Bỏ về quê làm nông dân, một người Hòa Bình biến rác gì thành tiền, thu 500 triệu/năm?

Có những người trẻ chọn phố thị phồn hoa để lập nghiệp, nhưng cũng có những trái tim nặng tình với mảnh đất quê hương, dám từ bỏ công việc với mức lương cao ở "xứ sở mặt trời mọc" Nhật Bản để trở về, viết nên câu chuyện làm giàu ngay trên chính quê nhà.

Từ xứ người trở về, quyết tâm làm giàu trên mảnh đất cha ông

Nhìn cơ ngơi trang trại xanh mướt, vườn cây sai quả, đàn vật nuôi khỏe mạnh và những chum rượu ngô men lá thơm lừng đang ủ, ít ai nghĩ rằng chủ nhân của nó, chị Bùi Thị Châm, lại từng có thời gian bôn ba lao động ở nước ngoài.

Cuộc sống xa quê mang lại cho chị nguồn vốn tích lũy quý báu, nhưng hơn hết là hun đúc trong chị ý chí tự cường và khát vọng được đóng góp, được làm giàu ngay trên chính mảnh đất nơi mình sinh ra và lớn lên.

Sau một thời gian trăn trở, tính toán, chị Châm đưa ra một quyết định khiến nhiều người bất ngờ - trở về quê, làm nông nghiệp. Không phải làm nông theo lối truyền thống "sáng vác cuốc ra đồng", chị nhìn thấy tiềm năng to lớn từ diện tích đất đai sẵn có của gia đình và hướng đi của thị trường - đó là nông nghiệp sạch, nông nghiệp tuần hoàn, tạo ra những sản phẩm chất lượng, an toàn cho sức khỏe.

"Khi tôi nói về quyết định này, cũng có người lo lắng, bảo ở nước ngoài sướng thế không ở, lại về quê làm ruộng làm vườn cho vất vả. Nhưng tôi tin vào mảnh đất quê mình. Hơn nữa, tôi thấy mô hình nông nghiệp hiện đại, nông nghiệp sạch đang là xu hướng. Nếu mình chịu khó học hỏi, áp dụng khoa học kỹ thuật và làm bằng cả cái tâm thì nhất định sẽ thành công", chị Châm cười hiền chia sẻ.

Quyết là làm. Với nguồn vốn tích lũy được và sự đồng lòng, ủng hộ của chồng, chị Châm bắt tay vào gây dựng mô hình kinh tế tổng hợp trên tổng diện tích 7ha. Đây là một quy mô không nhỏ đối với một hộ gia đình ở nông thôn, đòi hỏi sự đầu tư lớn, cả về tiền bạc, công sức và trí tuệ.

Mô hình "khép kín" độc đáo - biến phụ phẩm thành "vàng"

Điểm đặc sắc nhất, làm nên sự hiệu quả và bền vững cho trang trại của vợ chồng chị Châm chính là mô hình sản xuất "khép kín", tận dụng tối đa các phụ phẩm để giảm chi phí, tăng năng suất và thân thiện với môi trường.

"Không có gì bỏ đi cả, cái gì cũng có thể tái sử dụng, cái gì cũng có thể "đẻ" ra tiền nếu mình biết cách làm", chị Châm tâm sự.

Trên diện tích 7ha, chị Châm bố trí hợp lý các khu vực trồng trọt và chăn nuôi. Đất đai được tận dụng triệt để để trồng các loại cây làm thức ăn chăn nuôi như cỏ voi, ngô, sắn, chuối... Đây là nguồn thức ăn xanh dồi dào, đảm bảo dinh dưỡng cho đàn vật nuôi.

Chăn nuôi là mũi nhọn chính, vợ chồng chị Châm tập trung vào hai vật nuôi chủ lực là gà và lợn rừng lai. Đáng nói là phương pháp chăn nuôi hoàn toàn theo hướng sạch. Chuồng trại được vệ sinh kỹ lưỡng, vật nuôi được cho ăn bằng nguồn thức ăn tự nhiên, không sử dụng cám công nghiệp hay chất tăng trọng một cách bừa bãi.

