Bình luận
0
Sinh thời, Phạm Công Trứ tính tình cương trực và nhân hậu. Hơn 10 tuổi, Phạm Công Trứ đã nổi tiếng giỏi văn, thơ. Lớn lên ông vào học trường huyện Đường Hào và được xếp vào bậc “nhiêu học”. Sự nghiệp chính trị của Phạm Công Trứ bắt đầu từ khi ông thành công trên đường khoa cử. Năm 29 tuổi, ông đỗ đồng tiến sĩ năm 1628 và được giao giữ chức Thái thượng tự khanh Hàn lâm hiệu thảo.
Năm 1631, ông được giao giữ chức Hiến sát sứ trấn Thanh Hóa. Năm 1639, ông giữ chức Phụng Thiên phủ doãn rồi làm Tham chính tự khanh được tham gia việc Nội phủ.
Năm 1642, ông được thăng chức Tán lý đạo Sơn Nam coi giữ việc binh. Trong 2 năm 1643 và 1644, ông được lệnh theo chúa Trịnh Tạc đem quân đánh dẹp quân Nguyễn Phúc Lan ở phía Nam và quân Mạc ở phía Bắc. Do có công, năm 1645, đời vua Lê Chân Tông, Phạm Công Trứ được giao chức Phó Đô ngự sử và gia phong tước Khánh Yến bá, sau đó lên chức Ngự sử đài.
Năm 1657, ông được phong Đặc tiến kim tử, Vinh lộc đại phu, Lễ bộ Thượng thư kiêm Đông các Đại học sĩ, hàm Thiếu bảo, tước Yến quận công. Năm 1660, niên hiệu Vĩnh Thọ thứ 3, ông dâng sớ xin kiệm ước dùng văn võ, thưởng phạt nghiêm minh, được triều đình chấp thuận và thực hiện.
Năm 1661, ông đem đại quân đi đánh Nguyễn Phúc Tân ở Thuận Hóa. Thắng trận trở về ông được phong hàm Thiếu Bảo tước Quận công. Năm 1662, niên hiệu Vạn Khánh, triều đình cử ông trông coi Quốc Tử Giám và làm Tham tụng ở phủ chúa Trịnh.
Thời gian này, ông còn cho xây dựng bia tiến sĩ tại huyện Đường Hào quê ông, khích lệ kẻ có tài, rèn luyện nho phong. Đến đầu đời Cảnh Trị, ông được phong làm Lại bộ Thượng thư.
Năm 1665, ông được Tây vương Trịnh Tạc giao cho việc khảo đính bộ sách “Sử ký toàn thư”. Phạm Công Trứ cùng các cộng sự dày công nghiên cứu, ông đã dấn từ họ Hồng Bàng đến Ngô sứ quân để làm Đại Việt sử ký ngoại kỷ toàn thư, theo trước tác của Ngô Sỹ Liên.
Ngoài ra, ông đã tham khảo thêm tài liệu dã sử của Đăng Bính và các sách sử đương thời để bổ sung thêm, gọi chung là “Đại Việt sử ký toàn thư”, gồm 25 tập. Cũng trong thời gian này ông biên soạn bộ sách “Bốn mươi bảy điều giáo hóa” bổ sung cho Luật Hình, xây dựng đạo đức góp phần giữ vững kỷ cương phép nước.
Năm 1667 và 1669, Phạm Công Trứ cùng chúa Trịnh Căn cầm quân đánh bại quân Mạc tại Cao Bằng, chặn đứng âm mưu của nhà Thanh (Trung Quốc) mượn cớ “Phù Mạc diệt Lê” xâm lược nước ta. Sau 40 năm phục vụ đất nước, năm 1668, vua phong chức Quốc lão cho ông, được tham dự các việc cơ mật trong triều. Cùng thời gian này, ông dâng sớ xin nghỉ hưu 3 lần mới được nhà vua chấp thuận.
Năm 1673, triều đình lại mời ông ra làm Tể tướng, coi việc 6 bộ, tham tán các việc cơ mật. Khi về hưu, ông được thăng Thái Bảo.
