Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam choáng váng khi nghe tin nhà văn Khuất Quang Thụy qua đời

Choáng váng khi nghe tin nhà văn Khuất Quang Thụy qua đời

Bày tỏ cảm xúc khi nghe tin nhà văn Khuất Quang Thụy qua đời, nhà văn Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam chia sẻ: "Tôi thực sự choáng váng. Bạn bè không thể tưởng tượng ông ra đi bất ngờ đến vậy. Con gái ông nói: "Bố cháu ra đi thanh thản và gửi lời chào mọi người".

Theo Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, nhà văn Khuất Quang Thụy là một người lính tham gia chiến tranh và trở thành nhà văn. Gần một nửa thế kỷ sau chiến tranh, ông vẫn viết về con người trong và sau cuộc chiến và vẫn sống trong tinh thần của một người lính: bình dị, ý chí và luôn bình thản trước mọi thách thức.

"Làm việc bên ông, bạn bè luôn mang cảm giác tin cậy và được bảo vệ. Việc ông bất ngờ ra đi làm tôi càng thấy cuộc sống thật vô thường. Ông vừa bước vào phòng tôi ở Hội Nhà văn Việt Nam, châm lửa hút thuốc, chậm rãi nói mà giờ đã tận chân trời. Ông bỏ lại tất cả những muộn phiền để bay về miền thanh thản", nhà văn Nguyễn Quang Thiều tâm sự.

Khuất Quang Thụy là người bạn chí tình

Nhà văn Nguyễn Văn Thọ kể rằng, ông với nhà văn Khuất Quang Thụy làm bạn với nhau từ năm 1973. Cả hai gặp nhau ở Hội diễn văn nghệ quần chúng Mặt trận Tây Nguyên và cùng tham gia những trận chiến khốc liệt tại Tây Nguyên lẫn chiến dịch Hồ Chí Minh.

"Khuất Quang Thụy là người động viên tôi rất nhiều để tham gia viết cho Tạp chí Văn nghệ Quân đội - nơi ông làm Trưởng Ban Văn xuôi. Ông cũng là người bạn chí tình với bạn bè, luôn bảo vệ tranh đấu cho tôi cũng như phê bình tôi chân thành", nhà văn Nguyễn Văn Thọ cho biết.

Theo nhà văn Nguyễn Văn Thọ, nhà văn Khuất Quang Thụy bắt đầu được bạn đọc biết tới ở mặt trận Tây Nguyên từ những bài thơ mang đậm hiện thực chiến tranh, phản ánh tâm hồn của những người trên mặt trận.

Chiến tranh chấm dứt, trở về với vai trò hoạt động văn học ở Tạp chí Văn nghệ Quân đội, nhà văn Khuất Quang Thụy đóng góp cho dòng văn học cách mạng chủ yếu ở mảng văn xuôi. Đề tài chủ yếu xoay quanh người lính, về cuộc chiến chống Mỹ.

"Có thể nói, bằng nhiều đóng góp, ông là cây bút vạm vỡ của thể tiểu thuyết. Ông có tài cấu trúc những văn bản dài hấp dẫn không tẻ nhạt, nhờ vốn sống đầy dặn và sử dụng được nhiều chi tiết, liên kết chặt chẽ, tạo ra nhiều nhân vật ám ảnh, mang tính biểu tượng văn học. Những tác phẩm của ông như: Không phải trò đùa, Đối chiến, Đỉnh cao hoang vắng... không chỉ phản ánh hiện thực tàn bạo của cuộc chiến, tâm hồn thời đại ông sống, thông qua nhiều hình tượng sĩ quan và binh sĩ (cả hai phía) mà nó còn giàu tính nhân ái bao dung cho sự bi thương của cuộc chiến.

Cách đây hơn hai tháng, Khuất Quang Thuy còn cùng chúng tôi chấm thi cho cuộc thi hàng năm của tỉnh Thái Bình. Biết tôi bị bệnh, thi thoảng ông vẫn gọi điện vấn an, vậy mà người bạn tôi hôm nay đã đi rồi. Vô cùng thương tiếc ông!", nhà văn Nguyễn Văn Thọ trải lòng thêm.

Người anh lớn trong cả cuộc đời và văn chương

Nhà văn Sương Nguyệt Minh gọi nhà văn Khuất Quang Thụy là người anh lớn cả cuộc đời và văn chương của ông.

