Bình luận
0
Theo các tư liệu cổ và từ điển Hán – Việt, Lạp Nguyệt là tên gọi tháng 12 Âm lịch trong văn hóa Trung Hoa. Chữ “lạp” (臘) ban đầu mang nghĩa thịt khô – loại thực phẩm được ướp muối, hong gió trong mùa đông để bảo quản và sử dụng lâu dài.
Từ xa xưa, người Trung Quốc có tập quán bắt đầu ướp thịt từ tháng cuối mùa đông để dành ăn Tết, tạo nên các món quen thuộc như lạp xưởng, lạp ngư. Do hoạt động này diễn ra rộ nhất vào tháng 12 Âm lịch, nên tháng này được gọi là Lạp Nguyệt, tức “tháng của thịt lạp”.
Không chỉ phản ánh đời sống ẩm thực, chữ “lạp” còn mang ý nghĩa chuyển tiếp giữa cũ và mới. Tháng Lạp là thời điểm con người hoàn tất công việc của năm, chuẩn bị lương thực, sửa sang nhà cửa để đón năm mới.
Trong văn hóa cổ đại Trung Quốc, “lạp” không dừng lại ở ý nghĩa vật chất mà dần gắn với nghi lễ tín ngưỡng. Từ thời nhà Chu, tháng 12 Âm lịch là dịp diễn ra lễ tế cuối năm, gọi là Đại Lạp. Vào dịp này, vua chúa và dân chúng dùng thịt thú săn bắn được để cúng tế thần linh, tổ tiên, cầu phúc lộc, bình an, xua đi điều dữ và chào đón vận may của năm mới.
Cũng từ đó, “lạp” được hiểu là lễ tất niên, là thời khắc tổng kết một năm đã qua. Trong dân gian, khái niệm “lạp mả” còn được dùng để chỉ việc thăm nom, sửa sang phần mộ tổ tiên, mời các bậc tiền nhân về sum họp cùng con cháu trong dịp Tết.
Tại Việt Nam, tháng 12 Âm lịch được gọi là tháng Chạp. Tên gọi này được cho là biến âm của chữ “lạp” trong tiếng Hán, phản ánh sự giao thoa văn hóa lâu đời giữa hai quốc gia. Dù cách gọi khác nhau, nhưng tinh thần của tháng Chạp trong đời sống người Việt vẫn tương đồng với Lạp Nguyệt của người Trung Quốc: là tháng của chuẩn bị, của tưởng nhớ tổ tiên, của lễ tất niên và hướng về Tết Nguyên đán.
Ngoài tên Chạp, tháng 12 Âm lịch còn được gọi bằng nhiều tên khác như Quý đông (tháng cuối cùng của mùa đông theo cách phân chia Mạnh – Trọng – Quý), Tàn đông, Băng nguyệt, Mộ đông. Tất cả đều nhấn mạnh tính chất kết thúc, thu xếp và chuyển giao của thời gian.
Tháng 12 Âm lịch hay còn gọi là tháng Chạp/Lạp Nguyệt – được xem là tháng có mật độ lễ cúng dày đặc nhất trong năm. Trong số các nghi lễ truyền thống diễn ra vào thời điểm này, ba lễ cúng gồm rằm tháng Chạp, ông Công ông Táo và Tất niên được coi là quan trọng nhất, gắn liền với đời sống tâm linh và sự chuẩn bị đón Tết Nguyên đán của mỗi gia đình Việt.
Lễ cúng rằm tháng Chạp là một trong những nghi lễ quan trọng, đánh dấu thời điểm khép lại gần trọn vẹn một năm Âm lịch. Tùy theo phong tục từng vùng và truyền thống mỗi gia đình, lễ cúng có thể gồm mâm cỗ chay, mâm cỗ mặn hoặc kết hợp cả hai.
Mâm cỗ chay thường đơn giản, gồm hương, đèn hoặc nến, nước sạch, trầu cau, hoa tươi và trái cây. Trong khi đó, mâm cỗ mặn được chuẩn bị chu đáo hơn với các món quen thuộc như gà luộc (thường chọn gà trống), xôi đỗ hoặc xôi gấc, canh miến, giò chả, món xào và rượu gạo. Một số gia đình có thể gia giảm món ăn tùy điều kiện, song vẫn giữ tinh thần thành kính và trang nghiêm.
