Đã mua của Việt Nam 1,6 triệu tấn gạo, quốc gia mua gạo nhiều nhất toàn cầu nhấn mạnh tầm quan trọng của gạo, ngô

Theo bản tin Ngành hàng lúa gạo mới nhất của Trung tâm Thông tin và Dịch vụ nông nghiệp và môi trường (Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Philippines đang cân nhắc kéo dài thêm biện pháp áp giá trần đối với gạo nhập khẩu trong bối cảnh tác động của khủng hoảng dầu mỏ toàn cầu được cho là có thể kéo dài đến cuối năm.

Theo Bộ Nông nghiệp Philippines (DA), mức giá trần hiện hành là 50 PHP/kg (0,90 USD/kg) đối với gạo nhập khẩu 5% tấm có thể được gia hạn thêm 30-60 ngày sau thời hạn ban đầu.

Biện pháp này được thực hiện theo Sắc lệnh hành pháp số 118 (EO 118) do Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. ban hành, có hiệu lực trong 30 ngày và dự kiến hết hạn vào 13/06/2026.

Mục tiêu là kiềm chế mức giá bán lẻ bị đánh giá là bất hợp lý, khi có thời điểm gạo nhập khẩu được bán tới 60 PHP/kg (1,08 USD/kg) dù giá gạo thế giới và thuế nhập khẩu đã giảm.

Bên cạnh đó, DA cũng cảnh báo sẽ xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm giá trần. Theo quy định hiện hành, các hành vi vi phạm có thể bị phạt tù tới 10 năm, phạt tiền từ 5.000 PHP (90 USD) đến 1 triệu PHP (17.992 USD), hoặc áp dụng đồng thời cả hai hình thức xử lý.

Ngoài chế tài hình sự, cơ quan chức năng còn có thể áp dụng các biện pháp hành chính như đình chỉ hoặc thu hồi giấy phép, tịch thu hàng hóa và đóng cửa cơ sở kinh doanh. Trong thời gian thực hiện giá trần, các lực lượng giám sát sẽ tăng cường kiểm tra tại chợ truyền thống, siêu thị và các điểm bán gạo trên toàn quốc.

Để tiếp tục củng cố ngành công nghiệp lúa gạo, Bộ Nông nghiệp Philippines tiếp tục triển khai Chương trình phát triển công nghiệp lúa gạo Masagana (MRIDP) nhằm mục đích phát triển ngành lúa gạo hiệu quả, hiện đại hơn và toàn diện hơn, đồng thời nâng cao đời sống của người nông dân trồng lúa.

Trong khi đó, Giám đốc Chương trình Ngô Quốc gia Abel F. Wagas nhấn mạnh tầm quan trọng của việc mở rộng khả năng tiếp cận thị trường cho nông dân trồng ngô. Ông cho biết Chương trình Ngô Quốc gia (NCP) của Bộ Nông nghiệp (DA) tiếp tục phát triển các sáng kiến ​​hỗ trợ nông dân thông qua các công nghệ cải tiến, thực hành bền vững và các mặt hàng thay thế như hỗn hợp gạo-ngô, sắn, đậu nành và lúa miến.

Chương trình DA-NCP cũng tăng cường các biện pháp nhằm duy trì sản lượng ngô và giúp nông dân thích ứng với những thách thức về khí hậu và kinh tế. Trong số đó có việc sử dụng Chiến lược bón phân cân bằng thích ứng (ABFS), phân bón sinh học, Quản lý Dịch hại Tổng hợp (IPM), hệ thống tưới tiêu quy mô nhỏ và các công nghệ canh tác hiện đại. Chương trình cũng cung cấp hạt giống chất lượng, máy móc nông nghiệp, hỗ trợ nghiên cứu và dịch vụ khuyến nông để tăng cường năng suất và khả năng phục hồi của nông dân.