"Mấy tuần trước, mấy anh em nhà văn chúng tôi còn kịp lên thăm anh ở làng Thanh Phần, xã Phúc Hoà, huyện Phúc Thọ, tỉnh Hà Tây cũ, nay thuộc Thành phố Hà Nội. Nhìn ông anh hao gầy, ngót hàng chục cân, lòng tôi quặn lại. Không thể tin một ông anh thân thiết, thân thể chắc như cây lim, lao động nhà văn như gã lực điền, lật bao nhiêu đất gieo hạt trên những cánh đồng chữ nghĩa lại bị thời gian, bệnh tật quật ngã như thế.

Ý định chụp chung với nhà văn Khuất Quang Thụy tấm ảnh kỷ niệm đành gác lại, không còn lòng dạ nào để choàng vai, ghé đầu cười cho bạn văn bấm máy. Chỉ an ủi, động viên anh, gợi kỷ niệm xưa tươi đẹp, đôi khi câu chuyện vui quên đi bệnh tật và bật cười, rồi ngay lập tức chùng lại, kìm nén cái sự vui đột xuất, vô tình. 

Cũng may, dù anh đang bệnh trọng nhưng vẫn tỉnh táo, giọng nói còn khỏe, vang. Cứ tưởng anh sẽ chống chọi được với bệnh tật ít ra phải 6 tháng hay 1 năm, hoặc lâu hơn nữa, nhưng chiều nay (5/3), lúc 14h anh đã rời bỏ cõi tạm nhọc nhằn, bay về miền cao xanh mây trắng", nhà văn Sương Nguyệt Minh chia sẻ.

Theo nhà văn Sương Nguyệt Minh, nhà văn Khuất Quang Thụy là một người tốt, người tử tế, người lành hiền, chân thật chân thành. Ông sống thân mật gần gũi, đôi khi hồn nhiên đến vụng dại. Ông cũng là người có trách nhiệm, trách nhiệm với gia đình, với vợ con, với người thân, với bạn bè, cơ quan mà đôi khi quên cả mình. Ông hết lòng thương yêu vợ con. Các con ông đều thành đạt và vô cùng yêu thương, cảm thông, chia sẻ với bố.

Ngày thường, ông ít khi nói, ít khi tâm sự, chỉ lặng lẽ làm việc, và sáng tác. Chỉ khi cuộc sống ai đó có khó khăn hỏi ông, hoặc cơ quan cần giải quyết một công việc gì trắc trở thì ông luôn có ý kiến đột sáng, giải quyết chóng vánh, phù hợp với hoàn cảnh, có lý có tình.

"Nói Khuất Quang Thụy là người thông minh là chưa đủ, mà phải nói ông là người trí tuệ. Tuy nhiên, "trăm đường chẳng qua cái số", có những lúc trí tuệ cũng bị cảm xúc dẫn dắt, và không cưỡng nổi định mệnh", nhà văn Sương Nguyệt Minh nói về người anh lớn của mình.

Nhà văn Sương Nguyệt Minh cũng nói thêm rằng, nhà văn Khuất Quang Thụy một đời sống nhọc nhằn với những khúc quanh định mệnh. Thời bao cấp đói nghèo lam lũ, nhà văn Khuất Quang Thụy chẳng nề hà viết báo, viết sử sư đoàn, sử cơ quan, doanh nghiệp, lúc được trả nhuận bút bằng tiền, lúc được trả bằng gạo, bằng củi.

Ông viết không biết mệt như "một ông thợ thùng đào, thùng đấu" lực lưỡng mưu sinh. Ông lại có một đời văn hanh thông, bừng sáng, bay xa cũng bởi sức viết vạm vỡ như một ông thợ cày mải miết lật những đường cày định mệnh gặt mùa vàng trên các cánh đồng chữ nghĩa.

"Nhà văn Khuất Quang Thụy là một nhà văn chiến tranh ưu tú. Ông có một sự nghiệp sáng tác đồ sộ với hàng chục truyện ngắn, và những tiểu thuyết như: Trong cơn gió lốc, Những bức tường lửa, Không phải trò đùa, Góc tăm tối cuối cùng, Đối chiến, Đỉnh cao hoang vắng… nổi tiếng. Ông cũng được Giải thưởng Nhà nước về Văn học - Nghệ thuật từ năm 2007", nhà văn Sương Nguyệt Minh nói thêm.

×