Bình luận
0
Dòng họ mà chúng tôi đang muốn đề cập là dòng họ Nguyễn Trọng, ở làng Trung Cần, huyện Nam Đàn (Nghệ An).
Khi tìm hiểu, chúng tôi có dịp gặp ông Nguyễn Trọng Nghĩa - một hậu duệ dòng họ hiện đang sinh sống ở thành phố Vinh và được nghe nhiều câu chuyện rất thú vị.
Có cả một cuộc hội thảo khoa học về dòng họ Nguyễn Trọng được Viện sử học Việt Nam - Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An (nay là Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Nghệ An) và Hội đồng gia tộc tổ chức vào năm 2015.
Qua đây, nhiều cứ liệu lịch sử, chi tiết về dòng họ nức tiếng ở Nam Đàn lần đầu được công bố, hoặc chứng minh, khẳng định rõ hơn.
Lần hồi quá khứ, ông Nghĩa cho hay, trong lịch sử của dòng họ có hai chi tiết mà con cháu sau này hết sức tự hào là: Cả ba cha con ông cháu đều đỗ Tiến sĩ và bốn đời trong họ được nhà Vua và triều đình cử đi sứ sang nhà Thanh 5 lần.
Cụ thể, đời cha là Nguyễn Trọng Thường đậu Tiến sĩ năm 1712, đời Vua Lê Dụ Tông. Ông học rộng biết nhiều, làm quan đến Lại bộ Thị lang, tước Cần Quận công.
Ông được cử làm Chánh sứ sang nhà Thanh. Đến đời con là Nguyễn Trọng Đương (Đang) đậu Tiến sĩ năm 1769, thời Vua Lê Hiển Tông, nối nghiệp cha cũng được cử đi sứ sang nhà Thanh, làm Phó sứ, được phong tước Hầu.
Mỗi lần đi sứ, triều đình nhà Thanh đều ban cho một bông hoa vàng để cài lên mũ vị sứ thần, là một vinh dự hiếm có.
Đời cháu là Nguyễn Trọng Đường, là cháu đích tôn của Tiến sĩ Nguyễn Trọng Thường, gọi Nguyễn Trọng Đương bằng chú, đậu Tiến sĩ năm 1779 cũng đời Vua Lê Hiển Tông.
Ông được Vua cử đi sứ nhà Thanh. Con của Nguyễn Trọng Đường là Nguyễn Trọng Võ đỗ Hương cống, làm quan đến Hàn lâm viện Thị độc Học sỹ, cũng đi sứ 2 lần vào triều Vua Minh Mệnh, nhà Nguyễn.
Vẻ uy nghi, cổ kính của đình Trung Cần, do công của dòng họ Nguyễn Trọng đóng góp xây dựng ở xã Trung Phúc Cường, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Ảnh: Thành Duy.
Theo các tài liệu nghiên cứu, hiện nay trong nhà thờ họ Nguyễn Trọng ở làng Trung Cần đang còn bức hoành phi, tương truyền do Hoàng đế nhà Thanh đề tặng với nội dung: “Tam thế ngũ hoàng hoa”, nghĩa là “Ba đời tiến sĩ và có năm lần được cử đi sứ”.
Các ông Nguyễn Trọng Thường, Nguyễn Trọng Đương, Nguyễn Trọng Đường được khắc tên tuổi, công trạng lên bia đá ở Văn Miếu, Quốc Tử Giám (Hà Nội).
Nhà thờ đại tôn họ Nguyễn Trọng tại xã Trung Phúc Cường (huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An). Ảnh: Thành Duy.
Ở đất Nghệ An, cả ba cha con ông cháu đều đỗ đại khoa thì trong lịch sử đã có nhưng theo một số nhà nghiên cứu, ba đời cha - con, ông - cháu được triều đình cử đi sứ 5 lần thì chỉ có dòng họ Nguyễn Trọng - Trung Cần.
Điều đó cũng minh chứng, đây là dòng họ có những vị quan tài đức, thanh liêm, đặc biệt có tài ngoại giao vượt trội.
Sự đỗ đạt của dòng họ Nguyễn Trọng nổi tiếng khắp triều đình, làm rạng danh cho quê hương và là niềm tự hào cho dòng họ, làng xóm, lưu danh muôn thuở. Người đời có câu đối dân gian ca ngợi: “Sáng khoai, trưa khoai, tối khoai, khoai ba nữa/ Cha đỗ, con đỗ, cháu đỗ, đỗ cả nhà”.