Bí quyết nằm ở chỗ chị tận dụng nguồn "bã rượu" sau khi nấu rượu ngô truyền thống. Thay vì đổ bỏ gây ô nhiễm, bã rượu được ủ men vi sinh, kết hợp với thân cây chuối băm nhỏ, cỏ voi, ngô, sắn... tạo thành một hỗn hợp thức ăn ủ chua giàu dinh dưỡng cho đàn lợn rừng lai. Đàn lợn được nuôi trong môi trường bán hoang dã, thịt chắc, thơm ngon, được thị trường ưa chuộng. Mỗi năm, gia đình chị nuôi một lứa lợn rừng lai theo tiêu chuẩn sạch, cho chất lượng đầu ra ổn định.

Đối với đàn gà, chị Châm cũng áp dụng quy trình chăn nuôi sạch tương tự. Trung bình mỗi năm gia đình chị nuôi 2 lứa gà với số lượng từ 1.000 - 1.200 con. Đặc biệt, năm 2024, chị đã mạnh dạn mở rộng quy mô, nuôi thành công 5.000 con gà thịt. Đây là một bước nhảy vọt, cho thấy sự tin tưởng vào mô hình và khả năng đáp ứng thị trường của gia đình.

Không chỉ dừng lại ở đó, phân từ chăn nuôi lợn và gà được thu gom, xử lý để làm phân bón hữu cơ cho cây trồng. Nước thải chăn nuôi sau xử lý được dùng để tưới cỏ hoặc cho xuống ao nuôi cá, tạo thành một hệ sinh thái tuần hoàn hoàn chỉnh. Cỏ lại được dùng nuôi cá hoặc làm thức ăn cho vật nuôi. Cây trồng (như ngô lấy hạt, sắn, chuối) lại cung cấp nguyên liệu cho thức ăn chăn nuôi hoặc sản xuất rượu. Cứ thế, một vòng tuần hoàn khép kín được hình thành, vừa tiết kiệm chi phí mua thức ăn, phân bón, vừa giảm thiểu tối đa rác thải, ô nhiễm môi trường.

"Làm theo kiểu này tuy vất vả hơn chút nhưng hiệu quả lắm. Vừa tiết kiệm được tiền cám, tiền phân, lại vừa tạo ra sản phẩm sạch thật sự. Đất đai thì ngày càng tơi xốp, màu mỡ hơn", chị Châm giải thích.

Nhờ mô hình sản xuất thông minh này, tổng thu nhập hàng năm của gia đình chị Châm luôn đạt mức ấn tượng, dao động từ 300 - 500 triệu đồng. Đây là một con số đáng mơ ước đối với nhiều hộ nông dân, chứng minh hiệu quả rõ rệt của việc áp dụng nông nghiệp sạch và kinh tế tuần hoàn.

Xây dựng thương hiệu gà thả đồi

Ngoài chăn nuôi và trồng trọt, chị Châm còn đặc biệt chú trọng đến việc giữ gìn và phát triển các sản phẩm truyền thống của địa phương. Nổi bật nhất là sản phẩm rượu ngô men lá - một đặc sản của vùng cao Hòa Bình. Rượu được nấu từ ngô trồng trên chính đất nhà, kết hợp với men lá truyền thống, cho ra hương vị đặc trưng, thơm ngon khó lẫn.

Không chỉ có rượu ngô, chị còn mở rộng sản xuất thêm rượu gạo, nếp cái hoa vàng, nếp cẩm và các loại rượu ngâm từ nguyên liệu tự nhiên như ngô tím, ngô ngọt, ổi, sáp ong... Tất cả nguyên liệu đều được lựa chọn kỹ lưỡng, ưu tiên nguồn tại chỗ để đảm bảo chất lượng và truy xuất nguồn gốc.

Với tư duy nhạy bén với thị trường, chị Châm nhận thấy xu hướng tiêu dùng ngày càng ưu tiên các sản phẩm sạch, tiện lợi và có nguồn gốc rõ ràng. Thay vì chỉ bán vật nuôi sống, chị đã mạnh dạn đầu tư vào khâu sơ chế, chế biến tại nhà. Đàn gà sau khi xuất chuồng được làm sạch, hút chân không và đóng gói cẩn thận. Việc này không chỉ giúp sản phẩm giữ được độ tươi ngon lâu hơn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm mà còn tạo sự tiện lợi tối đa cho người tiêu dùng.