Lễ cúng rằm tháng Chạp không chỉ mang ý nghĩa cầu bình an, may mắn cho những ngày cuối năm mà còn là dịp để gia đình tĩnh tâm, hướng về tổ tiên trước thềm Tết đến.
Lễ cúng ông Công, ông Táo diễn ra vào ngày 23 tháng Chạp, là một trong những nghi lễ quan trọng bậc nhất trong tháng. Theo quan niệm dân gian, đây là thời điểm Táo quân rời trần gian để về chầu Ngọc Hoàng, báo cáo việc tốt xấu của gia chủ trong suốt một năm qua. Vì vậy, lễ cúng cần được tiến hành trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp.
Lễ vật cúng Táo quân thường gồm ba con cá chép – biểu tượng cho phương tiện đưa Táo quân về trời – cùng bộ mũ áo Táo quân, trong đó có hai mũ dành cho Táo ông (có cánh chuồn) và một mũ dành cho Táo bà (không có cánh). Sau lễ cúng, vàng mã sẽ được hóa, cá chép được thả phóng sinh.
Mâm cỗ cúng ông Công, ông Táo thường là mâm mặn, với các món phổ biến như gạo, muối, thịt vai luộc, canh mọc, xào thập cẩm, giò, xôi gấc, chè kho, trái cây, trà, rượu, cau trầu và hoa. Dù mâm cao cỗ đầy hay giản dị, điều quan trọng nhất vẫn là lòng thành của gia chủ.
Lễ cúng Tất niên thường được tổ chức vào chiều 30 Tết hoặc một vài ngày trước đó, tùy điều kiện của mỗi gia đình. Đây là nghi lễ mang ý nghĩa mời ông bà, tổ tiên và những người đã khuất trong gia tộc về ăn Tết cùng con cháu, đồng thời khép lại một năm với nhiều thăng trầm.
Khác với các lễ cúng khác, mâm cúng Tất niên thường được chuẩn bị thịnh soạn và ấm cúng, phản ánh nét đặc trưng ẩm thực của từng vùng miền. Bên cạnh ý nghĩa tâm linh, lễ Tất niên còn là dịp để các thành viên trong gia đình sum họp, nhìn lại năm cũ và cùng nhau hướng tới một năm mới an lành.
Ngoài ba lễ cúng quan trọng nêu trên, lễ cúng Giao thừa – thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới – tuy diễn ra vào đầu năm mới nhưng toàn bộ công tác chuẩn bị đều được hoàn tất trong tháng Chạp. Điều này cho thấy tháng Chạp không chỉ là tháng cuối năm, mà còn là giai đoạn cao điểm của các hoạt động tâm linh, chuẩn bị và đoàn tụ trong đời sống văn hóa truyền thống của người Việt.
Sở GDĐT TP.HCM vừa công bố lịch thi và thời gian làm bài chi tiết các môn trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 TP.HCM năm học 2026 - 2027.
Chia sẻ
Trong bối cảnh giá xăng dầu, nhiên liệu Jet A-1 biến động, giá vé máy bay trên nhiều chặng bay nội địa đã khan vé, mức giá vé máy bay tăng cao trong dịp nghỉ lễ Giỗ tổ Hùng Vương (10/3 Âm lịch) và kỳ nghỉ 30/4 - 1/5.
Chia sẻ
Báo chí Ấn Độ đánh giá cao VinFast vì tốc độ ra mắt sản phẩm và chiến lược hệ sinh thái toàn diện, giúp hãng nhanh chóng tạo dựng được niềm tin và chỗ đứng trên thị trường ô tô lớn thứ ba thế giới.
Chia sẻ
Nơi cho thuê nhà trọ phải có ít nhất hai lối thoát nạn gồm cầu thang bộ, ban công, lối lên mái... Lối ra không được khóa cứng, dễ mở từ bên trong.
Chia sẻ
Phiên 16/4, cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh khi chỉ số ngành giảm 2,08% xuống 181,15 điểm, dòng tiền rút ra gần 986 tỷ đồng. Trong khi đó, thị trường chung vẫn tăng nhờ lực kéo từ nhóm Vingroup.
