A Hợp Mã – Đại gian thần "trời giận người oán”, bị Hốt Tất Liệt diệt tộc

Trong lịch sử Trung Quốc, thời Nguyên Thế Tổ Hốt Tất Liệt vốn là giai đoạn quyền lực tập trung mạnh mẽ vào triều đình, nhưng cũng là thời kỳ sản sinh ra những kẻ gian thần khét tiếng, dùng quyền lực để mưu lợi cá nhân, gây ra biết bao oan nghiệt cho thiên hạ. Trong số đó, A Hợp Mã chính là một trong những kẻ bị người đời khinh miệt nhất, để lại tiếng xấu muôn đời.

Con đường chính trường của A Hợp Mã

A Hợp Mã sinh ra ở vùng Hoa Lạt Tử Mô Phí Nạp Khách Thắc (nay thuộc Toshkent, Uzbekistan). Ngay từ thuở thiếu niên, y đã nương nhờ Án Trần Na Nhan – cha vợ của Hốt Tất Liệt. Đây chính là bàn đạp để A Hợp Mã tiến thân, nhanh chóng lọt vào mắt xanh của Hoàng hậu Sát Tất và trở thành cận thần thân tín tại cung Oát Nhĩ Đóa.

Bước ngoặt lớn xảy ra vào năm Trung Thống thứ tư (1263), khi A Hợp Mã chính thức bước vào chính trường. Chỉ hai năm sau, y được đặc cách đề bạt vào Trung Thư Tỉnh – cơ quan quyền lực tối cao về chính sự, nắm chức vụ tương đương Phụ Tể Tướng. Sau đó, y được thăng lên Vinh Lộc Đại Phu – một trong những chức quan danh giá nhất triều đình.

Nhưng quyền lực càng lớn, lòng tham của A Hợp Mã càng khó kìm. Thay vì lo việc nước, y bắt đầu coi quyền lực là công cụ vơ vét của cải, trả thù cá nhân và thao túng triều chính.

A Hợp Mã vốn nổi tiếng là kẻ tham lam vô độ, tàn độc và thủ đoạn. Trong mắt y, con người chỉ là công cụ để lợi dụng, ai cản đường đều bị loại bỏ không chút do dự.

- Với dân chúng, y bóc lột không nương tay, đặt ra những khoản thuế phi lý, cưỡng đoạt tài sản của nhiều gia đình, đẩy dân vào cảnh cùng quẫn.

- Với quan lại, y dùng quyền lực để áp đặt bổ nhiệm, chỉ trọng dụng kẻ thân cận hoặc biết hùa theo ý mình. Những ai trung trực, chống lại y đều bị giáng chức, lưu đày hoặc hãm hại tới chết.

- Với triều đình, A Hợp Mã thường xuyên lợi dụng vị thế để làm trái mệnh lệnh của Hốt Tất Liệt, tự ý điều động nhân sự và quân đội, khiến kỷ cương triều chính rối loạn.

Người đời lúc ấy miêu tả A Hợp Mã là “đại gian thần đội lốt cận thần”, làm việc gì cũng vì lợi ích riêng, sẵn sàng hi sinh sinh mạng của kẻ khác để bảo toàn quyền lực bản thân.

Càng về sau, quyền lực và sự lộng hành của A Hợp Mã càng khiến nhiều người căm ghét. Ngay cả Thái tử Chân Kim – con trai Hốt Tất Liệt – cũng không chịu nổi. Chân Kim vốn là người cương trực, trọng nhân nghĩa, nên sớm xem A Hợp Mã là mối họa lớn cho quốc gia.

Những mâu thuẫn giữa hai người ngày càng căng thẳng. Thái tử nhiều lần can gián phụ hoàng loại bỏ A Hợp Mã, nhưng Hốt Tất Liệt vì nhiều lý do chính trị vẫn chưa ra tay. Biết mình bị Thái tử ghét bỏ, A Hợp Mã tìm mọi cách gây khó dễ, thậm chí lập mưu ly gián để làm lung lay vị thế của Chân Kim.

Tình hình lên đến đỉnh điểm vào đầu năm 1282, khi Thái tử quyết định tự mình giải quyết.

Cái chết thảm khốc

Đêm mùng bảy tháng ba năm 1282, Chân Kim bí mật lập kế hoạch hành thích. A Hợp Mã hoàn toàn không ngờ kẻ thù lớn nhất lại trực tiếp ra tay. Trong đêm tối, y bị sát hại ngay tại nơi ở.

Sau khi lục soát nhà A Hợp Mã, triều đình kinh hoàng phát hiện hai tấm da người – bằng chứng cho thấy hắn từng ra tay giết người theo cách tàn độc nhất. Hàng loạt tội ác khác cũng bị phơi bày: tham nhũng khổng lồ, giết người vô tội, cướp bóc của cải dân chúng, thậm chí thông đồng với gian thần ở các địa phương để chia chác lợi ích.

Hốt Tất Liệt nghe tin vô cùng tức giận, lập tức hạ lệnh vứt xác A Hợp Mã ra ngoài thành cho dã thú ăn thịt – một hình phạt mang tính nhục mạ cao nhất lúc bấy giờ.

Cái chết của A Hợp Mã không khép lại câu chuyện. Chỉ ít lâu sau, vợ, thiếp, con cái của y đều bị xử tử. Bè đảng và tay chân thân tín bị bắt hết, tổng cộng 714 người trong phe cánh lần lượt bị trị tội, một số bị chém đầu, số khác bị lưu đày biệt xứ.

Cuộc thanh trừng này khiến toàn bộ thế lực của A Hợp Mã tan thành mây khói. Trong dân gian, người ta tổ chức ăn mừng vì “mối họa lớn đã bị diệt”.

A Hợp Mã để lại trong sử sách hình ảnh một đại gian thần quyền thế, nhưng không có chút đức hạnh nào. Y dùng mưu mô, bạo lực và sự tàn nhẫn để leo lên đỉnh cao quyền lực, nhưng cũng chính những điều đó đẩy y vào cái chết thê thảm.

Người đời sau coi câu chuyện của A Hợp Mã là minh chứng sống động cho quy luật “ác giả ác báo” – kẻ gieo gió ắt gặt bão. Sự diệt vong của y và bè đảng cũng là lời cảnh tỉnh về hậu quả của việc dung túng gian thần, để kẻ ác nắm quyền.

A Hợp Mã sống một đời quyền thế nhưng chết trong ô nhục, để lại tiếng xấu ngàn năm – một trong những cái tên bị nguyền rủa nhiều nhất trong lịch sử nhà Nguyên.

×