Đặc biệt, sản phẩm gà thịt của gia đình chị với thương hiệu "gà sạch Luân Châm" (ghép từ tên chồng chị là anh Luân và tên chị là Châm) đã nhanh chóng chiếm được lòng tin và nhận được phản hồi tích cực từ khách hàng. Tiếng lành đồn xa, ngày càng có nhiều người biết đến và tìm mua "gà sạch Luân Châm".

Không dừng lại ở các kênh bán hàng truyền thống, vợ chồng chị Châm còn rất năng động trong việc quảng bá sản phẩm trên các nền tảng mạng xã hội. Việc xây dựng các kênh online giúp sản phẩm của gia đình tiếp cận được một lượng lớn khách hàng, không chỉ trong huyện, trong tỉnh mà còn vươn ra các địa phương khác. Sự minh bạch về quy trình chăn nuôi sạch, hình ảnh chân thực về trang trại đã tạo dựng được niềm tin vững chắc nơi người tiêu dùng.

Nông nghiệp tuần hoàn, phát triển du lịch nông nghiệp

Khi được hỏi về những dự định trong tương lai, đôi mắt chị Châm sáng lên đầy nhiệt huyết. Chị chia sẻ rằng hành trình phía trước vẫn còn nhiều điều để học hỏi và khám phá.

"Tôi vẫn mong muốn được học hỏi thêm kiến thức kỹ thuật, đặc biệt là về nông nghiệp hữu cơ và các phương pháp chế biến sâu để nâng cao giá trị sản phẩm", chị bộc bạch. Cũng theo chị Châm, kế hoạch trước mắt là tiếp tục mở rộng quy mô chăn nuôi, tăng số lượng vật nuôi, đa dạng hóa cây trồng theo hướng hữu cơ.

Chị cũng đang nghiên cứu và thử nghiệm các sản phẩm mới như gà ủ muối, các loại rượu ngâm đặc sản khác để đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường.

Một trong những mục tiêu quan trọng mà gia đình chị Châm đang hướng tới là xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu cho các sản phẩm, cải thiện mẫu mã bao bì để sản phẩm trông bắt mắt, chuyên nghiệp hơn.

Việc đăng ký chứng nhận sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) cũng nằm trong lộ trình phát triển của trang trại. Đây sẽ là "giấy thông hành" quan trọng khẳng định chất lượng, uy tín của sản phẩm, giúp "gà sạch Luân Châm" và các sản phẩm khác vươn xa hơn trên thị trường.

Đặc biệt, với tiềm năng về cảnh quan và mô hình sản xuất độc đáo, chị Châm đang ấp ủ kế hoạch kết hợp mô hình sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch trải nghiệm nông nghiệp.

Du khách đến trang trại không chỉ được tham quan quy trình chăn nuôi, trồng trọt sạch, tìm hiểu về mô hình "khép kín", mà còn có thể tham gia các hoạt động trải nghiệm như cho gà ăn, thu hoạch rau củ, tìm hiểu cách nấu rượu ngô truyền thống...

Đây là hướng đi đầy hứa hẹn, không chỉ giúp quảng bá sản phẩm trực tiếp mà còn tạo thêm nguồn thu từ dịch vụ du lịch và lan tỏa câu chuyện về nông nghiệp sạch đến với cộng đồng.

Câu chuyện về chị Bùi Thị Châm không chỉ là câu chuyện cá nhân về sự thành công trên con đường khởi nghiệp nông nghiệp, mà còn là minh chứng sống động cho thấy người nông dân hoàn toàn có thể làm giàu ngay trên mảnh đất quê hương.

Người nông dân ấy có ý chí, dám đổi mới, dám áp dụng khoa học kỹ thuật và làm việc một cách bài bản, chuyên nghiệp.

Mô hình kinh tế tổng hợp "khép kín" của chị Châm đang trở thành một điểm sáng ở xã Bình Sơn, huyện Kim Bôi, truyền cảm hứng và mở ra những hướng đi mới cho người nông dân trong hành trình xây dựng nông thôn mới và nâng cao chất lượng cuộc sống.

×