Thượng tá công an giải mã chiêu “hàng tặng kèm, không bán” tinh vi của Ngân 98

Ngân 98 bị bắt về hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm

Ngày 13/10, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã khởi tố và bắt tạm giam Võ Thị Ngọc Ngân - người được biết đến trên mạng xã hội với biệt danh Ngân 98 vì hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm.

Theo kết quả điều tra ban đầu, Ngân 98 trực tiếp điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh và tài chính của Công ty TNHH TM-DV ZuBu và Hộ kinh doanh ZuBu Shop.

Ngày 13/10, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã khởi tố, bắt tạm giam Võ Thị Ngọc Ngân, người được biết đến trên mạng xã hội với biệt danh Ngân 98 – để điều tra về hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm.

Theo kết quả điều tra ban đầu, Ngân 98 trực tiếp điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh và tài chính của Công ty TNHH Thương mại – Dịch vụ ZuBu và hộ kinh doanh ZuBu Shop.

Dưới danh nghĩa “người đại diện hình ảnh”, cô thường xuyên xuất hiện trong các video quảng cáo cho những sản phẩm được giới thiệu là thực phẩm bảo vệ sức khỏe, hỗ trợ giảm cân như Super Detox X3, X7, X1000.

Bên cạnh đó, một sản phẩm khác mang tên “viên rau củ Collagen” cũng được đưa ra thị trường. Loại viên uống này không có trong danh mục sản phẩm được cấp phép, không có hồ sơ công bố theo quy định, nhưng vẫn được đóng gói và dán nhãn thương hiệu giống với các sản phẩm hợp pháp.

Để tránh sự chú ý của cơ quan quản lý, bao bì sản phẩm ghi rõ đây là “hàng tặng kèm, không bán”. Tuy nhiên, sản phẩm này được phân phối đồng thời với các dòng chính trong một liệu trình hoàn chỉnh, được khuyến khích sử dụng kết hợp để tăng hiệu quả giảm cân.

Các gói sản phẩm được rao bán trên mạng xã hội với giá từ 870.000 đến hơn 1,1 triệu đồng, thông qua livestream và tư vấn trực tuyến. Tiền bán hàng được chuyển qua nhiều tài khoản của người thân và nhân viên của Ngân nhằm che giấu dòng tiền, trước khi tập trung về tài khoản cá nhân của cô.

Theo dữ liệu từ các đơn vị giao hàng, chỉ trong giai đoạn 2023–2024, doanh thu từ hoạt động này ước tính lên đến hàng trăm tỷ đồng.

Ngân 98: Chuỗi hành vi có dấu hiệu phạm tội tinh vi dưới vỏ bọc danh tiếng

Trao đổi với PV Dân Việt, Thượng tá, Tiến sĩ, chuyên gia tội phạm học Đào Trung Hiếu cho biết, Ngân 98 không phải là hiện tượng đơn lẻ. Trước đó, một số người nổi tiếng khác – trong đó có cả hoa hậu, người mẫu và các KOL đình đám, cũng từng bị nhắc tên trong các chiến dịch quảng bá sản phẩm không đủ điều kiện lưu hành.

Sau Ngân 98, những cái tên mới tiếp tục xuất hiện, tạo thành một chuỗi dây chuyền nguy hiểm, nơi danh tiếng bị biến thành “lá bùa hộ mệnh” cho hành vi vi phạm.

Trong mô hình này, người có ảnh hưởng đứng đầu chuỗi, tạo dựng uy tín giả tạo cho sản phẩm; phía sau là các doanh nghiệp không đủ điều kiện pháp lý, tiếp đến là hệ thống phân phối qua mạng xã hội và sàn thương mại điện tử, nơi hàng hóa di chuyển nhanh, giao dịch ẩn danh và khó kiểm soát.

“Khi danh tiếng được dùng để che giấu hàng giả, tội phạm kinh tế khoác áo hợp pháp, khiến công tác điều tra trở nên phức tạp hơn bao giờ hết,” ông Hiếu nhận định.

Theo ông, chiêu “hàng tặng kèm, không bán” trong vụ Ngân 98 là minh chứng cho sự tinh vi của tội phạm kinh tế hiện đại. Trên giấy tờ, sản phẩm chỉ được tặng kèm trong combo giảm cân, nhưng trên thực tế, giá bán đã bao gồm khoản lợi nhuận từ chính món “tặng” ấy.

Cách hợp thức hóa này không chỉ nhằm tránh bị kiểm tra, mà còn tạo cảm giác hào phóng và thân thiện với người tiêu dùng.