Ông mất năm 1675, thọ 76 tuổi. Vua Lê thương tiếc tặng phong Thái tể, thụy là Trung cần. Trong các lĩnh vực: Chính trị, quân sự, văn học, sử học, pháp luật, Phạm Công Trứ có những cống hiến quan trọng. Sách “Lịch triều hiến chương loại chí” có đoạn viết: Ra đương việc nước hơn 40 năm, ông đặt ra phép tắc, sửa soạn kỷ cương, đè nén những kẻ cậy thế nhũng loạn, yêu chuộng những người có phong cách tiết tháo, có đức tốt, có công lao sự nghiệp, là bậc hiền tài thứ nhất đời Trung hưng.
Từ những sử liệu còn lưu truyền đến ngày nay cho thấy, Phạm Công Trứ đã dành trọn cuộc đời để xây dựng triều đình, củng cố đất nước.
Ông luôn sống vì dân, vì nước. Khi đảm đương trọng trách Lại bộ Thượng thư, Phạm Công Trứ giao cho Ngự sử đài khảo khóa các nha môn, đã phát hiện sai phạm của nhiều đại thần và tất nhiên họ đều bị giáng chức.
Những việc làm đó đã giúp pháp lệnh nghiêm minh, sĩ phu danh đua cố gắng. Trên lĩnh vực kinh tế, Phạm Công Trứ đề xuất thực thi việc kê khai hộ khẩu tại các địa phương để làm cơ sở cho việc bình bổ thuế ngạch và ban hành phép Ngũ lượng nhằm thống nhất các đơn vị đo lường, đong đếm trong nhân gian.
Khi về trí sĩ ở quê hương, ngoài thú vui điền viên, ông còn mở trường dạy học. Nhiều học trò của ông sau này thành đạt, đỗ khoa bảng cao và đảm nhận những chức vụ quan trọng trong triều cũng như ngoài trấn, như: Đặng Công Chất, Nguyễn Công Bích, Đào Công Chính, Lê Hữu Danh, Lê Nhân Kiệt, Lê Sĩ Triệt, Hồ Sĩ Dương, Nguyễn Viết Thứ...
Những việc làm của Phạm Công Trứ đều xuất phát từ quyền lợi người dân và trong ông luôn có tư tưởng “khoan sức dân”. Vì thế, người đương thời đều khen ông là một tể tướng tốt. Và có thể khẳng định rằng, danh nhân Phạm Công Trứ là người có sự nghiệp cực kỳ vinh hiển, ông đạt tới đỉnh cao của sự hoàn hảo, chỉ có điều hậu thế ngày nay học được gì ở tiền nhân mà thôi.
Tôi shock, đau và vô cùng hối hận.
Chia sẻ
Nhà Hậu Hán được thành lập năm 947. Đây là triều đại thứ tư của thời kỳ Ngũ đại Thập quốc và là triều đại thứ ba liên tiếp của người Sa Đà. Triều đại này thuộc về số các triều đại có thời gian tồn tại ngắn ngủi nhất tại Trung Quốc, chỉ kéo dài 3 năm trước khi bị lật đổ trong một cuộc nổi loạn dẫn tới sự thành lập của nhà Hậu Chu.
Chia sẻ
UBND tỉnh Lai Châu vừa tổ chức phiên họp chuyên đề tháng 2 cho ý kiến về điều chỉnh quy hoạch tỉnh Lai Châu thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Mục tiêu then chốt là đưa Lai Châu vươn lên thành tỉnh phát triển trung bình của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
Chia sẻ
Năm 2025, dù đối mặt với nhiều thách thức, ngành Nông nghiệp và Môi trường Lai Châu đã về đích ấn tượng với tổng sản lượng lương thực đạt 226 nghìn tấn. Bước sang năm 2026, ngành quyết tâm chuyển mình theo hướng nông nghiệp hàng hóa, tích hợp "đa giá trị" để đưa kinh tế địa phương cất cánh.
Chia sẻ
Trong 108 vị anh hùng Lương Sơn Bạc (Thủy Hử), đa số đều xuất thân võ biền, nhưng vẫn có một nhóm nhỏ gần như không biết hoặc không giỏi võ, tồn tại nhờ tay nghề chuyên môn chứ không phải đao thương.
Chia sẻ
Pha lập công vào lưới Tottenham giúp tiền vệ Bruno Fernandes vượt qua siêu sao Cristiano Ronaldo để trở thành cầu thủ chạm cột mốc 200 lần góp công vào bàn thắng cho M.U nhanh thứ 2.
