Nguyễn Thị Thúy (Ban quản lý di tích tỉnh/Cổng TTĐT Bắc Ninh)
Thứ hai, ngày 29/05/2023 05:01 GMT+7
Bình luận
0
Theo các sách Đại Việt lịch triều Đăng khoa thực lục, Liệt truyện đăng khoa lục, Lịch triều đăng khoa lục v.v… thì từ thời Trần đến thời Nguyễn, làng Tam Sơn có những vị đại khoa như: Nguyễn Quán Quang, Ngô Luân, Nguyễn Nghiêm, Nguyễn Úc, Ngô Thầm, Nguyễn Khiết Tú, Nguyễn Huy Tái, Nguyễn Tự Cường, Ngô Miễn Thiệu, Nguyễn Hòa Trung, Nguyễn Tảo, Nguyễn Vân Quang, Nguyễn Đạo Quán, Ngô Diễn, Ngô Trạch, Ngô Sách Thí, Ngô Sách Dụ, Ngô Sách Tuân, Ngô Sách Tố, Nguyễn Thiện Kế. Thật đúng với câu ca:
Tam Sơn có đất ba gò
Của trời vô tận một kho nhân tài.
Nguyễn Quán Quang lúc nhỏ có tên là Nguyễn Quan Quang, quê ở xã Tam Sơn, huyện Đông Ngàn, trấn Kinh Bắc (nay thuộc phường Tam Sơn, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh).
Ông sinh ra trong một gia đình nghèo. Vì hoàn cảnh gia đình không đủ tiền đi học nên ông thường lân la ngoài cửa lớp nghe thầy dạy học trò trong làng học sách Tam tự kinh, sau đó ông dùng gạch non viết xuống sân. Thầy giáo thấy chữ của Nguyễn Quán Quang liền nhận làm học trò.
Nguyễn Quán Quang nổi tiếng thông minh học một biết mười. Chẳng bao lâu, ông đã thông kinh, thuộc sử, ứng khẩu thành thơ, luận bàn việc đời thông thái uyên thâm. Ông dự kỳ thi Hương, đậu luôn giải Nguyên.
Lớp học theo đạo Khổng giáo thời xưa-nơi xuất hiện các nhân tài, những người đỗ đại khoa, đỗ Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa...
Đến kỳ thi Hội lại đỗ luôn Hội nguyên. Khi vua Trần Thái Tông mở khoa thi Đại tỉ thủ sĩ vào năm Bính Ngọ (1246), niên hiệu Thiên Ứng Chính Bình thứ 15, có danh hiệu Tam khôi gồm: Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa. Trong kỳ thi này, Nguyễn Quán Quang đã đậu Trạng nguyên; Phạm Văn Tuấn đậu Bảng nhãn; Vương Hữu Phùng đậu Thám hoa.
Nguyễn Quán Quang chính là vị Trạng nguyên đầu tiên của nước Đại Việt. Trong danh sách 47 vị trạng nguyên treo ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) thì Nguyễn Quán Quang được ghi đầu tiên rồi sau đó mới là Nguyễn Hiền.
Sau khi vinh quy bái tổ, ông vào chầu vua để được ra xuất chính.Trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông Cổ lần thứ nhất năm 1258, Nguyễn Quán Quang có nhiều cống hiến cho triều đình nên được vua thăng đến chức Bộc xạ (tương đương Tể tướng). Khi làm quan ông hết lòng vì dân vì nước, thanh liêm, trung thực, được trong triều ngoài dân mến phục cả tài lẫn đức.
Khi về già, ông về quê hương mở trường dạy học, sống đời thanh đạm. Nơi Nguyễn Quán Quang dạy học về sau dân dựng lên một ngôi chùa gọi là chùa Linh Khánh.
Ngôi chùa Linh Khánh về sau không còn nữa, nhưng vẫn còn một cây hương đá tạc vào năm Chính Hoà thứ 18 năm 1697.
Nội dung ghi trên bia nói về công đức của trạng nguyên Nguyễn Quán Quang với dân làng. Sau khi ông mất, dân làng lập đền thờ ông trên núi Viềng. Dân làng Tam Sơn thờ ông làm Thành Hoàng làng, gọi là Bản thổ Thành Hoàng, Đại vương Phúc Thần. Triều đình cũng truy phong ông là Đại tư không.
Hàng năm cứ vào dịp 22 tháng chạp âm lịch, dân làng lại tổ chức “ Tế phong mã” để tưởng nhớ vị Trạng nguyên tài năng và ân đức của quê hương Kinh Bắc. Đồng thời giáo dục truyền thống khoa bảng hiếu học của quê hương, đất nước cho thế hệ trẻ hôm nay và mai sau.
