Nhìn lại vụ tịch thu 42 cây mai vàng ở Côn Đảo, TPHCM (địa phận Bà Rịa-Vũng Tàu), 21 cây không được hoàn trả, vì sao?

Vụ tịch thu 42 cây mai vàng (ban đầu được cho là mai rừng) ở đặc khu Côn Đảo, TPHCM (địa phận huyện Côn Đảo, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu trước đây) từng gây tranh luận.

Sau quá trình xác minh bổ sung, đã có diễn biến mới theo hướng điều chỉnh quyết định xử lý ban đầu

Thời gian vừa qua, vụ xử phạt và tịch thu 42 cây mai vàng tại đặc khu Côn Đảo, TPHC thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận khi từ quyết định tịch thu toàn bộ, cơ quan chức năng sau đó đã trả lại 21 cây mai vàng, tiếp tục giữ lại 21 cây mai vàng còn lại, do được xác định là mai rừng.

Nhìn lại quá trình vụ việc, ngày 2/4/2026, trong đợt kiểm tra, truy xuất nguồn gốc lâm sản trên địa bàn Côn Đảo do Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn Quốc gia Côn Đảo chủ trì, tổ công tác phát hiện 42 cây mai vàng do ông Đ.V.T. (SN 1988) cất giữ, chăm sóc tại một trụ sở cũ không còn sử dụng.

Tại thời điểm kiểm tra, ông T. không xuất trình được hồ sơ lâm sản theo quy định đối với 42 cây mai vàng nêu trên.

Trên cơ sở đó, Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn Quốc gia Côn Đảo ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với ông T gồm phạt 3 triệu đồng đối với hành vi tàng trữ lâm sản không có hồ sơ hợp pháp, đồng thời tịch thu toàn bộ 42 cây mai vàng để xử lý theo quy định.

Thông tin này sau khi được công bố đã nhanh chóng thu hút sự chú ý của dư luận, nhất là giới chơi mai vàng, mai kiểng và người trồng cây cảnh.

Nhiều ý kiến bày tỏ băn khoăn khi cây mai là loại cây cảnh phổ biến, được mua bán rộng rãi nhiều năm nay nhưng phần lớn giao dịch trong dân không có hóa đơn, chứng từ đầy đủ.

Một số bạn đọc, công chúng đặt câu hỏi liệu việc không có giấy tờ đã đủ căn cứ để tịch thu toàn bộ số cây mai vàng hay chưa; trong khi số khác cho rằng cần phân biệt rõ mai trồng trong dân với cây mai rừng bị khai thác từ rừng tự nhiên.

Trước phản ứng nhiều chiều, Ban Quản lý Vườn Quốc gia Côn Đảo đã yêu cầu Hạt Kiểm lâm phối hợp cùng công an và các đơn vị liên quan kiểm tra, xác minh lại nguồn gốc 42 cây mai bị tịch thu trước đó.

Đồng thời, cơ quan quản lý yêu cầu nếu người vi phạm chứng minh được nguồn gốc hợp pháp của các cây mai vàng thì phải xử lý bảo đảm quyền lợi người dân. Ngược lại, nếu xác định cây bị đào bới từ rừng tự nhiên thì tiếp tục xử lý nghiêm theo quy định.

Trong các buổi làm việc sau đó, ông T. trình bày rằng trong số 42 cây mai vàng có 21 cây được ông mua từ đất liền và vận chuyển ra Côn Đảo để chăm sóc.

Ngày 16/4/2026, ông T. nộp đơn đề nghị giải trình, cung cấp thêm hồ sơ, trong đó có xác nhận ngân hàng đã nộp phạt 3 triệu đồng và các tài liệu liên quan đến nguồn gốc 21 cay mai vàng nói trên.

Sau khi xem xét tài liệu bổ sung, Hạt Kiểm lâm xem xét, điều chỉnh quyết định xử phạt đối với phần tài sản có đủ căn cứ chứng minh nguồn gốc.

Theo đó, Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn Quốc gia Côn Đảo không tịch thu và hoàn trả lại 21 cây mai cho ông T. do đã cung cấp bổ sung chứng cứ nguồn gốc từ đất liền đưa ra.

Đối với 21 cây mai vàng còn lại, kết quả xác minh cho thấy hình thái cây phù hợp với đặc điểm mai rừng tự nhiên phân bố tại Côn Đảo.

Cơ quan chức năng cũng đối chiếu với các dấu vết đào bới, bứng gốc, cắt thân cành còn để lại trong rừng.

Do ông T. không cung cấp được hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp, lực lượng kiểm lâm xác định đây là lâm sản khai thác từ rừng và giữ nguyên hình thức xử phạt, tiếp tục tịch thu 21 cây mai vàng này theo quy định.

Theo Bản Quản lý Vườn Quốc gia Côn Đảo đóng trên địa bàn đặc khu Côn Đảo, TPHCM (địa phận huyện đảo Côn Đảo, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu trước đây), Kiểm lâm chỉ xử phạt khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật lâm nghiệp trong lĩnh vực quản lý lâm sản, cụ thể đối với mai rừng và các loại cây cảnh, cây bonsai có nguồn gốc khai thác từ rừng tự nhiên.

Việc sở hữu, vận chuyển, sử dụng cây mai nhà, cây mai vườn (không có nguồn gốc từ rừng tự nhiên) không thuộc phạm vi xử lý của cơ quan Kiểm lâm, vì Luật Lâm nghiệp không điều chỉnh đối với các đối tượng này.

×