Bình luận
0
Cố Bộ trưởng Bộ Giáo dục Nguyễn Văn Huyên (1905-1975) là một Giáo sư, tiến sĩ, nhà sử học, nhà dân tộc học, nhà giáo dục, nhà nghiên cứu văn hóa Việt Nam. Ông giữ chức vụ Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục Việt Nam từ tháng 11/1946 đến tháng 10/1975, 29 năm.
Cố Bộ trưởng Bộ Giáo dục Nguyễn Văn Huyên sinh ngày 16/11/1905 tại Hà Nội, nguyên quán tại xã Kim Chung, huyện Đan Phượng (cũ), phủ Hoải Đức, tỉnh Hà Đông (nay thuộc thành phố Hà Nội). Cha ông là cụ Nguyễn Văn Vượng, mẹ ông là cụ Phạm Thị Tí. Ông cụ Vượng làm công chức cho chính quyền thuộc địa Pháp và mất khi ông Huyên mới 8 tuổi, mẹ ông làm nội trợ.
Năm 18 tuổi, ông và người em trai là Nguyễn Văn Hưởng được gia đình cho đi Pháp du học. Ông học tú tài toàn phần rồi Cử nhân Văn khoa năm 1929, Cử nhân Luật năm 1931 tại Đại học Sorbonne.
Năm 1934 ông là người Việt Nam đầu tiên bảo vệ thành công luận án tiến sĩ văn khoa tại Đại học Sorbonne, Paris với luận án chính "Hát đối đáp nam nữ thanh niên ở An Nam" và chuyên đề phụ của luận án "Nhập môn nghiên cứu nhà sàn ở Đông Nam Á". Hai bản luận án và chuyên đề này được xếp loại xuất sắc, được in thành sách và xuất bản ở Pháp với sự hoan nghênh của giới chuyên môn Pháp, Đức, Hà Lan…
Năm 1935 ông trở về nước, khước từ làm quan, dạy học tại Trường Bưởi (trường Bảo hộ), Ban Tú tài bản xứ. Năm 1938 ông tham gia Hội truyền bá chữ quốc ngữ và chuyển sang nghiên cứu tại Trường Viễn Đông Bác cổ với chức danh Ủy viên thường trực, năm 1941 ông là Ủy viên Hội đồng nghiên cứu khoa học Đông dương. Năm 1938, ông tổ chức thành lập bộ môn Lịch sử văn minh Việt Nam tại trường Đại học Luật Hà Nội.
Sau khi đất nước giành độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh tin tưởng giao cho ông trọng trách Tổng Giám đốc Đại học Vụ kiêm Giám đốc Viện Viễn Đông Bác Cổ. Năm 1946, ông được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục.
Sau chuyến đi Pháp trở về, đầu tháng 11/1946, GS.TS Nguyễn Văn Huyên được đích thân Chủ tịch Hồ Chí Minh mời đến Phủ Chủ tịch để bàn công việc. Tại đây, ông được tiến cử giữ chức Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục (nay là Bộ Giáo dục và Đào tạo), một vị trí ông đảm nhiệm trong suốt gần 30 năm, từ tháng 11/1946 đến tháng 10/1975.
Ông là đại biểu Quốc hội Việt Nam từ khóa II đến khóa V, ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Ông qua đời ngày 19/10/1975 tại Hà Nội.
Trong gần 30 năm trên cương vị Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Giáo sư Nguyễn Văn Huyên đã có nhiều đóng góp to lớn cho sự nghiệp giáo dục của nước nhà như chống nạn mù chữ; Chỉ đạo dùng tiếng Việt trong sự nghiệp giáo dục; Tổ chức xây dựng nền giáo dục kháng chiến kiến quốc; Chủ trì tổ chức thực hiện cuộc cải cách giáo dục lần thứ nhất (1950) và cuộc cải cách giáo dục lần thứ hai (1956); Đi khắp mọi nơi, xuống tận cơ sở trường học từ nông thôn đồng bằng đến miền núi cao xa xôi nhằm nắm vững thực trạng giáo dục, động viên cán bộ, thầy trò giúp cho việc chỉ đạo của ngành sát với tình hình thực tế và xây dựng các điển hình tiên tiến...
Với những cống hiến to lớn đó, ông đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng nhiều Huân chương cao quý: Huân chương Kháng chiến hạng nhất; Huân chương chống Mỹ cứu nước hạng nhất; Huân chương Độc lập hạng nhất. Ông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt 2 (năm 2000).
Tên ông được đặt cho một phố chạy ngang qua Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam ở Hà Nội. Ngoài ra, tên của ông còn được đặt tên cho trường học. Gia đình ông cũng đã thành lập Trường Nguyễn Văn Huyên nhiều cấp học ở quận Đống Đa, Hà Nội.