Uzbekistan vs Colombia là cuộc so tài thuộc lượt trận đầu tiên bảng K World Cup 2026 và đại diện Nam Mỹ đủ sức thắng ngay ở hiệp 1.
Chia sẻ
Hoa hậu Tiểu Vy khoe vòng một gợi cảm, ca sĩ Dương Hoàng Yến mừng tuổi mới... là những thông tin đáng chú ý của showbiz 24h.
Chia sẻ
Vào những ngày hè oi bức, một bát canh rau mồng tơi nấu tôm hoặc nấu mướp luôn là lựa chọn hàng đầu để giải nhiệt. Không chỉ là một loại rau dân dã, ngon miệng trong mâm cơm Việt, mồng tơi còn được ví như một "vị thuốc xanh" với nguồn dinh dưỡng vô cùng phong phú.
Chia sẻ
Thủ tướng cho biết Việt Nam quan tâm hợp tác với các doanh nghiệp công nghiệp mũi nhọn của Cộng hòa Tatarstan và Chính phủ Việt Nam cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp Tatarstan.
Chia sẻ
Uzbekistan vs Colombia là cuộc so tài thuộc lượt trận đầu tiên bảng K World Cup 2026 và đại diện Nam Mỹ đủ sức giành 3 điểm một cách thuyết phục.
Chia sẻ
Cựu thư ký báo chí của Tổng thống Ukraine Zelensky, Yulia Mendel, tuyên bố rằng ông đang nói dối các đối tác phương Tây về chiến thắng được cho là của Ukraine.
Chia sẻ
3 cây cảnh dưới đây không cầu kỳ chăm bón, hợp với người bận rộn và người kỹ tính yêu cái đẹp. Chỉ cần đặt đúng chỗ, ngôi nhà tự khắc "sinh vượng khí".
Chia sẻ
Có tên trong đội hình xuất phát trận Argentina vs Algeria, Lionel Messi chính thức trở thành cầu thủ đầu tiên ra sân ở 6 kỳ World Cup trước cả Ronaldo.
Chia sẻ
Tết Đoan Ngọ (hay Tết Đoan dương) ngày 5/5 âm lịch từ lâu đã là một nét đẹp văn hóa truyền thống mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc của người Việt. Nhằm gìn giữ và phát huy di sản phi vật thể của kinh đô xưa, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội đã chính thức khai mạc không gian trưng bày chuyên đề “Tết Đoan Ngọ xưa và nay” tại Khu di sản Hoàng thành Thăng Long.
Chia sẻ
Giá xăng dầu hôm nay 17/6, sau nhiều tháng neo cao do ảnh hưởng bởi chiến sự Mỹ và Iran, giá dầu thô lao dốc, xuống dưới 80 USD/thùng.
Chia sẻ
Ở trận ra quân tại bảng I World Cup 2026, tiền đạo Erling Haaland toả sáng với cú đúp bàn thắng cùng 1 pha kiến tạo giúp Na Uy nhẹ nhàng giành chiến thắng 4-1 trước Iraq.
Chia sẻ
Dân Việt gửi tới quý độc giả link xem trực tiếp Argentina vs Algeria trên VTV3. Trận đấu này sẽ diễn ra vào lúc 8h00 ngày 17/6 (theo giờ Việt Nam).
Chia sẻ
Đến khi biết ghép vần, biết đọc những chữ đầu tiên, em đã phát hiện ra trên tường nhà mình có rất nhiều giấy khen, huy chương kháng chiến chống Mỹ mang tên của bà cố. Cảm giác em lúc ấy cứ như phát hiện một kho báu: “A thì ra ngay trong nhà mình cũng có một người anh hùng đã góp công trong sự nghiệp giành độc lập thống nhất cho đất nước”.
Chia sẻ
Trao đổi với PV Dân Việt, PGS.TS Bùi Thị An, đoàn Đại biểu phụ nữ Hà Nội, Chủ tịch Hội Nữ trí thức Hà Nội cho biết, bản thân rất vinh dự 5 lần được tham gia các kỳ Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc. Bà là đại biểu cao tuổi nhất Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV.
Chia sẻ
Hội nghị Chăn nuôi thú y heo thế giới lần thứ 28 (IPVS 2026) chính thức khai mạc tại TP.HCM ngày 16/6, quy tụ hàng nghìn chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp từ nhiều quốc gia, với gần 1.000 báo cáo khoa học về chăn nuôi, thú y và phòng chống dịch bệnh trên heo.
