Dấu ấn tân Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng sau hơn 1 năm ngồi "ghế nóng" Bộ Tài chính

Sáng 8/4, tại kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, với 100% đại biểu có mặt tán thành, Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm ông Nguyễn Văn Thắng giữ chức Phó Thủ tướng Chính phủ nhiệm kỳ 2026-2031.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng sinh năm 1973, quê ở TP.Hà Nội, có trình độ Tiến sĩ Kinh tế; Thạc sĩ Lưu thông tiền tệ; Đại học kinh tế chuyên ngành Tài chính-Tín dụng. Ông là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XII (dự khuyết), XIII, XIV; đại biểu Quốc hội khóa XIV, XV, XVI.

Ông Thắng có 22 năm công tác trong ngành ngân hàng trước khi giữ các chức vụ Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, Bí thư Tỉnh ủy Điện Biên, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải.

Đến tháng 11/2024, ông được Quốc hội phê chuẩn giữ chức Bộ trưởng Bộ Tài chính. Việc bổ nhiệm này được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành chính sách tài khóa trong bối cảnh nền kinh tế cần duy trì đà tăng trưởng và ổn định vĩ mô.

Tài khóa linh hoạt, chủ động

Dưới sự điều hành của Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng với vai trò "tư lệnh" ngành tài chính, năm 2025 ghi nhận một bức tranh kinh tế tích cực với nhiều điểm sáng nổi bật.

Trước hết, về tăng trưởng, nền kinh tế đạt mức GDP cả năm ước khoảng 8,02%, chỉ thấp hơn năm 2022 trong giai đoạn 2021 - 2025. Đáng chú ý, đà tăng trưởng được duy trì ổn định qua từng quý, với quý sau cao hơn quý trước và đạt đỉnh 8,46% trong quý IV.

Kết quả này cho thấy sự điều hành chính sách tài khóa chủ động, linh hoạt và bám sát thực tiễn của người đứng đầu ngành tài chính, qua đó góp phần củng cố niềm tin thị trường và tạo động lực cho sản xuất, kinh doanh.

Một trong những đóng góp quan trọng của ngành tài chính là việc triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ tăng trưởng, phát huy vai trò là "bệ đỡ" của nền kinh tế.

Thông qua công cụ chi ngân sách, Nhà nước đã thúc đẩy đầu tư công, hỗ trợ doanh nghiệp và kích thích tổng cầu. Nhờ đó, tiêu dùng cuối cùng tăng gần 8%, tích lũy tài sản tăng trên 8,6%, trong khi xuất khẩu tiếp tục duy trì mức tăng hai con số.

Ngoài ra, chính sách tài khóa còn thể hiện rõ vai trò "bệ đỡ" trong những thời điểm khó khăn. Việc kịp thời bố trí nguồn lực hỗ trợ người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh; đồng thời đẩy mạnh các chương trình an sinh xã hội đã góp phần ổn định đời sống dân cư, duy trì sức cầu và bảo đảm ổn định xã hội – yếu tố nền tảng cho phát triển kinh tế bền vững.

Không chỉ đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng GDP, các chính sách tài khóa còn tạo hiệu ứng lan tỏa, thúc đẩy hoạt động của nhiều khu vực kinh tế.

Bên cạnh mục tiêu tăng trưởng, ngành tài khóa còn đóng vai trò then chốt trong ổn định kinh tế vĩ mô. Năm 2025, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân được kiểm soát ở mức 3,31%, đạt mục tiêu Quốc hội đề ra.

Về nợ công, Việt Nam ước đạt khoảng 35-37% GDP, giữ vững trong "vành đai an toàn" và thấp hơn đáng kể so với mức trần 60% được Quốc hội cho phép. Nợ Chính phủ/GDP ước đạt 33-34%, đảm bảo an ninh tài chính quốc gia.

Đây là minh chứng rõ nét cho sự phối hợp hiệu quả giữa chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, trong đó tài khóa giữ vai trò điều tiết tổng cầu hợp lý, tránh gây áp lực lạm phát.

Trong vai trò "nhạc trưởng" điều hành chính sách kinh tế, kết quả nói trên không chỉ góp phần thúc đẩy tăng trưởng GDP ở mức cao và bền vững, chính sách tài khóa, mà còn giữ vững ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Tái cấu trúc Bộ Tài chính mới

Ngay sau khi được giao điều hành Bộ Tài chính, ông Thắng đã sớm bắt tay vào tinh gọn bộ máy, trên cơ sở hợp nhất Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tiếp nhận nhiệm vụ từ Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp, Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, đồng thời tổ chức lại 6 tổng cục và tương đương thành đơn vị cấp cục thuộc Bộ Tài chính; tổ chức lại mô hình hoạt động của Bảo hiểm Xã hội Việt Nam thành đơn vị sự nghiệp thuộc Bộ Tài chính.