Bao đời nay, làng Trung Cần (nay thuộc xã Trung Phúc Cường, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An) soi bóng bên dòng sông Lam.
Có người giải thích, hai chữ “Trung Cần” nghĩa là người dân ở đây rất trung thành với Tổ quốc; giữ gìn thuần phong mỹ tục, truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và truyền thống cần cù, chịu thương, chịu khó, lao động miệt mài, đầy tài năng, sáng tạo của cha ông.
Ngôi làng nhỏ vừa cận thủy, vừa cận sơn, phía Bắc và phía Đông có dòng sông Lam, phía Tây và một phần phía Nam có núi Thiên Nhẫn hùng vĩ.
Trung Cần lại nằm trong vùng đất “địa linh nhân kiệt”, “giang sơn chung tụ khí” của huyện Nam Đàn nên là mảnh đất lành cư ngụ của nhiều dòng họ khoa bảng. Trai thanh, nữ tú từ xa xưa của làng Trung Cần luôn dùi mài kinh sử để có ngày tân khoa và “võng anh đi trước, võng nàng theo sau”.
Ông Nguyễn Trọng Nghĩa - một hậu duệ dòng họ Nguyễn Trọng ở xã Trung Cần, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An trao đổi với phóng viên. Ảnh: Thành Duy
Học hành đỗ đạt, làm quan lớn triều đình, đóng góp cho mọi miền đất nước song quê hương vẫn luôn thổn thức trong tâm trí mỗi người con Trung Cần.
Họ luôn hướng về và có những đóng góp cụ thể cho quê hương. Ngày nay, khi đến làng Trung Cần, chúng ta thấy có ngôi đình cùng tên uy nghi, cổ kính. Bước dưới tán cây cổ thụ, qua từng bậc cửa đình Trung Cần, chúng ta như đi ngược thời gian về quá khứ, đắm mình vào không gian hội làng thật náo nức được tổ chức hàng năm tại đình.
Đây là công trình kỳ vĩ, có giá trị kiến trúc rất đặc biệt. Đình có 5 gian, 6 vì, 24 cột gỗ lim, kết cấu tứ trụ, mỗi cột cao tới 8m. Trên mỗi góc xà đều có một “con rồng ổ”, 8 con rồng ổ là 8 đường gỗ tròn được chạm lộng, đầu rồng, cuộn tròn thu mình trong góc mái.
Trên nách bốn bề có 24 bức tranh khắc gỗ, là những kỳ công của điêu khắc cổ Việt Nam. Đó là cảnh: Vua Thuấn đi cày ở núi Lịch Sơn, Vua Nghiêu truyền ngôi cho Vua Thuấn ở Hoàng cung, đây đều là các điển tích Trung Hoa. Các cảnh sinh hoạt dân gian: Tiến sĩ về làng, người đánh đàn, trẻ chăn trâu thổi sáo, mẹ cho con bú, trai gái giã gạo, người đọc sách, đánh cờ, ngâm thơ, phi ngựa…
Đình Trung Cần nức tiếng, một di sản văn hóa tiêu biểu đã được Nhà nước xếp hạng Di tích Lịch sử - Kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, chính do công của dòng họ Nguyễn Trọng đóng góp xây dựng.
Cụ thể ở đây là thực hiện di nguyện của ông nội là Nguyễn Trọng Thường, chú ruột là Nguyễn Trọng Đương, ông Nguyễn Trọng Đường đã cùng họ tộc, dân làng bắt tay xây dựng đình Trung Cần vào hai năm Tân Sửu, Nhâm Dần (1781 - 1782). Dân làng Trung Cần có câu ca: “Được ba quan lớn/ Xã mừng hơi hởi/ Xã cất đình lên”.
Khung cảnh thanh bình của xã Trung Phúc Cường bên dòng sông Lam. Ảnh: Thành Duy
Trải qua 500 năm từ xã Hưng Đạo, huyện Hưng Nguyên chuyển lên cư trú ở làng Trung Cần, huyện Nam Đàn, dòng họ Nguyễn Trọng đã sinh ra nhiều nhân vật nổi tiếng, “một hiện tượng điển hình trong làng khoa bảng xứ Nghệ”, đóng góp phần quan trọng cho công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, nhất là lĩnh vực ngoại giao, ghi danh trong lịch sử nước nhà. Tên tuổi của họ không chỉ được sử sách, bia đá ghi chép, lưu danh, mà còn được hậu thế luôn tưởng nhớ, tôn vinh.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng Bộ Quốc phòng đang xây dựng đề án chuyển giao Khu liên hợp thể thao quốc gia Mỹ Đình theo chỉ đạo của Chính phủ.
