Chủ tịch Quốc hội yêu cầu giám sát ngay an toàn thực phẩm từ vụ 300 tấn thịt lợn bệnh

Bám sát các vấn đề nóng để giám sát

Sáng 2/4, tiếp tục phiên họp thứ 56, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về báo cáo kết quả thực hiện Chương trình giám sát năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, dự kiến Chương trình giám sát năm 2027 của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Về dự kiến chương trình giám sát chuyên đề năm 2027, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét bổ sung một chuyên đề giám sát đang rất nóng hiện nay, đó là việc triển khai các cơ chế, chính sách do Quốc hội ban hành để thực hiện Nghị quyết 57 trong lĩnh vực khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Ông đề nghị cần làm rõ Quốc hội đã làm được những gì, các bộ, ngành, địa phương thực hiện ra sao, còn những vướng mắc gì cần tiếp tục sửa đổi, bổ sung.

“Thực tế hiện nay, lĩnh vực khoa học, công nghệ được xác định là rất quan trọng, nguồn lực đã được bố trí nhưng việc giải ngân còn nhiều vướng mắc. Do đó, cần đi sâu giám sát để làm rõ nguyên nhân, có phải do thủ tục, do tổ chức thực hiện hay do các yếu tố khác”, Chủ tịch Quốc hội nêu.

Chủ tịch Quốc hội chỉ đạo Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường chủ trì xây dựng chuyên đề giám sát ngắn gọn, hiệu quả; không tổ chức đoàn rầm rộ mà tận dụng các phương thức hiện đại, hệ thống thông tin để triển khai giám sát.

Trước mắt, đề nghị Văn phòng Quốc hội phối hợp giám sát ngay việc thực hiện Nghị quyết 57 trong chính các cơ quan của Quốc hội, đặc biệt là vấn đề phân bổ và giải ngân nguồn vốn. Khi nội bộ làm tốt, sẽ có cơ sở để mở rộng giám sát ra các bộ, ngành, địa phương. Sau đó, có thể mở rộng giám sát tại một số địa phương hoặc bộ, ngành có liên quan trực tiếp.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban Kinh tế và Tài chính tập trung giám sát việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số. Cần làm rõ tăng trưởng đến từ đâu, thực hiện thế nào, Quốc hội đã ban hành những cơ chế, chính sách gì để Chính phủ điều hành đạt mục tiêu này, tránh cách làm chung chung, dàn trải, thiếu trọng tâm.

Đối với lĩnh vực an toàn thực phẩm, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu cần tập trung giám sát ngay trong năm 2026, bám sát các vấn đề nóng phát sinh trên thực tế như vụ việc 300 tấn thịt lợn bệnh tuồn vào trường học tại Hà Nội vừa qua.

Về giám sát thủ tục hành chính, ông cũng yêu cầu cần triển khai ngay trong năm 2026. Qua thực tế làm việc tại TP.HCM, hiện còn khoảng 40% thủ tục hành chính của các bộ, ngành chưa được phân cấp về địa phương. Do đó, cần xác định rõ các thủ tục này thuộc bộ, ngành nào, đơn vị nào, lĩnh vực gì để báo cáo cụ thể.

Đối với các luật đã được Quốc hội ban hành, ví dụ năm 2025 ban hành 89 luật, cần giám sát cụ thể: đã có bao nhiêu nghị định được ban hành, còn bao nhiêu nghị định nợ; từ các nghị định đó, có bao nhiêu thông tư thuộc bộ, ngành nào chưa thực hiện.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị đổi mới mạnh mẽ cách nghĩ, cách làm trong hoạt động giám sát, như vậy mới nâng cao hiệu quả giám sát, tránh tình trạng báo cáo chung chung, thiếu địa chỉ, thiếu trách nhiệm.

Đề cập việc giám sát văn bản quy phạm pháp luật, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho rằng đây phải được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục hằng ngày của Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban, không chỉ dừng lại ở báo cáo theo quý. Theo ông, cần nghiên cứu thực hiện chế độ báo cáo hằng tháng về tình hình ban hành văn bản quy định chi tiết thi hành luật.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, hiện nay luật ngày càng được xây dựng theo hướng ngắn gọn, giao Chính phủ quy định chi tiết nhiều nội dung, nếu các Ủy ban chủ trì thẩm tra không kiểm soát chặt chẽ hệ thống văn bản hướng dẫn thì việc thực thi sẽ thiếu hiệu quả.

