Ukraine tung 7.000 "sát thủ giá rẻ" oanh tạc 150.000 mục tiêu, hạ tầng chiến lược Nga thiệt hại

Cuộc xung đột Nga – Ukraine đang bước vào một giai đoạn mới, nơi máy bay không người lái (UAV) trở thành vũ khí trung tâm định hình cục diện chiến trường. Nếu trước đây UAV chủ yếu phục vụ trinh sát hoặc tấn công chiến thuật, thì hiện nay Ukraine đã biến chúng thành công cụ chiến lược, nhắm trực tiếp vào cơ sở hạ tầng năng lượng, hậu cần và phòng không của Nga.

Quy mô chưa từng có: Ukraine đánh mạnh hơn, sâu hơn nhờ hàng nghìn UAV mỗi tháng

Theo hãng tin Nga RT, trong tháng 3/2026, Ukraine đã lập kỷ lục về sử dụng UAV tầm xa. Theo các nguồn phương Tây, hơn 7.000 UAV đã được triển khai. Ukraine có thể thực hiện được điều này nhờ sản xuất hàng loạt các loại UAV tương đối rẻ, với tầm bay lên tới 1.500 km. Đáng chú ý, chi phí của các UAV này khá thấp, và Ukraine không gặp thiếu hụt linh kiện do chuỗi cung ứng không bị ảnh hưởng đáng kể bởi trừng phạt.

Tờ Euromaidanpress dẫn tuyên bố của Tổng tư lệnh Các lực lượng vũ trang Ukraine - Đại tướng Oleksandr Syrskyi tuần trước cho biết, trong tháng 3, trung bình mỗi ngày, lực lượng UAV Ukraine thực hiện hơn 11.000 nhiệm vụ, với tổng số mục tiêu Nga bị tấn công đã vượt 150.000. So với tháng 2, số mục tiêu bị đánh trúng tăng khoảng 50%, trong khi mức độ gây thương vong cho đối phương tăng 29%.

Đây không chỉ là sự gia tăng về số lượng, mà còn phản ánh bước tiến trong năng lực tổ chức và vận hành UAV của Ukraine.

Một trong những bước tiến quan trọng là việc Ukraine phát triển UAV tầm xa với khả năng hoạt động lên tới 1.500 km. Điều này cho phép Kiev tấn công các mục tiêu sâu trong lãnh thổ Nga – bao gồm cả những khu vực trước đây nằm ngoài tầm với của vũ khí truyền thống.

Các cuộc tấn công gần đây diễn ra vào cuối tháng 3 và đầu tháng 4, nhắm đến các cảng dầu chiến lược của Nga như Ust-Luga, Primorsk hay Novorossiysk cho thấy phạm vi chiến tranh đã mở rộng đáng kể. Đây là những trung tâm xuất khẩu năng lượng chủ chốt, đóng vai trò quan trọng trong việc mang lại nguồn thu ngoại tệ cho Nga, theo RT.

Việc nhắm vào các mục tiêu này không chỉ gây thiệt hại trực tiếp mà còn làm gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, đồng thời tạo áp lực kinh tế dài hạn đối với Moscow.

Chiến lược nhiều tầng của Ukraine để đánh vào “huyết mạch” kinh tế Nga

Theo RT, chiến dịch UAV mở rộng của Ukraine hướng đến ba mục tiêu chiến lược rõ rệt.

Thứ nhất là làm suy yếu khả năng xuất khẩu dầu khí – nguồn thu chủ lực của Nga trong bối cảnh bị trừng phạt.

Thứ hai là tạo hiệu ứng tâm lý và truyền thông, chứng minh khả năng tấn công sâu và chính xác ngày càng cao của Ukraine.

Thứ ba là buộc Nga tiêu hao nguồn lực phòng không, đặc biệt là tên lửa đánh chặn đắt đỏ thông qua các đợt tấn công UAV quy mô lớn.

Theo phân tích từ các nguồn OSINT, gần một nửa số cuộc tấn công UAV tầm trung của Ukraine tập trung vào hệ thống phòng không Nga, bao gồm radar, bệ phóng và các tổ hợp tên lửa. Đây là một chiến thuật có tính toán: phá vỡ “lá chắn” trước khi tung ra các đòn đánh sâu hơn.