Chia sẻ
Buổi tối hôm đó, tôi kể lại mọi chuyện cho chồng hiện tại. Tôi không giấu gì, cũng không muốn giấu nhưng tôi vừa dứt lời thì anh đã phản đối ngay.
Chia sẻ
Brunei là một trong những quốc gia nhỏ nhất Đông Nam Á với dân số chưa đến 500.000 người. Theo thống kê của trang Worldometers, GDP bình quân đầu người của nước này có thời điểm đứng thứ 7 thế giới.
Chia sẻ
Đôi mắt là cửa sổ tâm hồn của mỗi người. Vì vậy, ước mơ của em là trở thành một bác sĩ chuyên khoa mắt giỏi để giúp mọi người giữ gìn đôi mắt sáng.
Chia sẻ
Sơn Ngọc Minh từng có chặng đường nghệ thuật khá thành công trước khi gặp hoàn cảnh khó khăn, sa sút và sau đó dính tới ma túy.
Chia sẻ
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) đề nghị truy tố bà Chu Thị Thành, cựu Chủ tịch Tập đoàn Thiên Minh Đức, về các tội Tham ô tài sản và In, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, sau khi xác định doanh nghiệp bị cáo buộc chiếm đoạt khoảng 79 tỷ đồng Quỹ bình ổn xăng dầu.
Chia sẻ
Giá vàng hôm nay trưa 20/5, vàng SJC và nhẫn tiếp đà giảm mạnh theo xu hướng thế giới. Người mua tiếp tục vắng vẻ, trong khi cửa hàng vẫn bán ra không giới hạn số lượng.
Chia sẻ
Từ khi gia nhập PVF-CAND hồi tháng 8/2025, trung vệ Đoàn Anh Việt luôn gặp khó khăn trong việc cạnh tranh suất đá chính.
Chia sẻ
Chiều ngày 15/5/2026, HĐND phường Mỹ Lộc khóa II, nhiệm kỳ 2026 – 2031 đã tổ chức Kỳ họp thứ Hai (kỳ họp chuyên đề) nhằm xem xét, thảo luận và quyết nghị nhiều nội dung quan trọng. Các nội dung liên quan đến công tác tổ chức bộ máy, biên chế, đầu tư công và phát triển kinh tế - xã hội của phường Mỹ Lộc, tỉnh Ninh Bình mới (địa phận thành phố Nam Định, huyện Mỹ Lộc trước đây, tỉnh Nam Định cũ) trong năm 2026.
Chia sẻ
Cung Nam Phương Hoàng hậu ở Đà Lạt (tỉnh Lâm Đồng) được xây dựng với nhiều vật liệu được nhập khẩu, hiện nay đang lưu giữ hàng trăm hiện vật từ triều Nguyễn.
Chia sẻ
Đại sứ quán Việt Nam tại Israel cho biết đang triển khai các biện pháp bảo hộ công dân đối với Tiêu Nguyễn Bảo Ngọc, công dân Việt Nam tham gia đoàn tàu của tổ chức Global Sumud Flotilla hướng tới Dải Gaza và bị lực lượng chức năng Israel bắt giữ - Bộ Ngoại giao Việt Nam cho biết ngày 20/5.
Chia sẻ
Số lượng người chết não có sự thay đổi, năm 2024 có 41 ca, năm 2025 có 66 ca hiến, đầu năm 2026 đến nay trên cả nước có 25 ca chết não hiến tạng.
Chia sẻ
Lực lượng chức năng cùng người dân xã Cán Tỷ, tỉnh Tuyên Quang khẩn trương giải tỏa điểm sạt lở đất, đá, giúp tuyến đường liên xã thông suốt, đảm bảo an toàn cho người và phương tiện lưu thông trở lại.
Chia sẻ
TPHCM vừa loại 259 khu đất với tổng diện tích hơn 3.400ha khỏi danh mục thí điểm phát triển nhà ở thương mại do vướng quy hoạch, pháp lý đất đai và hạ tầng. Động thái siết rà soát này được xem là bước thanh lọc mạnh tay của thành phố nhằm kiểm soát chất lượng dự án, nhưng đồng thời cũng khiến bài toán thiếu nguồn cung nhà ở tiếp tục thêm áp lực.