Do đó, công tác này cần được đặt thành nhiệm vụ trọng tâm, liên tục, gắn với trách nhiệm của tất cả các Ủy ban.

Kết luận nội dung, Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương cho biết cơ bản, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhất trí với báo cáo kết quả thực hiện chương trình giám sát năm 2025, những tháng đầu năm 2026 và dự kiến chương trình giám sát năm 2027.

Hoạt động giám sát chuyên đề đạt nhiều kết quả đáng khích lệ

Trước đó, trình bày báo cáo, về dự kiến Chương trình giám sát năm 2027, Phó Chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga cho biết, Thường trực Ủy ban kiến nghị UBTVQH báo cáo Quốc hội xem xét, quyết định: Quốc hội sẽ giám sát tối cao chuyên đề "Việc thực hiện chính sách, pháp luật về cải cách thủ tục hành chính trong quản lý Nhà nước giai đoạn 2021 - 2026".

Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ giám sát chuyên đề "Việc thực hiện chính sách, pháp luật về an toàn thực phẩm giai đoạn 2021 - 2026".

Quốc hội giao Ủy ban Công tác đại biểu tổ chức giám sát chuyên đề về "Hoạt động của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương từ đầu nhiệm kỳ 2026 - 2031 đến hết tháng 6 năm 2027" để báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Đánh giá kết quả thực hiện Chương trình giám sát năm 2025 và tình hình triển khai những tháng đầu năm 2026, bà Nga cho hay công tác giám sát đạt được những kết quả quan trọng như hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp Quốc hội tiếp tục là hình thức giám sát trực tiếp, hiệu quả, thu hút đông đảo cử tri và nhân dân cả nước theo dõi.

Các nhóm vấn đề được Quốc hội lựa chọn đều mang tính cấp thiết, bám sát hơi thở đời sống và đáp ứng đúng kỳ vọng của cử tri cả nước; công tác chuẩn bị công phu, kỹ lưỡng với nhiều điểm đổi mới trong tổ chức thực hiện.

Hoạt động giám sát chuyên đề đạt nhiều kết quả thực tiễn đáng khích lệ và có sự điều chỉnh linh hoạt với tình hình thực tế.

Hoạt động xem xét việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về giám sát chuyên đề và chất vấn tiếp tục được triển khai theo cách thức đổi mới.

Chẳng hạn, tại Kỳ họp thứ 10, do khối lượng công việc lập pháp lớn, Quốc hội đã quyết định không tổ chức chất vấn trực tiếp mà thực hiện theo hướng tăng cường thảo luận tại Hội trường đối với việc thực hiện 9 nghị quyết giám sát chuyên đề và 7 nghị quyết chất vấn của Quốc hội khóa XIV, XV với nội dung các nghị quyết trải rộng trên 17 lĩnh vực then chốt.

"Cách thức tổ chức này cho thấy sự chủ động đổi mới, linh hoạt trong công tác chỉ đạo, điều hành của Quốc hội trước yêu cầu thực tiễn", báo cáo nêu rõ.

Việc xem xét báo cáo, nhất là các báo cáo tổng kết công tác nhiệm kỳ của các cơ quan được thực hiện thực chất, trách nhiệm, bảo đảm tính khách quan và hiệu quả, ưu tiên các vấn đề trọng tâm, đồng thời đề xuất lộ trình giải quyết dứt điểm các tồn tại, hạn chế.

Đặc biệt, lần đầu tiên, Diễn đàn giám sát của Quốc hội với chủ đề "Giám sát để kiến tạo phát triển" được tổ chức thành công tốt đẹp.

Sự kiện này tiếp tục khẳng định vai trò của Quốc hội nói chung, vai trò của hoạt động giám sát của Quốc hội nói riêng trong bảo đảm tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời góp phần kiến tạo chính sách, hoàn thiện pháp luật, đồng hành cùng Chính phủ phát triển đất nước, thể chế hóa hiệu quả các chủ trương lớn, quyết sách đột phá của Đảng.

Công tác giám sát việc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 được thực hiện nghiêm túc.

UBTVQH và Hội đồng bầu cử quốc gia đã tổ chức 16 đoàn giám sát, kiểm tra công tác bầu cử tại 34 tỉnh, thành phố trong cả nước, chia làm 3 đợt gắn với tiến độ bầu cử.

Qua giám sát, kiểm tra thực tiễn cho thấy, cấp ủy, Ủy ban bầu cử và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc các cấp đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành trong hệ thống chính trị triển khai công tác bầu cử một cách chủ động, bài bản, kịp thời, trách nhiệm...

×