Chia sẻ
Thủy sản là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng của ngành nông nghiệp và môi trường với tốc độ tăng trưởng giá trị gia tăng bình quân cao hơn tốc độ tăng trưởng GDP nông - lâm - thủy sản.
Chia sẻ
Sáp nhập thôn, tổ dân phố là vấn đề đang nhận được sự quan tâm lớn từ dư luận, đặc biệt là câu hỏi: Ai có quyền đặt tên thôn mới? Liệu người dân có được tự quyết hay phụ thuộc vào cơ quan nhà nước quyết định?
Chia sẻ
Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng yêu cầu Cơ quan Thường trực Hội đồng tiếp thu đầy đủ các ý kiến, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, văn bản trình Thủ trưởng Bộ Quốc phòng xem xét, quyết định việc bổ nhiệm các chức danh Tư pháp đợt 1 năm 2026 theo quy định.
Chia sẻ
Sở hữu quỹ đất lên tới 29.500 ha, lớn nhất thị trường bất động sản Việt Nam, Vinhomes cho biết sẽ không tiếp tục mở rộng quỹ đất trong nước. Thay vào đó, doanh nghiệp tập trung nâng cao chất lượng dự án, tối ưu hiệu quả khai thác và hướng tới tăng trưởng bền vững trong những năm tới.
Chia sẻ
Hàng loạt dự án công nghệ cao, bán dẫn, logistics, hạ tầng và dịch vụ quy mô lớn tại Khu thương mại tự do Đà Nẵng sẽ được hưởng cơ chế giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá khi đáp ứng điều kiện về lĩnh vực và vốn đầu tư.
Chia sẻ
Không chỉ chia tay 3 ngoại binh, Ninh Bình FC còn chia tay 2 thành viên Ban huấn luyện, trong đó có HLV Bae Ji-won - người từng có thời gian ngắn nắm “ghế nóng” ở sân Ninh Bình Arena.
Chia sẻ
Cá thòi lòi thích nghi tốt với sự thay đổi môi trường từ nước ngọt, nước lợ đến nước mặn, nên sinh trưởng tốt ở xã Cù Lao Dung, TP Cần Thơ (địa phận huyện Cù Lao Dung, tỉnh Sóc Trăng cũ).
Chia sẻ
Với chi phí thấp nhưng hiệu quả cao, EW Lima đang được xem là một trong những công nghệ làm thay đổi cục diện chiến tranh hiện đại.
Chia sẻ
Giá vàng hôm nay 17/6, vàng SJC và nhẫn duy trì đà tăng mạnh ngày thứ 3 liên tiếp. Trong khi, giá vàng thế giới cũng tiếp tục tăng cao hơn.
Chia sẻ
Tôi biết rằng một nền tảng giáo dục vững chắc là điều vô cùng quan trọng và việc học là để mỗi người bước vào đời khi sau lưng không có điểm tựa, điều quan trọng ở đây không phải là kết quả của việc học tập khiến bạn nhất định sẽ trở thành ai đó mà là để bạn tin rằng mình có thể trở thành một ai đó.
Chia sẻ
Xã Chế Tạo, tỉnh Lào Cai có địa bàn rộng, địa hình hiểm trở, khiến nguy cơ phá rừng, khai thác lâm sản trái phép luôn tiềm ẩn. Trước thực tế đó, địa phương tăng cường phối hợp tuần tra, kiểm tra liên vùng nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn vi phạm ngay từ cơ sở.
Chia sẻ
3 mỹ nhân phim xưa nổi bật của màn ảnh Việt: Quỳnh Lam, Nhật Kim Anh, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Tuyến và dấu ấn nhan sắc vượt thời gian.
Chia sẻ
Người bệnh có tiền sử nhiều lần phẫu thuật ổ bụng và đường mật, khiến ca mổ tiềm ẩn nhiều khó khăn, nguy cơ dính phức tạp và biến chứng cao.
Chia sẻ
Thị trường quả thanh long tại Tây Ninh và khu vực Nam bộ nói chung đang bước vào giai đoạn chuyển giao đầy biến động trước áp lực thu hoạch từ Trung Quốc vào tháng 8 tới. Trồng thanh long theo tiêu chuẩn VietGAP, đặc biệt thanh long tiêu chuẩn GlobalGAP thị trường rộng hơn.
Chia sẻ
Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An mong muốn, mỗi thôn, bản, vùng sản xuất trên địa bàn cần có những “nhà nông thế hệ mới” làm hạt nhân: Biết làm ăn, biết thị trường, biết công nghệ, biết tập hợp bà con, biết làm gương và biết chia sẻ kinh nghiệm để cùng nhau làm giàu.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
