80 năm ngành ngoại giao: Đưa Việt Nam từ “thân cô thế cô” tới tiềm lực, cơ đồ hôm nay

Phát biểu khai mạc hội thảo khoa học “Ngoại giao thời đại Hồ Chí Minh, 80 năm tận tụy phụng sự quốc gia dân tộc” sáng 28/7 tại Hà Nội, điểm lại những thành tựu của ngoại giao Việt Nam, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn cho biết, suốt chặng đường 80 năm, ngoại giao Việt Nam luôn tận tụy phụng sự quốc gia dân tộc, có nhiều đóng góp xứng đáng vào thành tựu chung của đất nước – Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn khẳng định.

Ngoại giao đã đóng góp quan trọng vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.

Từ ngày thành lập nước, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dùng ngoại giao để thêm bạn bớt thù, phân hóa đối phương, tập hợp đoàn kết quốc tế.

Trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc thống nhất đất nước, ngoại giao đã cụ thể hóa thắng lợi trên chiến trường thành thắng lợi trên bàn đàm phán để chấm dứt chiến tranh, các Hiệp định Geneve và Hiệp định Paris là thắng lợi chói lọi của ngoại giao Việt Nam

Ngoại giao đã góp phần chấm dứt hơn một thế kỷ dưới ách thực dân đế quốc, đưa đất nước vào kỷ nguyên độc lập và phát triển.

"Ngoại giao tiên phong trong việc gìn giữ hòa bình ổn định, thu hút nguồn lực phục vụ và bảo vệ Tổ quốc" - Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn nói.

Ngoại giao đã góp phần xây dựng hòa bình ổn định, phá thế bao vây cấm vận, mở rộng đối ngoại theo đường lối độc lập tự chủ, làm bạn với tất cả các nước; đưa đất nước hội nhập khu vực quốc tế: Gia nhập ASEAN, tham gia APEC, WTO, ký kết tham gia hàng trăm thỏa thuận, điều ước quốc tế.

Lịch sử đã khẳng định vai trò của của ngoại giao trên cả 3 trụ cột: Ngoại giao Đảng, ngoại giao nhà nước, ngoại giao nhân dân; trên tất cả các lĩnh vực chính trị văn hóa, biên giới lãnh thổ, người Việt Nam ở nước ngoài... đều đạt nhiều kết quả quan trọng.

Chúng ta đã phối hợp ngoại giao với quốc phòng góp phần giữ vững an ninh chính trị, độc lập chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ đất nước từ sớm từ xa; thu hút được sự đóng góp của người Việt Nam ở nước ngoài, có vai trò lớn trong việc thu hút hàng trăm tỷ USD vốn FDI.

Ngoại giao là mắt xích quan trọng trong các hiệp định thương mại tự do song phương đa phương gắn kết với các nước trên thế giới, có vai trò quan trọng trong ứng phó với đại dịch Covid-19.

Đối ngoại được lãnh đạo Đảng và Nhà nước đánh giá là điểm sáng ấn tượng trong các thành tựu của đất nước

Ngoại giao đã góp phần nâng cao vị thế đất nước, đưa Việt Nam có vai trò ngày càng tăng trong nền chính trị thế giới, nền kinh tế toàn cầu, nền văn minh nhân loại; từ thân cô thế cô trở thành chưa bao giờ có tiềm lực cơ đồ như ngày hôm nay - Phó Thủ tướng nói.

Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 194 quốc gia, trong đó có quan hệ đối tác chiến lược toàn diện với 37 quốc gia gồm tất cả các nước lớn, 5 nước thường trực HĐBA, là thành viên tích cực hơn 70 tổ chức quốc tế và khu vực

"Từ thân phận một nước bị xem là nhược tiểu, giờ trong con mắt quốc tế, Việt Nam là quốc gia tập trung, vai trò vị thế quốc tế ngày càng tăng ở ASEAN, Châu Á – Thái Bình Dương và trên trường quốc tế, đóng góp chủ động tích cực giải quyết công việc chung của cộng đồng quốc tế" - Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng cho biết, công tác xây dựng ngành đạt thành tựu vượt bậc, từ 20 cán bộ ngoại giao đầu tiên nay có trên 2000 cán bộ trong và ngoài nước, 98 cơ quan đại diện ở nước ngoài

Chúng ta có nhiều nhà ngoại giao xuất sắc được tôi luyện trong thực tiễn cách mạng, được thể hiện và được bạn bè quốc tế, đối phương trọng nể, một nền ngoại giao hiện đại chuyên nghiệp.

Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn rút ra nhiều bài học của ngoại giao: Kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại, xử lý hài hòa lợi ích quốc gia dân tộc với trách nhiệm quốc tế, bài học dĩ bất biến ứng vạn biến, bài hoc về đoàn kết đồng thuận, về vai trò lãnh đạo tuyệt đối của Đảng, sự quản lý thống nhất với đối ngoại.

Với những thành tựu trên, ngành Ngoại giao đã được 2 lần tặng thưởng Huân chương Sao vàng, 2 huân chương Hồ Chí Minh.

Phó Thủ tướng tưởng nhớ đến Chủ tịch Hồ Chí Minh – Bộ trưởng Ngoại giao đầu tiên, người thầy lớn của ngành ngoại giao Việt Nam, các học trò xuất sắc của Bác Hồ như Phạm Văn Đồng, Nguyễn Duy Trinh, Xuân Thủy, Nguyễn Thị Bình, Nguyễn Cơ Thạch... Phó Thủ tướng cũng ghi nhận sự đóng góp cống hiến hy sinh thầm lặng của lớp lớp cán bộ ngoại giao, của Ban Đối ngoại Trung ương...

Vai trò tiên phong của ngoại giao với thực hiện 2 mục tiêu 100 năm

Phó Thủ tướng cũng cho rằng ngành ngoại giao có một số tồn tại hạn chế cần khắc phục, trong đó có việc triển khai và tranh thủ các lợi ích từ các thỏa thuận cam kết quốc tế chưa hiệu quả như mong muốn.

Phó Thủ tướng cho biết, rà soát lại việc thực hiện các thỏa thuận quốc tế gần đây cho thấy, trong nửa đầu năm 2025 đã có 50 hoạt động đối ngoại của lãnh đạo chủ chốt trong 6 tháng, Việt Nam đã ký 263 thỏa thuận và điều ước quốc tế. Việc thực hiện các thỏa thuận tốt hơn nhiều, khoảng cách từ ký kết đến triển khai thực hiện chỉ 1-2 tháng, so với trước đây có lúc 10 năm khiến cơ chế đưa vào thực hiện tranh thủ nguồn lực phục vụ phát triển đất nước còn chậm

Ngoại giao cũng cần khắc phục việc dự báo có lúc chưa theo kịp tình hình. Nguồn lực chưa tương xứng với thế và lực mới của đất nước, với yêu cầu càng cao của đối ngoại.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh: Ngoại giao phải phát huy vai trò tiên phong trong phục vụ mục tiêu chiến lược của đất nước, đặc biệt là 2 mục tiêu 100 năm.

Hội thảo nhằm tổng kết thực tiễn 80 năm ngoại giao, rút ra những bài học kinh nghiệm còn nguyên giá trị trong tình hình mới. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn gay gắt, cần làm rõ bài học dĩ bất biến ứng vạn biến, các nguyên tắc kinh điển của ngoại giao Hồ Chí Minh, xác định rõ trường phái ngoại giao Việt Nam...

Cùng với bảo đảm quốc phòng an ninh, đối ngoại có vai trò trọng yếu thường xuyên. Hội thảo sẽ làm rõ vai trò trọng yếu thường xuyên này, đề xuất biện pháp nâng cao vai trò của đối ngoại trong tình hình mới, như Tổng Bí thư Tô Lâm đã nói, ngoại giao phải vươn lên tầm cao mới để phục vụ yêu cầu mới trong tình hình mới, trong đó có việc vai trò của ngoại giao sẽ đóng góp vào tăng trưởng 2 con số từ năm 2026 như thế nào.

Hội thảo cũng sẽ đề xuất sáng kiến giải pháp cho ngành ngoại giao, đặc biệt là các giải pháp nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ ngoại giao cũng như việc rèn luyện bản lĩnh chính trị, các cơ chế chính sách để cán bộ ngoại giao yên tâm công tác...

×