Bình luận
0
Ở vùng núi Quảng Trị, chưa ai ghi lại được hình ảnh của vượn Siki, kể cả những người đang giữ rừng ở Khu Bảo tồn thiên nhiên (BTTN) Bắc Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị. Dù thế, những người giữ rừng vẫn có cách để nhận biết có bao nhiêu đàn vượn Siki đang sinh sống trong rừng.
Lần lữa mãi, cuối cùng tôi cũng được theo chân nhóm cán bộ của Khu BTTN Bắc Hướng Hóa đi điều tra, khảo sát vượn Siki.
Vượn Siki được chọn làm logo của Khu BTTN Bắc Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị.
Đó là một ngày cuối tháng 4. Gió Lào vượt dãy Trường Sơn bỏng rát như quạt lửa vào mặt.
Đoàn gồm 9 người, cứ trực chỉ hướng thôn Trĩa (xã Hướng Sơn, huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị) mà đi. Đây là địa bàn cách trở nhất của huyện Hướng Hóa với gần 3 giờ di chuyển bằng xe máy.
Đó là thời gian tối ưu đối với người có tay lái cứng, quen đường. Chứ những người lần đầu đến đây thì phải trầy trật mãi mới tìm được tới nơi.
Đến thôn Trĩa thôi vẫn chưa đủ. Phải cuốc bộ dọc suối Cát lắm ghềnh đá cheo leo thêm 3 giờ nữa, chúng tôi mới đến được khu vực nhiều khả năng có vượn Siki sinh sống. Hai bên suối này là các ngọn núi cao, khá hiểm trở nên có rất ít sự tác động của con người.
Nhân viên, cán bộ Khu BTTN Bắc Hướng Hóa (tỉnh Quảng Trị) di chuyển vào khu vực khảo sát, điều tra vượn Siki.
Dọc hành trình, từng đàn khỉ, voọc vô tư chuyền cành, kêu chí chóe, vẻ như không quan tâm đến việc có mặt của đoàn chúng tôi.
Nhiều đàn chim đủ màu sắc đua nhau hót vang. Thi thoảng còn bắt gặp từng cụm lan kim tuyến quý hiếm thả mình trên các mỏm đá lớn. Các cổ thụ cao hàng chục mét, trên đó vắt vẻo những tổ ong rừng to lớn…
Sau nhiều lần nghỉ chân rồi đi, chúng tôi cũng đã đến được nơi cần đến. Khu vực được chọn đóng lán nằm ngay dưới chân của khu rừng thường xanh núi đất, thuộc Tiểu khu 635.
Sáu nhân viên, cán bộ của Khu bảo tồn thiên nhiên Bắc Hướng Hóa chia thành 3 nhóm, vạch rừng tìm lên các đỉnh núi. Họ khảo sát trước đường đi và chọn vị trí lắp đặt máy ghi âm để ghi tiếng vượn Siki hú. Những người còn lại thì tìm cây dựng lán, buộc võng làm chỗ nghỉ qua đêm.
Lắp đặt máy ghi âm thu tiếng hú của vượn Siki ở Khu bảo tồn thiên nhiên Bắc Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị.
Anh Trần Văn Hùng - Trưởng Trạm Quản lý, bảo vệ rừng Trĩa, Khu BTTN Bắc Hướng Hóa - cho biết những chuyến khảo sát trước đó cho thấy tại khu vực Tiểu khu 635 có nhiều đàn vượn Siki sinh sống.
Loài linh trưởng này có thân hình thon nhẹ, tay chân dài, không có đuôi. Con đực có màu đen toàn thân, hai má lông màu trắng nối nhau bằng vệt trắng dưới cằm. Con cái và con non có lông màu vàng. Chúng sống theo gia đình từ 2-4 con, mỗi năm đẻ một lứa.
Vượn Siki rất tinh khôn. Chúng ăn, ngủ ngay trên cây, rất ít khi xuống mặt đất. Vì thế, quá trình điều tra, rất khó để ghi lại được hình ảnh của vượn Siki.
"Chúng tôi phải sử dụng thiết bị ghi âm SM4 ghi lại tiếng hú, rồi phân tích bằng phần mềm RAVEN để tạo phổ âm thanh tiếng hú của các đàn vượn.
