Quốc hội đồng ý tách dự án bồi thường, giải phóng mặt bằng khỏi siêu dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam

Nghị quyết của Quốc hội thể chế hoá nhiều chủ trương có tính bước ngoặt, chiến lược của kinh tế xã hội, những dự án quan trọng, đặc biệt của đất nước trong giai đoạn mới.

Liên quan đến nội dung được nhiều đại biểu quan tâm, dư luận theo dõi là đường sắt tốc độ cao Bắc Nam với tổng vốn hơn 67,3 tỷ USD, chiều dài hơn 1.500km, từ Hà Nội - TP.HCM dự kiến khởi công cuối năm 2026 và hoàn thành vào năm 2035. đi qua 20 tỉnh thành phố (cũ).

Vấn đề đặt ra cho siêu dự án này là để tăng tốc giải phóng mặt bằng, xây dựng dự án đúng tiến độ, đòi hỏi mặt bằng sạch, tách dự án thu hồi, giải phóng mặt bằng khỏi dự án xây dựng, thi công dự án như nhiều dự án lớn: Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Điện hạt nhân Ninh thuận….

Tại góp ý ở tổ và hội trường Quốc hội kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoa XV, nhiều đại biểu Quốc hội đề nghị thể hiện theo hướng tất cả các dự án liên quan đến đường sắt đều được tách thành dự án độc lập và bồi thường bằng ngân sách nhà nước. 

Bên cạnh đó, đề nghị bổ sung vào Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam nội dung “Trong thời gian Quốc hội không họp, Quốc hội ủy quyền cho Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định, bổ sung, điều chỉnh cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt cho các phương thức đầu tư”. 

Về nội dung này, báo cáo giải trình tại Hội trường trước khi Quốc hội thông qua Nghị quyết kỳ họp Quốc hội, đại diện Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho biết: Chính phủ đề xuất các cơ chế chính sách đặc biệt cho Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam và đã được thể hiện trong dự thảo Nghị quyết do dự án này được quyết định chủ trương đầu tư trước khi Luật Đường sắt năm 2025 có hiệu lực.

Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nhấn mạnh, theo quy định tại khoản 1 Điều 24 Luật Đường sắt các dự án đường sắt bằng nguồn vốn ngoài nhà nước đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư, việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được tách thành dự án đầu tư công độc lập. 

Đối với đề nghị bổ sung vào Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam nội dung “Trong thời gian Quốc hội không họp, Quốc hội ủy quyền cho Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định, bổ sung, điều chỉnh cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt cho các phương thức đầu tư”, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị.

Chính phủ thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 172/2024/QH15 ngày 30/11/2025 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Dự án và Nghị quyết số 227/2025/QH15 ngày 27/5/2025 về Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV.

Tại Nghị quyết của Kỳ họp, Quốc hội đồng ý cho phép tách nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam thành các dự án độc lập, nguồn vốn được bố trí từ ngân sách trung ương và ngân sách địa phương. 

Đồng thời, giao các địa phương, các chủ thể cơ quan liên quan, cấp có thẩm quyền, tổ chức lập, quyết định đầu tư, thực hiện các dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn và việc đầu tư các hạng mục liên quan đến nội dung này không phải lập chủ trương đầu tư. Căn cứ vào tình hình thực tế, giao Chính phủ hướng dẫn chi tiết quy định này.

×