Bình luận
0
Chùa Tượng Sơn có diện tích 1.5 ha được xây dựng từ thời Hậu Lê, đời Lê Dụ Tông - thế kỷ XVIII, tại xóm Vĩnh Tuy, làng Yên Hồ, xã Tình Diệm (nay là thôn 1, xã Sơn Giang, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh). Chùa nằm sát tả ngạn sông Ngàn Phố, phía sau chùa là dãy núi Voi trùng điệp nên được đặt tên là Tượng Sơn tự.
Chùa Tượng Sơn (nay là thôn 1, xã Sơn Giang, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh) là nơi Đại danh y Lê Hữu Trác có hơn 40 năm nghiên cứu y dược, bốc thuốc chữa bệnh giúp dân. Ảnh: PV
Theo các cụ cao niên trong làng, chùa Tượng Sơn (còn có tên gọi là chùa Hầm Hầm). Theo lý giải, phía Tây chùa có dòng suối bắt nguồn từ dãy Đại Huệ (tỉnh Nghệ An) ngày đêm nước chảy ầm ầm, do đó chùa người dân quen gọi chùa Ầm Ầm hoặc chùa Hầm Hầm.
Theo sử sách chép lại, chùa Tượng Sơn được xây dựng từ thời Hậu Lê - Thế kỷ XVIII, do bà Đặng Phùng Hầu (bà ngoại của danh y Lê Hữu Trác), vợ của Tạ hiểu điểm Tham đốc quận công Bùi Tướng Công nêu ý tưởng xây dựng.
Chùa Tượng Sơn (nay là thôn 1, xã Sơn Giang, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh) có diện tích 1,5 hecta, phong cảnh an tịnh, thoáng đãng, nằm xa khu dân cư. Ảnh: PV
Sau đó, con gái của bà là Bùi Thị Thưởng (mẹ danh y Lê Hữu Trác), vợ của Tiến sĩ Lê Hữu Mưu tiếp tục hoàn thành ý nguyện của mẹ và sáng lập chùa. Ngoài bà Bùi Thị Thưởng, 2 người con trai là Lê Hữu Tán (anh trai danh y Lê Hữu Trác) và Lê Hữu Trác cũng cùng mẹ bỏ nhiều tâm huyết, công sức để tạo nên.
Ban đầu, chùa Tượng Sơn được xây dựng lên với mục đích dưỡng tâm, thờ Phật và phụng thờ liệt tổ họ Bùi và họ Lê Hữu.
Nội dung ghi trong tấm bia "Đại Danh Y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác (1724-1791)", thuở nhỏ ông theo cha ăn học ở kinh thành Thăng Long, sớm nổi tiếng với tư chất thông minh, am tường cả Nho, Y, Lý, Số …
Lê Hữu Trác tên thật là Lê Hữu Huân, hiệu Hải Thượng Lãn Ông, ông là đại danh y xuất chúng, một nhà tư tưởng, nhà văn nổi tiếng của dân tộc ở thế kỷ XVIII. Ảnh: PV
Đến năm 26 tuổi, Không màng danh lợi nơi chốn quan trường, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác đã về quê ngoại phụng dưỡng mẹ già rồi học nghề làm thuốc cứu nhân độ thế, giúp ích cho đời.
Hơn 40 năm náu thân ở chốn thâm sơn cùng cốc, ông miệt mài tìm kiếm, khảo cứu, ươm trồng các loài cây thuốc bản địa, làm thơ dạy học, viết sách chữa bệnh cứu người. Thiên nhiên, con người, trí tuệ và đức tính cần cù, dân dã … đã hun đúc ông thành một đại danh y, danh nhân văn hóa của đất nước. Ông đã để lại cho đời một tấm gương sáng về Y đức, Y lý, Y thuật và những trước tác vô song.
Hải Thượng Lãn Ông được người đời sau xem là ông tổ của ngành y học cổ truyền Việt Nam. Hiện nay nhiều bệnh viện, phòng khám bệnh thờ chân dung ông. Ảnh: PV
Chùa Tượng Sơn là nơi Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác phát triển cuộc đời và sự nghiệp của mình. Tại đây, đại danh y đã dành phần lớn thời gian mở phòng mạch chữa bệnh cho dân và hoàn thành các tác phẩm: Y tông tâm lĩnh (gồm 28 tập, 66 quyển), Y trung quan kiện (1780), Y hải cầu nguyên (1782), Thượng kinh ký sự (1783), Vận khí bí điển (1786) và các tác phẩm khác.