Từ đó, xác định số lượng các cá thể và số đàn vượn Siki hú. Quá trình điều tra, tại mỗi điểm nghe sẽ được bố trí 3 nhóm nghe độc lập trên 3 đỉnh cao. Việc điều tra lặp lại 3 lần/3 ngày" - anh Hùng giải thích trong lúc vẫn lắp đặt máy ghi âm.
Hoàn thành mọi công việc thì cũng là lúc trời bắt đầu sẩm tối. Chúng tôi nhóm lửa, nấu ăn ngay bên dòng suối Cát với thức ăn khô mang theo và một số rau rừng hái dọc đường. Đêm, rừng cứ thế tối rất nhanh.
Đom đóm bắt đầu lập lòe bên suối. Ăn uống xong, chúng tôi lên võng tranh thủ nằm ngủ để sáng sớm hôm sau tiếp tục hành trình.
4 giờ sáng, tiếng ếch nhái dường như khản đi nhiều sau một đêm mải miết gọi bạn tình, nhưng dòng suối Cát vẫn giữ nhịp róc rách miên trường qua kẽ đá. Lúc này, anh Trần Văn Hùng khẽ đánh thức mọi người để lên đường.
Sau khi chuẩn bị tư trang, đoàn khảo sát chia nhau ra 3 hướng, tìm lên các điểm cao đã đặt máy ghi âm trước đó. Nhóm chúng tôi, ngoài anh Hùng, còn có thêm Trần Đăng - viên chức Khu BTTN Bắc Hướng Hóa.
Trời vẫn tối om. Mỗi người phải đội trên đầu một chiếc đèn pin, bám chân nhau bò lên những lèn đá dựng đứng với vô số hiểm nguy chực chờ.
Từ bờ suối lên đến điểm nghe chỉ khoảng 400 m nhưng phải mất hơn nửa giờ chúng tôi mới lên đến nơi. Máy định vị GPS cho thấy đỉnh núi này có độ cao hơn 500 m so với mực nước biển. Sau khi kiểm tra, bật máy ghi âm, mọi người tắt hết đèn pin, ngồi tựa vào gốc cây rừng chờ vượn hót. Muỗi rừng kéo đến vo ve, lao vào hút máu.
Anh Trần Văn Hùng ghi chép đặc điểm sinh cảnh, yếu tố thời tiết của khu vực điều tra
Trong lúc chờ đợi, Trần Đăng nói vừa đủ nghe, rằng vượn Siki thường hú vào lúc 5-9 giờ sáng. Tiếng hú của chúng được cho là để bảo vệ lãnh thổ, thức ăn và cũng có thể nhằm thu hút bạn tình. Đối với con đực, tiếng hú của chúng to, khỏe, ngân nga và rõ ràng. Con cái thường hú sau con đực trong đàn, kéo dài và luyến láy nhiều hơn.
Vượn Siki có tên khoa học là Nomascus siki, thuộc nhóm cực kỳ nguy cấp trong Sách Đỏ thế giới. Tại Việt Nam, loài linh trưởng này chỉ được ghi nhận tại vùng núi non 3 tỉnh Quảng Trị, Quảng Bình và Hà Tĩnh với số lượng khá khiêm tốn.
"Việc quan sát được chúng là điều rất khó, vì loài này rất tinh khôn. Chúng chỉ ở những khu rừng cao trên dưới 1.000 m, nơi không có tác động của con người. Vì thế, phương pháp điều tra điểm nghe dựa trên tiếng hú được áp dụng để đánh giá mật độ sinh trưởng của vượn Siki" - Đăng nói.
Câu chuyện chỉ ngắt quãng khi đỉnh núi cao đối diện bắt đầu xuất hiện tiếng hú của vượn Siki sau tiếng hót của chim "côi cà, côi cột". Tiếng hú phát ra từ đỉnh núi này đến đỉnh núi kia. Đàn này dừng hú thì đàn khác tiếp nối. Nào là "hiu…u….u hà…à…à", "hiu…u…u huýt chồ", "chìu huýt, chìu huýt", "quýt…uýt…uýt…uýt…". Cả khu rừng cứ chìm trong bản hợp âm của vượn Siki như thế, nghe thích tai lạ lùng.
Cả anh Hùng và Đăng đều dỏng tai lắng nghe để xác định góc phương vị, khoảng cách từ điểm nghe đến vị trí đàn vượn hú. Họ tỉ mẩn ghi chép lại tọa độ điểm nghe, thời gian, tần suất, âm lượng và số lượng cá thể hú.