Chia sẻ
Làm việc với cảnh sát, ca sĩ Long Nhật thừa nhận đã liên hệ mua và cùng một số người khác tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy đá ngay tại nhà riêng.
Chia sẻ
Nhận thấy nguồn nguyên liệu dồi dào, anh Đỗ Tuấn Tâm (bản Tòng Pẳn, xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu) quyết định bỏ nghề buôn bột dong, quay sang đầu tư xây dựng nhà xưởng sản xuất miến dong. Anh Tâm đã thành công khi sản phẩm bột, miến dong sản xuất đến đâu bán hết đến đó, doanh thu mỗi năm lên đến hơn 17 tỷ đồng.
Chia sẻ
Trong kỳ tuyển sinh lớp 10 TPHCM 2026, có tới 1.515 học sinh được tuyển thẳng. Các em chủ yếu là học sinh khuyết tật, số còn lại là học sinh đoạt giải thể thao quốc gia và con em diện dân tộc thiểu số rất ít người.
Chia sẻ
Vị nữ tướng này khiến quân thù khiếp sợ bởi tài thao lược và huấn luyện đội voi chiến lừng danh để chinh chiến nhiều trận lớn.
Chia sẻ
Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM vừa triệt phá một đường dây ma túy quy mô lớn, khởi tố 71 người, trong đó có một số nghệ sĩ nổi tiếng.
Chia sẻ
Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HOSE: SSB) chuẩn bị phát hành hơn 583,8 triệu cổ phiếu để trả cổ tức cho cổ đông hiện hữu với tỷ lệ 20,5%. Đồng thời, Ngân hàng cũng lên kế hoạch phát hành tối đa 40 triệu cổ phiếu ESOP trong năm 2026. Sau khi hoàn tất hai đợt phát hành, vốn điều lệ của SeABank dự kiến tăng từ 28.450 tỷ đồng lên 34.688 tỷ đồng.
Chia sẻ
Cựu Giám đốc thuộc Bộ Y tế khai mỗi khi tạm ứng, thanh toán cho các nhà thầu sẽ nhận lại 5% trong đó, nhưng khẳng định việc này để “bôi trơn” cho các dự án bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2, không phải nhận cho cá nhân.
Chia sẻ
Tại World Cup 2026, HLV Ralf Rangnick triệu tập tới 13 cầu thủ đang thi đấu ở Bundesliga lên ĐT Áo.
Chia sẻ
Đây là 2 trong số nội dung được đưa ra xem xét tại Hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh, do Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Hoàng Giang chủ trì.
Chia sẻ
Sĩ quan tình báo Scott Ritter cảnh báo trong một cuộc phỏng vấn với Glenn Diesen, giáo sư tại Đại học Đông Nam Na Uy, rằng việc Ukraine vi phạm không phận Latvia và Estonia có thể kích hoạt Điều 5 của Hiến chương NATO.
Chia sẻ
Không có nhiệm vụ được giao, cũng không ai gọi nhờ, ông Trương Hữu Khoa đang lúc xem livestream thì biết tin và “không ngồi yên được”. Ông lập tức chạy xe máy đến nơi, lao mình xuống dòng nước dữ tìm kiếm các nạn nhân.
Chia sẻ
Tập đoàn Đất Xanh tại TP HCM tổ chức Lễ công bố tái cấu trúc chiến lược và giới thương hiệu mới: Từ một doanh nghiệp phát triển bất động sản sang mô hình tập đoàn đa ngành với tên gọi Bluemarq Group.
Chia sẻ
Theo luật sư, bảo lĩnh và bảo lãnh là hai chế định hoàn toàn khác nhau, khác về lĩnh vực pháp luật điều chỉnh, bản chất, chủ thể, nội dung và hậu quả pháp lý.
Chia sẻ
Hàng nghìn người dân đã dâng trào xúc động khi xem chương trình nghệ thuật đặc biệt về Bác Hồ tại Cao Bằng do Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn.
Chia sẻ
Theo tạp chí quân sự The War Zone, Bộ Chiến tranh Mỹ đang thúc đẩy một chiến lược vũ khí hoàn toàn mới, phát triển tên lửa giá rẻ có thể sản xuất hàng loạt để chuẩn bị cho các cuộc xung đột kéo dài.
Chia sẻ
Loại quả với vị chua thanh mát quen thuộc, đem lại sự ngon miệng và có rất nhiều lợi ích tốt cho sức khỏe. Bạn đừng bỏ lỡ nhé!
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Thành Duy