Đằng sau thành công của Bộ trưởng Nguyễn Văn Huyên có hình bóng người vợ Vi Kim Ngọc với câu chuyện tình hạnh phúc. Bà Vi Kim Ngọc, con gái Tổng đốc Thái Bình Vi Văn Định, nổi tiếng xinh đẹp lại am hiểu cầm, kỳ, thi, họa.
Năm 1935 ông Huyên du học ở Pháp về, từ chối làm quan, chỉ đi dạy học. Ông trở thành giáo sư dạy Sử - Địa ở trường Trung học Bảo hộ (trường Bưởi). Hai người gặp nhau qua sự giới thiệu của một người bạn, cũng là trí thức Tây học. Họ kết hôn năm 1936. Thời bấy giờ, hôn nhân dựa trên tình yêu còn chưa phổ biến, bà Kim Ngọc khi mới 13 tuổi đã được hứa hôn với một gia đình môn đăng hộ đối. Để có được tình yêu của mình, tiểu thư Kim Ngọc tuổi 16 đã dám đấu tranh với cha mình là quan tổng đốc một tỉnh để hủy hôn ước.
Thời kháng chiến, giây phút vợ chồng ông cùng 4 người con được đoàn tụ rất hiếm hoi. Chăm lo công việc của ngành, Bộ trưởng Huyên thường đạp xe từ chiến khu đi khắp các nơi để làm việc. Ông vắng nhà thường xuyên, việc nuôi dạy các con chủ yếu do bà Ngọc đảm nhận.
Noi gương cha mẹ, các con của ông đều nỗ lực học tập, không ngừng vươn lên. Con gái lớn của ông là Nguyễn Kim Nữ Hạnh (1937-2010), nguyên là kỹ sư Thông tin của Tổng cục Đường sắt Việt Nam.
Con gái thứ hai là Nguyễn Kim Bích Hà (hay Nguyễn Bích Hà), PGS.TS, Hiệu trưởng Trường Dân lập Nguyễn Văn Huyên - Hà Nội.
Con gái thứ ba là Nguyễn Kim Nữ Hiếu (hay Nguyễn Nữ Hiếu), Đại tá, PGS.TS, Thầy thuốc Nhân dân, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108. Chồng bà là GS.TS, Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Lân Dũng, con trai là PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu, chuyên gia tim mạch, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội. Năm 2025, PGS.TS, Bác sĩ cao cấp, Thầy thuốc Nhân dân, Đại tá Nguyễn Kim Nữ Hiếu được vinh danh là một trong 10 Công dân Thủ đô Ưu tú.
Con trai út của ông là Nguyễn Văn Huy, GS.TS, nguyên Giám đốc - Người sáng lập Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. Năm 2014, ông Huy thành lập Bảo tàng Nguyễn Văn Huyên, với khoảng 400 hiện vật.
Ngoài ra, người chị cả của ông tên Nguyễn Thị Mão (vợ ông Phan Kế Toại) là nữ giáo viên dạy toán đầu tiên của Hà Nội.
Giải đấu FIFA ASEAN Cup 2026 do Liên đoàn bóng đá thế giới và Liên đoàn bóng đá Đông Nam Á phối hợp tổ chức sẽ chia làm 2 hạng đấu tại Indonesia và Hong Kong.
Chia sẻ
Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei cho rằng sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Trung Đông là nguyên nhân gây bất ổn trong khu vực, trong bối cảnh các cuộc tấn công của Mỹ - Israel vào Iran và việc Tehran nhắm mục tiêu vào các quốc gia trong khu vực.
Chia sẻ
Sinh ra và lớn lên tại Australia, nhưng trong trái tim của Đặng Thanh Tùng luôn có một vị trí đặc biệt dành cho quê hương Việt Nam. Ở tuổi 19, tiền vệ tấn công đang thi đấu cho CLB Bonnyrigg White Eagles mang trong mình khát vọng phát triển sự nghiệp tại Australia, đồng thời nuôi dưỡng giấc mơ một ngày được trở về cống hiến cho bóng đá Việt Nam, từ cấp độ U23 cho đến ĐTQG.
Chia sẻ
Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và 140 năm Ngày Quốc tế Lao động, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Săm Pun (Tuyên Quang) đã tổ chức lễ dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ, qua đó giáo dục truyền thống yêu nước, hun đúc tinh thần trách nhiệm cho cán bộ, chiến sĩ nơi biên cương của Tổ quốc.