Văn bia Chùa Tượng Sơn ghi chép, ban đầu của chùa có kiến trúc theo hình chữ "Nhất" nay đã qua trùng tu nhiều lần. Năm Minh Mạng thứ 16 (1835), nhà sư Lê Hữu Ân pháp danh Thích Phổ Quang đã làm lại chùa Thượng, sửa chữa chùa Hạ, dựng gác chuông tám mái, đúc đại hồng chung có khắc chữ Tượng Sơn tự chung.
Chùa Tượng Sơn xây dựng từ thời Hậu Lê - Thế kỷ XVIII có kiến trúc độc đáo. Ảnh: PV
Năm Tự Đức thứ 23 (1880), Thiền sư Thích Quảng Vận đã sửa chữa bổ sung thượng điện, kiến thiết nhà Tổ, làm nhà khách, lát sân, xây bể, lập vườn cây ăn quả. Đầu thế kỷ 20, Thiền sư Thích Nhuận Du quy tập, xây cất vườn tháp mộ.
Với những giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật “độc nhất vô nhị”, năm 1994, Bộ Văn hoá - Thông tin đã công nhận chùa Tượng Sơn là di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.
Tượng Phật Thích Ca được thờ tại tòa Thượng điện. Ảnh: PV
Ước nguyện của những người thầy thuốc Việt Nam muốn xây dựng khu di tích quốc gia Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác thành một địa chỉ giáo dục truyền thống văn hóa, y đức cho mọi thế hệ. Ngày 31/10/2003, Bộ trưởng Bộ Y Tế đã ký quyết định phê duyệt dự án trùng tu, tôn tạo quần thể Di tích Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác và giao Viện Bỏng Quốc gia Lê Hữu Trác làm chủ đầu tư đến năm 2013 hoàn thành.
Từ đó đến nay, hàng năm tại chùa Tượng Sơn ngoài những ngày lễ Phật Đản, Vu Lan còn có lễ hội như Lễ Thượng nguyên và Lễ cầu yên…
Bàn thời tổ tại chùa Tượng Sơn. Ảnh: PV
Quần thể gồm ba khu chính: Khu di tích số 1 khởi công xây dựng vào tháng 11/2004 tại xã Sơn Trung với 45 hạng mục, diện tích xây dựng 45.000 m2. Trong đó có mộ đá Hải Thượng, tượng đài Lê Hữu Trác cao 16,91m, nặng 350 tấn.
Khu di tích số 2 khởi công xây dựng vào ngày 20/6/2008 tại xã Sơn Quang với 18 hạng mục, diện tích xây dựng 12.970 m2. Trong đó có nhà thờ Hải Thượng Lãn Ông, nhà bia, nhà tiền tế, vườn đào … Cụm di tích hoàn thành vào ngày 01/11/2009. Tấm bia "Đại Danh Y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác (1724-1791)" ghi lại cuộc đời, thân thế và cống hiến của ông.
Trong chùa có nhiều pho tượng phật được tạo hình dáng nghệ thuật đẹp với nhiều dáng độc đáo, khác nhau, nhất là pho tượng Bồ Tát Chuẩn đề 18 tay. Ảnh: PV
Khu di tích số 3 do Bộ trưởng Bộ Y Tế ký quyết định phê duyệt dự án tu bổ, tôn tạo chùa Tượng Sơn ngày 30/10/2009, với 22 hạng mục, diện tích xây dựng 13.575 m2. Trong đó có tòa thượng điện, nhà Tổ, tả vu, hữu vu, tam quan, tượng Phật Bà Quan Âm, bia dẫn tích … Công trình được bàn giao vào ngày 27/02/2013.
Hiện nay, chùa Tượng Sơn có chùa Thượng chính điện thờ Phật Thích Ca, bên tả thờ ông bà Tham đốc quân công (ông bà ngoại của danh y Lê Hữu Trác) và bà Bùi Thị Thưởng (thân mẫu của danh y); bên hữu thờ tổ tiên họ Lê Hữu.
Nhà tổ được thiết kế thành 5 gian, mang nét cổ kính. Ảnh: PV
Nhà Tổ thờ tượng Tổ Đạt Ma, lịch đại Tổ sư, có pho tượng lớn Bồ Tát Chuẩn đề 18 tay. Về phía góc trái vườn chùa có 7 am mộ của các nhà sư trụ trì viên tịch tại đây. Chùa Hạ là một lầu chuông 8 mái được chạm trổ tinh xảo theo hoa văn kiểu tứ linh, tầng trên để gác chuông, tầng dưới làm nơi lễ bái.
