Trump về nền kinh tế!" - ông nói trên X.

9h32: Một số nghị sĩ Cộng hòa lo ngại

Thượng nghị sĩ Thom Tillis hôm nay cho biết ông "lo ngại" về những gì ông biết cho đến nay về mức thuế quan mới và tác động có thể xảy ra của chúng đối với nền kinh tế Mỹ. Đảng Cộng hòa Bắc Carolina cho rằng các quốc gia sẽ đáp trả mạnh mẽ và có thể sẽ lập chiến lược để phản ứng với Mỹ, điều mà ông cho rằng Mỹ cần phải chuẩn bị.

Thượng nghị sĩ Mitch McConnell cho biết "thuế quan là chính sách tồi" trong một tuyên bố mới sau khi ông bỏ phiếu cho một nghị quyết do đảng Dân chủ lãnh đạo nhằm ngăn chặn thuế quan đối với hàng nhập khẩu từ Canada.

"Các cuộc chiến thương mại với các đối tác của chúng ta gây tổn hại nhiều nhất cho người lao động. Thuế quan làm tăng chi phí hàng hóa và dịch vụ. Đây là loại thuế đánh vào người lao động Mỹ hàng ngày. Để bảo vệ sự thịnh vượng lâu dài của ngành công nghiệp và người lao động Mỹ, chúng ta cần phải hợp tác với các đồng minh, chứ không phải chống lại họ", ông cho biết.

Thượng nghị sĩ Susan Collins cho biết bà lo ngại về việc áp thuế đối với cả bạn bè và kẻ thù cùng một lúc. "Một trong những mối quan tâm lớn nhất của tôi là chúng ta nên phân biệt giữa đồng minh và đối thủ của mình và không đối xử với họ theo cùng một cách" - bà cho biết.

Thượng nghị sĩ Lisa Murkowski lưu ý rằng có những lo ngại trong số các cử tri của bà về việc thuế quan sẽ kéo dài trong bao lâu. “Một trong những điều tôi nghe được từ những người dân ở quê nhà là họ chắc chắn lo sợ về tác động của việc tăng giá”, bà nói.

Thượng nghị sĩ John Kennedy khuyến khích sự kiên nhẫn, nói rằng “về lâu dài, tôi nghĩ điều đó sẽ hiệu quả… Tôi không quan tâm các chuyên gia nói gì: Chúng ta vẫn chưa biết tác động của những loại thuế này, của những mức thuế quan này”.

9h00: Nguy cơ suy thoái toàn cầu

Takahide Kiuchi, nhà kinh tế trưởng tại Viện nghiên cứu Nomura, cho biết: "Thuế quan của Trump có nguy cơ phá hủy trật tự thương mại tự do toàn cầu mà chính Mỹ đã tiên phong kể từ Thế chiến thứ hai".

Nhưng trong những tháng tới, tác động đơn giản và rõ ràng nhất của việc tăng giá - và do đó làm giảm nhu cầu - do các loại thuế mới áp dụng cho hàng nghìn mặt hàng được người tiêu dùng và doanh nghiệp trên khắp hành tinh mua và bán.

Antonio Fatas, chuyên gia kinh tế vĩ mô tại trường kinh doanh INSEAD ở Pháp, cho biết: "Tôi coi đây là xu hướng của nền kinh tế Mỹ và toàn cầu hướng tới hiệu suất kém hơn, bất ổn hơn và có thể tiến tới điều mà chúng ta có thể gọi là suy thoái toàn cầu".

Fatas, người từng là cố vấn cho Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới, cho biết: "Chúng ta đang tiến vào một thế giới tệ hơn đối với tất cả mọi người vì thế giới ngày càng kém hiệu quả hơn".

Olu Sonola, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu kinh tế Hoa Kỳ tại Fitch Ratings, cho biết theo mức thuế toàn cầu mới do ông Trump áp đặt, thuế suất của Mỹ đối với tất cả hàng nhập khẩu đã tăng lên 22% - mức thuế gần đây nhất được áp dụng vào khoảng năm 1910 - từ mức chỉ 2,5% vào năm 2024.

"Đây là một bước ngoặt, không chỉ đối với nền kinh tế Mỹ mà còn đối với nền kinh tế toàn cầu", Sonola nói. "Nhiều quốc gia có thể sẽ rơi vào suy thoái".