Chia sẻ
Chiều 29/4, UBND xã Hùng Lợi (tỉnh Tuyên Quang) phối hợp cùng Hạt Kiểm lâm Khu vực II tổ chức hội nghị đánh giá công tác quản lý, bảo vệ và phòng cháy chữa cháy rừng (PCCCR) trên địa bàn. Hội nghị thống nhất cao việc phải xử lý nghiêm các vi phạm, đồng thời sẵn sàng phương án "4 tại chỗ" trong cao điểm mùa khô.
Chia sẻ
Becamex TP.HCM chiêu mộ 2 cựu ngoại binh của CLB CAHN? thủ môn Phạm Văn Tiến giải nghệ; Ronaldo đeo vòng đen Agal trên đầu; Ashley Young tuyên bố "treo giày"; HLV Mourinho muốn đưa Vitinha tới Real.
Chia sẻ
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) sẽ trình lên Tổng thống Donald Trump 3 kế hoạch quân sự mới liên quan đến Iran trong một cuộc họp hôm nay 30/4, các quan chức nắm rõ vấn đề tiết lộ với Axios.
Chia sẻ
Công chúa Lý Từ Thục và công chúa Lý Từ Huy thời nhà Lý đến tuổi cập kê nhưng không lấy chồng mà rời cung điện xuất gia tu tập. Bởi công đức như trời biển nên sau khi hóa, dân 10 làng 9 xã của tổng Nam Phù xưa (nay thuộc địa phận Hà Nội) đã tạc tượng nhị vị công chúa để thờ phụng.
Chia sẻ
Tử vi ngày mai nhấn mạnh, về già, con giáp tuổi Ngọ có thể tận hưởng trọn vẹn thành quả lao động và sống một cuộc sống nhàn nhã và vô tư.
Chia sẻ
Tôi - một người con của đảo Lý Sơn, là vùng đất người dân sinh sống bằng nghề đánh bắt ở biển cả, là nơi nhìn thấy những người vợ ánh mắt hướng về trùng dương tìm kiếm hình bóng con tàu của chồng trở về, người mẹ yêu thương con không phải bằng lời nói rót mật mà bằng bữa cơm cùng với “canh chua cá bù nú và nước mắm tỏi”, nơi những đứa trẻ lớn lên bằng cái ôm của biển cả, chúng tôi đi tắm biển, cuốc vẹm, nhổ rau bồng bồng cho đến khi mẹ trên tay cầm ngọn roi mây tới chịu đi về.
Chia sẻ
Cùng mang một cái tên ấn tượng, Bùi Hà Vy và Trần Khánh Vy đang thu hút sự quan tâm khi mỗi người ghi dấu theo một cách riêng và đều là nhân vật truyền cảm hứng tới giới trẻ.
Chia sẻ
Triển lãm “80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên” tại Công viên APEC (phường Hải Châu, TP Đà Nẵng) với nhiều hiện vật và không gian trưng bày phong phú, đã thu hút sự quan tâm của người dân và du khách.
Chia sẻ
Trong ngày 30/4, lực lượng CSGT toàn quốc xử lý hơn 2.100 trường hợp vi phạm nồng độ cồn, nằm trong hơn 13.000 trường hợp bị phát hiện, xử lý. Con số này cho thấy tình trạng sử dụng rượu bia khi lái xe vẫn diễn biến phức tạp, dù tai nạn giao thông giảm mạnh trong ngày đầu kỳ nghỉ lễ.
Chia sẻ
Một đơn vị Ukraine mang tên “Shamanbat” đã thực hiện một đòn tấn công mạnh nhằm vào đơn vị đặc nhiệm “Akhmat” gồm các chiến binh Checnya tinh nhuệ đang chiến đấu cho Nga. Theo tình báo Ukraine, đây là một trong những tổn thất lớn nhất của lực lượng này kể từ khi xung đột toàn diện nổ ra.
Chia sẻ
Quần thể hang động, trong đó có hang Dơi (nơi trú ẩn của hàng triệu con dơi hoang dã) khu vực rừng cây giá tỵ, thuộc huyện Tân Phú và Định Quán trước đây, nay thuộc xã Phú Hòa, tỉnh Đồng Nai là một trong 5 hang dung nham núi lửa dài nhất Đông Nam Á.
Chia sẻ
Nhanh nhạy nắm bắt xu hướng thị trường, anh Hứa Huy Dân ở phường Cái Răng, TP Cần Thơ (địa phận quận Cái Răng trước đây) mạnh dạn đốn bỏ vườn chôm chôm già cỗi để chuyển sang trồng vú sữa bơ tím - loại trái cây đặc sản đang được người tiêu dùng ưa chuộng.