Ngay cả đặc điểm sinh cảnh, các yếu tố thời tiết cũng được ghi chép lại tỉ mỉ. Đây là những căn cứ để điều tra, xác định khu vực sinh sống, số lượng cá thể, số lượng đàn vượn Siki trong lâm phần đơn vị này quản lý.
Theo anh Hùng, có những thời điểm đoàn điều tra gặp mưa, không thể thu được tiếng hú của vượn Siki nên phải nán lại rừng nhiều ngày để tiếp tục điều tra.
Quá trình này, các thành viên trong đoàn đối diện với rất nhiều hiểm nguy như bị rắn độc cắn, sốt rét rừng hay té ngã...
Vào năm 2022, qua điều tra, Ban Quản lý Khu BTTN Bắc Hướng Hóa xác định trong lâm phần đơn vị quản lý có khoảng 112 đàn với 336 cá thể vượn Siki sinh sống.
Đó là kết quả sau một năm trời cán bộ của đơn vị này phối hợp với đơn vị tư vấn xây dựng đề cương, lên kế hoạch và nằm rừng điều tra.
Ông Hà Văn Hoan, Giám đốc Ban Quản lý Khu BTTN Bắc Hướng Hóa, cho biết khu vực vượn Siki phân bố chủ yếu là những khu rừng kín lá rộng thường xanh nhiệt đới giàu và trung bình.
Cụ thể, trong 21 tiểu khu rừng thuộc các xã Hướng Lập, Hướng Việt, Hướng Sơn và Hướng Linh (huyện Hướng Hóa) đều ghi nhận có vượn Siki sinh sống.
Đoàn khảo sát kiên nhẫn chờ vượn Siki cất tiếng hú ở Khu bảo tồn Thiên nhiên Bắc Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị.
Theo ông Hoan, vượn Siki là một trong những loài linh trưởng được quan tâm ở Việt Nam và trên toàn thế giới. Tuy nhiên, nguồn tài trợ bảo tồn loài này còn rất hạn chế, đặc biệt là các nguồn kinh phí từ trong nước.
"Vì tốc độ sinh sản của chúng rất chậm, sự phát triển lại kéo dài, nên chúng rất dễ tuyệt chủng nếu không được quan tâm bảo vệ, bảo tồn" - ông Hà Văn Hoan lo lắng.
Hai mối đe dọa
Theo ông Hà Văn Hoan, ở nhiều nơi, do có tiếng hót to và dài, đồng thời con cái có màu sắc sặc sỡ nên vượn Siki thường là đối tượng của hoạt động săn bắt động vật hoang dã. Bên cạnh đó, việc phá hủy sinh cảnh là mối đe dọa gián tiếp đến môi trường sinh sống của vượn Siki.
"Nắm bắt 2 mối đe dọa đến loài linh trưởng này nên thời gian qua chúng tôi đã không ngừng tuyên truyền, vận động người dân cùng chung tay bảo vệ rừng và bảo tồn loài. Cùng với đó là tăng cường hoạt động tuần tra, giám sát nhằm xác định xu hướng phát triển của quần thể, từ đó có các kế hoạch bảo tồn hữu hiệu" - ông Hoan khẳng định.
Mặc dù là nhóm có nhiều kinh nghiệm nhất nhưng những lao động từ 25 tới 40 tuổi lại có tỷ lệ thất nghiệp cao nhất. Báo cáo tình hình lao động thất nghiệp của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội có thể lý giải được vấn đề này.
Chia sẻ
TPHCM yêu cầu các sở, ngành, địa phương tăng cường quản lý, bình ổn giá vật liệu xây dựng; kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thổi giá, bảo đảm nguồn cung cho các công trình trọng điểm và dự án dân sinh cấp bách.
Chia sẻ
Phòng cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Hưng Yên vừa đấu tranh, làm rõ vụ việc có dấu hiệu sản xuất hàng giả là lương thực thực phẩm, phụ gia thực phẩm (cà phê) của Công ty Cổ phần Detech Konnai.
Chia sẻ
Trên cơ sở đề xuất của Việt Nam và các nước, ASEAN đã thông qua Tuyên bố Lãnh đạo ASEAN về các Hành động ưu tiên củng cố tự cường khu vực ứng phó với các hệ lụy từ tình hình Trung Đông.