Chia sẻ
Vài tuần quanh Tết Nguyên đán, Trung Quốc bước vào mùa “Xuân vận” - cuộc di chuyển dân cư được xem là lớn nhất thế giới. Năm nay, làn sóng người dân từ các siêu đô thị đổ về quê ăn Tết còn dữ dội hơn, với dự báo hàng tỷ lượt di chuyển, khiến đường sắt, hàng không và cao tốc Trung Quốc căng như dây đàn.
Chia sẻ
Sáng 7/2/2026, tại Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Phúc Thịnh (TP Hà Nội), Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện TP Hà Nội tổ chức Chương trình vận động hiến máu tình nguyện dịp Tết và Lễ hội Xuân Hồng năm 2026. Đây là hoạt động mở đầu cho chuỗi hiến máu đầu Xuân, hưởng ứng chiến dịch do Ban Chỉ đạo Quốc gia vận động hiến máu tình nguyện phát động.
Chia sẻ
Dù phải làm khách trên sân của "đại gia" hạng Nhất Ninh Bình FC, HAGL đã xuất sắc giành chiến thắng 2-1. Sau trận đấu, HLV Lê Quang Trãi đã có những chia sẻ đầy bất ngờ về thủ thành Trung Kiên, người vừa trải qua nỗi buồn sụt cân nghiêm trọng.
Chia sẻ
Trong cuộc tiếp đón Hải Phòng ở vòng 13 V.League 2025/2026, David Fisher và Đỗ Hoàng Hên thay nhau lập công giúp Hà Nội FC nhẹ nhàng giành chiến thắng với tỷ số 2-0.
Chia sẻ
Malaysia chê bai 5 cầu thủ nhập tịch của ĐT Việt Nam; Ronaldo được CĐV Al-Nassr ủng hộ; fan hâm mộ kêu gọi Neville hát khi bình luận; Tờ Marca khuyên Real chiêu mộ Modric; Carrick tin Mainoo sẽ trở thành “đầu tàu” của M.U.
Chia sẻ
ĐT futsal Iran bảo vệ thành công ngôi vô địch VCK futsal châu Á 2026 sau màn đôi công mãn nhãn với 10 bàn thắng được ghi chia đều cho 2 đội và màn sút luân lưu căng thẳng không kém
Chia sẻ
Cuộc gặp giữa Trung tướng - Anh hùng Phạm Tuân và Amanda Nguyễn với các bạn trẻ nhằm tôn vinh các thành tựu khoa học công nghệ mang dấu ấn Việt Nam, cũng là cơ hội đối thoại, truyền cảm hứng để người trẻ được khuyến khích theo đuổi khát vọng và cống hiến cho đất nước.
Chia sẻ
Geovane Magno được cho là sắp có quốc tịch Việt Nam và sẽ lấy tên tiếng Việt là “Nguyễn Tài Lộc”. Điều này dường như tiếp thêm sự hưng phấn cho anh trong cuộc đối đầu với HAGL trên sân Hoa Lư. Tuy vậy, nỗ lực của chân sút người Brazil đã không thể cứu Ninh Bình FC khỏi trận thua thứ 2 liên tiếp.
Chia sẻ
Dù dẫn bàn từ sớm, Becamex TP.HCM để PVF-CAND ngược dòng đánh bại 2-1 ngay trên sân Gò Đậu, khiến các chàng trai đất Thủ ăn Tết kém vui.
Chia sẻ
Từ truyền thuyết, tín ngưỡng đến triết lý sống, cá chép không chỉ là lễ vật trong nghi thức cúng ông Công ông Táo (cúng ngày 23 tháng Chạp) mà còn là biểu tượng văn hóa nhiều tầng ý nghĩa.
Chia sẻ
Bản tin Thể thao và Giải trí hôm nay (7/2) xoay quanh những tiêu điểm nóng: Hồng Đăng tái xuất VTV: Đẳng cấp “nam thần” có còn sau 4 năm vắng bóng?; Sự thật về sự "lột xác" của ĐT Việt Nam: Không chỉ nhờ dàn sao nhập tịch; NSND Trịnh Kim Chi và dàn nghệ sĩ mang Tết sớm đến hơn 300 "người thầm lặng".