Chia sẻ
Chỉ còn vài giờ nữa, VnExpress Marathon Green Paradise 2026 - giải chạy “xanh nhất hệ thống” - sẽ chính thức bắt đầu. Dòng người vẫn không ngớt đổ về khu vực nhận racekit, khoe dáng tại các điểm check-in, khám phá những cung đường thênh thang mà chỉ vài tháng trước còn là mặt biển, tìm hiểu dự án tại văn phòng bán hàng… Tất cả tạo nên một bức tranh vừa náo nhiệt, vừa giàu cảm xúc về một siêu điểm đến đang “thức giấc” ở phía Nam TPHCM.
Chia sẻ
Tại xã Mường Chanh (tỉnh Sơn La), chị Lường Thị Mòn cùng 14 chị em phụ nữ dân tộc Thái đã thực hiện một cuộc "cải cách" tư duy, đưa hạt cà phê Arabica trở thành sản phẩm đặc sản, mở ra hướng đi bền vững cho người nông dân.
Chia sẻ
Bệnh nhân bị vết xước nhẹ ở bàn chân. Nghĩ rằng vết thương nhỏ, không đáng lo ngại, ông đã tự bôi cao nóng lên vùng da bị xước với mục đích giảm đau.
Chia sẻ
Làn sóng trí tuệ nhân tạo đang càn quét ngành phim ảnh Trung Quốc khiến nhiều diễn viên điêu đứng. Tuy nhiên, biên kịch kiêm nhà sản xuất Vu Chính khẳng định công nghệ này không thể vĩnh viễn thay thế con người.
Chia sẻ
Hàng nghìn người có mặt tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam để tham quan, tìm hiểu lịch sử trong ngày đầu nghỉ lễ kéo dài 4 ngày.
Chia sẻ
Kế hoạch tác chiến “Vòm phòng không bền vững” là một trong những nội dung trọng tâm, mang tính chiến lược, nhằm xây dựng thế trận phòng không rộng khắp, nhiều tầng, vững chắc, hiện đại, có khả năng phát hiện sớm, phản ứng nhanh, đánh chặn hiệu quả, bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc và các mục tiêu được giao.
Chia sẻ
Tối ngày 29/4, Tập đoàn Regal Group chính thức khai mạc siêu show thực cảnh kết hợp nhạc nước "Tam khúc biển khơi" tại Quảng trường biển khu đô thị Regal Legend (Đồng Hới, Quảng Trị). Sự kiện đã ghi nhận con số kỷ lục với hơn 20.000 khán giả tham dự trong đêm đầu tiên, đánh dấu bước ngoặt trong chiến lược đưa Đồng Hới trở thành "Kinh đô giải trí" mang tầm vóc quốc tế.
Chia sẻ
Chính phủ đã ban hành Nghị quyết về việc kéo dài giảm thuế nhập khẩu một số mặt hàng xăng dầu về 0% đến 30/6/2026.
Chia sẻ
Nhận hàng tỷ đồng sau khi bị thu hồi đất phục vụ dự án Khu đô thị thể thao Olympic, nhiều hộ dân tại Thanh Oai (Hà Nội) không giấu được niềm vui. Tuy nhiên, phía sau những “bao tải tiền” là nỗi trăn trở về sinh kế khi không còn ruộng đồng.
Chia sẻ
Tôn Ngộ Không là nhân vật chính của tiểu thuyết Tây du ký và đã từng bị Thiên đình xử tử nhưng không chết.
Chia sẻ
Tổng Tư lệnh quân đội Ukraine, Oleksandr Syrskyi vừa ra lệnh áp dụng cơ chế luân chuyển bắt buộc đối với binh sĩ ở tuyến đầu, trong bối cảnh thiếu hụt nhân lực và điều kiện chiến trường khắc nghiệt buộc nhiều quân nhân phải bám trụ hơn 100 ngày liên tục, khiến họ kiệt quệ về thể chất lẫn tinh thần.
Chia sẻ
Dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, nhiều người lựa chọn xe đạp như một cách di chuyển nhẹ nhàng, an toàn sau những cuộc vui có bia rượu. Tuy nhiên, ít ai ngờ rằng chỉ với một lon bia, người đi xe đạp tại Hà Nội vẫn có thể bị kiểm tra và xử phạt nồng độ cồn theo quy định.
Chia sẻ
Những ngày tháng 4 lịch sử, nữ cựu tù Hoàng Thị Khánh tất bật với các hoạt động giữ lửa và truyền lửa cho thế hệ trẻ để họ hiểu thêm sự thật về "Địa ngục trần gian" Côn Đảo.
Chia sẻ
3 đối tượng Võ Trọng Nghĩa (18 tuổi), Nguyễn Thành Đông (18 tuổi) và Phạm Nguyễn Quốc Tiến (17 tuổi, ngụ Tây Ninh) bị bắt tạm giam để điều tra về tội “Gây rối trật tự công cộng” và “Cố ý gây thương tích”.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
