Chủ tịch Quốc hội yêu cầu xử lý triệt để các vấn đề ô nhiễm nông nghiệp, an toàn thực phẩm

Ngày 3/12, tại Phiên họp thứ 52, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến và biểu quyết thông qua dự án Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Cảnh sát môi trường.

Công an xã được kiểm tra môi trường, an toàn thực phẩm

Trình bày tờ trình, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an cho biết, những năm qua, tình hình tội phạm, vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm ở nước ta diễn biến phức tạp, có xu hướng ngày càng gia tăng với phương thức, thủ đoạn tinh vi.

Thực hiện Đề án số 19 của Bộ Công an về tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy bên trong của Công an đơn vị, địa phương và thực hiện tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, sắp xếp tổ chức Công an địa phương theo hướng "tỉnh toàn diện, xã vững mạnh, bám cơ sở", không tổ chức Công an cấp huyện, mô hình tổ chức Công an địa phương nói chung và lực lượng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường đã có sự thay đổi về tổ chức, chức năng nhiệm vụ được phân công, phân cấp.

Do đó, cần thiết phải kịp thời sửa đổi, bổ sung pháp lệnh để đảm bảo công tác đấu tranh phòng chống tội phạm và vi phạm pháp luật trong lĩnh vực này được xuyên suốt, không gián đoạn và phát huy hiệu quả ngay từ cấp cơ sở...

Dự thảo pháp lệnh tập trung sửa đổi, bổ sung quy định về chủ thể thực hiện thẩm quyền tiến hành các hoạt động kiểm tra việc chấp hành pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật.

Bổ sung quy định kiểm tra phương tiện, đồ vật, địa điểm khi trực tiếp phát hiện có dấu hiệu tội phạm, vi phạm hành chính hoặc khi có tố giác, tin báo về tội phạm, vi phạm hành chính.

Dự thảo sửa đổi tên gọi lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường phù hợp các quy định của pháp luật hiện nay và điều chỉnh tên gọi của bộ, ngành chức năng phù hợp với tổ chức mới.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung trưởng công an xã, phường, đặc khu, đồn công an có thẩm quyền kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm.

Việc giao thẩm quyền trên cho công an cấp xã, đồn công an nhằm bảo đảm chủ thể, lực lượng đảm nhiệm chức năng, nhiệm vụ phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm khi không còn công an cấp huyện. Đồng thời, đảm bảo việc phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm ngay từ sớm, từ địa bàn cơ sở.

Giao quyền mạnh cho Cảnh sát môi trường ở xã, phường

Thẩm tra dự thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Lê Tấn Tới cho biết Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại nhất trí với phạm vi sửa đổi, bổ sung của dự thảo pháp lệnh.

Trong đó, tập trung sửa đổi, bổ sung các quy định về chủ thể thực hiện thẩm quyền tiến hành các hoạt động kiểm tra việc chấp hành pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân; kiểm tra phương tiện, đồ vật, địa điểm khi trực tiếp phát hiện có dấu hiệu tội phạm, vi phạm hành chính hoặc khi có tố giác, tin báo về tội phạm, vi phạm hành chính theo quy định của luật; các quy định liên quan trực tiếp đến việc sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước hiện nay; về sửa đổi tên gọi của lực lượng thành “Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường” để bảo đảm phù hợp các quy định của pháp luật hiện nay.

Cho ý kiến về nội dung này, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đồng ý với báo cáo thẩm tra của Ủy ban Quốc phòng An ninh và Đối ngoại vẫn giữ tên gọi cũ.

Chủ tịch Quốc hội đặc biệt lưu ý vấn đề đồng bộ hóa tổ chức bộ máy với mô hình mới. Trong điều kiện không còn tổ chức Cảnh sát môi trường cấp huyện, việc bổ sung quy định chuyển giao thẩm quyền và tăng cường vai trò cho lực lượng Công an xã là giải pháp phù hợp.

Chủ tịch Quốc hội cho rằng cần giao quyền mạnh mẽ hơn cho Cảnh sát môi trường tại xã, phường để lực lượng này tập trung tuần tra, xử lý hiệu quả các vi phạm nhỏ lẻ ngay từ cơ sở, khắc phục tình trạng chậm trễ khi phải chờ đợi lực lượng cấp tỉnh xuống giải quyết.

Để nâng cao hiệu quả thực thi, người đứng đầu Quốc hội đề nghị dự án Pháp lệnh cần mở rộng quyền hạn liên quan đến ứng dụng công nghệ mới và tăng cường cơ chế phối hợp liên ngành. Lực lượng chức năng cần được trang bị các công cụ hiện đại như công nghệ số, hệ thống cảm biến, dữ liệu vệ tinh để giám sát vi phạm theo thời gian thực, nhất là tại các khu vực biên giới và sông ngòi.

Bên cạnh đó, cần quy chế phối hợp với các Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Y tế và Hải quan để xử lý triệt để các vấn đề ô nhiễm nông nghiệp, an toàn thực phẩm và ngăn chặn tình trạng nhập lậu chất thải vào nội địa.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là phải lấy phòng ngừa, giáo dục làm chính, kết hợp với việc phát huy vai trò giám sát của cộng đồng.

Dẫn chứng từ sự chênh lệch về chất lượng môi trường sông ngòi giữa Việt Nam và các nước phát triển, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu việc phát triển các khu công nghiệp, khu chế xuất hay khu dân cư phải đi đôi với giải pháp xử lý nước thải cục bộ, tuyệt đối không xả thải trực tiếp gây ô nhiễm dòng sông.

Công tác tuyên truyền cần được thực hiện thường xuyên, lực lượng Cảnh sát môi trường phải bám sát địa bàn để nâng cao ý thức người dân, bởi đây là yếu tố quyết định đến hiệu quả bảo vệ môi trường.

×