Chỉ trong khoảng thời gian từ tháng 6/2025 đến đầu tháng 3/2026, Ukraine đã tiến hành ít nhất 492 cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu phòng không của Nga. Kết quả là một số khu vực đã xuất hiện “lỗ hổng”, cho phép UAV và tên lửa tiếp cận các mục tiêu chiến lược với ít rủi ro hơn.

Theo Euromaidanpress, nhiều blogger Nga gần đây cũng thừa nhận rằng UAV Ukraine đang bay xa hơn, tấn công chính xác hơn và ngày càng khó bị đánh chặn.

UAV tầm trung Ukraine: “Sát thủ” đáng sợ đối với hậu cần Nga

Trong số các loại UAV, dòng tầm trung – hoạt động trong phạm vi từ 20 đến vài trăm km – đang mang lại hiệu quả rõ rệt nhất. Chỉ riêng trong tháng 3/2026, Ukraine đã thực hiện khoảng 350 cuộc tấn công UAV tầm trung ở độ sâu tới 120 km, đánh trúng 143 cơ sở hậu cần, 52 sở chỉ huy và 20 cơ sở năng lượng của Nga, theo Euromaidanpress.

Các dữ liệu địa lý cho thấy số cuộc tấn công dạng này tăng nhanh: từ 41 vụ trong tháng 1 lên 61 vụ trong tháng 2 và 115 vụ trong tháng 3. Xu hướng này cho thấy Ukraine đang ngày càng tập trung vào việc phá hủy hạ tầng quân sự và kinh tế của Nga ở khu vực hậu phương gần.

Các chuyên gia nhận định rằng vùng cách tiền tuyến từ 50 đến 250 km đang trở thành “vùng nguy hiểm” đối với lực lượng Nga, nơi các cơ sở hậu cần và chỉ huy không còn được bảo vệ hiệu quả.

Viện nghiên cứu chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Mỹ cho rằng các đòn đánh bằng UAV tầm trung đã góp phần khiến đà tiến công của Nga chững lại và tạo điều kiện cho các cuộc phản công thành công của Ukraine.

ISW cũng nhận định các đổi mới đã giúp Ukraine gây thiệt hại lớn hơn cho Nga trong quý I/2026 so với năm 2025.

“Như có thể thấy qua nhiều video từ phía bên kia, Nga gần như bất lực trước UAV tầm trung và tầm xa của chúng tôi”, chuyên gia UAV Valentyn Prokopchenko thuộc Lữ đoàn Khartia số 13 của Ukraine tuyên bố.

Chiến tranh chi phí: UAV giá rẻ vs tên lửa đắt đỏ

Một trong những điểm then chốt khiến chiến dịch UAV mở rộng của Ukraine trở nên nguy hiểm là sự bất cân xứng về chi phí. Một UAV có thể chỉ tốn vài chục nghìn USD, trong khi một tên lửa phòng không có giá lên tới hàng triệu USD.

Điều này buộc Nga phải lựa chọn giữa việc tiêu tốn nguồn lực lớn để đánh chặn, hoặc chấp nhận rủi ro bị tấn công. Trong dài hạn, chiến thuật này có thể làm suy yếu đáng kể năng lực phòng không của Nga.

Hiện nay, tổng sản lượng hàng năm của các loại tên lửa đánh chặn hiện đại trên toàn cầu chỉ vào khoảng 850–880 quả, trong khi nhu cầu ngày càng tăng. Điều này càng làm nổi bật lợi thế của Ukraine trong việc sử dụng UAV giá rẻ để gây áp lực liên tục lên Nga.

Ukraine đang xoay chuyển cuộc chiến UAV: 3 lý do chính

Trong suốt thời gian đầu chiến tranh, Nga được đánh giá cao hơn về khả năng sản xuất hàng loạt, trong khi Ukraine nổi bật về việc đổi mới liên tục. Tuy nhiên, cán cân này đang thay đổi.

Các chuyên gia đã chỉ ra 3 nguyên nhân chính dẫn đến bước đảo chiều này, khi trước đó Ukraine từng bị đánh giá là tụt hậu hơn Nga trong chiến tranh UAV, đặc biệt ở các đòn tấn công tầm trung.