“Đó không còn là hành vi lách luật ngẫu hứng, mà là một mô hình tội phạm có tổ chức, vận hành nhịp nhàng giữa nhà sản xuất – người quảng cáo – hệ thống bán hàng trực tuyến,” Thượng tá Hiếu phân tích.

Trong khi người tiêu dùng tin rằng họ đang mua “liệu trình thần tốc”, thực chất họ đã trở thành mắt xích cuối cùng trong chuỗi lợi nhuận của hàng giả.

Nhìn lại hành trình của Ngân 98, có thể thấy một quá trình lệch chuẩn điển hình trong tội phạm học. Những hành vi gây sốc, phản cảm ban đầu – như ăn mặc khiêu khích, phát ngôn ngông cuồng hay ồn ào tình cảm – chỉ là cách để thu hút sự chú ý.

Nhưng khi xã hội “thưởng” cho điều đó bằng lượt xem, tương tác và tiền quảng cáo, người gây sốc sẽ tin rằng vi phạm là một cách kiếm sống.

Từ việc coi thường chuẩn mực đạo đức, họ dễ dàng trượt sang xem nhẹ pháp luật. Trong thế giới ảo, nơi ranh giới thật, giả bị xóa nhòa, sự nổi tiếng trở thành chiếc mặt nạ, còn lòng tham ẩn sau ánh đèn livestream.

Tiến sĩ Đào Trung Hiếu cho rằng, sau khi vụ án bị khởi tố, dư luận xã hội đã phản ứng mạnh mẽ. Nhiều người bày tỏ phẫn nộ vì hành vi lợi dụng niềm tin công chúng và sức khỏe người tiêu dùng để làm giàu.

Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn chỉ ra rằng, chính dư luận từng góp phần nuôi dưỡng hiện tượng Ngân 98. Mỗi lần công chúng chia sẻ, chế giễu hay bình luận giận dữ, là một lần thuật toán mạng xã hội đẩy hình ảnh của cô ta lên cao hơn.

“Trong nền kinh tế của sự chú ý, mọi tương tác – dù tiêu cực – đều tạo ra lợi nhuận,” ông nói.

Vì vậy, dư luận cần được tổ chức lại theo hướng trí tuệ và có định hướng. Khi người dùng mạng biết phân biệt tin thật – giả, biết tố giác vi phạm đúng kênh, và khi báo chí điều tra khách quan thay vì giật tít, dư luận mới thật sự trở thành công cụ kiểm soát xã hội phi chính thức hiệu quả, chứ không phải là động cơ đẩy scandal leo thang.

Vụ Ngân 98 không chỉ khiến một cá nhân phải trả giá, mà còn để lại vết nứt trong lòng tin xã hội. Khi người nổi tiếng có thể thu lợi hàng trăm tỷ đồng từ sản phẩm không rõ nguồn gốc, còn người tiêu dùng trở thành nạn nhân, lòng tin vào pháp luật và thị trường khó tránh khỏi tổn thương.

Doanh nghiệp làm ăn chân chính bị ảnh hưởng, sản phẩm tốt bị nghi ngờ, còn thị trường nhiễu loạn bởi vô số “liệu trình kỳ diệu” được hợp thức bằng tiếng cười và biểu tượng cơ thể.

Khi niềm tin lung lay, hậu quả không chỉ nằm ở thiệt hại kinh tế, mà còn là sự xói mòn nền tảng đạo đức và pháp lý, nơi con người không còn biết nên tin vào ai.

Bởi vậy, muốn ngăn chặn những “Ngân 98 kế tiếp”, không thể chỉ trông chờ vào xử lý sau cùng. Cần một chiến lược tổng thể kết nối văn hóa – giáo dục – truyền thông – pháp luật, như bốn trụ cột phục hồi hệ miễn dịch đạo đức của xã hội.

Tiến sĩ Đào Trung Hiếu nhấn mạnh: “Tên công ty ‘ZuBu’ có thể khiến nhiều người bật cười, nhưng đằng sau tiếng cười ấy là một bi kịch xã hội. Đó là bi kịch của thời đại khi sự nổi tiếng không còn dựa trên tri thức hay giá trị, mà dựa trên khả năng gây chú ý bằng mọi giá.

Đó cũng là lời nhắc nhở rằng quyền lực ảo không thể thay thế phẩm giá thật. Khi danh tiếng không còn là nền tảng của uy tín mà trở thành công cụ trục lợi, sự sụp đổ chỉ còn là vấn đề thời gian.

Vụ Ngân 98 chính là minh chứng rõ nhất cho sự thật ấy, một tấm gương soi nghiêng để xã hội nhìn lại mình, giữa ánh đèn hào nhoáng của mạng và bóng tối của lòng người.”

×