Chia sẻ
"Cú sốc" công nghệ đã giáng xuống lực lượng Nga tại Ukraine khi gần 90% đơn vị quân đội Nga đã mất kết nối internet vệ tinh do tỷ phú Elon Musk ra lệnh tắt dịch vụ Starlink đối với các thiết bị lậu. Các blogger quân sự thân Điện Kremlin cảnh báo "Binh lính Nga ở Ukraine đang bước vào thời kỳ đen tối" đồng thời kêu gọi khẩn thiết quyên góp máy bộ đàm kiểu cũ để thay thế.
Chia sẻ
Ninh Bình FC đã nhận thất bại thứ hai liên tiếp ở V.League 2025/2026 khi thua HAGL 1-2 ngay trên sân nhà và họ có dấu hiệu hụt hơi trong cuộc đua tranh ngôi vương.
Chia sẻ
Cận Tết Bính Ngọ 2026, tranh ngựa Đông Hồ được nhiều gia đình và giới trẻ tìm mua để treo Tết hoặc làm quà biếu. Ý nghĩa phong thủy cùng nét mộc mạc truyền thống được tạo nên bởi đôi bàn tay tài hoa của các nghệ nhân, giúp dòng tranh dân gian làng Song Hồ (Bắc Ninh) được ưa chuộng giữa nhịp sống hiện đại.
Chia sẻ
Mùa Valentine thường tràn ngập những câu chuyện âm nhạc về khởi đầu của tình yêu, những rung động đẹp, riêng Phan Đinh Tùng lại chọn nói về đích đến của viễn cảnh hai người đi cùng nhau đến hết cuộc đời.
Chia sẻ
Theo tử vi ngày mai, 4 con giáp thịnh vượng nhất trong mỗi mùa tương ứng, kiếm được nhiều tiền, tích lũy tài sản nhanh chóng.
Chia sẻ
Bức tranh ngọc Olic (một loại ngọc quý) tiền tỷ ở tỉnh Ninh Bình gây chú ý tại chợ hoa xuân Hoa Lư 2026 với trọng lượng hơn 10 tấn. Bức tranh có một chưa có 2 này được chế tác từ đá quý Myanmar, với khối ngọc khổng lồ hơn 10 tấn.
Chia sẻ
Nghệ sĩ Nhân dân Trần Hiếu phải sử dụng nhiều loại thuốc để kiểm soát các bệnh nền, trí nhớ của ông cũng có phần suy giảm.
Chia sẻ
Tại tỉnh Phú Thọ, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã hình thành nên các "siêu phường"; trong đó phường Hòa Bình có quy mô dân số lớn nhất.
Chia sẻ
Tờ The Telegraph vừa hé lộ một chiến dịch bí mật của Điện Kremlin nhằm bơm hàng tỷ USD tiền mặt vào Iran để hỗ trợ chính phủ nước này trước sức ép cấm vận. Trong bối cảnh các lệnh trừng phạt quốc tế siết chặt, Nga đã sử dụng những đoàn tàu chở đầy tiền mặt như một giải pháp "sáng tạo" để hỗ trợ đồng minh thân cận nhất tại Trung Đông.
Chia sẻ
NSƯT Ngọc Huyền là gương mặt nổi bật của sân khấu cải lương Việt Nam nhiều thập kỷ, gây chú ý không chỉ bởi tài năng nghệ thuật mà còn bởi cuộc sống gia đình êm ấm và nền tảng tài chính đáng ngưỡng mộ.
Chia sẻ
Tỉnh Quảng Ngãi có ngôi làng mang tên gọi một loài hoa dại, âm thầm mọc trên đất cằn rồi lặng lẽ nở rộ, nhuộm tím bao triền đồi, vách đá. Ấy là làng Kon Chênh, xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi (địa phận huyện Măng Đen, tỉnh Kon Tum trước đây), theo tiếng của người Xơ Đăng có nghĩa là “làng hoa mua”.
Chia sẻ
Cơ quan CSĐT Công an TP. Huế đã khởi tố, bắt tạm giam một nguyên cán bộ địa chính phường để điều tra hành vi “Giả mạo trong công tác”.
Chia sẻ
Chị Trần Thị Lanh vươn lên trở thành "đại điền" lớn nhất tỉnh Thái Bình (nay là tỉnh Hưng Yên sau sáp nhập, hợp nhất thành công) với diện tích tích tụ lên tới 100ha và làm chủ Hợp tác xã sản xuất kinh doanh nông sản Quang Lanh với vốn liếng từ 3 sào lúa.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Hà Nội hôm nay 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
N.D
