Cây chuối tiêu giúp nông dân Thái Nguyên thoát nghèo bền vững

Radio online: Cây chuối tiêu giúp nông dân Thái Nguyên thoát nghèo bền vững

Từ cây chuối bên ao đến vùng nguyên liệu ổn định

Giữa khu vườn xanh mướt ở phường Đức Xuân (TP.Thái Nguyên), bà Vũ Thị Thủy đang cần mẫn phát cỏ, bón phân cho những khóm chuối tiêu sắp vào vụ thu hoạch. Trò chuyện trong lúc làm vườn, bà Thủy nhớ lại thời điểm mà chuối tiêu chỉ là cây trồng phụ, ít người để ý đến giá trị kinh tế.

“Trước đây, chuối chủ yếu để ăn trong nhà hoặc đem cho hàng xóm. Đến mùa đông, gần Tết còn bán được vài buồng. Nhưng mùa hè thì chín nhiều, ăn không xuể, mang ra chợ bán cũng chẳng ai mua. Tôi toàn đem cho cá, cho lợn ăn. Có lần còn phá đi một phần vì thấy để vậy cũng chẳng làm gì được”, bà Thủy chia sẻ.

Tuy nhiên, tình hình đã thay đổi kể từ đầu năm 2024, khi Hợp tác xã Nghiên cứu phát triển Dược và Mỹ phẩm Bắc Kạn được thành lập và bắt đầu triển khai thu mua chuối tiêu xanh tại địa phương. Không chỉ dừng ở việc thu mua, HTX còn hỗ trợ kỹ thuật, cung cấp giống và hướng dẫn bà con canh tác theo quy trình nông nghiệp bền vững để phục vụ sản xuất tinh bột kháng – một sản phẩm mới đang được thị trường chú ý.

Nắm bắt cơ hội, bà Thủy đã quyết định chuyển gần 1ha đất trồng ngô sang trồng chuối. Chỉ sau hơn 8 tháng, vườn chuối của bà đã cho thu hoạch ổn định. “Hiện giờ bán được đều đặn từ 7 đến 10 nghìn đồng/kg, mỗi buồng chuối mang về trung bình từ 100.000 – 150.000 đồng. Mùa hè năm nay, dù chuối chín nhiều nhưng vẫn có người đến thu mua nên tôi yên tâm sản xuất. Tôi còn tận dụng cả vỏ chuối từ nhà máy mang về làm phân bón cho cây, tiết kiệm thêm chi phí”, bà nói.

Không chỉ gia đình bà Thủy, nhiều hộ nông dân khác tại Đức Xuân cũng đã chuyển đổi canh tác, từng bước xây dựng vùng nguyên liệu chuối phục vụ cho HTX. Từ một loại cây từng bị xem là không có giá trị kinh tế, chuối tiêu nay trở thành cây trồng chủ lực giúp người dân địa phương nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế.

Sự kết nối giữa nhà khoa học và nông dân

Tinh bột kháng TBKBAKA là sản phẩm chủ lực của HTX Nghiên cứu phát triển Dược và Mỹ phẩm Bắc Kạn, được sản xuất trên nền tảng ứng dụng công nghệ hiện đại, chuyển giao trực tiếp từ Viện Nghiên cứu Phát triển Dược và Mỹ phẩm. Không giống như các loại tinh bột thông thường, tinh bột kháng không bị tiêu hóa ở ruột non mà chuyển xuống ruột già, trở thành nguồn dưỡng chất quý giá cho hệ vi sinh vật đường ruột. Sản phẩm có nhiều lợi ích đã được nghiên cứu, như cải thiện tiêu hóa, giảm mỡ gan, hỗ trợ người mắc bệnh tiểu đường và béo phì.

Ông Vũ Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Dược và Mỹ phẩm, cho biết: “Khi bắt tay vào nghiên cứu tinh bột kháng, chúng tôi đã tìm hiểu hơn 30 đề tài quốc tế, tập trung vào dược tính và khả năng ứng dụng trong chăm sóc sức khỏe. Trên cơ sở đó, Viện tập trung tạo ra sản phẩm có hàm lượng tinh bột kháng cao nhất từ nguyên liệu Việt Nam – cụ thể là chuối tiêu xanh vùng Thái Nguyên”.

Từ những kết quả nghiên cứu đó, Viện đã chuyển giao công nghệ toàn diện cho HTX, bao gồm quy trình sấy, trộn, đóng gói, sử dụng màng co... Nhà xưởng của HTX hiện đã đạt tiêu chuẩn ISO, được đầu tư trang thiết bị hiện đại, đủ năng lực sản xuất quy mô lớn. Chỉ sau một năm vận hành, TBKBAKA đã được thị trường đón nhận tích cực, đạt chứng nhận OCOP 3 sao và trở thành điểm sáng trong nhóm sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ.

Theo bà Dương Thị Hằng, Giám đốc HTX: “Tinh bột kháng là sản phẩm được sản xuất khép kín tại nhà máy. Toàn bộ dây chuyền đã được đầu tư bài bản, hiện đại. Trong năm 2024, chúng tôi đã sản xuất hơn 8.400 đơn vị sản phẩm, tiêu thụ ổn định khoảng 5 tấn chuối xanh mỗi tháng”.

Không chỉ mang lại hiệu quả về kinh tế, mô hình còn tận dụng hiệu quả phụ phẩm chuối để tái sử dụng trong sản xuất nông nghiệp. “Gia đình tôi sau khi hoàn tất các khâu sản xuất là gom vỏ chuối lại, đóng bao mang về làm phân xanh bón ruộng lúa. Không bỏ phí gì cả”, chị Cao Trà Lâm, thành viên HTX, chia sẻ.

Hiện HTX và Viện đang phối hợp triển khai mô hình trồng chuối bằng công nghệ cấy mô tại nhiều địa phương trong tỉnh Thái Nguyên. Việc chủ động giống chất lượng cao giúp đảm bảo nguồn nguyên liệu ổn định, nâng cao năng suất và giá trị chuối tiêu vùng miền núi phía Bắc

Thính giả có thể nghe thêm các sản phẩm Radio Nông dân, Radio online, Radio truyện, Radio trực tuyến hấp dẫn khác tại đây.
Mọi thông tin góp ý, cộng tác bài vở xin gửi về địa chỉ e-mail: radionongdan@gmail.com

×