Chia sẻ
Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) vừa công bố các cam kết tài chính khổng lồ cho Đông Nam Á và châu Á. Trong đó, Việt Nam là một trong những điểm đến chính của những dòng vốn mới này.
Chia sẻ
Trong ký sự “Đi tìm sự tích về khẩu hiệu Cho mùa bội thu”, anh Trọng ngược dòng tư liệu và ký ức để kể lại hành trình hình thành, lan tỏa của một khẩu hiệu đặc biệt - từ một sáng tạo thương hiệu đến một cam kết bền lâu với nông nghiệp Việt Nam.
Chia sẻ
Ngày 8/5/2026 tại Colombo, Sri Lanka, Trước sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Sri Lanka Harini Amarasuriya cùng lãnh đạo cấp cao hai nước, Vietjet chính thức công bố đường bay thẳng giữa TP.Hồ Chí Minh và Colombo tại Diễn đàn Hợp tác Thương mại, Đầu tư và Du lịch Việt Nam – Sri Lanka.
Chia sẻ
Ninh Bình FC vs Hải Phòng FC là trận đấu thuộc vòng 22 V.League 2025/2026 và đội chủ nhà có những ưu thế nhất định để hoàn thành mục tiêu giành chiến thắng.
Chia sẻ
TPHCM triển khai chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về nhà ở và thị trường bất động sản, trong đó yêu cầu cắt giảm tối thiểu 50% thời gian, chi phí thủ tục hành chính, đẩy nhanh nhà ở xã hội, tháo gỡ dự án chậm triển khai và công khai minh bạch thông tin thị trường.
Chia sẻ
Thiết kế đẹp, đổi pin nhanh, chi phí thấp - VinFast Feliz II đang chinh phục người dùng bằng những giá trị thực tế trong từng trải nghiệm sử dụng.
Chia sẻ
Chiều ngày 08/5, tại trụ sở Tỉnh ủy Ninh Bình, Đoàn công tác của Agribank đã có buổi làm việc và trao tặng 5 tỷ đồng an sinh xã hội nhằm đồng hành cùng cấp ủy, chính quyền địa phương chăm lo đời sống nhân dân, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh. Qua đó tiếp tục khẳng định vai trò, trách nhiệm của định chế tài chính nhà nước hàng đầu chủ lực trong phát triển khu vực “tam nông”, tiên phong, bền bỉ thực hiện trách nhiệm với cộng đồng, kiến tạo nền tảng phát triển bền vững.
Chia sẻ
Giữa các cánh đồng lộng gió của xã Tân Kỳ, TP Hải Phòng (trước đây thuộc huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương), cái tên “Hát sáng chế” - ông Phạm Văn Hát - từ lâu đã trở thành đại diện của trí tuệ và nghị lực nhà nông. Ông là nông dân sáng chế máy nông nghiệp, là “cha đẻ” của “Robot đặt hạt” Made in Vietnam đã có mặt tại 15 quốc gia, cùng hàng chục thiết bị máy móc độc đáo giải phóng sức lao động cho hàng vạn người nông dân.
Chia sẻ
Từng được xem là vùng sâu heo hút nhất TPHCM, nơi đất nhiễm phèn, đường lầy lội mỗi mùa mưa, xã Bình Lợi hôm nay đang đứng trước bước ngoặt lớn khi được TPHCM đưa vào danh sách rà soát đủ tiêu chí để xem xét lên phường.
Chia sẻ
Quý 1/2026, nhiều doanh nghiệp lớn tăng mạnh tốc độ tạo doanh thu. Vingroup chỉ mất 32 phút để thu về 1 triệu USD, trong khi Vinhomes gây bất ngờ khi rút ngắn từ 215 phút xuống còn 52 phút.
Chia sẻ
Cơ quan chức năng tỉnh Quảng Trị đang vào cuộc xác minh những phản ánh liên quan đến tình trạng khách hàng được yêu cầu nộp tiền “đặt cọc giữ chỗ, khóa căn” tại một số dự án nhà ở xã hội khi chưa hoàn tất quy trình xét duyệt điều kiện mua theo quy định pháp luật, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tranh chấp và ảnh hưởng quyền tiếp cận nhà ở xã hội của người dân.
