Ăn khổ qua cho “qua cái khổ”: Món canh giải hạn và hành trình nâng tầm đặc sản của “bà trùm” cá thát lát

Ý nghĩa nhân văn trong bát canh ngày cuối năm

Đối với người miền Tây, ẩm thực ngày Tết không chỉ dừng lại ở việc ăn ngon mà còn phải ăn sao cho có ý nghĩa. Nếu miền Bắc có bánh chưng xanh, miền Trung có dưa món thịt ngâm mắm thì tại mảnh đất chín rồng, mâm cỗ rước ông bà ngày 30 Tết tuyệt đối không thể thiếu bát canh khổ qua hầm. Cạnh nồi thịt kho hột vịt sóng sánh hay đĩa hủ tiếu xào thơm nức, bát canh khổ qua nghi ngút khói như một biểu tượng của sự chuyển giao.

Cái tên "khổ qua" được người dân nơi đây cắt nghĩa một cách mộc mạc: "khổ" là nỗi khổ, sự vất vả; "qua" là đi qua, băng qua. Ăn bát canh có vị đắng hậu ngọt này chính là cách người ta gửi gắm ước nguyện về một năm mới may mắn, suôn sẻ, bỏ lại sau lưng những nhọc nhằn của năm cũ. Không chỉ xuất hiện trong dịp Tết, món canh này còn là thực đơn "đinh" trong các buổi đám giỗ, lễ tiệc truyền thống, gắn liền với nếp sống và văn hóa trọng tình trọng nghĩa của người miền Tây.

Từ ý tưởng “giải cứu” thời gian đến sản phẩm OCOP 4 sao

Hiểu giá trị truyền thống nhưng cũng nhận thấy sự bận rộn của nhịp sống hiện đại, chị Nguyễn Thị Kim Thùy – Giám đốc HTX Kỳ Như (xã Thạnh Hòa, TP Cần Thơ) đã trăn trở tìm cách đưa món ăn này đến gần hơn với người tiêu dùng theo cách tiện lợi nhất.

Vốn được mệnh danh là "bà trùm" cá thát lát với hàng chục sản phẩm đạt chuẩn OCOP từ 3 đến 5 sao, chị Thùy đã nảy ra ý tưởng kết hợp hai đặc sản: khổ qua rừng và chả cá thát lát.

Chị Thùy chia sẻ: Điểm khác biệt của sản phẩm nằm ở nguồn nguyên liệu khắt khe. Chị Thùy liên kết với các nhà vườn để trồng khổ qua rừng theo hướng hữu cơ tự nhiên.

“Loại quả này tuy nhỏ, vị đắng gắt hơn khổ qua thường nhưng lại có dược tính rất tốt cho sức khỏe. Phần nhân bên trong là chả cá thát lát nguyên chất, được tẩm ướp theo công thức gia vị đạt chuẩn OCOP 4 sao, đảm bảo độ dai, ngọt và an toàn vệ sinh thực phẩm”, chị Thùy chia sẻ.

Quy trình sản xuất được chuẩn hóa từ khâu sơ chế xẻ hạt, nhồi chả đến khâu cấp đông cấp tốc trong hệ thống hiện đại. Chính nhờ công nghệ này mà sản phẩm khi đến tay người dùng vẫn giữ trọn vẹn độ tươi ngon như vừa mới làm.

Đối với những cán bộ, công chức hay những người nội trợ bận rộn, chỉ cần 10 phút đun sôi nước súp và thả sản phẩm vào là đã có ngay bát canh chuẩn vị.
Hành trình vượt khó và khát vọng vươn xa của “bà trùm” cá thát lát

Để có được thành công như ngày hôm nay, chị Thùy đã trải qua không ít thăng trầm. Gắn bó với nghề nuôi cá hơn 20 năm, chị từng có lúc "sạch vốn" vì thua lỗ cá rô và cá thát lát vào năm 2000. Nhưng với tình yêu nghề cháy bỏng, chị đứng dậy từ quán ăn nhỏ, rồi dần dần xây dựng nên thương hiệu cá thát lát Kỳ Như độc quyền vào năm 2015.

Sự bứt phá thực sự đến khi chị tham gia chương trình OCOP. Từ 5 sản phẩm đăng ký ban đầu năm 2020, đến nay chị đã sở hữu 14 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 4 sao. Chị Thùy bộc bạch: "Từ ngày được công nhận chuẩn OCOP, sản lượng tăng rõ rệt. Các hệ thống siêu thị lớn như Coopmart, Bách hóa xanh, Winmart... tự tìm đến đặt hàng với số lượng lớn và ổn định".

Hiện nay, mỗi năm HTX Kỳ Như cung ứng khoảng 400 tấn sản phẩm các loại và 500 tấn cá nguyên liệu cho thị trường. Riêng mặt hàng khổ qua rừng dồn chả cá thát lát, lượng tiêu thụ đặc biệt tăng đột biến vào dịp Tết Nguyên đán.

Như chị Tâm Tâm (Cần Thơ) chia sẻ, từ ngày có sản phẩm đông lạnh này, chị không còn phải vất vả quết chả, làm sạch khổ qua mất thời gian mà vẫn có mâm cơm cúng ông bà tươm tất vào ngày 30 Tết.

Sự thành công của sản phẩm khổ qua rừng dồn chả cá thát lát không chỉ là câu chuyện về một món ăn ngon, mà còn là minh chứng cho việc gìn giữ hồn cốt văn hóa dân tộc thông qua tư duy kinh tế hiện đại. Nó cho thấy khi tâm huyết của người nông dân hòa quyện cùng công nghệ và giá trị truyền thống, những sản phẩm nông nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể vươn xa, làm giàu cho quê hương và mang lại sự tiện ích, an tâm cho mọi gia đình.

×