Kiev chỉ còn vài ngày: Mỹ có thể rút lại đảm bảo an ninh cho Ukraine

Sau khi Mỹ đưa ra các đề xuất mới về đảm bảo an ninh cho Ukraine tại cuộc đàm phán ở Berlin, tờ Politico ngày 16/12 cho rằng, diễn biến này cho thấy sự dịch chuyển đáng kể sau nhiều tuần bế tắc. Tuy nhiên, từ phía Mỹ cũng có những gợi ý rằng đề nghị này có thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định, khi Nhà Trắng muốn thúc đẩy các bên tham chiến đạt được thỏa thuận hòa bình trước Giáng sinh.

“Nền tảng của thỏa thuận đó về cơ bản là có những bảo đảm rất, rất mạnh, kiểu Điều 5” - Politico dẫn lời một quan chức cấp cao Mỹ nói. “Những bảo đảm đó sẽ không nằm trên bàn đàm phán mãi mãi. Chúng đang ở trên bàn ngay lúc này nếu có thể đạt được một kết luận theo hướng tích cực”.

Cũng theo Politico, các nhà ngoại giao châu Âu "không tin tưởng rằng các đảm bảo an ninh sẽ có hiệu quả nếu Ukraine không gia nhập NATO".

"Điều khoản 5 mà không kèm theo tư cách thành viên sẽ chỉ đẩy Nga đến chỗ thử sức mạnh của mình" - một quan chức châu Âu cho biết.

Cách đây vài ngày ông Zelensky cho biết ông sẵn sàng rút lại việc gia nhập NATO nếu điều đó đem lại hòa bình cho Ukraine.

Tờ Telegraph của Anh cũng đưa tin rằng Mỹ đã đưa ra tối hậu thư cho ông Zelensky: chấp nhận các đảm bảo an ninh của Mỹ hoặc sẽ mất chúng. Người Mỹ coi các đảm bảo theo kiểu Điều 5 được đề xuất là "tiêu chuẩn vàng". Các nguồn tin từ Mỹ cho biết đề xuất này đại diện cho "thắng lợi lớn nhất của Ukraine và châu Âu cho đến nay" trong các cuộc đàm phán hòa bình.

"Chúng tôi ngạc nhiên khi họ nghĩ rằng chúng tôi có thể thuyết phục Nga đồng ý với điều này, trong bối cảnh sự vắng mặt của NATO là yếu tố then chốt. Tuy nhiên, Tổng thống Trump tin rằng ông có thể thuyết phục Nga chấp nhận các điều khoản bảo đảm tương tự như Điều 5" - một quan chức Mỹ nói với tờ báo.

Tờ Bild của Đức cũng đưa tin chi tiết về các cuộc đàm phán giữa phía Ukraine và Mỹ. Theo nguồn tin của tờ báo này, trong các cuộc đàm phán với ông Zelensky, doanh nhân Jared Kushner và đặc phái viên Stephen Witkoff đã kiên quyết giữ vững yêu cầu rút quân khỏi Donbass.

Các nguồn tin cho biết phía Mỹ nhấn mạnh yêu cầu này vì họ coi đó là điều then chốt đối với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Tuy nhiên, ông Zelenskyy muốn có câu trả lời rõ ràng về điều gì sẽ xảy ra nếu Ukraine rút quân khỏi phần còn lại của vùng Donetsk và Nga vi phạm thỏa thuận bằng cách triển khai quân đội của mình ở đó.

Tờ báo cũng đưa tin rằng chính quyền Ukraine không thấy giải pháp nào khả thi để chấm dứt chiến tranh.

"Hiện tại, dường như không có giải pháp nào khả thi. Hoặc chúng tôi sẽ bị buộc phải đầu hàng một phần, hoặc chiến tranh sẽ tiếp diễn - và nếu không có viện trợ mới nào thì mọi chuyện cũng không thể thay đổi được" - một nguồn tin trong chính phủ Ukraine nói với tờ Bild.

Các nguồn tin của Ukraine cho biết vẫn chưa rõ ràng về các đảm bảo an ninh, và chưa biết làm thế nào để thực hiện các nhượng bộ lãnh thổ. Kiev tin rằng quyết định từ bỏ Donbass sẽ gần như không thể giải thích được với người dân Ukraine và cũng khó có thể thực hiện được về mặt pháp lý nếu giữ nguyên hình thức hiện tại.

Các nhà đàm phán Ukraine cũng nghi ngờ về hiệu quả của các đảm bảo an ninh được đề xuất. Người châu Âu tuyên bố rằng Brussels có thể cung cấp cho Ukraine hỗ trợ quân sự và các loại hỗ trợ khác trong trường hợp xảy ra một cuộc tấn công mới. Từ "có thể" được hiểu là một rủi ro rằng người Ukraine sẽ một lần nữa bị buộc phải chiến đấu đơn độc.

Hơn nữa, khả năng tái vũ trang nhanh chóng của quân đội Ukraine - điều có thể thực sự răn đe Nga, là điều đáng nghi ngờ.

Theo một số báo cáo, Mỹ sẵn sàng cung cấp cho Ukraine những đảm bảo quân sự sẽ được Quốc hội phê chuẩn (có nghĩa là chúng sẽ vẫn có hiệu lực ngay cả sau khi nhiệm kỳ tổng thống của Donald Trump kết thúc).

Đồng thời, Ukraine vẫn không đồng ý rút quân khỏi Donbass theo yêu cầu của Mỹ.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trước đó đã tuyên bố rằng các đảm bảo an ninh mà Mỹ sẵn sàng cung cấp gắn liền với việc Ukraine nhượng bộ lãnh thổ.

×