Chia sẻ
Hội nghị chia sẻ kinh nghiệm về chuyển đổi số vừa diễn ra giữa Viettel Lai Châu và xã Lê Lợi (tỉnh Lai Châu) đã chỉ ra nhiều giải pháp cụ thể nhằm tối ưu hóa hạ tầng số, cải cách hành chính, tạo động lực mới phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Chia sẻ
Các đơn vị vận hành của Trung đoàn Hệ thống Không người lái số 413 “Raid” của Ukraine vừa tiến hành một đợt tấn công phối hợp nhằm vào các vị trí hậu phương của Nga tại khu vực Zaporizhzhia bị Moscow kiểm soát, sử dụng UAV tấn công do Ukraine tự sản xuất. Thông tin được công bố qua đoạn video đăng tải trên kênh của đơn vị mới đây.
Chia sẻ
Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) dự kiến ký hợp đồng có thời hạn 1,5 năm với HLV Hoàng Văn Phúc để dẫn dắt ĐT nữ Việt Nam thay cho HLV Mai Đức Chung vào sáng mai (17/4).
Chia sẻ
Xã Cần Giờ, sáp nhập từ xã Long Hòa và thị trấn Cần Thạnh, huyện Cần Giờ, TP.HCM trước đây, chuyển mình mạnh mẽ với phong trào Thể dục thể thao quần chúng, nhịp sống này là một nét đẹp văn hóa lan tỏa sâu rộng từ các cơ quan, trường học đến từng xóm ấp, khu dân cư.
Chia sẻ
Dòng sông dài nhất châu Á này không chỉ là niềm tự hào của Trung Quốc mà còn giữ vai trò huyết mạch kinh tế, văn hóa suốt hàng nghìn năm lịch sử.
Chia sẻ
Dù còn gần 3 tuần mới đến kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5, nhiều điểm du lịch nổi tiếng tại Hà Giang, Lai Châu, Đà Nẵng đã sớm "cháy phòng". Theo các chuyên gia, xu hướng du lịch năm nay chuyển dịch mạnh sang các điểm đến gần và di chuyển bằng đường bộ.
Chia sẻ
Phú Thọ dự kiến chuyển gần 600 ha đất rừng tại xã Lương Sơn để triển khai ba dự án đô thị sinh thái, nghỉ dưỡng nghìn tỷ đồng, tiếp tục mở rộng nguồn cung bất động sản ven đô phía Tây Hà Nội.
Chia sẻ
Vào mùa hè, loại rau này là món ăn thường xuyên xuất hiện trên bàn ăn, món ăn ưa thích của nhiều người. Nó không chỉ bổ dưỡng, còn giúp đẹp da, thanh nhiệt.
Chia sẻ
Tầm ảnh hưởng của Michael Jackson không chỉ dừng lại trong lĩnh vực âm nhạc mà còn lan tỏa sâu rộng trong đời sống văn hóa đại chúng suốt nhiều thập kỷ.
Chia sẻ
Nhiều khả năng trợ lý Đinh Hồng Vinh sẽ lại tạm thay HLV Kim Sang-sik dẫn dắt U23 Việt Nam tham dự ASIAD 20.
Chia sẻ
Phiên 16/4, cổ phiếu bất động sản bật tăng mạnh nhờ lực kéo từ “họ Vingroup”, giúp VN-Index vượt 1.800 điểm. Tuy nhiên, thị trường vẫn phân hóa khi số mã giảm áp đảo, cho thấy đà tăng phụ thuộc lớn vào nhóm trụ.
Chia sẻ
Tại Liên hoan phim ngắn TP.HCM 2026, giới trẻ TP.HCM sẽ được chuyên gia hướng dẫn, trải nghiệm và làm phim ngắn qua đó mở ra cơ hội kiếm tiền để đổi đời.
Chia sẻ
Glenn Diesen, giáo sư tại Đại học Đông Nam Na Uy, đã kêu gọi chú ý đến cảnh báo của Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev về khả năng tấn công các địa điểm sản xuất máy bay không người lái ở châu Âu cho Ukraine.