Với những giá trị đặc biệt, chùa Tượng Sơn thu hút nhiều chuyên gia đến nghiên cứu các giá trị lịch sử và kiến trúc nghệ thuật. Ảnh: PV
Để đáp ứng nhu cầu tâm linh và tín ngưỡng của người dân địa phương, GS.TS. Thiếu tướng Lê Năm, Giám đốc Viện Bỏng Quốc gia Lê Hữu Trác, chủ đầu tư công trình tôn tạo khu di tích Hải Thượng Lãn Ông và chùa Tượng Sơn đã cung thỉnh Thượng tọa Thích Nhật Từ về trụ trì chùa.
Điện Phật chùa được bài trí trang nghiêm, thờ tượng: đức Phật Thích Ca, đức Phật A Di Đà, đức Phật Dược Sư, Bồ tát Chuẩn Đề, Bồ tát Quán Thế Âm, Bồ tát Địa Tạng và bộ tượng Thất Phật Dược Sư. Trước Phật điện, có ban thờ đức Phật A Di Đà, Bồ tát Địa Tạng, Hộ Pháp và Tiêu Diện.
Bên trong các điện được chia thành 5 gian, theo lối thiết kế cổ truyền của Bắc bộ thời xưa. Ảnh: PV
Chùa Tượng Sơn không chỉ có bề dày lịch sử, mà còn nổi tiếng với phong cảnh hữu tình, thu hút khách thập phương đến tham quan du lịch trong những ngày đầu xuân năm mới. Ngoài ra, chùa mang đậm nét kiến trúc và văn hóa của Phật giáo nên được nhiều phật tử hàng ngày đến dâng hương, cầu mong những điều may mắn.
Về phía góc trái vườn chùa có 7 am mộ của các nhà sư trụ trì viên tịch tại đây. Ảnh: PV
Trao đổi với PV Dân Việt, ông Nguyễn Đức Thắng-Chủ tịch UBND xã Sơn Giang cho biết: "Hàng năm, chùa Tượng Sơn đón hàng ngàn lượt khách là nhân dân, Phật tử cả nước về chiêm bái, khấn nguyện, giúp người dân tạo dựng niềm tin thiện lành, mang tâm thế hạnh phúc.
Ngày 14 tháng Giêng mỗi năm hàng ngàn người dân cùng khách thập phương, chính quyền địa phương đã dâng hương tưởng niệm năm ngày mất của Đại danh y Hải thượng Lãn Ông, tại nhà thờ của ngài đặt tại thôn Bảo Thượng, xã Quang Diệm, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh. Ảnh: PV
Đặc biệt là những ngày đầu năm mới. Chùa là điểm tham quan văn hóa, giá trị lịch sử để thế hệ trẻ đến biết thêm về cội nguồn. Người dân địa phương xem chùa như "báu vật" cùng nhau bảo vệ, giữ gìn và phát huy các gia trị độc đáo".
Tham gia lễ rước có hàng nghìn người dân địa phương và du khách gần xa. Ảnh: PV
Các đại biểu, lương y cùng hàng nghìn khách thập phương đã dâng hương, bày tỏ lòng thành kính đối với Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông. Nêu cao những lời răn dạy theo "chín điều y huấn cách ngôn" của ông đã được Bộ Y tế lấy làm "Đạo đức hành nghề y dược học cổ truyền". Ảnh: PV
Trong những ngày diễn ra Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông, ngoài phần nghi lễ còn có các trò chơi dân gian truyền thống, hội thi như: vật tay.... Ảnh: PV
Hội thi trưng bày diều sáo Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông Ảnh: PV
Tại ngày mất Hải Thượng Lãn Ông, Tăng Ni, Phật tử và đại biểu, chính quyền, bà con Nhân dân cùng thực hiện nghi lễ thả hoa đăng trên bến Rồng - Sông Ngàn Phố cầu nguyện quốc thái dân an, cầu một năm mới sức khoẻ bình an. Ảnh: PV
Chốt ngày AFC xử ĐT Việt Nam thắng ĐT Malaysia 3-0; Mexico lên kế hoạch bảo vệ an ninh tại World Cup 2026; Ronaldo sang Tây Ban Nha trị thương; “Con trai bí mật” của Maradona bị bắt; Arsenal lên kế hoạch mua Kvaratskhelia.
Chia sẻ
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Bảy tuyên bố rằng, Iran đã “thua cuộc”, cho rằng nước này đã “đầu hàng các nước láng giềng Trung Đông” và “đưa ra lời xin lỗi” sau các cuộc tấn công liên tiếp của Mỹ và Israel.