Philippines là thị trường xuất khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam

Trung tâm Thông tin công nghiệp và Thương mại - Bộ Công Thương (VITIC) dẫn số liệu công bố ngày 12/5/2026 của Cục Hải quan cho biết, trong 4 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu gạo của Việt Nam đạt 3,37 triệu tấn, tương đương 1,58 tỷ USD, giảm 1,59% về lượng và giảm 10,49% về kim ngạch so với cùng kỳ năm 2025. Giá xuất khẩu bình quân đạt khoảng 468 USD/tấn, giảm so với cùng kỳ năm trước.

Philippines tiếp tục là thị trường xuất khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam trong 4 tháng đầu năm 2026 với 1,69 triệu tấn, tương đương 740,48 triệu USD, tăng 13,62% về lượng và tăng 1,24% về kim ngạch so với cùng kỳ năm trước, chiếm gần 47% tổng lượng xuất khẩu gạo của cả nước.

Trung Quốc đứng thứ hai với 562.882 tấn, trị giá 280,96 triệu USD, tăng mạnh 55,67% về lượng và tăng 53,82% về kim ngạch.

Ghana đứng thứ ba với 233.063 tấn, tương đương 118,13 triệu USD, song giảm 23,41% về lượng và giảm 32,48% về kim ngạch so với cùng kỳ năm trước.

Bờ Biển Ngà đạt 225.520 tấn, tương đương 89,23 triệu USD, giảm mạnh 48,8% về lượng và giảm 57,6% về kim ngạch.

Trong khi đó, Malaysia nhập khẩu 181.470 tấn gạo từ Việt Nam, trị giá 73,45 triệu USD, tăng 34,27% về lượng và tăng nhẹ 0,53% về kim ngạch.

Một số thị trường ghi nhận mức tăng trưởng mạnh như Mozambique đạt 34.437 tấn, trị giá 16,92 triệu USD, tăng 37,07% về lượng và tăng 10,48% về kim ngạch; Ả Rập Xê Út đạt 16.048 tấn, tương đương 9,34 triệu USD, tăng 54,74% về lượng và tăng 30,9% về kim ngạch.

Đáng chú ý, xuất khẩu sang Iraq tăng đột biến lên 25.250 tấn, tương đương 13,88 triệu USD.Ở chiều ngược lại, nhiều thị trường giảm mạnh như Indonesia chỉ đạt 4.386 tấn, giảm 73,17% về lượng và giảm 74,16% về kim ngạch; Senegal giảm tới 98,08% về lượng và 97,34% về kim ngạch; Thổ Nhĩ Kỳ giảm 92,8% về lượng và giảm 93,16% về kim ngạch. Xuất khẩu sang Bangladesh cũng giảm rất mạnh tới 99,83% về lượng.

Đối với các thị trường thuộc CPTPP, xuất khẩu gạo đạt 242.443 tấn, tương đương 106,59 triệu USD, tăng 18,33% về lượng nhưng giảm 8,47% về kim ngạch so với cùng kỳ năm trước.

Xuất khẩu sang thị trường EU đạt 8.803 tấn, trị giá 6,72 triệu USD, giảm 22,54% về lượng và giảm 24,07% về kim ngạch.

Xuất khẩu gạo sang khu vực Đông Nam Á tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu thị trường của Việt Nam, đạt 1,93 triệu tấn, tương đương 843 triệu USD, tăng 12,84% về lượng nhưng giảm 1,3% về kim ngạch so với cùng kỳ năm trước.

Nhìn chung, trong 4 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu gạo của Việt Nam giảm về lượng và kim ngạch do giá xuất khẩu bình quân giảm so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, nhu cầu tại nhiều thị trường chủ lực vẫn duy trì tích cực, đặc biệt là Philippines và Trung Quốc, góp phần hỗ trợ xuất khẩu gạo của Việt Nam trong bối cảnh cạnh tranh trên thị trường thế giới ngày càng gia tăng.

×