Chia sẻ
Cuba có thể đánh bại lệnh phong tỏa năng lượng khắc nghiệt của Mỹ vĩnh viễn nếu đầu tư 8 tỷ USD vào năng lượng tái tạo. Đây là nhận định của tổ chức nghiên cứu Transition Security Project (TSP).
Chia sẻ
Ngày 15/4, tại thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cùng gặp gỡ thanh niên Việt Nam và Trung Quốc đang tham gia Chương trình “Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập”. Buổi gặp gỡ đã để lại ấn tượng sâu sắc trong hành trình của mỗi đoàn viên, thanh niên hai nước trong thời kỳ mới. PV Báo điện tử Dân Việt đang tham dự chương trình có bài ghi nhận về hành trình đầy ý nghĩa này.
Chia sẻ
5 học sinh bị cô giáo phạt tự chích kim tiêm vào tay tại Trường Tiểu học Lương Thế Vinh chỉ số sức khỏe bình thường, chưa ghi nhận dấu hiệu viêm nhiễm sau khi xét nghiệm máu.
Chia sẻ
Lee Ahn bất ngờ cưới IU trong "Vương miện hoàn hảo - Perfect Crown" tập 3-4. Tình cảm nảy nở hay âm mưu hoàng cung? Những bí mật dần hé lộ, kịch tính tăng cao.
Chia sẻ
Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định đồng hành cùng doanh nghiệp, yêu cầu giải quyết kiến nghị trong 30 ngày, thúc đẩy cải cách, giảm thủ tục, tạo động lực tăng trưởng hai con số, xử lý nghiêm các hành vi gây phiền hà, nhũng nhiễu doanh nghiệp.
Chia sẻ
Nam thanh niên liên quan đến vụ nữ sinh viên tử vong tại phòng trọ ở Nghệ An đã được gia đình xin chuyển ra Hà Nội điều trị. Nam thanh niên này có 2 vết thương ở vùng cổ và tay trái.
Chia sẻ
Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết: Việt Nam sắp ban hành chính sách mới nhằm thu hút nhiều hơn nữa đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, trong đó có các nhà đầu tư Singapore; đề nghị Singapore hỗ trợ Việt Nam xây dựng các trung tâm tài chính quốc tế; mở rộng và nâng cấp mạng lưới các Khu công nghiệp Việt Nam – Singapore (VSIP) thế hệ mới gắn với chuyển giao công nghệ cao.
Chia sẻ
Sáng 16/4, tại Bắc Kinh, đồng chí Bùi Quang Huy, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã hội đàm với đồng chí A Đông, Bí thư thứ nhất Ban Bí thư Trung ương Đoàn TNCS Trung Quốc nhân dịp đoàn đại biểu thanh thiếu nhi Việt Nam tham gia Chương trình "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập" tại Trung Quốc.
Chia sẻ
Giá vàng hôm nay trưa 16/4, vàng SJC và nhẫn đồng loạt tiếp tục giảm mạnh. Người mua tiếp tục vắng vẻ dù cửa hàng bán không giới hạn và không "nợ vàng".
Chia sẻ
Quý I/2026, Tập đoàn Hòa Phát sản xuất 3,3 triệu tấn thép thô (phôi thép), tăng 25% so với quý I/2025 và tăng 8% so với quý cuối năm 2025. Sản lượng bán hàng các sản phẩm thép xây dựng, thép cuộn chất lượng cao, thép cuộn cán nóng và phôi thép đạt 3 triệu tấn, tăng 26% so với cùng kỳ năm trước.
Chia sẻ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn Việt Nam và Trung Quốc tiếp tục tăng cường hợp tác kết nối giao thông, bao gồm đường sắt, vì sự phát triển xanh và tăng trưởng quốc gia.
Chia sẻ
Trong bối cảnh du lịch trải nghiệm ngày càng lên ngôi, một sự kiện tưởng chừng “kén người xem” lại đang tạo nên sức hút đáng chú ý tại An Giang. Hội thi Chim hót chích chòe than, hút mật 5 màu tỉnh An Giang lần thứ 29, năm 2026, diễn ra tại Khu du lịch Đồi Tức Dụp (xã Ô Lâm), đang chứng minh: những giá trị tự nhiên, nếu được tổ chức đúng cách, hoàn toàn có thể trở thành “nam châm” thu hút du khách.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Phạm Huyền
