Bài hát buồn nhất mà Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa thể hiện, mỗi lần cất lời lại nhớ bố mẹ đến quằn quại

"Sang ngang" là bài hát buồn nhất mà Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa thể hiện

Mới đây, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa đã thể hiện lại bài hát Sang ngang - một trong những sáng tác nổi tiếng nhất sự nghiệp âm nhạc của nhạc sĩ Đỗ Lễ. Bài hát này được nhạc sĩ sáng tác vào thập niên 1960.

Bài hát được cho là bắt nguồn từ mối tình đơn phương của Đỗ Lễ dành cho nữ ca sĩ Lệ Thanh. Năm 1965, Lệ Thanh từ giã sự nghiệp để đi lấy chồng. Chứng kiến người mình yêu lên xe hoa, Đỗ Lễ đau khổ và nhạc phẩm Sang ngang ra đời vào hoàn cảnh đó.

Trước năm 1975, nhạc phẩm này được 3 ca sĩ nữ và 1 nam danh ca thể hiện là Thái Thanh, Khánh Ly, Lệ Thu và Trần Văn Trạch. Sau năm 1975, phiên bản thể hiện của ca sĩ Ngọc Lan cũng được nhiều khán giả yêu thích.

Ca sĩ Thanh Lan nhận xét ca khúc Sang ngang rằng: "Đỗ Lễ đã đến với khán thính giả yêu nhạc bằng đôi hia bảy dặm, chỉ cần đặt bút viết xuống đôi lời thủ thỉ Thôi nín đi em, lệ đẫm vai rồi, buồn thương nhớ ơi…, anh đã trọn vẹn nắm được con tim của tất cả những ai đã từng nếm được hạnh phúc cũng như đau thương của tình yêu đích thực”.

Trước đó, nhiều người cũng có ý kiến cho rằng, nhạc phẩm Sang ngang của nhạc sĩ Đỗ Lễ có thể được coi là “đệ nhất thất tình” trong số những ca khúc thất tình trước năm 1975. Đây là một nhạc phẩm được hoài thai từ chính mối tình đơn phương đẫm nước mắt của nhạc sĩ Đỗ Lễ.

Thể hiện lại Sang ngang sau hơn 60 năm ca khúc ra đời, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa chia sẻ: “Có lẽ đây là bài hát buồn nhất đời mà Thanh hoa hát. Có một kỷ niệm không thể quên đó là ngày xưa, khi bố đệm đàn cho mẹ hát ca khúc này thì Thanh Hoa mới chỉ 15 tuổi.

Đêm hôm đó là một đêm trăng mờ ảo, dưới hiên nhà mình, Thanh Hoa được nghe mẹ hát ca khúc này. Hồi đó, chưa biết buồn bao giờ nhưng nghe mẹ hát ca khúc này tự nhiên thấy lòng buồn đến lạ. Ngày đó, bố có nói với Thanh Hoa rằng, bài này không ai hát hay bằng mẹ con đâu. Giờ chẳng còn bố mẹ ở bên nhưng mỗi khi hát lại bài này, lòng thật sự rất buồn và thương nhớ bố mẹ của mình”.

Đều chưa biết về tuổi thơ của Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa

Thanh Hoa tên thật là Nguyễn Thị Thanh, sinh năm 1950, nguyên quán ở xã Đại Mỗ, huyện Từ Liêm, TP. Hà Nội (nay là phường Đại Mỗ). Cha của bà là một nghệ sĩ ở trường Thiếu sinh quân. Mẹ bà là một người lái đò ở gần chùa Hương Tích.

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa sinh ra trong gia đình đông con và nghèo đói. Bà là chị của 6 đứa em nên từ bé đã phải làm nhiều việc chân tay nặng nhọc để cùng mẹ nuôi các em.

Từ bé, Thanh Hoa đã tỏ ra đam mê với ca hát. Năm 9 tuổi, bà đoạt giải Nhất cuộc thi giọng hát Hoạ mi của thị xã Hà Đông. Đến năm 16 tuổi, bà theo học tại Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam) và tốt nghiệp hệ Trung cấp vào năm 1970. Tại đây, bà được phát hiện tài năng bởi Đặng Hữu Phát và cũng là người giáo dục bà trong âm nhạc.

Kể về thời niên thiếu, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa cho Dân Việt biết: “Hồi đó, tôi tham gia cuộc thi Tiếng hát Họa mi, tôi hát bài Mong Bác Hồ vào miền Nam chơi. Với giải thưởng âm nhạc đầu tiên trong đời, tôi được tặng một nải chuối, một chiếc khăn quàng đỏ và một chiếc bút chì. Nải chuối đó tôi đem về chia cho mọi người trong nhà mỗi người một quả".

Năm 1970, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa về Đài Phát thanh Giải phóng làm việc, ca khúc đầu tiên bà thể hiện là Cánh chim mùa xuân, ca ngợi người chiến sĩ giao liên.

“Hồi ấy tôi rất gầy, chỉ có 42 cân, nhưng khi cất tiếng hát thì hơi dài lắm đấy. Mọi người ngạc nhiên vì những nốt cao ngân dài của tôi, cho đến tận bây giờ khi mọi người hỏi tôi cũng không thể trả lời được vì sao giọng hát của tôi lại ngân dài được như vậy", Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa tiết lộ.

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa cũng là một trong những nữ nghệ sĩ đi phục vụ chiến dịch Hồ Chí Minh từ khi còn rất trẻ. Bà từng tâm sự thời điểm đó mình đi bộ khoảng 30 - 40km, hát bằng một chiếc loa bán báo, tuy vậy luôn hạnh phúc khi được đại diện cho một lớp nghệ sĩ đóng góp tiếng hát của mình vào cuộc kháng chiến chống Mỹ. 

Sau thời gian biểu diễn phục vụ quân đội, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa trở lại công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam. Trong sự nghiệp của mình, bà ghi dấu ấn với khoảng 500 bản thu âm, trở thành một trong những giọng ca có số lượng thu âm nhiều nhất tại đài. Những ca khúc gắn liền với tên tuổi của bà có thể kể đến như: Tình yêu của đất và nước, Con kênh ta đào, Khúc hát ru của người mẹ trẻ, Tàu anh qua núi, Tình yêu trên dòng sông quan họ, Giữa Mạc Tư Khoa nghe câu hò Nghệ Tĩnh, Đường tàu mùa Xuân...

Chia sẻ với Dân Việt, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa tâm sự: "Khi mới đi hát, tôi không nghĩ mình sẽ nổi tiếng, tuy nhiên luôn dành trọn đam mê cho nghề. Tôi làm việc tại Đài Tiếng nói Việt Nam hơn 35 năm. Tổng cộng, tôi đã có gần 500 bản đơn ca, chưa kể lĩnh xướng, đồng ca, tốp ca… có lẽ số bài hát tôi thể hiện lên đến hàng nghìn". Năm 2001, bà được trao danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân, ghi nhận hàng loạt cống hiến của bà đối với nền âm nhạc nước nhà.

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Hoa từng thể hiện thành công hàng loạt ca khúc nổi tiếng như: Tình yêu của đất và nước, Mùa xuân làng lúa làng hoa, Tàu anh qua núi, Con kênh ta đào, Tình yêu trên dòng sông quan họ, Chiều một mình… Sang ngang của nhạc sĩ Đỗ Lễ là bài hát thuộc dòng nhạc bolero và bà hiếm khi hát lại bài này.

×