Tổng giám đốc IMF Kristalina Georgieva phát biểu tại một sự kiện tuần này rằng bà không thấy suy thoái toàn cầu vào lúc này. Bà nói thêm rằng Quỹ dự kiến ​​sẽ sớm có một "điều chỉnh" nhỏ xuống mức dự báo tăng trưởng toàn cầu 3,3% vào năm 2025.

Nhưng tác động lên nền kinh tế quốc gia sẽ rất khác nhau, do mức thuế quan dao động từ 10% đối với Anh đến 49% đối với Campuchia.

Nếu kết quả là một cuộc chiến thương mại rộng lớn hơn, điều đó sẽ gây ra hậu quả thậm chí còn lớn hơn đối với các nhà sản xuất như Trung Quốc, khi họ sẽ phải săn lùng thị trường mới trước nhu cầu tiêu dùng giảm sút trên toàn cầu.

Và nếu thuế quan đẩy nước Mỹ vào suy thoái, điều đó sẽ gây ảnh hưởng nặng nề đến các nước đang phát triển, những nước có vận mệnh gắn chặt với nền kinh tế lớn nhất thế giới.

8h00: Phản ứng của các nước

Phản ứng trước động thái trên của Mỹ, Bộ trưởng Kinh doanh và Thương mại Anh Jonathan Reynolds ngày 2/4 ra tuyên bố khẳng định London vẫn kiên trì mục tiêu ký thỏa thuận kinh tế với Washington để có thể “giảm nhẹ” mức thuế 10% áp dụng đối với hàng xuất khẩu sang Mỹ.

Tuyên bố của Bộ trưởng Reynolds có đoạn: “Cách tiếp cận của chúng tôi là giữ bình tĩnh và nỗ lực xây dựng thỏa thuận này, chúng tôi hy vọng sẽ giảm nhẹ tác động từ những gì đã được công bố".

Theo Tổng thống Trump, Anh sẽ nằm trong số các quốc gia phải đối mặt với mức thuế quan thấp nhất đối với hàng nhập khẩu vào Mỹ, trong khi hàng chục quốc gia khác phải đối mặt với những mức thuế cao hơn.

Tuy nhiên, quan chức Chính phủ Anh cũng nêu rõ: “Chúng tôi có nhiều công cụ… và chúng tôi sẽ không ngần ngại hành động." London “sẽ tiếp tục hợp tác với các doanh nghiệp của Vương quốc Anh” để “đánh giá tác động của bất kỳ bước đi nào tiếp theo mà chúng tôi thực hiện".

Cũng trong ngày 2/4, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni đã lên tiếng chỉ trích mức thuế mới của Mỹ đối với hàng nhập khẩu từ EU là “sai lầm," nhưng cảnh báo thương chiến sẽ chỉ làm phương Tây suy yếu.

Người đứng đầu Chính phủ Italy viết: “Việc Mỹ công bố các mức thuế quan đối với EU là biện pháp mà tôi cho là sai lầm và không phù hợp với bất kỳ bên nào. Chúng tôi sẽ làm mọi việc có thể để đạt được thỏa thuận với Mỹ nhằm ngăn chặn một cuộc chiến thương mại chắc chắn sẽ làm phương Tây suy yếu theo hướng có lợi cho các bên tham gia khác trên toàn cầu."

Từ Sydney, Thủ tướng Anthony Albanese lên tiếng khẳng định chính sách thuế quan thương mại của Tổng thống Mỹ đối với đồng minh thân cận Australia là “hoàn toàn không có cơ sở," không phải là “hành động của một người bạn” và sẽ thay đổi nhận thức về mối quan hệ song phương.

Tuy vậy, ông Albanese khẳng định Australia sẽ không áp thuế trả đũa đối với Mỹ.

Trong khi đó, Nhà Trắng cùng ngày xác nhận “mức thuế 10% sẽ bắt đầu có hiệu lực từ 00h01 ngày 5/4 (11h01 cùng ngày theo giờ Hà Nội), trong khi những mức thuế cao hơn đối với các đối tác khác nhau sẽ bắt đầu từ có hiệu lực từ 00h01 ngày 9/4 (11h01 cùng ngày theo giờ Hà Nội)”.

×