Một là, ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine đã trưởng thành: Từ những sáng kiến nhỏ lẻ, hệ sinh thái này đã trở thành một nền công nghiệp thực thụ, phát triển nhanh mà vẫn giữ được khả năng đổi mới rộng khắp. Các UAV hiện nay không chỉ bay xa hơn mà còn chính xác hơn, nhanh hơn và có khả năng chống gây nhiễu tốt hơn.

Hai là trình độ công nghệ của Ukraine đã được nâng cao đáng kể: Dù tụt lại phía sau Nga về UAV điều khiển bằng cáp quang chống gây nhiễu, các UAV Ukraine lại cải thiện mạnh về tầm bay, tốc độ, độ chính xác, khả năng chống tác chiến điện tử và độ tin cậy. Trong khi đó, hệ thống quản lý tập trung của Nga – dù có nguồn lực lớn – lại bị đánh giá là kém linh hoạt, khiến quá trình đổi mới chậm hơn. Điều này tạo ra lợi thế cho Ukraine trong việc thích nghi nhanh với điều kiện chiến trường.

Ba là khả năng mở rộng quy mô sản xuất được cải thiện: Nhiều nguồn tin nhận định: Ukraine vốn đổi mới nhanh hơn nhưng giờ đây cũng đang mạnh hơn trong việc mở rộng quy mô sản xuất.

“Bất cứ thứ gì có thể bay và đánh trúng phương tiện di chuyển đều được đối phương nhanh chóng mở rộng và triển khai ngoài tiền tuyến,” phóng viên RT Aleksandr Kharchenko viết trên Telegram.

Hồi tháng 1 vừa qua , Thứ trưởng Quốc phòng Ukraine, Serhiy Boev, cho biết nước này có kế hoạch sản xuất 7 triệu máy bay không người lái quân sự vào năm 2026.

Ukraine hiện đã có khả năng tăng gấp đôi sản lượng máy bay không người lái mỗi năm, sản xuất ít nhất 4 triệu chiếc vào năm 2025, 2,2 triệu chiếc vào năm 2024 và 800.000 chiếc vào năm 2023.

Thị trường công nghệ quốc phòng của nước này đã tăng hơn gấp đôi trong năm 2025. Ba phân khúc hàng đầu đã tăng từ 2,8 tỷ USD lên 6,8 tỷ USD, theo báo cáo ngày 31 tháng 3 của Trường Kinh tế Kiev. Sản xuất máy bay không người lái (UAV) tăng vọt 137% lên 6,3 tỷ đô la, trở thành phân khúc lớn nhất.

Hạ tầng Nga trước nguy cơ bị bào mòn dài hạn

Các chuyên gia nhận định rằng tác động của chiến dịch UAV không chỉ nằm ở thiệt hại tức thời, mà còn ở áp lực tích lũy. Khi các cảng dầu, kho nhiên liệu, tuyến vận tải và cơ sở sản xuất của Nga liên tục bị tấn công, khả năng duy trì chiến tranh của Moscow sẽ bị ảnh hưởng theo thời gian.

Đặc biệt, khi các cuộc tấn công bắt đầu ảnh hưởng đến lịch xuất khẩu, hoạt động cảng biển và chuỗi cung ứng năng lượng, tác động sẽ lan rộng từ lĩnh vực quân sự sang kinh tế và chính trị.

Cuộc chiến UAV đã xóa nhòa ranh giới giữa tiền tuyến và hậu phương. Với khả năng tấn công sâu, chi phí thấp và sản xuất hàng loạt, UAV Ukraine đang biến toàn bộ lãnh thổ đối phương thành chiến trường tiềm tàng.

Đối với Nga, điều này đồng nghĩa với việc phải bảo vệ một không gian rộng lớn hơn bao giờ hết, trong khi nguồn lực phòng thủ có hạn. Đối với Ukraine, đây là cơ hội để cân bằng tương quan lực lượng và gây áp lực chiến lược lên đối phương.

Trong bối cảnh đó, cuộc chiến UAV không chỉ là một phần của xung đột hiện tại, mà còn là dấu hiệu cho thấy cách chiến tranh hiện đại đang thay đổi – nơi công nghệ, dữ liệu và khả năng thích ứng nhanh có thể quyết định thắng bại.

×