Chia sẻ
Khoảng 14h10 ngày 7/3, Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) Công an tỉnh Quảng Ngãi nhận được tin báo về vụ tai nạn giao thông xảy ra tại Km71+600 Quốc lộ 24 (đoạn qua xã Kon Plông) nên khẩn trương cử lực lượng cùng phương tiện nhanh chóng tiếp cận hiện trường, tổ chức CNCH.
Chia sẻ
Chiều 7/3, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp với Hội đồng Tư vấn chính sách, thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội tháng 2, hai tháng năm 2026, các diễn biến mới trên thế giới tác động tới Việt Nam, các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới.
Chia sẻ
Đại diện ngoại giao của Iran, Israel tại Việt Nam đều cho biết, trong chiến sự đang diễn ra, người Việt tại các nước này được chính phủ sở tại hỗ trợ ngang bằng như công dân của họ.
Chia sẻ
Dù có bàn dẫn trước và kiểm soát thế trận tốt, Ninh Bình FC vẫn để đội cuối bảng SHB Đà Nẵng cầm chân với tỷ số 1-1 ngay trên sân nhà trong ngày tân HLV Vũ Tiến Thành trình làng.
Chia sẻ
Chính quyền xã Vĩnh Lộc, TP.HCM đang kiểm tra khu đất nông nghiệp rộng hơn 2.000m2 bị phân lô làm nghĩa trang tự phát, rao bán mỗi suất mộ giá hàng chục triệu đồng đến gần 100 triệu đồng.
Chia sẻ
Trao đổi với phóng viên Dân Việt liên quan đến vụ tổ hợp giải trí - dịch vụ bao gồm bãi giữ xe ô tô, sân pickleball, cầu lông, kho bãi, quán cà phê và karaoke rộng 5.000m2 xây không phép trên đất nông nghiệp ở địa chỉ 873 Nguyễn Duy Trinh (khu phố 43), phường Bình Trưng, TP.HCM, chủ đầu tư, ông Kiều Quốc Phương nói: “Không đồng ý cưỡng chế”.
Chia sẻ
Nhiều doanh nghiệp chế biến thực phẩm cho biết kỹ sư trẻ tốt nghiệp từ các trường chuyên ngành có thể nhanh chóng tham gia quản lý sản xuất, kiểm soát chất lượng và vận hành dây chuyền hiện đại.
Chia sẻ
Trong cuộc đời, ta đã được ăn không biết bao nhiêu món từ dân dã đến sơn hào hải vị. Song có lẽ, món ăn làm ta nhớ nhất, thương nhất không phải là món ngon thượng hạng mà có khi chỉ là những món ăn quê mùa đã gắn với tuổi thơ, gắn với những kỷ niệm đoàn viên, gắn với hình ảnh gầy gò lam lũ của mẹ ta.
Chia sẻ
Loại quả này được bán nhiều ở các chợ, thường được dùng để đun nước uống giải nhiệt.
Chia sẻ
Sở Y tế TP.HCM vừa yêu cầu các cơ sở y tế khẩn trương xây dựng quy trình xử lý ca bệnh truyền nhiễm, đảm bảo an toàn y tế phục vụ kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Chia sẻ
Dự báo thời tiết ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 mới nhất, theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, thời tiết các khu vực trên cả nước có mưa rải rác nhưng vẫn có nắng vào ban ngày, nền nhiệt tương đối dễ chịu.
Chia sẻ
Ngày 7/3, Công an TP Hà Nội cho biết, trong tháng 2/2026, Công an thành phố đã phát hiện, xử lý 1.406 trường hợp học sinh vi phạm pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ; đồng thời lập danh sách gửi Sở Giáo dục và Đào tạo để phối hợp chấn chỉnh.
Chia sẻ
Ca sĩ Đức Phúc đã có tâm thư dài gửi đến ‘chị cả” Hòa Minzy và nhắn gửi đến ‘anh rể tương lai’ Văn Cương không được để chị gái của mình phải muộn phiền.
Chia sẻ
Dung mạo của Tần Thủy Hoàng được ghi chép trong lịch sử có phần xấu xí, nhưng mọi thứ không thể nói một cách chắc chắn được.
Chia sẻ
Nguyễn Văn Chiến (40 tuổi) đến nhà người quen ở xã Tạ An Khương, tỉnh Cà Mau dự tiệc rượu rồi xảy ra cự cãi với ông P. nhậu cùng bàn, sau đó Chiến về nhà lấy dao sang đâm chết người này.