Đồng thời, Bộ tiếp nhận 18 tổng công ty, tập đoàn với trách nhiệm là cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Hiện nay, Bộ Tài chính có cơ cấu tổ chức gồm 34 đầu mối đơn vị, trong đó có 7 đơn vị được chuyển từ mô hình tổng cục sang cấp cục. Sau quá trình sắp xếp, hợp nhất, số lượng đầu mối đã giảm khoảng 3.600, tương đương 37,7%. Đây là bước đi quan trọng trong cải cách hành chính, hướng tới xây dựng bộ máy tài chính - ngân sách tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu năng, hiệu quả.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm như phát triển thị trường vốn, phấn đấu nâng hạng thị trường chứng khoán trong năm 2025; tham mưu Chính phủ xây dựng sàn giao dịch tài sản mã hóa; đồng thời nghiên cứu, đề xuất hình thành hai trung tâm tài chính tại TP.HCM và Đà Nẵng. Cùng với đó là việc tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản, chính sách tài khóa.

Bộ Tài chính cũng là một trong những cơ quan đóng vai trò chủ lực trong việc triển khai các giải pháp kiểm kê, xử lý, sắp xếp tài sản công sau quá trình hợp nhất, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn lực công.

Cụ thể hoá lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán

Ngay trước thời điểm ông Thắng được Quốc hội tín nhiệm giao trọng trách Phó Thủ tướng Chính phủ, thị trường tài chính đón nhận tín hiệu khởi sắc: FTSE Russell chính thức xác nhận lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam đang về đích đúng kế hoạch.

Kết quả mang tính bước ngoặt này là thành quả từ sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, với vai trò nòng cốt thực thi của Bộ Tài chính. Để chinh phục bộ 9 tiêu chí khắt khe của tổ chức xếp hạng quốc tế, Bộ Tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp then chốt. Điểm nhấn quan trọng nhất là việc vận hành thành công hệ thống KRX vào tháng 5/2025, mang lại những tính năng giao dịch, thanh toán hiện đại và cơ chế phòng ngừa rủi ro chuẩn quốc tế.

Việc chính thức được nâng hạng không chỉ là dấu son chói lọi trong hành trình hơn 25 năm phát triển của TTCK Việt Nam, mà còn mở toang cánh cửa thu hút dòng vốn ngoại khổng lồ. Đây là minh chứng đanh thép cho năng lực hội nhập sâu rộng và bước đi đúng đắn của Việt Nam trên bản đồ tài chính toàn cầu, tạo tiền đề vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng đột phá trong nhiệm kỳ mới.

Góp phần thành lập hai Trung tâm tài chính

Trong giai đoạn ông Nguyễn Văn Thắng giữ cương vị Bộ trưởng Bộ Tài chính, thế giới trải qua quãng thời gian nhiều biến động với những cạnh tranh địa chính trị, biến đổi khí hậu, khủng hoảng chuỗi cung ứng, dịch bệnh, xung đột vũ trang, kinh tế phân mảnh; bên cạnh đó là sự phát triển vượt bậc về khoa học công nghệ, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo AI, blockchain,… khiến trật tự tài chính toàn cầu không ngừng dịch chuyển.

Trong bối cảnh đó, các trung tâm tài chính toàn cầu cũng đang tái cấu trúc mạnh mẽ từ việc đơn thuần cung cấp dịch vụ vốn, sang trở thành nơi hội tụ đổi mới sáng tạo, công nghệ tài chính (fintech), tài chính xanh và các sản phẩm đặc thù cho thị trường ngách.

Trung tâm tài chính không phải là nội dung mới trên thế giới nhưng đối với Việt Nam đây là vấn đề mới và chưa có tiền lệ. Giữa bối cảnh đó, Bộ Tài chính được giao chủ trì soạn thảo 2 Nghị định quan trọng gồm thành lập và hướng dẫn về chính sách tài chính trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Sau những nỗ lực của cả bộ máy, ngày 21/12/2025, Trung tâm tài chính quốc tế tại Đà Nẵng chính thức được ra mắt. Tiếp sau Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức Lễ ra mắt Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh vào sáng ngày 11/2.

Theo Quyết định số 2755/QĐ-TTg ngày 18/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ, ông Thắng giữ vai trò Phó chủ tịch Hội đồng điều hành Trung tâm tài chính quốc tế.

Tân Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng sinh năm 1973, quê Hà Nội, trình độ chuyên môn: Tiến sĩ Kinh tế; Thạc sĩ Lưu thông tiền tệ; Đại học kinh tế chuyên ngành Tài chính-Tín dụng.
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, ông Thắng được bầu là Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIV; và là Đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Quá trình công tác, ông Thắng từng kinh qua nhiều vị trí công tác tại ngành ngân hàng, trong đó có vị trí Chủ tịch Hội đồng quản trị Ngân hàng Thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam (Vietinbank) giai đoạn 2011 - 2014.
Đến tháng 7/2018, Bộ Chính trị đã luân chuyển, chỉ định ông Thắng tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Ninh nhiệm kỳ 2015 - 2020 và được bầu giữ chức Phó Chủ tịch UBND tỉnh. Sau đó, ông giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh.
Đến tháng 10/2020, Bộ Chính trị chỉ định ông Thắng tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Điện Biên và được bầu giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Điện Biên trong 2 năm.
Tháng 10/2022, Quốc hội phê chuẩn bổ nhiệm ông giữ chức Bộ trưởng Giao thông Vận tải.
Ngày 28/11/2024, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn bổ nhiệm Bộ trưởng Tài chính đối với ông Nguyễn Văn Thắng.

×