Chia sẻ
Rạng sáng 9/5, lực lượng chức năng Hà Nội vớt thi thể cô gái 23 tuổi dưới sông Tô Lịch, đoạn qua phường Định Công,Hà Nội. Vụ việc được cho xảy ra sau khi nạn nhân cãi vã với một nam thanh niên.
Chia sẻ
Ôtô chở vật liệu xây dựng đang lưu thông trên đường Vành đai 3, đoạn qua phường Thanh Xuân, Hà Nội thì bất ngờ bốc cháy dữ dội, ngọn lửa bao trùm toàn bộ phương tiện khiến chiếc xe bị thiêu rụi.
Chia sẻ
Thượng úy Phan Văn Quyết, Trợ lý Ban Chỉ huy Quân sự xã Tả Van, tỉnh Lào Cai đã dũng cảm lao xuống giữa dòng nước lũ, kịp thời cứu một người dân bị mắc kẹt tại suối Mường Hoa.
Chia sẻ
Các lễ kỷ niệm trên toàn quốc nhằm tôn vinh lòng dũng cảm và sự hy sinh của các cựu chiến binh và những người anh hùng đã ngã xuống trong Thế chiến II đã diễn ra trong những ngày qua.
Chia sẻ
Lăng mộ Hoàng đế Quang Tự bị cướp phá. Sau đó, trong quá trình khai quật, các chuyên gia đã phát hiện ra một bí mật được giấu kín trong bàn tay hoàng đế này.
Chia sẻ
Ban Tổ chức Tỉnh ủy Khánh Hòa vừa công bố các quyết định về công tác cán bộ. Bà Thái Thị Lệ Hằng - Giám đốc Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa đến nhận công tác tại Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch và bổ nhiệm giữ chức vụ Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Chia sẻ
Nếu Bắc Ninh FC lên V.League, HLV Park Hang-seo sẽ trở lại cầm quân?; Real Madrid tiến hành đàm phán với HLV Jose Mourinho; Chelsea và Newcastle đều muốn có Darwin Nunez.
Chia sẻ
TPHCM tiếp tục tháo gỡ vướng mắc pháp lý tại các dự án nhà ở, trong đó có việc cấp sổ hồng cho người mua chỗ đậu xe ô tô. Động thái này không chỉ giải quyết quyền lợi cho cư dân mà còn mở ra góc nhìn mới về thị trường bất động sản gắn với tài sản phụ trợ.
Chia sẻ
Một bé trai 4 tuổi ở thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh (Trung Quốc) đã sống sót một cách kỳ diệu sau khi rơi từ cửa sổ căn hộ ở tầng 11 xuống đất.
Chia sẻ
"Giáo sư Xoay", MC của Ai là triệu phú - Đinh Tiến Dũng - sẽ bước vào Anh trai vượt ngàn chông gai 2026 cùng cái tên thú vị Dũng DT.
Chia sẻ
Trước tình trạng nhiều đối tượng dùng trang web, facebook giả mạo các khách sạn, khu du lịch để lừa đảo, chiếm đoạt tiền cọc, Công an tỉnh Lâm Đồng đã có khuyến cáo nóng.
Chia sẻ
Công an TP.Đà Nẵng phát hiện tại một số khu vực đồi núi có dấu hiệu bị các đối tượng lợi dụng để thăm dò, khai thác vàng sa khoáng trái phép bằng phương thức thủ công như dùng cuốc, xẻng, xà beng đào bới đất đá nhằm tìm kiếm khoáng sản.
Chia sẻ
3 con giáp này bắt đầu bước vào giai đoạn đổi vận mạnh mẽ sau khoảng thời gian âm thầm nỗ lực và không ngừng cố gắng. Tháng 5 mở ra nhiều cơ hội...
Chia sẻ
Nước chanh là thức uống quen thuộc, nhưng một ly nước chanh ấm buổi sáng lại được xem là thói quen tốt cho sức khỏe. Duy trì mỗi ngày, đặc biệt trong 7 ngày liên tục, có thể giúp cơ thể ghi nhận những thay đổi tích cực.
Chia sẻ
Trụ ATM của một ngân hàng có chi nhánh tại Cà Mau, nằm trên đường Ngô Quyền, phường An Xuyên, tỉnh Cà Mau bị cháy rụi lúc sáng sớm, ước thiệt hại khoảng 600 triệu đồng.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Đức Nghĩa