Chia sẻ
Nga đã đưa ra lời đe dọa nghiêm trọng đối với nước láng giềng Phần Lan về khả năng đặt vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ của nước này - tờ Daily Express của Anh viết.
Chia sẻ
Ngoại binh Jermie Lynch vừa chính thức chia tay CLB Đại học Văn Hiến. Trong quá khứ, chân sút 35 tuổi người Jamaica này từng thi đấu rất thành công tại SLNA, Quảng Ninh, Hải Phòng hay Bình Định.
Chia sẻ
Trong cuộc tiếp đón CLB Công an TP.HCM tại vòng 15 V.League 2025/2026, HAGL thi đấu rất nỗ lực nhưng đội chủ sân Pleiku vẫn gây thất vọng khi để thua 0-1.
Chia sẻ
Giữa núi rừng Cao Bằng, những ngày đầu năm, các cô gái Mông ở xóm Lũng Lừa, xã Thông Nông vẫn miệt mài bên khung vải, tỉ mỉ thêu thùa từng hoa văn rực rỡ trên váy áo truyền thống, gìn giữ nét đẹp văn hóa lâu đời của đồng bào nơi đây.
Chia sẻ
Quà tặng 8/3 cuốn “Nơi yêu thương là nhà – Hành trình tạo dựng hạnh phúc” của TS Phạm Thị Thúy đồng tác giả mang đến những góc nhìn gần gũi, giúp mỗi người trân quý và gìn giữ tổ ấm từ những điều bình dị nhất.
Chia sẻ
Mới đây, hình ảnh một “suối hoa tím” rực rỡ trong căn nhà của một chị đẹp đất Cảng khiến nhiều người không khỏi trầm trồ. Chỉ trong 6 tiếng, chị đã cắm gần 150 bó hoa thạch thảo kép tím kết hợp cùng thạch thảo trắng, tạo nên khung cảnh nên thơ, lãng mạn tựa như bước ra từ truyện cổ tích.
Chia sẻ
Ngày 7/3, lễ hội truyền thống Tam Giáp được tổ chức với tất cả các nghi thức truyền thống, đặc biệt có màn “kiệu bay” đã gây ấn tượng mạnh.
Chia sẻ
Khám phá biệt phủ 10.000m² của Hoàng Mập tại Lâm Đồng, một kỳ quan nghỉ dưỡng gần gũi thiên nhiên. Hãy cùng chiêm ngưỡng không gian sống độc đáo này!
Chia sẻ
Trải qua gần 600 năm tuổi, đền thờ Nguyễn Xí-một ngôi đền cổ gần 600 năm tuổi có kiến trúc đồ sộ ở xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An (địa phận huyện Nghi Lộc trước đây) với kiến trúc độc đáo vẫn như trường tồn cùng thời gian. Ngôi đền cổ là nơi thờ Thái sư Cương Quốc công Nguyễn Xí, một nhà quân sự, nhà chính trị lỗi lạc, phụng sự, phò trợ qua 4 đời vua nhà Lê sơ.
Chia sẻ
Giá xăng dầu tăng đột biến khiến hoạt động đánh bắt cá của ngư dân tại các tỉnh, thành phố gặp rất nhiều khó khăn. Trao đổi với PV Dân Việt, nhiều chủ tàu tỏ ra rất lo lắng trước tình trạng giá nhiên liệu tăng quá cao, thậm chí có tàu không mua được dầu để vươn khơi khiến công việc, cuộc sống bị đảo lộn.
Chia sẻ
Tiến độ dự án cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 14B tại Đà Nẵng chậm khiến người dân dọc tuyến gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt và buôn bán. Cử tri đề nghị sớm đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, xác định cao độ mặt đường và hoàn thiện hệ thống thoát nước để ổn định đời sống.
Chia sẻ
Nguyễn Minh Tâm sinh năm 2005, cao 1m81 và nổi lên từ VCK U21 Quốc gia 2024. Tiền đạo này liên tục toả sáng tại V.League 2025/2026 trong màu áo HAGL. Mới đây, Nguyễn Minh Tâm đã có tên trong danh sách U23 Việt Nam.
Chia sẻ
Trong truyền thống làng Việt, trống hội, trống đình, trống trận hầu hết do nam giới đảm nhiệm, bởi đó là không gian nghi lễ gắn với quyền uy và sức mạnh cộng đồng. Duy ở Đọi Tam có một ngoại lệ: Cả đội trống đều là nữ, họ vừa làm thợ chế tác, vừa là người biểu diễn.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Hà Nội hôm nay 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Tập Thỏa
